Kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH MTV TM và DV Đầm Chuồn Hội Quán

Khóa luận kế toán doanh thu, chi phí và xác định KQKD tại Công ty Đầm Chuồn Hội Quán

• Tác giả: Phạm Khắc Tân
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Mai Quỳnh Anh
• Trường học: Trường Đại học Kinh tế, Đại học Huế
• Chuyên ngành: Kế toán
• Đề tài: Kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH MTV TM và DV Đầm Chuồn Hội Quán
• Loại tài liệu: Khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2025
• Địa điểm: Huế

Tóm tắt

I. Tổng quan kế toán doanh thu chi phí Công ty Đầm Chuồn Hội Quán

Công ty TNHH MTV TM và DV Đầm Chuồn Hội Quán hoạt động trong lĩnh vực dịch vụ nhà hàng và du lịch sinh thái đầm phá tại Thừa Thiên Huế. Doanh nghiệp chuyên cung cấp các món ăn thủy hải sản tươi sống cùng dịch vụ trải nghiệm sông nước. Mô hình kinh doanh nhà hàng ẩm thực đòi hỏi việc theo dõi doanh thu và chi phí phải diễn ra liên tục, chi tiết theo từng bàn ăn và từng ngày phục vụ. Công tác kế toán doanh thu và chi phí giữ vai trò cốt lõi trong việc duy trì ổn định tài chính của công ty. Kế toán thu nhận chứng từ bán hàng từ phần mềm bán hàng KiotViet, đối chiếu hóa đơn và ghi nhận doanh thu vào tài khoản 511. Đồng thời, các khoản chi phí nguyên vật liệu tươi sống, chi phí nhân công và chi phí quản lý được tập hợp đầy đủ. Việc quản trị tốt doanh thu và chi phí phản ánh chính xác hiệu quả vận hành. Ban giám đốc dựa vào thông tin kế toán để đưa ra quyết định kinh doanh hợp lý. Hệ thống chứng từ bao gồm hóa đơn bán lẻ, phiếu thu, phiếu chi và hóa đơn giá trị gia tăng. Doanh nghiệp áp dụng Thông tư 133 nhằm tinh gọn bộ máy.

1.1. Đặc điểm kinh doanh và tổ chức bộ máy kế toán

Công ty Đầm Chuồn Hội Quán hoạt động trên địa bàn đầm phá Tam Giang. Khách hàng chủ yếu là khách du lịch và thực khách địa phương. Hoạt động kinh doanh mang tính mùa vụ rõ rệt. Lượng khách tăng đột biến vào các dịp lễ và mùa hè. Bộ máy kế toán của công ty được tổ chức theo mô hình tập trung. Cơ cấu nhân sự gồm kế toán trưởng kiêm kế toán tổng hợp và kế toán bán hàng phụ trách thu ngân. Kế toán trưởng chịu trách nhiệm kiểm tra toàn bộ hồ sơ, chứng từ và lập báo cáo tài chính. Kế toán bán hàng theo dõi đơn hàng, xuất hóa đơn và thu tiền trực tiếp từ khách. Mô hình tổ chức gọn nhẹ giúp ban quản lý kiểm soát dòng tiền nhanh chóng.

1.2. Chế độ kế toán và hệ thống tài khoản áp dụng

Công ty áp dụng chế độ kế toán doanh nghiệp nhỏ và vừa theo Thông tư 133/2016/TT-BTC. Niên độ kế toán bắt đầu từ ngày 01 tháng 01 và kết thúc vào ngày 31 tháng 12 hàng năm. Đơn vị tiền tệ sử dụng là Đồng Việt Nam. Doanh nghiệp ghi nhận doanh thu bán hàng thông qua tài khoản 511, cụ thể là tài khoản cấp hai 5112 để phản ánh dịch vụ ăn uống. Chi phí sản xuất kinh doanh được theo dõi trên tài khoản 154 theo từng khoản mục chi phí trực tiếp. Chi phí quản lý doanh nghiệp được hạch toán vào tài khoản 642 với các tiểu khoản tương ứng. Phương pháp kế toán hàng tồn kho áp dụng theo phương pháp kê khai thường xuyên. Việc áp dụng đúng hệ thống bảo đảm tính pháp lý của số liệu.

II. Phân tích kế toán doanh thu chi phí Công ty Đầm Chuồn Hội Quán

Quy trình kế toán doanh thu và chi phí tại Công ty Đầm Chuồn Hội Quán bộc lộ cả ưu điểm lẫn hạn chế. Về mặt doanh thu, công ty kết hợp tốt giữa phần mềm bán hàng KiotViet và phần mềm Excel. Khi khách gọi món, nhân viên phục vụ ghi nhận phiếu order trên hệ thống. Nhân viên thu ngân in phiếu tạm tính, kiểm tra hàng thừa như nước uống hoặc khăn lạnh trước khi thanh toán. Số liệu doanh thu được chốt theo ca và tổng hợp vào cuối ngày. Tuy nhiên, quy trình này vẫn phụ thuộc vào thao tác nhập liệu thủ công giữa hai phần mềm độc lập. Về mặt chi phí, công tác hạch toán đối mặt với nhiều rủi ro đặc thù ngành ẩm thực. Nguyên vật liệu thủy hải sản được mua trực tiếp từ ngư dân đầm phá Tam Giang. Hầu hết các giao dịch mua hàng tươi sống không có hóa đơn tài chính hợp lệ. Công ty chỉ lập bảng kê thu mua hàng hóa nông thủy sản chưa qua chế biến. Việc xác định định mức hao hụt nguyên vật liệu chưa có quy chuẩn khoa học. Chi phí nhân công phục vụ biến động mạnh giữa các ngày trong tuần và ngày cuối tuần. Chi phí quản lý doanh nghiệp tập hợp đôi khi dồn vào cuối kỳ, làm giảm tính kịp thời.

2.1. Thực trạng ghi nhận doanh thu và đối chiếu chứng từ

Quy trình ghi nhận doanh thu được kiểm soát chặt chẽ tại khâu bán hàng. Nhân viên phục vụ in phiếu order gửi nhà bếp và thu ngân. Khi khách chuẩn bị thanh toán, thu ngân xuất phiếu tạm tính để nhân viên phục vụ kiểm tra lại số lượng thực tế đã dùng. Hàng thừa được trừ trực tiếp trước khi in hóa đơn chính thức. Khách hàng thanh toán bằng tiền mặt hoặc chuyển khoản ngân hàng. Thu ngân lưu giữ chứng từ chuyển khoản và kẹp cùng hóa đơn bán hàng. Kế toán bán hàng tổng hợp số liệu để lập bảng kê doanh thu cuối ngày. Nếu khách yêu cầu, kế toán xuất hóa đơn điện tử. Khó khăn lớn nhất nằm ở việc chuyển dữ liệu từ KiotViet sang sổ cái Excel dễ xảy ra sai sót thủ công.

2.2. Bất cập trong quản lý chi phí và tính giá thành

Hạch toán chi phí tại công ty còn gặp nhiều hạn chế trong khâu chứng từ đầu vào. Nguồn hải sản tươi sống được mua gom từ dân chài không có hóa đơn đỏ. Kế toán chỉ dựa vào bảng kê thu mua và giấy biên nhận tiền để ghi sổ. Điều này tiềm ẩn rủi ro khi cơ quan thuế thanh tra quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp. Bên cạnh đó, đơn vị chưa xây dựng định mức tiêu hao nguyên vật liệu chi tiết cho từng món ăn. Việc phân bổ chi phí chung vào giá vốn dịch vụ ăn uống còn mang tính ước lượng. Chi phí nhân công thời vụ vào mùa cao điểm chưa được trích nộp bảo hiểm xã hội theo đúng quy định. Những tồn tại trên làm sai lệch số liệu chi phí thực tế.

III. Giải pháp kế toán doanh thu chi phí Công ty Đầm Chuồn Hội Quán

Để hoàn thiện công tác kế toán doanh thu và chi phí, Công ty Đầm Chuồn Hội Quán cần triển khai các giải pháp đồng bộ về kỹ thuật và quy trình. Doanh nghiệp cần đầu tư nâng cấp hệ thống công nghệ thông tin. Phần mềm kế toán chuyên nghiệp như MISA hoặc FAST nên được tích hợp trực tiếp với phần mềm KiotViet. Việc đồng bộ dữ liệu tự động giúp giảm thiểu sai sót do nhập tay và tiết kiệm thời gian tổng hợp số liệu. Kế toán có thể xuất báo cáo doanh thu chi tiết theo từng ca bán hàng và từng nhóm thực đơn ngay trong ngày. Về mặt quản lý chi phí, công ty cần hoàn thiện hồ sơ chứng từ thu mua hải sản tươi sống từ ngư dân. Doanh nghiệp phải lập bảng kê thu mua hàng hóa dịch vụ mua vào không có hóa đơn mẫu 01/TNDN đầy đủ thông tin định danh người bán. Bếp trưởng cần phối hợp với kế toán xây dựng định mức tiêu hao nguyên vật liệu cho từng món ăn. Việc đối chiếu lượng xuất kho thực tế với định mức kỹ thuật giúp phát hiện thất thoát kịp thời. Ngoài ra, bộ phận kế toán cần mở rộng tài khoản chi tiết để theo dõi riêng chi phí. Việc chuẩn hóa quy trình bảo đảm tính đúng, tính đủ giá thành.

3.1. Ứng dụng phần mềm kế toán và tự động hóa chứng từ

Công ty cần thay thế sổ kế toán Excel bằng việc triển khai phần mềm kế toán đóng gói chuyên ngành ẩm thực. Hệ thống bán hàng KiotViet cần được kết nối API trực tiếp với phần mềm kế toán. Mọi dữ liệu hóa đơn bàn ăn, phiếu thanh toán và tiền mặt sẽ tự động đồng bộ sang sổ nhật ký chung. Quy trình này loại bỏ hoàn toàn các lỗi sai sót khi nhập liệu thủ công giữa hai hệ thống. Đồng thời, kế toán cần đẩy mạnh việc sử dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền theo đúng quy định hiện hành. Giải pháp này giúp công ty minh bạch nguồn thu và phục vụ khách hàng thanh toán nhanh chóng hơn.

3.2. Hoàn thiện chứng từ và kiểm soát định mức chi phí

Để giải quyết vướng mắc về chi phí đầu vào, công ty cần chuẩn hóa việc lập bảng kê mua hàng không có hóa đơn. Kế toán phải thu thập bản sao căn cước công dân hoặc mã số thuế cá nhân của các chủ thuyền cung cấp hải sản. Bảng kê thu mua phải ghi rõ số lượng, chủng loại và đơn giá thực tế tại từng thời điểm. Bên cạnh đó, ban điều hành cần ban hành bảng định mức kỹ thuật tiêu hao nguyên liệu cho thực đơn ẩm thực đầm Chuồn. Thủ kho và bếp trưởng phải ký nhận biên bản bàn giao nguyên vật liệu mỗi ca làm việc. Kế toán định kỳ đối chiếu chênh lệch giữa lượng xuất thực tế và định mức để xử lý hao hụt.

IV. Kết luận kế toán doanh thu chi phí Công ty Đầm Chuồn Hội Quán

Công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh là công cụ quản trị then chốt đối với Công ty Đầm Chuồn Hội Quán. Trong môi trường kinh doanh dịch vụ ăn uống có tính cạnh tranh cao, thông tin tài chính minh bạch quyết định trực tiếp đến sự tồn tại của doanh nghiệp. Việc tổ chức hạch toán khoa học giúp nhà quản lý nắm bắt chính xác cơ cấu doanh thu theo từng món ăn và kiểm soát chặt chẽ giá vốn hàng bán. Dữ liệu kế toán chuẩn xác cũng tạo niềm tin cho cơ quan thuế, ngân hàng và các đối tác tài chính liên quan. Ứng dụng thực tiễn của công tác kế toán hoàn thiện sẽ đem lại hiệu quả kinh tế lâu dài cho doanh nghiệp. Doanh nghiệp có thể chủ động cắt giảm các khoản chi phí quản lý lãng phí và tập trung nguồn vốn vào các món ăn mang lại tỷ suất lợi nhuận cao. Việc hoàn thiện hệ thống chứng từ kế toán bảo đảm doanh nghiệp tuân thủ nghiêm ngặt quy định pháp luật về thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập doanh nghiệp. Đây là nền tảng vững chắc giúp thương hiệu phát triển bền vững.

4.1. Bài học kinh nghiệm cho doanh nghiệp kinh doanh nhà hàng

Bài học rút ra từ thực tiễn công ty Đầm Chuồn Hội Quán nhấn mạnh tầm quan trọng của việc kiểm soát thất thoát nguyên vật liệu. Doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ ăn uống cần xây dựng quy trình kiểm kê kho chặt chẽ hàng ngày. Việc đối chiếu giữa thực tế tiêu thụ và hóa đơn bán ra giúp ngăn chặn hành vi gian lận của nhân viên. Ngoài ra, việc lưu trữ hóa đơn, chứng từ mua bán hải sản tươi sống cần được thực hiện ngăn nắp, khoa học. Nhà quản lý phải thường xuyên cập nhật các chính sách thuế mới để điều chỉnh phương thức ghi nhận kế toán. Sự phối hợp nhịp nhàng giữa bộ phận bán hàng, nhà bếp và kế toán là yếu tố then chốt.

4.2. Định hướng ứng dụng công nghệ và phát triển bền vững

Trong giai đoạn phát triển mới, công ty cần đẩy mạnh quá trình chuyển đổi số trong toàn bộ hoạt động quản lý tài chính. Việc áp dụng phần mềm quản lý nhà hàng thông minh trên nền tảng điện toán đám mây sẽ giúp ban lãnh đạo theo dõi doanh thu và chi phí theo thời gian thực. Các báo cáo phân tích tỷ suất lợi nhuận trên từng món ăn hỗ trợ xây dựng chiến lược thực đơn hiệu quả hơn. Hơn nữa, doanh nghiệp cần gắn liền hoạt động kế toán minh bạch với các tiêu chuẩn dịch vụ du lịch xanh tại khu vực đầm phá Tam Giang. Quản trị tài chính vững vàng giúp đơn vị thu hút vốn đầu tư và khẳng định vị thế thương hiệu hàng đầu.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong nền kinh tế thị trường, hoạt động sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp chịu sự chi phối trực tiếp của các quy luật kinh tế như quy luật giá trị, quy luật cung cầu và quy luật cạnh tranh. Đối với các đơn vị hoạt động trong lĩnh vực thương mại và dịch vụ, doanh thu tiêu thụ hàng hóa và dịch vụ là nguồn tài chính chủ yếu bù đắp toàn bộ các khoản chi phí đã bỏ ra và tạo ra lợi nhuận. Do đó, việc xây dựng và duy trì một hệ thống kế toán hoàn chỉnh về doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh đóng vai trò nòng cốt, giúp ban quản trị kiểm soát dòng tiền, đánh giá tính sinh lời và đưa ra các quyết định điều hành chính xác.

Công ty Trách nhiệm hữu hạn Một thành viên Thương mại và Dịch vụ Đầm Chuồn Hội Quán hoạt động trong lĩnh vực ẩm thực và dịch vụ du lịch trải nghiệm sinh thái đầm phá tại khu vực Đầm Chuồn (huyện Phú Vang, tỉnh Thừa Thiên Huế). Được thành lập vào tháng 8 năm 2019, doanh nghiệp phải đối mặt với nhiều khó khăn do ảnh hưởng của đại dịch Covid-19 đối với ngành dịch vụ nhà hàng. Nhằm nâng cao hiệu quả tài chính và làm rõ thực trạng hạch toán tại một đơn vị kinh doanh dịch vụ ẩm thực, tác giả Phạm Khắc Tân (ngành Kế toán, Trường Đại học Kinh tế – Đại học Huế) đã thực hiện khóa luận tốt nghiệp với đề tài: "Kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH MTV TM và DV Đầm Chuồn Hội Quán".

Mục tiêu nghiên cứu của đề tài được xác định cụ thể như sau:

• Mục tiêu chung: Phân tích và đánh giá thực trạng kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH MTV TM và DV Đầm Chuồn Hội Quán, trên cơ sở so sánh giữa lý thuyết và thực tiễn để rút ra kinh nghiệm nghề nghiệp cho bản thân.
• Mục tiêu cụ thể:
  1. Hệ thống hóa cơ sở lý luận về doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh trong doanh nghiệp.
  2. Phân tích và đánh giá thực trạng công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH MTV TM và DV Đầm Chuồn Hội Quán.
  3. Đề xuất các giải pháp kế toán nói chung và kế toán xác định kết quả kinh doanh nói riêng tại doanh nghiệp nhằm hoàn thiện công tác kế toán của đơn vị.

Các câu hỏi nghiên cứu của khóa luận gồm:

1. Cơ sở lý luận về doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại doanh nghiệp được quy định và hệ thống hóa như thế nào?
2. Thực trạng công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH MTV TM và DV Đầm Chuồn Hội Quán diễn ra như thế nào, có những ưu điểm và tồn tại gì?
3. Cần đề xuất những giải pháp kế toán nào để góp phần hoàn thiện công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại doanh nghiệp?

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Thực trạng công tác kế toán doanh thu, chi phí và kết quả hoạt động kinh doanh tại doanh nghiệp.
• Phạm vi nội dung: Quy trình kế toán các khoản doanh thu bán hàng, doanh thu tài chính, thu nhập khác, giá vốn hàng bán, chi phí quản lý kinh doanh, chi phí thuế thu nhập doanh nghiệp và các bút toán kết chuyển xác định kết quả kinh doanh.
• Phạm vi số liệu: Số liệu tổng hợp về tình hình tài chính được thu thập trong 3 năm từ 2021 đến 2023; số liệu chi tiết phản ánh nghiệp vụ kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh được khảo sát sâu trong năm tài chính 2023.
• Phạm vi không gian: Công ty TNHH MTV Thương mại và Dịch vụ Đầm Chuồn Hội Quán (địa chỉ tại Đầm Chuồn, xã Phú An, huyện Phú Vang, tỉnh Thừa Thiên Huế).

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận xây dựng hệ thống cơ sở lý luận dựa trên các quy định pháp lý và chuẩn mực kế toán hiện hành của Việt Nam:

• Chế độ kế toán áp dụng: Thông tư số 133/2016/TT-BTC ngày 26/08/2016 của Bộ Tài chính hướng dẫn Chế độ kế toán doanh nghiệp nhỏ và vừa. Trong đó, tác giả trích dẫn trực tiếp Điều 56 về nguyên tắc ghi nhận doanh thu (doanh thu ghi nhận theo giá trị hợp lý của các khoản được quyền nhận khi chắc chắn thu được lợi ích kinh tế, tuân thủ nguyên tắc phù hợp và nguyên tắc thận trọng) và Điều 59 về nguyên tắc ghi nhận chi phí (ghi nhận khi làm giảm lợi ích kinh tế phát sinh hoặc chắc chắn phát sinh trong tương lai, theo dõi chi tiết theo yếu tố).
• Các văn bản quy phạm pháp luật liên quan: Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp (quy định chi phí được trừ và không được trừ khi quyết toán thuế TNDN), Thông tư 200/2014/TT-BTC và Quyết định 15/2006/QĐ-BTC (được tác giả dùng làm tài liệu tham chiếu bổ trợ cho sơ đồ hạch toán các khoản giảm trừ doanh thu và tài khoản chi phí).
• Nguyên tắc kế toán cốt lõi: Nguyên tắc phù hợp giữa doanh thu và chi phí tạo ra khoản doanh thu đó; nguyên tắc ghi nhận theo bản chất hơn là hình thức hoặc tên gọi của giao dịch.

Phương pháp nghiên cứu được tác giả triển khai kết hợp nhiều phương pháp định tính và xử lý số liệu thống kê:

• Phương pháp thu thập tài liệu: Khai thác trực tiếp hệ thống chứng từ kế toán (hóa đơn GTGT, phiếu thu, phiếu chi, bảng kê hóa đơn mua vào/bán ra, phiếu order), sổ sách kế toán và Báo cáo tài chính các năm 2021, 2022, 2023 tại phòng kế toán của công ty, kết hợp tài liệu từ sách chuyên khảo và mạng internet.
• Phương pháp phỏng vấn: Trực tiếp trao đổi, đặt câu hỏi với nhân viên phòng kế toán, thu ngân, nhân viên bán hàng và các bộ phận vận hành để nắm bắt quy trình hạch toán, luân chuyển chứng từ và cách thức vận hành thực tế.
• Phương pháp quan sát: Theo dõi quy trình thực hiện công việc hàng ngày của kế toán và thu ngân để đối chiếu với bảng mô tả công việc và các quy định quản lý nội bộ.
• Phương pháp so sánh: Phân tích biến động tuyệt đối và tương đối các chỉ tiêu trên Bảng cân đối kế toán và Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh giai đoạn 2021 - 2023 nhằm đánh giá bức tranh tài chính tổng quát của doanh nghiệp.
• Phương pháp xử lý, phân tích và tổng hợp số liệu: Tổng hợp dữ liệu kế toán thực tế thu được để so sánh với lý thuyết chế độ kế toán ban hành, từ đó rút ra các nhận định đánh giá khách quan và đề xuất biện pháp xử lý.

Nguồn dữ liệu chính của nghiên cứu gồm: Báo cáo tài chính giai đoạn 2021 - 2023, hệ thống sổ kế toán tổng hợp, sổ chi tiết, bảng kê hóa đơn, phiếu tạm tính, bảng báo giá món ăn (menu) và chứng từ ngân hàng của Công ty TNHH MTV TM và DV Đầm Chuồn Hội Quán.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Cơ sở lý luận về kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh trong doanh nghiệp

Tác giả hệ thống hóa toàn bộ các nguyên tắc kế toán theo Thông tư 133/2016/TT-BTC:

• Kế toán doanh thu và thu nhập: Khái niệm doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ, nêu rõ 5 điều kiện đồng thời để ghi nhận doanh thu; hệ thống chứng từ gồm hóa đơn GTGT, hóa đơn bán hàng, phiếu xuất kho, phiếu thu, giấy báo có; tài khoản sử dụng gồm TK 511 (chi tiết 4 tài khoản cấp 2: 5111, 5112, 5113, 5114, 5117), TK 515 (doanh thu hoạt động tài chính) và TK 711 (thu nhập khác). Đối với các khoản giảm trừ doanh thu, tác giả phân tích các nghiệp vụ chiết khấu thương mại, giảm giá hàng bán, hàng bán bị trả lại qua TK 521 (và các sơ đồ hạch toán tham chiếu).
• Kế toán chi phí: Phân tích cơ chế hạch toán giá vốn hàng bán qua TK 632; chi phí tài chính qua TK 635; chi phí quản lý doanh nghiệp qua TK 642 (chi tiết 7 tài khoản cấp hai từ 6421 đến 6428); chi phí khác qua TK 811; chi phí thuế TNDN qua TK 821 (8211 - thuế TNDN hiện hành và 8212 - thuế TNDN hoãn lại).
• Kế toán xác định kết quả kinh doanh: Trình bày quy trình tập hợp doanh thu, thu nhập và kết chuyển chi phí thông qua TK 911 "Xác định kết quả kinh doanh", công thức tính lợi nhuận trước thuế và kết chuyển số dư lãi/lỗ sang TK 421 "Lợi nhuận sau thuế chưa phân phối".

Chương 2: Thực trạng kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH MTV Thương mại và Dịch vụ Đầm Chuồn Hội Quán

Tác giả đi sâu khảo sát thực tiễn tại doanh nghiệp:

• Tổng quan về doanh nghiệp: Công ty TNHH MTV TM và DV Đầm Chuồn Hội Quán (MST: 3301656249, do ông Nguyễn Mót làm đại diện pháp luật, được thành lập và hoạt động từ ngày 16/08/2019, quản lý bởi Chi cục Thuế khu vực Hương Phú). Địa bàn hoạt động tại khu du lịch sinh thái Đầm Chuồn, xã Phú An, huyện Phú Vang, tỉnh Thừa Thiên Huế. Ngành nghề kinh doanh gồm: Nhà hàng và các dịch vụ ăn uống lưu động (mã ngành 5610) và Vận tải hành khách đường thủy nội địa (mã ngành 5021).
• Tổ chức bộ máy quản lý và kế toán: Bộ máy quản lý theo mô hình phân cấp gồm: Chủ doanh nghiệp (Ban Giám đốc) $\rightarrow$ Quản lý nhà hàng, Kế toán và thu ngân, Bộ phận bếp, Nhân viên bán hàng, Bộ phận vệ sinh. Bộ máy kế toán gồm 3 vị trí chuyên trách: Kế toán trưởng $\rightarrow$ Kế toán tổng hợp $\rightarrow$ Kế toán thu ngân nhà hàng.
• Chính sách và hình thức kế toán: Doanh nghiệp áp dụng Thông tư 133/2016/TT-BTC; niên độ kế toán từ 01/01 đến 31/12; xuất kho tính theo giá bình quân tức thời; khấu hao tài sản cố định theo phương pháp đường thẳng; ghi nhận hàng tồn kho theo giá gốc; nộp thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ (thuế suất 10%). Hình thức ghi sổ là kế toán máy trên phần mềm Excel dựa trên hình thức Nhật ký chung, kết hợp sử dụng phần mềm quản lý bán hàng KiotViet tại quầy thu ngân.
• Phân tích tình hình tài sản và nguồn vốn (2021 - 2023): Toàn bộ tài sản của công ty là tài sản ngắn hạn (chiếm 100%), không phát sinh tài sản dài hạn do doanh nghiệp thực hiện thuê mặt bằng kinh doanh trên mặt đầm để tăng tính linh hoạt và giảm chi phí đầu tư cố định. Tiền và các khoản tương đương tiền chiếm tỷ trọng chủ yếu. Hàng tồn kho giảm dần và về mức 0 vào năm 2023 do đặc thù thực phẩm tươi sống. Nguồn vốn gồm vốn góp chủ sở hữu cố định là 500.000 đồng (hoặc 500 triệu đồng theo đơn vị kế toán) và lợi nhuận sau thuế chưa phân phối biến động qua các năm.

Chỉ tiêu tài chính chính (ĐVT: đồng)	Năm 2021	Năm 2022	Năm 2023	So sánh 2022/2021 (%)	So sánh 2023/2022 (%)
Tổng cộng tài sản (Toàn bộ là TSNH)	704.000	550.000	584.000	-21,93%	+6,33%
- Tiền và tương đương tiền	653.000	550.000	584.000	-	-
- Hàng tồn kho	48.000	0	0	-	-
Nợ phải trả (Thuế và các khoản phải nộp)	142.000	10.000	31.118	-92,00%	Tăng
Vốn chủ sở hữu	561.000	539.000	553.000	-3,90%	+2,67%
- Vốn góp của chủ sở hữu	500.000	500.000	500.000	0%	0%
- Lợi nhuận sau thuế chưa phân phối	61.000	39.000	53.000	-36,21%	+36,45%

• Phân tích tình hình kết quả kinh doanh (2021 - 2023): Doanh thu năm 2022 sụt giảm nghiêm trọng (-84,16%) do khó khăn chung của ngành ẩm thực sau dịch, nhưng phục hồi mạnh mẽ trong năm 2023 với mức tăng trưởng 182% (tăng 794.697 đồng). Chi phí tài chính (lãi vay) xuất hiện ở năm 2021 (9.754 đồng) nhưng sau đó về 0. Chi phí quản lý kinh doanh năm 2023 giảm 41,87% so với năm 2022, góp phần giúp lợi nhuận thuần tăng 142%.

Chỉ tiêu kết quả kinh doanh (ĐVT: đồng)	Năm 2021	Năm 2022	Năm 2023	So sánh 2022/2021 (%)	So sánh 2023/2022 (%)
Doanh thu thuần bán hàng & CCDV	2.500.000	632.000	1.427.000	-84,16%	+182,00%
Giá vốn hàng bán	2.400.000	580.000	1.374.000	Giảm mạnh	Tăng
Doanh thu hoạt động tài chính	495	180	2.988	-63,64%	+1.560,00%
Chi phí tài chính (Chi phí lãi vay)	9.754	0	0	-100,00%	0%
Chi phí quản lý kinh doanh	28.000	28.494	16.000	+1,74%	-41,87%
Lợi nhuận thuần từ HĐKD	36.000	8.358	20.434	-76,00%	+142,00%
Chi phí thuế TNDN	0	1.008	4.124	-	Tăng
Lợi nhuận sau thuế TNDN	36.000	7.350	16.310	Giảm	Tăng

• Thực trạng hạch toán nghiệp vụ tại đơn vị:
  • Quy trình bán hàng và luân chuyển chứng từ: Khách xem menu gọi món bằng lời $\rightarrow$ Nhân viên phục vụ tiếp nhận và gửi order qua Zalo đến kế toán bán hàng (thu ngân) $\rightarrow$ Thu ngân in phiếu order 3 liên (Liên 1: cuống, Liên 2: nhân viên phục vụ nhận đồ uống/khăn, Liên 3: bếp chế biến món) và in phiếu tạm tính giao nhân viên $\rightarrow$ Khách báo thanh toán $\rightarrow$ Phục vụ kiểm tra đồ thừa hoàn lại thu ngân $\rightarrow$ Thu ngân trừ hàng thừa, in hóa đơn thanh toán giao phục vụ $\rightarrow$ Khách thanh toán bằng tiền mặt hoặc chuyển khoản $\rightarrow$ Thu ngân lưu chứng từ, ghi sổ và xuất hóa đơn GTGT nếu khách yêu cầu.
  • Vận dụng tài khoản: Doanh thu dịch vụ ăn uống được hạch toán qua TK 511 và mở chi tiết vào TK 5112 "Doanh thu bán các thành phẩm" với thuế suất GTGT 10%. Chi phí mua nguyên liệu đầu vào từ chợ lẻ được lập bảng kê và phiếu chi; cuối kỳ kết chuyển toàn bộ doanh thu, chi phí sang TK 911 để xác định lãi/lỗ đưa sang TK 421.

Chương 3: Một số biện pháp góp phần hoàn thiện công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH MTV TM và DV Đầm Chuồn Hội Quán

Tác giả đưa ra các đánh giá và giải pháp cụ thể:

• Đánh giá ưu điểm: Bộ máy kế toán gọn nhẹ, phân công công việc cụ thể; kiểm soát phục vụ qua phiếu order 3 liên hạn chế thất thoát nội bộ; tuân thủ kê khai nghĩa vụ thuế với cơ quan thuế khu vực Hương Phú; quản trị linh hoạt không đầu tư dàn trải tài sản dài hạn.
• Hạn chế tồn tại:
  1. Hạch toán doanh thu dịch vụ ăn uống vào TK 5112 (Doanh thu bán thành phẩm) chưa thực sự chuẩn hóa theo bản chất dịch vụ nhà hàng (thông thường phản ánh vào TK 5113).
  2. Sử dụng phần mềm Excel để ghi sổ kế toán độc lập với phần mềm KiotViet tại quầy bán hàng, dẫn đến tình trạng phải nhập lại dữ liệu thủ công, làm tăng thời gian và nguy cơ sai sót số liệu.
  3. Chứng từ thu mua hải sản tươi sống từ các hộ nông ngư dân và chợ dân sinh chưa đầy đủ hóa đơn, chủ yếu là hóa đơn bán lẻ và bảng kê nội bộ.
  4. Công tác kiểm soát hao hụt và định mức nguyên vật liệu cho từng món ăn hải sản chưa được xây dựng một cách chặt chẽ theo tiêu chuẩn kỹ thuật.
• Giải pháp đề xuất:
  1. Hoàn thiện việc vận dụng hệ thống tài khoản kế toán doanh thu và chi phí phù hợp với quy định của Thông tư 133/2016/TT-BTC đối với doanh nghiệp dịch vụ ẩm thực.
  2. Trang bị phần mềm kế toán chuyên nghiệp có tính năng kết nối đồng bộ dữ liệu với phần mềm bán hàng KiotViet nhằm tự động hóa quy trình ghi sổ Nhật ký chung và lập Báo cáo tài chính.
  3. Chuẩn hóa hồ sơ chứng từ mua hàng không có hóa đơn đối với hải sản và nông sản địa phương bằng bảng kê theo mẫu quy định của cơ quan thuế kèm xác nhận nhân thân người bán.
  4. Xây dựng bảng định mức tiêu hao nguyên vật liệu chế biến đối với từng món ăn trong menu nhằm kiểm soát chặt chẽ giá vốn hàng bán và giảm thiểu lãng phí thực phẩm tươi sống.

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đã phản ánh được các kết quả cụ thể gắn với số liệu thực tế tại doanh nghiệp:

• Hệ thống hóa đầy đủ cơ sở lý luận về kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh theo Thông tư 133/2016/TT-BTC, đối chiếu trực tiếp với quy trình hạch toán thực tế tại một doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ ẩm thực đầm phá.
• Đưa ra các số liệu tài chính cụ thể minh chứng cho sự phục hồi kinh doanh của công ty sau giai đoạn dịch bệnh: doanh thu thuần năm 2023 đạt 1.427.000 đồng, tăng trưởng 182% so với năm 2022; lợi nhuận sau thuế năm 2023 đạt 16.310 đồng, tăng trưởng vượt bậc nhờ tiết giảm 41,87% chi phí quản lý kinh doanh.
• Mô tả chi tiết quy trình xử lý đơn hàng và luân chuyển chứng từ tại chỗ: từ việc gọi món qua ứng dụng Zalo, in phiếu order 3 liên, kiểm tra hàng trả lại đến in hóa đơn thanh toán trên phần mềm KiotViet và hạch toán vào file Excel.
• Đóng góp của tác giả: Khóa luận chỉ rõ những khoảng cách giữa lý thuyết và thực tiễn (như việc sử dụng TK 5112 thay cho TK 5113, cơ cấu tài sản 100% là tài sản ngắn hạn), đồng thời đề xuất 4 nhóm giải pháp mang tính khả thi cao nhằm hoàn thiện công tác quản lý tài chính và kế toán tại Công ty TNHH MTV TM và DV Đầm Chuồn Hội Quán.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận còn một số hạn chế gắn liền với phạm vi nghiên cứu thực tế được tác giả nêu ra:

• Hạn chế về thời gian và dữ liệu: Đề tài được thực hiện trong thời gian thực tập tốt nghiệp ngắn hạn; số liệu phân tích chi tiết về từng nghiệp vụ kế toán doanh thu, chi phí chỉ tập trung sâu trong năm tài chính 2023, trong khi số liệu giai đoạn 2021 - 2022 chủ yếu dựa trên Báo cáo tài chính tổng hợp.
• Hướng nghiên cứu tiếp theo: Nghiên cứu sâu hơn về công tác kế toán quản trị chi phí và xây dựng định mức giá thành cho các sản phẩm dịch vụ ẩm thực đặc thù; khảo sát giải pháp chuyển đổi số toàn diện kết nối giữa bán hàng, quản lý kho hải sản tươi sống và hệ thống kế toán tài chính trong khối doanh nghiệp du lịch sinh thái.

Giá trị tham khảo

Khóa luận là nguồn tài liệu hữu ích cho:

• Sinh viên chuyên ngành Kế toán, Tài chính - Ngân hàng đang thực hiện chuyên đề thực tập tốt nghiệp hoặc khóa luận tốt nghiệp về đề tài kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh trong các doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ ăn uống, nhà hàng và du lịch.
• Kế toán viên và nhà quản lý tại các doanh nghiệp vừa và nhỏ (đặc biệt là khối nhà hàng, cơ sở kinh doanh dịch vụ trải nghiệm) trong việc tham khảo mô hình tổ chức bộ máy kế toán tinh gọn, quy trình luân chuyển chứng từ order 3 liên và phương pháp ghi nhận doanh thu - chi phí theo Thông tư 133/2016/TT-BTC khi sử dụng kết hợp Excel và phần mềm bán hàng KiotViet.

Câu hỏi thường gặp

Tại sao cơ cấu tài sản của Công ty TNHH MTV TM và DV Đầm Chuồn Hội Quán qua 3 năm (2021 - 2023) hoàn toàn không có tài sản dài hạn? Công ty hoạt động trong lĩnh vực nhà hàng và dịch vụ du lịch sinh thái trên đầm phá với mặt bằng đi thuê. Việc không đầu tư mua sắm tài sản dài hạn mà tập trung vào tài sản ngắn hạn (chủ yếu là tiền mặt và tiền gửi ngân hàng) giúp doanh nghiệp linh hoạt trong vận hành tài chính, dễ dàng thay đổi hoặc di dời địa điểm khi cần thiết và hạn chế rủi ro đọng vốn cố định.

Quy trình luân chuyển chứng từ order món ăn tại nhà hàng được thực hiện qua các bước nào? Khi khách chọn món bằng lời, nhân viên phục vụ ghi nhận và gửi thông tin qua ứng dụng Zalo tới thu ngân. Thu ngân nhập liệu và in phiếu order 3 liên (Liên 1 lưu cuống, Liên 2 giao nhân viên phục vụ lấy nước/khăn, Liên 3 chuyển nhà bếp chế biến) cùng phiếu tạm tính. Khi thanh toán, phục vụ kiểm tra đồ thừa hoàn lại thu ngân để trừ ra trước khi in hóa đơn chính thức.

Doanh nghiệp sử dụng hình thức ghi sổ và công cụ kế toán nào để theo dõi doanh thu, chi phí? Doanh nghiệp áp dụng hình thức kế toán máy trên phần mềm Excel dựa trên hình thức Nhật ký chung để vào sổ tổng hợp, sổ chi tiết và lập Báo cáo tài chính; đồng thời sử dụng phần mềm KiotViet tại quầy thu ngân chỉ để phục vụ công tác bán hàng, in order và tính tiền cho khách.

Tài khoản kế toán doanh thu nào được công ty lựa chọn để hạch toán dịch vụ ăn uống và thuế suất GTGT là bao nhiêu? Công ty hạch toán doanh thu bán hàng và dịch vụ ăn uống qua Tài khoản 511 và chi tiết vào Tài khoản 5112 (Doanh thu bán thành phẩm) với mức thuế suất thuế GTGT đầu ra áp dụng theo phương pháp khấu trừ là 10%.

Tình hình doanh thu và lợi nhuận của công ty biến động như thế nào trong giai đoạn 2021 - 2023? Doanh thu thuần năm 2022 sụt giảm 84,16% so với năm 2021 do ảnh hưởng sau dịch Covid-19, kéo theo lợi nhuận thuần giảm 76%. Sang năm 2023, hoạt động kinh doanh phục hồi mạnh mẽ với doanh thu thuần đạt 1.427.000 đồng (tăng 182% so với năm 2022) và lợi nhuận thuần từ HĐKD tăng 142% nhờ sự phục hồi của khách du lịch và việc tiết giảm chi phí quản lý.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Phạm Khắc Tân đã phản ánh bức tranh thực tế về công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH MTV TM và DV Đầm Chuồn Hội Quán theo Thông tư 133/2016/TT-BTC. Công trình không chỉ cung cấp chuỗi số liệu tài chính thực tế giai đoạn 2021 - 2023 minh chứng cho sự phục hồi kinh doanh của doanh nghiệp nhà hàng sinh thái, mà còn mô tả quy trình luân chuyển chứng từ và xử lý dữ liệu kế toán tại chỗ. Các giải pháp đề xuất về hoàn thiện tài khoản hạch toán, tích hợp phần mềm kế toán với phần mềm bán hàng KiotViet và chuẩn hóa chứng từ hải sản tươi sống mang tính ứng dụng thực tiễn cao cho đơn vị khảo sát.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KÉ TOÁN DOANH THU,CHI PHÍ VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH TRONG DOANH NGHIỆP 1. Tổng quan về doanh thu,chi phí và xác định kết quả kinh doanh. Doanh thu Căn cứ Điều 56 Thông tư 133/2016/TT-BTC về nguyên tắc kế toán doanh thu có định nghĩa như sau: Doanh thu là lợi ích kinh tế thu được làm tăng vốn chủ sở hữu của doanh nghiệp trừ phần vốn góp thêm của các cổ đông. Thời điểm ghi nhận doanh thu là tại thời điểm giao dịch phát sinh, khi chắc chắn thu được lợi ích kinh tế, được xác định theo giá trị hợp lý của các khoản được quyền nhận, không phân biệt đã thu tiền hay sẽ thu được tiền.

Doanh thu và chi phí tạo ra khoản doanh thu đó phải được ghi nhận đồng thời theo nguyên tắc phù hợp. Tuy nhiên trong một số trường hợp, nguyên tắc phù hợp có thể xung đột với nguyên tắc thận trọng trong kế toán, thì kế toán phải căn cứ vào bản chất giao dịch để phản ánh một cách trung thực, hợp lý. Một hợp đồng kinh tế có thể bao gồm nhiều giao dịch.Kế toán phải nhận biết các giao dịch để áp dụng các điều kiện ghi nhận doanh thu phù hợp. Doanh thu phải được ghi nhận phù hợp với bản chất hơn là hình thức hoặc tên gọi của giao dịch và phải được phân bổ theo nghĩa vụ cung ứng hàng hóa,dịch vụ.

Đối với các giao dịch làm phát sinh nghĩa vụ của người bán ở thời điểm hiện tại và trong tương lai,doanh thu phải được phân bổ theo giá trị hợp lý của từng nghĩa vụ và được ghi nhận khi nghĩa vụ đã được thực hiện. Chi phí Theo Thông Tư 133-2016 - ĐIỀU 59. NGUYÊN TẮC KẾ TOÁN CHI PHÍ Chi phí là những khoản làm giảm lợi ích kinh tế, được ghi nhận tại thời điểm giao dịch phát sinh hoặc khi có khả năng tương đối chắc chắn sẽ phát sinh trong tương lai không phân biệt đã chi tiền hay chưa. Việc ghi nhận chi phí ngay cả khi chưa đến kỳ hạn thanh toán nhưng có khả năng chắc chắn sẽ phát sinh nhằm đảm bảo nguyên tắc thận trọng và bảo toàn vốn.

Chi phí và khoản doanh thu do nó tạo ra phải được ghi nhận đồng thời theo nguyên tắc phù hợp. Tuy nhiên trong một số trường hợp, nguyên tắc phù hợp có thể xung đột với 4 nguyên tắc thận trọng trong kế toán, thì kế toán phải căn cứ vào bản chất của giao dịch để phản ánh một cách trung thực, hợp lý. Kế toán phải theo dõi chi tiết các khoản chi phí phát sinh theo yếu tố, tiền lương, nguyên vật liệu, chi phí mua ngoài, khấu hao TSCĐ. Các khoản chi phí không được coi là chi phí được trừ theo quy định của Luật thuế TNDN nhưng có đầy đủ hóa đơn chứng từ và đã hạch toán đúng theo Chế độ kế toán thì không được ghi giảm chi phí kế toán mà chỉ điều chỉnh trong quyết toán thuế TNDN để làm tăng số thuế TNDN phải nộp.

Các tài khoản phản ánh chi phí không có số dư, cuối kỳ kế toán phải kết chuyển tất cả các khoản chi phí phát sinh trong kỳ để xác định kết quả kinh doanh. Xác định kết quả kinh doanh Xác định kết quả kinh doanh là quá trình tính toán và phân tích kết quả hoạt động kinh doanh của một doanh nghiệp trong một kỳ kế toán (thường là tháng, quý hoặc năm) tuỳ vào từng doanh nghiệp lựa chọn. Kết quả kinh doanh có thể biểu hiện bằng việc có lợi nhuận (hoặc lỗ) của doanh nghiệp, dựa trên sự so sánh giữa tổng thu nhập và tổng chi phí phát sinh trong kỳ. Ý nghĩa của xác định kết quả kinh doanh: Xác định kết quả kinh doanh là việc so sánh lợi ích giữa chi phí bỏ ra và thu nhập mang về trong kỳ để biết được việc kinh doanh của kỳ đó là lợi nhuận hay không, làm căn cứ quan trọng để giúp công ty quyết định có tiếp tục kinh doanh hạng mục đó nữa hay không.

Giúp doanh nghiệp hiểu rõ hơn về hiệu quả của các hoạt động sản xuất và kinh doanh, từ đó đưa ra các quyết định hợp lý để tối ưu hóa quy trình. KQHĐ SXKD cung cấp thông tin cần thiết để lãnh đạo doanh nghiệp đưa ra các chiến lược kinh doanh, điều chỉnh kế hoạch sản xuất, và quản lý tài chính hiệu quả. Nhờ vào việc phân tích KQHĐ, doanh nghiệp có thể xác định các nguồn lực nào đang được sử dụng hiệu quả và nguồn nào cần cải thiện, từ đó tối ưu hóa việc sử dụng tài nguyên. Việc công khai kết quả hoạt động kinh doanh cũng tạo ra sự minh bạch, tăng cường lòng tin của cổ đông, nhân viên và khách hàng.

KQHĐ tích cực có thể giúp cải thiện hình ảnh doanh nghiệp trên thị trường, thu hút thêm khách hàng và đối tác. Tóm lại, xác định kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh là một phần rất quan trọng trong việc quản lý và phát triển bền vững, lâu dài của doanh nghiệp. Nội dung công tác kế toán doanh thu và thu nhập 5 1. Kế toán doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ Khái niệm: Doanh thu bán hàng là tổng giá trị các lợi ích kinh tế của doanh nghiệp (chưa thuế) thu được trong kì kế toán phát sinh từ hoạt động sản xuất,kinh doanh thông thường của doanh nghiệp làm tăng vốn của chủ sở hữu của doanh nghiệp.

Nguyên tắc và điều kiện ghi nhận doanh thu: Nguyên tắc ghi nhận doanh thu: Doanh nghiệp được ghi nhận doanh thu khi hàng hóa,thành phẩm…thay đổi chủ sở hữu và khi việc mua bán thành phẩm được người mua trả tiền.Hay nói cách khác doanh thu được ghi nhận khi người bán không còn quyền sở hữu hàng hóa,thành phẩm đồng thời nhận được quyền sở hữu về tiền hoặc sử chấp thuận thanh toán của người mua Việc thu nhận doanh thu và chi phí phải trùng khớp với nhau.Khi ghi nhận một khoản doanh thu thì cũng phải ghi nhận một khoản chi phí tương ứng có liên quan đến việc tạo ra khoản doanh thu đó.Chi phí tương ứng với doanh thu gồm của kì tạo ra doanh thu và chi phí của các kì trước hoặc chi phí phải trả nhưng liên quan đến doanh thu của kì đó. Điều kiện ghi nhận doanh thu:Doanh thu là tổng giá trị lợi ích kinh tế mà doanh nghiệp đã thu được hoặc sẽ thu được từ hoạt động bán sản phẩm do doanh nghiệp bán hàng hóa mua vào nhằm bù đắp chi phí và tạo ra lợi nhuận cho doanh nghiệp bởi vậy doanh thu bán hàng ghi nhận khi đồng thời thỏa mãn tất cả 5 điều kiện: +Doanh nghiệp chuyển giao quyền sỡ hữu cho người mua đồng thời chuyển luôn cả rủi ro hoặc lợi ích khi sỡ hữ hàng hóa. +Doanh nghiệp không còn quyền nắm giữ hàng hóa như khi còn sở hữu +Doanh thu được xác định tương đối chắc chắn. +Doanh nghiệp sẽ thu được lợi ích kinh tế từ giao dịch bán hàng hóa.

+Chi phí liên quan đến giao dịch bán hàng được xác định. Chứng từ sử dụng: -Hóa đơn giá trị gia tăng,hóa đơn bán hàng -Phiếu xuất kho,lệnh xuất hàng hóa -Phiếu thu,giấy báo có,Phiếu thanh toán Tài khoản sử dụng: -Tài khoản 511 “ Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ ”: 6 Tài khoản 511 gồm 4 tài khoản cấp 2 là: +Tài khoản 5111:Doanh thu bán hàng hóa +Tài khoản 5112:Doanh thu bán các thành phẩm +Tài khoản 5113:Doanh thu cung cấp dịch vụ +Tài khoản 5114:Doanh thu trợ cấp,trợ giá +Tài khoản 5117:Doanh thu kinh doanh bất động sản dầu tư Sơ đồ hạch toán. Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ Các khoản giảm trừ doanh thu 333 Thuế XK, TTĐB BVMT phải nộp Sơ đồ 1. Hạch toán kế toán doanh thu và cung cấp dịch vụ 1.

Kế toán doanh thu hoạt động tài chính Khái niệm: +Doanh thu hoạt động tài chính là các khoản doanh thu từ tiền lãi,tiền bản quyền,cổ tức và lợi nhuận được chia và các khoản thu từ các hoạt động tài chính khác được coi là thực hiện trong kì,không phân biệt các khoản doanh thu đó thực tế đã thu được tiền hay sẽ được thu trong tương lai. Chứng từ sử dụng + Sổ phụ ngân hàng,giấy báo có về lãi ngân hàng được nhận. Tài khoản sử dụng +Tài khoản 515 “Doanh thu hoạt động tài chính” 7 Sơ đồ hạch toán: (nguồn:sơ đồ hạch toán TK 515 theo thông tư 133/2016/TT- BTC ) 911 515 138 Cổ tức lợi nhuận Được chia sau ngày đầu tư Cuối kỳ,kết chuyển 331 Chiết khấu thanh toán doanh thu hoạt động tài chính mua hàng được hưởng 1112,1122 1111,1121 Bán ngoại tệ tỷ giá Bán Lãi bán ngoại tệ 121,228 Nhượng bán,thu hồi các khoản đầu tư TC Lãi bán khoản đầu tư 152,156,211 1112,1122 331,341,627,642… Mua vật tư,hàng hóa,tài Sản ,dịch vụ.(trường hợp Bên có TK Tiền ghi theo TGGS Lãi tỷ giá 3387 Phân bổ lãi do bán hàng trả chậm 413 Sơ đồ 1. Hạch toán kế toán doanh thu hoạt động tài chính 8 1.

Kế toán các khoản giảm trừ doanh thu Khái niệm: -Các khoản giảm trừ doanh thu là các khoản được điều chỉnh giảm trừ doanh thu bán hàng, cung cấp dịch vụ phát sinh trong kỳ. Theo đó, các khoản giảm trừ theo Thông tư 133/2016/TT-BTC và Thông tư 200/2014/TT-BTC gồm : Chiết khấu thương mại;Giảm giá hàng bán;Hàng bán bị trả lại. Trong đó: - Chiết khấu thương mại: Là khoản doanh nghiệp bán giảm giá niêm yết cho khách hàng mua hàng với khối lượng lớn. - Giảm giá hàng bán: Là khoản giảm trừ cho người mua do sản phẩm, hàng hoá kém, mất phẩm chất hay không đúng quy cách theo quy định trong hợp đồng kinh tế.

- Giá trị hàng bán bị trả lại: Là giá trị của số sản phẩm, hàng hóa bị khách hàng trả lại do các nguyên nhân: Vi phạm cam kết, vi phạm hợp đồng kinh tế, hàng bị kém, mất phẩm chất, không đúng chủng loại, quy cách. Chứng từ sử dụng: +Hóa đơn bán hàng +Biên bản giảm giá hàng bán +Biên bản trả lại hàng bán +Phiếu thu/phiếu chi +Biên bản đối chiếu công nợ +Sổ chi tiết tài khoản 521,sổ nhật kí chung,sổ cái,sỏ chi tiết công nợ Tài khoản sử dụng + Tài khoản 521: “ Các khoản giảm trừ doanh thu ” +Các tài khoản liên quan: TK 111, TK 112, TK 113, TK 333, TK 511 Nguyên tắc hạch toán +Chiết khấu thương mại: Ghi nhận tại thời điểm phát sinh giao dịch chiết khấu. +Giảm giá hàng bán: Ghi nhận ngay khi xác định rõ giá trị giảm. +Hàng bán bị trả lại: Ghi nhận khi hàng được xác nhận trả lại.

9 -Sơ đồ hạch toán(nguồn:sơ đồ hạch toán TK 521 theo thông tư 133/2016/TT-B) 111,112,113 TK 521 511 Các khoản CKTM, GGHB, Kết chuyển các khoản CKTM HBBTL GGHB, HBBTL 333 Giảm các khoản thuế phải nộp Sơ đồ 1.