Chương 1: Tổng quan nghiên cứu về kế toán CPSX trong DNSX công nghiệp. Trong chương này em trình bày nghiên cứu tổng quan về kế toán CPSX sản phẩm trong DNSX công nghiệp; bao gồm: tính cấp thiết của việc nghiên cứu kế toán CPSX như nhận thức của bản thân em về vấn đề nghiên cứu, lý luận và thực tế tình hình kế toán tại XN, từ đó lựa chọn đề tài nghiên cứu; mục tiêu nghiên cứu và phạm vi nghiên cứu của đề tài. Chương 2: Lý luận cơ bản về kế toán CPSX của DNSX công nghiệp. Nội dung chính của chương này bao gồm: một số định nghĩa, khái niệm cơ bản được đưa ra trong các giáo trình, từ đó so sánh thấy được bản chất của chi phí; các lý thuyết về kế toán CPSX theo chuẩn mực kế toán Việt Nam, theo quyết định 15/2006/QĐ- BTC; tổng quan tình hình khách thể nghiên cứu của những công trình năm trước, nêu ra được các công trình đó nghiên cứu và giải quyết được những gì; phân định nội dung nghiên cứu: tập trung nghiên cứu quá trình tập hợp chi phí sản xuất đề xuất phương hướng, biện pháp nhằm hoàn thiện công tác kế toán tập hợp CPSX tại XN.
Chương 3: Phương pháp nghiên cứu và kết quả phân tích thực trạng CPSX sản phẩm áo Quân phục Hải quân của Xí nghiệp May 7- 5 Hải Quân. Chương này tập trung giải quyết các nội dung cơ bản sau: các phuơng pháp nghiên cứu vấn đề trên các mặt sau: mục đích, đối tượng, nội dung cụ thể, các bước thực hiện và kết quả của các phương pháp đó; phân tích các nhân tố bên trong, bên ngoài ảnh hưởng đến kế toán CPSX; trình bày tổng quan về Xí nghiệp sau đó đi sâu vào tìm hiểu thực trạng kế toán CPSX của XN. Chương 4: Các kết luận và đề xuất nhằm hoàn thiện kế toán CPSX sản phẩm Áo Quân phục Hải Quân tại Xí nghiệp May 7- 5. Căn cứ vào thực trạng của XN luận văn đưa ra những nhận xét về mặt ưu đểm, nhược điểm còn tồn tại, từ đó căn cứ vào tính cấp thiết của việc hoàn thiện và dựa trên dự báo triển vọng và quan điểm thực hiện kế toán CPSX tại XN, đưa ra các ý kiến đề xuất nhằm hoàn thiện kế toán CPSX tại Xí nghiệp May 7- 5 Hải Quân.TS Đỗ Minh Thành SV: Hoàng Thị Hường Lớp: K4- HK1B.
Luan van Luận văn tốt nghiệp 5 Khoa Kế toán- Kiểm toán. CHƯƠNG 2: TÓM LƯỢC MỘT SỐ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT TẠI DNSX CÔNG NGHIỆP.1 Một số khái niệm và định nghĩa cơ bản.1 Một số khái niệm. Hiện nay có rất nhiều khái niệm, định nghĩa khác nhau về chi phí. Theo chuẩn mực kế toán Việt Nam- chuẩn mực số 01 “ Chuẩn mực chung” thì “ Chi phí là tổng giá trị các khoản làm giảm lợi ích kinh tế trong kỳ kế toán dưới hình thức các khoản tiền chi ra, các khoản khấu trừ tài sản hoặc phát sinh các khoản nợ dẫn đến làm giảm vốn chủ sở hữu, không bao gồm khoản phân phối cho cổ đông hoặc chủ sở hữu”.
Trong điều kiện của nền kinh tế thị trường do mọi yếu tố của quá trình sản xuất kinh doanh đều được biểu hiện thông qua chỉ tiêu giá trị nên có thể hiếu “ Chi phí hoạt động của DN được hiểu là toàn bộ các hao phí về lao động sống, lao động vật hóa và các chi phí cần thiết khác mà doanh nghiệp đã chi ra trong quá trình hoạt động kinh doanh, biểu hiện bằng tiền và tính cho một thời kỳ nhất định”- Theo Giáo trình Kế toán tài chính của Học viện tài chính.TS Ngô Thế Chi và TS Trương Thị Thủy chủ biên, Nhà xuất bản tài chính, Hà Nội- 2006.TS Đỗ Minh Thành SV: Hoàng Thị Hường Lớp: K4- HK1B. Luan van Luận văn tốt nghiệp 6 Khoa Kế toán- Kiểm toán. Quá trình sản xuất sản phẩm ở các DNSX công nghiệp chính là quá trình doanh nghiệp phải bỏ ra chi phí sản xuất. Đó là các chi phí về tư liệu lao động, đối tượng lao động và sức lao động.
Như vậy “Chi phí sản xuất là biểu hiện bằng tiền của các hao phí về lao động sống, lao động vật hóa và các chi phí cần thiết khác mà doanh nghiệp đã chi ra để tiến hành các hoạt động sản xuất trong một thời kỳ nhất định”- Giáo trình kế toán sản xuất của TS. Đặng Thị Hòa, Nhà xuất bản thống kê- 2003. CPSX phát sinh một cách thường xuyên trong quá trình sản xuất kinh doanh của DN, bao gồm nhiều loại với tính chất, mục đích, công dụng… khác nhau, có thể gắn với một đối tượng cụ thể hay liên quan đến nhiều đối tượng, ở một địa điểm hay nhiều địa điểm phát sinh…Do đó, muốn hạch toán CPSX đúng đắn, phục vụ hiệu quả nhu cầu quản lý, trước hết cần tiến hành phân loại CPSX theo nhiều tiêu thức khác nhau để có thể lựa chọn hợp lý cho từng trường hợp sử dụng. * Phân loại CPSX theo nội dung, tính chất kinh tế của chi phí gồm: - Chi phí nguyên liệu và vật liệu: yếu tố chi phí nguyên vật liệu bao gồm giá mua, chi phí mua của nguyên vật liệu dùng vào hoạt động sản xuất kinh doanh trong kỳ.
Yếu tố này bao gồm: CPNVL chính, CPNVL phụ, chi phí nhiên liệu, phụ tùng thay thế và chi phí nguyên vật liệu khác. - Chi phí nhân công: yếu tố chi phí nhân công là các khoản chi phí về tiền lương phải trả cho người lao động, các khoản trích bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, kinh phí công đoàn theo tiền lương củ người lao động. - Chi phí khấu hao máy móc thiết bị: Yếu tố chi phí này bao gồm khấu hao của tất cả TSCĐ dùng vào hoạt động sản xuất kinh doanh trong kỳ của doanh nghiệp. - Chi phí dịch vụ mua ngoài: Là số tiền phải trả cho các dịch vụ mua ngoài phục vụ cho các hoạt động sản xuất kinh doanh của doanhnghieepj.
- Chi phí khác bằng tiền: Là các khoản chi phí bằng tiền phát sinh trong quá trình sản xuất kinh doanh ngoài các yếu tố chi phí nói trên. * Phân loại CPSX theo mục đích, công dụng của chi phí gồm: - CPNVLTT: Là toàn bộ các chi phí nguyên vật liệu chính, vật liệu phụ, vật liệu khác…được sử dụng trực tiếp để sản xuất ra sản phẩm.TS Đỗ Minh Thành SV: Hoàng Thị Hường Lớp: K4- HK1B. Luan van Luận văn tốt nghiệp 7 Khoa Kế toán- Kiểm toán. - CPNCTT: Là các chi phí phải trả cho công nhân trực tiếp sản xuất sản phẩm như tiền lương, các khoản phụ câp, các khoản BHXH, BHYT, KPCĐ trích theo lương của công nhân trực tiếp sản xuất.
- CPSXC: là toàn bộ các các khoản chi phí sản xuất ngoại trừ CPNVLTT, CPNCTT. Phân loại CPSX theo tiêu thức này giúp quản lý định mức chi phí, cung cấp số liệu cho công tác tính giá thành sản phẩm của DN. Ngoài ra còn có thể phân loại theo các tiêu thức khác như: * Phân loại CPSX theo mối quan hệ với khối lượng sản phẩm sản xuất, gồm: Chi phí khả biến, Chi phí bất biến và chi phí hỗn hợp. * Phân loại theo phương pháp tập hợp chi phí và đối tượng chịu chi phí gồm: chi phí trực tiếp và chi phí gián tiếp.
Đối tượng kế toán CPSX là phạm vi và giới hạn để tập hợp CPSX theo các phạm vi và giới hạn đó.Đối tượng tập hợp CPSX có thể là: từng phân xưởng, bộ phận, tổ đội sản xuất hoặc toàn DN, từng giai đoạn công nghệ hoặc toàn bộ quy trình công nghệ, từng sản phẩm, đơn dặt hàng, từng nhóm sản phẩm hoặc bộ phận chi tiết sản phẩm. Để tập hợp CPSX chính xác chúng ta có thể sử dụng một trong hai phương pháp tập hợp chi phí sản xuất: - Phương pháp trực tiếp: là phương pháp áp dụng khi CPSX có quan hệ trực tiếp với từng đối tượng tập hợp chi phí riên biệt. Phương pháp này đòi hỏi phải tổ chức việc ghi chép ban đầu theo đúng đối tượng, trên cơ sở đó kế toán tập hợp số liệu cho từng đối tượng liên quan và ghi trực tiếp vào sổ kế toán theo đúng đối tượng - Phương pháp phân bổ gián tiếp: là phương pháp áp dụng khi CPSX có liên quan đến nhiều đối tượng tập hợp CPSX mà không thể tổ chức ghi chép ban đầu riên rẽ cho từng đối tượng được. Theo phương pháp này DN phải tổ chức ghi chép ban đầu cho các CPSX theo địa điểm phát sinh chi phí để kế toán tập hợp chi phí.
Sau đó phải chọn tiêu thức phân bổ để tính toán, phân bổ CPSX đã tập hợp cho các đối tượng có liên quan một cách hợp lý nhất và đơn giản thủ tục tính toán phân bổ.2 Kế toán CPSX trong các DNSXCN.TS Đỗ Minh Thành SV: Hoàng Thị Hường Lớp: K4- HK1B. Luan van Luận văn tốt nghiệp 8 Khoa Kế toán- Kiểm toán.1 Đối tượng và phương pháp tập hợp chi phí sản xuất.1 Đối tượng kế toán CPSX. Chi phí sản xuất của DN có thể phát sinh ở nhiều địa điểm khác nhau, liên quan đến việc sản xuất chế tạo các loại sản phẩm, lao vụ khác nhau. Các nhà quản trị DN cần biết được các chi phí phát sinh đó ở đâu, dùng vào việc sản xuất sản phẩm nào…Chính vì vậy CPSX phát sinh trong kỳ phải được kế toán tập hợp theo một phạm vi, giới hạn nhất định.
Đó chính là đối tượng kế toán CPSX. Xác định đối tượng kế toán CPSX là khâu đầu tiên trong việc tổ chức kế toán CPSX. Thực chất của việc xác định đối tượng kế toán CPSX là xác định nơi gây ra chi phí (phân xưởng, bộ phận sản xuất, giai đoạn công nghệ…) hoặc đối tượng chịu chi phí (sản phẩm, đơn dặt hàng…). Khi xác định đối tượng kế toán CPSX trước hết các nhà quản trị phải căn cứ vào mục đích sử dụng của chi phí sau đó phải căn cứ vào đặc điểm tổ chức sản xuất kinh doanh, quản lý sản xuất kinh doanh, quy trình công nghệ sản xuất, khả năng, trình độ, yêu cầu quản lý của doanh nghiệp.
Tùy thuộc vào đặc điểm tình hình cụ thể mà đối tượng kế toán chi phí sản xuất trong doanh nghiệp có thể là: - Từng sản phẩm, chi tiết sản phẩm, nhóm sản phẩm, đơn đặt hàng. - Từng phân xưởng, giai đoạn công nghệ sản xuất. - Toàn bộ quy trình công nghệ sản xuất, toàn doanh nghiệp.