Chương 1: Tổng quan nghiên cứu của đề tài: Tính cấp thiết về đề tài, phạm vi nghiên cứu, mục tiêu nghiên cứu cần đạt được và ý nghĩa của việc nghiên cứu kế toán bán hàng. Chương 2 : Một số lý luận cơ bản về kế toán bán hàng: Các lý luận cơ bản về bán hàng, kế toán nghiệp vụ bán hàng, tổ chức kế toán nghiệp vụ bán hàng trong các DN thương mại dựa trên cơ sở chuẩn mực số 02, chuẩn mực kế toán số 14 và chế độ kế toán Việt Nam hiện hành. Chương 3: Phương pháp nghiên cứu và thực trạng kế toán bán hàng tại công ty cổ phần chế tạo biến thế và vật liệu điện Hà Nội: Các phương pháp thu thập số liệu thông qua từng phương pháp đánh giá mức độ thu thập và rút ra ý nghĩa của các SV: Nguyễn Thị Hương Lớp: K43D5 Luan van Luận văn tốt nghiệp PGS.TS Nguyễn Phú Giang phương pháp đó, nêu ra thực trạng công tác kế toán bán hàng tại công ty ( chứng từ sử dụng, việc luân chuyển chứng từ, công tác ghi sổ…) Chương 4: Các kết luận và đề xuất nhằm hoàn thiện kế toán bán hàng tại công ty CP chế tạo biến thế và vật liệu điện Hà Nội: Trên cơ sở thực trạng công tác kế toán bán hàng của công ty đánh giá công tác tổ chức kế toán bán hàng, mức độ ảnh hưởng của các nhân tố khách quan, chủ quan; nêu ra ưu điểm, nhược điểm trong công tác quản lý cũng như công tác kế toán của công ty, từ đó đưa ra ý kiến nhằm hoàn thiện công tác kế toán bán hàng tại Công ty. SV: Nguyễn Thị Hương Lớp: K43D5 Luan van Luận văn tốt nghiệp PGS.TS Nguyễn Phú Giang CHƯƠNG 2: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN BÁN HÀNG TRONG DOANH NGHIỆP THƯƠNG MẠI 2.1 Một số khái niệm, định nghĩa liên quan đến kế toán bán hàng trong DNTM.
- Bán hàng: là khâu cuối cùng trong quá trình hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp thương mại, nó chính là quá trình chuyển giao quyền sở hữu về hàng hóa từ tay người bán sang tay người mua để nhận quyền sở hữu về tiền tệ hoặc quyền được đòi hỏi tiền ở người mua. - Doanh thu: Là tổng giá trị các lợi ích kinh tế doanh nghiệp thu được trong kỳ kế toán, phát sinh từ các hoạt động sản xuất, kinh doanh thông thường của doanh nghiệp, góp phần làm tăng vốn chủ sở hữu. - Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ: Là tổng giá trị các lợi ích kinh tế doanh nghiệp thu được hoặc sẽ thu được từ các giao dịch và nghiệp vụ phát sinh doanh thu như bán sản phẩm, hàng hoá, cung cấp dịch vụ cho khách hàng bao gồm các khoản phụ thu và phí thu thêm ngoài giá bán (nếu có). - Chiết khấu thương mại: Là khoản doanh nghiệp bán giảm giá niêm yết cho khách hàng mua hàng với khối lượng lớn.
- Giảm giá hàng bán: Là khoản giảm trừ cho người mua do hàng hóa kém phẩm chất, sai quy cách hoặc lạc hậu thị hiếu. - Giá trị hàng bán bị trả lại: Là giá trị khối lượng hàng bán đã xác định là tiêu thụ bị khách hàng trả lại và từ chối thanh toán. - Chiết khấu thanh toán: Là khoản tiền người bán giảm trừ cho người mua, do người mua thanh toán tiền hàng trước thời hạn theo hợp đồng. - Doanh thu thuần: Là doanh thu thực tế về bán hàng của DN trong kỳ kế toán, là cơ sỏ để xác định kết quả bán hàng.
- Thu nhập khác: Là khoản thu góp phần làm tăng vốn chủ sở hữu từ hoạt động ngoài các hoạt động tạo ra doanh thu. SV: Nguyễn Thị Hương Lớp: K43D5 Luan van Luận văn tốt nghiệp PGS.TS Nguyễn Phú Giang - Giá trị hợp lý: Là giá trị tài sản có thể trao đổi hoặc giá trị một khoản nợ được thanh toán một cách tự nguyện giữa các bên có đầy đủ hiểu biết trong sự trao đổi ngang giá.2 Một số lý thuyết về kế toán bán hàng trong DNTM 2.1 Các phương thức bán hàng. a) Phương thức bán buôn hàng hóa * Phương thức bán buôn hàng hoá qua kho Bán buôn hàng hoá qua kho là phương thức bán buôn hàng hoá mà trong đó hàng hoá phải được xuấ ra từ kho bảo quản của DN. Trong phương thức bày có hai hình thức: - Bán buôn qua kho theo hình thức giao hàng trực tiếp tại kho: Theo phương thức này, khách hàng cử người mang giấy uỷ nhiệm đến kho của DN trực tiếp nhận hàng và áp tải hàng về.
Sau khi giao nhận hàng hoá, đại diện bên mua ký nhận đã nhận đủ hàng vào chứng từ bán hàng của bên bán đồng thời trả tiền ngay hoặc ký nhận nợ. - Bán buôn qua kho theo hình thức gửi hàng. Bên bán căn cứ vào hợp đồng kinh tế đã ký kết, hoặc theo đơn đặt hàng của người mua xuất kho gửi hàng cho người mua bằng phương tiện vận tải của mình hoặc thuê ngoài. Chi phí vận chuyển gửi hàng bán có thể do bên bán chịu hoặc có thể do bên mua chịu tuỳ theo hợp đồng kinh tế đã ký kết.
Hàng gửi đi bán vẫn thuộc quyền sở hữu của DN đến khi nào bên mua nhận được hàng, chứng từ và đã chấp nhận thanh toán thì quyền sở hữu hàng hoá mới đựơc chuyển giao từ người bán sang người mua. * Phương thức bán buôn hàng hoá vận chuyển thẳng Bán buôn hàng hoá vận chuyển thẳng là phương thức bán buôn hàng hoá mà trong đó hàng hoá bán ra khi mua về từ nhà cung cấp không đem về nhập kho của DN mà bán ngay hoặc chuyển bán ngay cho khách hàng. Phương thức này có thể thựchiện theo các hình thức sau: - Bán buôn vận chuyển theo hình thức giao hàng trực tiếp( Hình thức giao tay ba): DN thương mại bán buôn sau khi nhận hàng từ nhà cung cấp của mình thì giao hàng trực tiếp cho khách hàng của mình tại địa điểm do hai bên thoả thuận. Sau khi giao SV: Nguyễn Thị Hương Lớp: K43D5 Luan van Luận văn tốt nghiệp PGS.TS Nguyễn Phú Giang hàng hoá cho khách hàng thì đại diện bên mua sẽ ký nhận vào chứng từ bán hàng và quyền sở hữư hàng hoá được chuyển giao cho khách hàng, hàng hoá được xác định là tiêu thụ.
- Bán buôn vận chuyển thẳng theo hình thức gửi hàng: Theo hình thức này, DN thương mại sau khi mua hàng, nhận hàng mua, dùng phương tiện vận tải của mình hoặc thuê ngoài để vận chuyển hàng đến giao cho bên mua ở địa điểm đã được thoả thuận. Hàng hoá chuyển bán trong trường hợp này vẫn thuộc quyền sỏ hữu của DN thương mại. Khi nhận đựơc tiền của bên mua thanh toán hoặc giấy báo của bên mua đã nhận được hàng và chấp nhận thanh toán thì hàng hoá được xác định là tiêu thụ. b) Phương thức bán lẻ: Bán lẻ hàng hoá là phương thức bán hàng trực tiếp cho người tiêu dùng hoặc các tổ chức kinh tế hoặc các đơn vị kinh tế tập thể mua về mang tính chất tiêu dùng nội bộ.
* Hình thức bán lẻ thu tiền tập trung: Là hình thức bán hàng mà trong đó việc thu tiền ở người mua và giao hàng cho người mua tách rời nhau. Trách nhiệm liên quan đến hàng thuộc nhân viên bán hàng, trách nhiệm liên quan đến tiền thuộc nhân viên thu ngân. * Hình thức bán lẻ thu tiền trực tiếp: Trách nhiệm liên quan đến hàng và tiền thuộc nhân viên mậu dịch. * Hình thức bán hàng tự phục vụ: Không quy trách nhiệm cho nhân viên bán hàng, nếu có chỉ quy trách nhiệm cho nhân viên thu ngân.
c) Hình thức bán hàng trả góp: Theo hình thưc này, người mua được trả tiền mua hàng thành nhiều lần trong một thời gian nhất định và người mua phải trả cho DN bán hàng một só tiền lớn hơn giá bán trả tiền ngay một lần. d) Phương pháp bán hàng đại lý: Là phương thức bán hàng mà trong đó DN thương mại giao hàng cho cơ sở nhận đại lý, ký gửi để các cơ sở này trực tiếp bán hàng. Sau khi bán được hàng, cơ sở đại lý thanh toán tiền hàng cho DN thương mại và được hưởng một khoản tiền gọi là hoa hồng đại lý. Số hàng chuyển giao cho các cơ sở đại lý vẫn thuộc quyền sở hữu SV: Nguyễn Thị Hương Lớp: K43D5 Luan van Luận văn tốt nghiệp PGS.TS Nguyễn Phú Giang của các DN thương mại, đến khi nào cơ sở đại lý thanh toán tiền bán hàng hoặc chấp nhận thanh toán thì nghiệp vụ bán hàng mới hoàn thành.
e) Phương thức bán hàng qua mạng (Thương mại điện tử) Là phương thức bán hàng trực tuyến thay vì đến cơ sở của người bán, người mua có thể thực hiện tất cả các công đoạn của việc mua hàng chỉ thông qua Internet. Nghĩa là người mua có thể thực hiện việc xem hàng, đặt hàng, thanh toán, nhận hàng, thụ hưởng các dịch vụ sau bán hàng. thông qua mạng Internet 2.2 Các phương thức thanh toán * Phương thức thanh toán trực tiếp: là phương thức thanh toán mà quyền sở hữu về tiền tệ sẽ được chuyển từ người mua sang người bán ngay sau khi quyền sở hữu hàng hóa bị chuyển giao. Thanh toán trực tiếp có thể bằng tiền mặt, ngân phiếu, séc hoặc có thể bằng hàng hóa, ở hình thức này sự vận động của hàng hóa gắn liền với sự vận động của tiền tệ.
* Phương thức thanh toán chậm trả: là phương thức thanh toán mà quyền sỏ hữu về tiền tệ sẽ được chuyển giao sau một khoảng thời gian so với thời điểm chuyển quyền sở hữu về hàng hóa, do đó hình thành khoản công nợ phải thu của khách hàng. Nợ phải thu cần hạch toán quản lý chi tiết cho từng đối tượng phải thu và ghi chép theo từng lần thanh toán, ở hình thức này sự vận động của hàng hóa và tiền tệ có khoảng cách về không gian và thời gian * Phương thức thanh toán qua mạng: như chuyển khoản (qua ngân hàng hoặc qua máy ATM), gửi tiền qua bưu điện, chuyển tiền qua hệ thống chuyển tiền quốc tế, thanh toán thông qua các thẻ mua hàng trả trước, hay thanh toán thông qua điện thoại di động…Trong khi đó, phương thức thanh toán đặc trưng nhất của thương mại điện tử là thanh toán qua mạng thông qua mã số thẻ ngân hàng thì chưa được áp dụng tại VN.3 Nội dung kế toán bán hàng trong DNTM.1 Kế toán bán hàng theo quy định của chuẩn mực kế toán Việt Nam. Theo quy định của chuẩn mực kế toán số 01: Cơ sở dồn tích SV: Nguyễn Thị Hương Lớp: K43D5 Luan van Luận văn tốt nghiệp PGS.