Kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại Công ty TNHH Máy tính Bách khoa và Dịch vụ Giải trí ASEAN

Khóa luận tốt nghiệp kế toán bán hàng tại Công ty TNHH Máy tính Bách khoa và Dịch vụ Giải trí ASEAN

• Tác giả: Cao Thị Như Quỳnh
• Người hướng dẫn: ThS. Hoàng Tuấn Anh
• Trường học: Trường Đại học Tài chính – Ngân hàng Hà Nội
• Chuyên ngành: Kế toán – Kiểm toán
• Đề tài: Kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại Công ty TNHH Máy tính Bách khoa và Dịch vụ Giải trí ASEAN
• Loại tài liệu: Khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2025
• Địa điểm: Hà Nội

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Cao Thị Như Quỳnh (Mã sinh viên: 2153010300, Khóa D.07, Viện Kế toán – Kiểm toán, Trường Đại học Tài chính – Ngân hàng Hà Nội), dưới sự hướng dẫn của ThS. Hoàng Tuấn Anh, tập trung nghiên cứu đề tài: "Kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại Công ty TNHH Máy tính Bách khoa và Dịch vụ Giải trí ASEAN".

Trong cơ chế thị trường và môi trường kinh doanh cạnh tranh, tiêu thụ hàng hóa và xác định kết quả kinh doanh là giai đoạn quyết định sự sống còn của doanh nghiệp. Đây là quá trình chuyển hóa vốn từ hình thái hàng hóa sang hình thái tiền tệ, thu hồi chi phí và thực hiện giá trị thặng dư. Công ty TNHH Máy tính Bách khoa và Dịch vụ Giải trí ASEAN (tên viết tắt: ASBC CO., LTD; Giấy phép ĐKKD số 0102959645 do Sở Kế hoạch và Đầu tư Hà Nội cấp lần đầu ngày 06/10/2008; địa chỉ tại Số 4 phố Lý Nam Đế, Phường Hàng Mã, Quận Hoàn Kiếm, Hà Nội; người đại diện pháp luật là ông Lê Trung Sơn; vốn điều lệ ghi nhận trên văn bản là 1.000 đồng) hoạt động trong lĩnh vực phân phối, bán buôn cụm linh kiện máy tính, thiết bị điện tử, tin học, viễn thông và thiết bị nghe nhìn. Đặc thù của ngành công nghệ thông tin là vòng đời sản phẩm ngắn, đơn giá biến động nhanh và giá trị các lô hàng tương đối cao. Sau giai đoạn 2020–2022 chịu tác động nặng nề từ dịch bệnh Covid-19 khiến doanh thu chững lại, đơn vị đã từng bước tái cấu trúc hoạt động kinh doanh để phục hồi. Trong bối cảnh đó, việc tổ chức hạch toán kế toán bán hàng chính xác, kịp thời và kiểm soát chặt chẽ giá vốn, chi phí quản lý đóng vai trò huyết mạch để ban lãnh đạo hoạch định chiến lược kinh doanh và đánh giá hiệu quả sinh lời.

Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu của khóa luận được xác lập rõ ràng theo các tiêu chí:

• Mục tiêu nghiên cứu:
  1. Mục tiêu tổng thể: Kết hợp và so sánh những vấn đề lý luận chung về kế toán bán hàng với thực trạng công tác hạch toán kế toán thực tế tại Công ty TNHH Máy tính Bách khoa và Dịch vụ Giải trí ASEAN; trên cơ sở đó đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện tổ chức kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại đơn vị, bảo đảm tuân thủ chế độ kế toán do Nhà nước ban hành.
  2. Mục tiêu cụ thể về lý luận: Hệ thống hóa cơ sở lý luận cơ bản về việc vận dụng các chuẩn mực kế toán và chế độ kế toán hiện hành liên quan đến nghiệp vụ bán hàng và xác định kết quả bán hàng trong doanh nghiệp.
  3. Mục tiêu cụ thể về thực tiễn: Khảo sát, phân tích thực trạng công tác kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại công ty; chỉ ra ưu điểm, hạn chế và đề xuất nhóm giải pháp khả thi nhằm hoàn thiện công tác này.
• Nhiệm vụ nghiên cứu:
  1. Nắm vững toàn bộ nội dung công tác kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại doanh nghiệp từ khâu lập chứng từ, tính giá vốn, ghi chép sổ kế toán đến lập báo cáo tài chính.
  2. Đề xuất các giải pháp cụ thể nhằm hoàn thiện công tác kế toán tại công ty, đồng thời đưa ra kiến nghị với các cơ quan quản lý Nhà nước về việc hoàn thiện hệ thống chế độ kế toán.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu được giới hạn như sau:

• Đối tượng nghiên cứu: Công tác kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại Công ty TNHH Máy tính Bách khoa và Dịch vụ Giải trí ASEAN.
• Phạm vi nghiên cứu:
  • Không gian: Phòng Tài chính – Kế toán thuộc Công ty TNHH Máy tính Bách khoa và Dịch vụ Giải trí ASEAN.
  • Thời gian: Thời gian thực hiện nghiên cứu thực địa từ ngày 17/03/2025 đến ngày 14/04/2025; cơ sở dữ liệu số liệu kế toán và tài chính được khảo sát tập trung vào các năm 2021, 2022, 2023 và 2024.
  • Nội dung chuyên môn: Nghiên cứu kế toán doanh thu bán hàng và các khoản giảm trừ doanh thu; kế toán giá vốn hàng bán; kế toán chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp; kế toán xác định kết quả bán hàng.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khóa luận được xây dựng dựa trên sự kết hợp chặt chẽ giữa hệ thống chuẩn mực kế toán Việt Nam, chế độ kế toán doanh nghiệp nhỏ và vừa theo quy định pháp luật hiện hành và các công cụ thực hành kế toán:

• Khung pháp lý và cơ sở lý luận:
  • Chế độ kế toán: Áp dụng Thông tư 133/2016/TT-BTC của Bộ Tài chính hướng dẫn Chế độ kế toán doanh nghiệp nhỏ và vừa. Điểm đặc thù quy định tại Thông tư 133 được tác giả phân tích là các khoản giảm trừ doanh thu (chiết khấu thương mại, giảm giá hàng bán, hàng bán bị trả lại) được phản ánh trực tiếp vào bên Nợ của Tài khoản 511 (Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ) mà không sử dụng Tài khoản 521 như Thông tư 200/2014/TT-BTC. Chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp được theo dõi chung trên Tài khoản 642 (Chi phí quản lý kinh doanh), chi tiết thành hai tài khoản cấp hai: TK 6421 (Chi phí bán hàng) và TK 6422 (Chi phí quản lý doanh nghiệp).
  • Chuẩn mực kế toán: Vận dụng Chuẩn mực kế toán số 01 (VAS 01 - Chuẩn mực chung) với ba nguyên tắc cốt lõi: cơ sở dồn tích, nguyên tắc phù hợp và nguyên tắc thận trọng; Chuẩn mực kế toán số 14 (VAS 14 - Doanh thu và thu nhập khác) quy định 05 điều kiện bắt buộc để ghi nhận doanh thu bán hàng hóa.
  • Phương pháp tính giá trị hàng xuất kho: Nghiên cứu lý thuyết 03 phương pháp cơ bản gồm phương pháp bình quân gia quyền, phương pháp thực tế đích danh và phương pháp nhập trước - xuất trước (FIFO).
  • Hình thức sổ kế toán: Khảo sát 04 hình thức ghi sổ tổng hợp gồm Nhật ký – Sổ Cái, Chứng từ ghi sổ, Nhật ký chung và hình thức ghi sổ kế toán trên máy vi tính.
• Phương pháp nghiên cứu thực tế:
  • Phương pháp thu thập số liệu: Tiếp cận, trích xuất dữ liệu thô từ hồ sơ kế toán, hóa đơn, chứng từ và các báo cáo tài chính của doanh nghiệp qua các năm.
  • Phương pháp quan sát: Quan sát trực tiếp quy trình luân chuyển chứng từ, các nghiệp vụ kho vận, phê duyệt và thao tác xử lý nghiệp vụ của nhân viên kế toán tại đơn vị.
  • Phương pháp nghiên cứu tài liệu: Nghiên cứu các thông tư, quy định thuế, tài liệu giáo trình chuyên ngành và điều lệ hoạt động của công ty.
  • Phương pháp phân tích số liệu: So sánh, đối chiếu các chỉ tiêu tài chính, tốc độ tăng trưởng doanh thu, biến động giá vốn và chi phí qua các kỳ kế toán.
  • Phương pháp tổng hợp: Kết nối dữ liệu lý thuyết và số liệu thực tế để rút ra kết luận logic về tình hình tài chính của đơn vị.
  • Phương pháp thống kê mô tả: Phân tích mức độ biến động của các chỉ tiêu kinh tế thông qua hệ thống bảng biểu số liệu.
  • Phương pháp chứng từ kế toán: Khảo sát các chứng từ gốc phục vụ ghi nhận nghiệp vụ tiêu thụ (hóa đơn GTGT, phiếu xuất kho, phiếu thu, phiếu chi, bảng chấm công, bảng thanh toán lương).
  • Phương pháp tài khoản và ghi sổ kép: Phản ánh các luồng vận động của tài sản và nguồn vốn trên hệ thống tài khoản kế toán đối ứng (TK 511, TK 632, TK 642, TK 911, TK 111, TK 112, TK 131, TK 333...).
• Nguồn dữ liệu: Nguồn dữ liệu sơ cấp thu được qua quan sát quy trình thực tế tại phòng kế toán; nguồn dữ liệu thứ cấp gồm Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh giai đoạn 2021–2023, Báo cáo tình hình tài chính, Báo cáo lưu chuyển tiền tệ, Bảng cân đối tài khoản năm 2023 và năm 2024, cùng các chứng từ và sổ kế toán chi tiết trích xuất từ phần mềm kế toán MISA.

---

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1. Vấn đề nghiên cứu

Chương này giới thiệu khái quát quá trình hình thành, phát triển và cơ cấu tổ chức của Công ty TNHH Máy tính Bách khoa và Dịch vụ Giải trí ASEAN. Bộ máy quản lý của công ty tổ chức theo mô hình trực tuyến chức năng gồm: Giám đốc (lãnh đạo cao nhất, đại diện pháp luật), Phòng Kế toán (tham mưu quản lý vốn, lập báo cáo tài chính), Phòng Kinh doanh (đảm nhiệm tiếp thị, bán và phân phối hàng hóa), Phòng Hành chính (quản trị nhân sự, tiền lương, chế độ bảo hiểm) và Bộ phận kho vật tư (quản lý xuất - nhập và bảo quản hàng hóa).

Quy trình kinh doanh thương mại tại công ty được tổ chức theo 4 bước liên hoàn:

1. Xác nhận đơn đặt hàng: Do mặt hàng công nghệ có giá trị cao, công ty duy trì chính sách hạn chế tồn kho, chỉ xác nhận số lượng, đơn giá và phương thức giao nhận khi có nhu cầu đặt hàng cụ thể từ khách.
2. Nhập hàng từ nhà cung cấp: Thương thảo hợp đồng, tiến hành nhập hàng về kho hoặc làm thủ tục chuyển thẳng.
3. Xuất bán sản phẩm: Hàng hóa được xuất từ kho của công ty hoặc vận chuyển giao thẳng trực tiếp từ nhà cung cấp đến khách hàng (phương thức bán buôn giao hàng tay ba), thực hiện kiểm nhận 3 bên và phát hành hóa đơn.
4. Theo dõi và thu hồi công nợ: Phòng Kế toán thực hiện theo dõi thời hạn thanh toán (thường cho phép trả chậm từ 10 đến 20 ngày đối với khách quen) và đôn đốc thu hồi tiền hàng.

Chương 1 cũng phản ánh bảng số liệu kết quả hoạt động kinh doanh của công ty trong giai đoạn 2021–2023, làm rõ bối cảnh công ty vượt qua giai đoạn lỗ nặng năm 2021 để bắt đầu phục hồi và có lãi trong các năm 2022 và 2023.

Chương 2. Cơ sở lý luận về kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng trong doanh nghiệp

Tác giả hệ thống hóa đầy đủ các chuẩn mực và nguyên tắc kế toán liên quan đến nghiệp vụ bán hàng:

• Khái niệm và nguyên tắc: Làm rõ khái niệm thành phẩm, hàng hóa, doanh thu, bán hàng và kết quả bán hàng. Trình bày chi tiết 05 điều kiện ghi nhận doanh thu theo Chuẩn mực VAS 14 và các nguyên tắc kế toán cơ bản (cơ sở dồn tích, phù hợp, thận trọng) theo Chuẩn mực VAS 01.
• Phương thức bán hàng và thanh toán: Phân tích phương thức bán buôn (bán buôn qua kho gồm nhận hàng trực tiếp hoặc gửi hàng; bán buôn không qua kho/giao tay ba), phương thức bán lẻ (thu tiền trực tiếp, thu tiền tập trung, bán trả góp), bán hàng qua đại lý ký gửi; phương thức thanh toán ngay và thanh toán trả chậm.
• Kế toán giá vốn hàng bán (TK 632): Trình bày kết cấu TK 632 theo Thông tư 133; phân biệt trình tự hạch toán theo phương pháp kê khai thường xuyên (ghi nhận giá vốn đồng thời khi xuất bán: Nợ TK 632 / Có TK 156) và phương pháp kiểm kê định kỳ (sử dụng TK 611 để tập hợp trị giá xuất bán cuối kỳ).
• Kế toán doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ (TK 511): Kết cấu TK 511 và 4 tài khoản cấp hai (TK 5111, 5112, 5113, 5118). Hạch toán doanh thu theo giá chưa thuế đối với phương pháp khấu trừ (Nợ TK 111, 112, 131 / Có TK 511, Có TK 3331) và kết chuyển doanh thu thuần cuối kỳ sang TK 911.
• Kế toán các khoản giảm trừ doanh thu: Hệ thống hóa quy định theo Thông tư 133: khi phát sinh chiết khấu thương mại, giảm giá hàng bán, hàng bán bị trả lại, kế toán hạch toán trực tiếp vào bên Nợ TK 511 và Nợ TK 333 (thuế điều chỉnh giảm), đối ứng Có TK 111, 112, 131.
• Kế toán chi phí quản lý kinh doanh (TK 642): Phân tích nội dung chi phí bán hàng (TK 6421) và chi phí quản lý doanh nghiệp (TK 6422), bao gồm chi phí tiền lương, các khoản trích theo lương (BHXH, BHYT, BHTN, KPCĐ), chi phí công cụ dụng cụ, khấu hao TSCĐ, dịch vụ mua ngoài, chi phí dự phòng nợ phải thu khó đòi (TK 2293) và kết chuyển cuối kỳ sang TK 911.
• Kế toán xác định kết quả kinh doanh (TK 911): Công thức xác định kết quả: Kết quả hoạt động = Doanh thu bán hàng thuần - Giá vốn hàng bán - Chi phí quản lý kinh doanh. Sơ đồ kết chuyển chi phí (bên Nợ TK 911) và kết chuyển doanh thu (bên Có TK 911); kết chuyển kết quả lãi sang Có TK 421 hoặc lỗ sang Nợ TK 421.
• Hình thức sổ kế toán: Trình bày lý thuyết 04 hình thức sổ sách: Nhật ký – Sổ Cái, Chứng từ ghi sổ, Nhật ký chung và Kế toán máy vi tính.

Chương 3. Thực trạng kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại Công ty TNHH Máy tính Bách khoa và Dịch vụ Giải trí ASEAN

Chương 3 đi sâu vào thực tế tổ chức hạch toán kế toán tại công ty:

• Chính sách kế toán áp dụng: Công ty áp dụng Chế độ kế toán theo Thông tư 133/2016/TT-BTC; tính thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ; hạch toán hàng tồn kho theo phương pháp kê khai thường xuyên; hình thức ghi sổ áp dụng là hình thức Nhật ký chung được thực hiện hoàn toàn trên phần mềm kế toán MISA.
• Tổ chức bộ máy kế toán: Đơn vị tổ chức bộ máy tinh gọn, bố trí các phần hành kế toán phụ trách xử lý chứng từ, theo dõi kho, công nợ và tổng hợp dữ liệu trên máy tính.
• Thực tế hạch toán giá vốn hàng bán: Minh họa chi tiết quy trình xuất kho hàng hóa theo Phiếu xuất kho, Hóa đơn GTGT. Dữ liệu được nhập vào phần mềm MISA để ghi nhận Nợ TK 632 / Có TK 156. Khóa luận cung cấp các mẫu chứng từ thực tế: Phiếu xuất kho trên MISA, Sổ chi tiết TK 632, Sổ Nhật ký chung và Sổ Cái TK 632.
• Thực tế hạch toán doanh thu bán hàng: Khi phát sinh nghiệp vụ tiêu thụ, kế toán căn cứ Hóa đơn GTGT và Phiếu thu (hoặc chứng từ ngân hàng) để hạch toán Nợ TK 111, 112, 131 / Có TK 5111, Có TK 3331 trên phần mềm. Văn bản minh họa qua Hóa đơn GTGT bán hàng, Phiếu thu tiền, giao diện doanh thu trên MISA, Sổ chi tiết TK 5111, Sổ Nhật ký chung và Sổ Cái TK 5111.
• Thực tế hạch toán chi phí quản lý kinh doanh: Công ty theo dõi chi phí quản lý trên TK 6422. Khóa luận minh họa các chứng từ thực tế gồm Bảng chấm công, Bảng thanh toán tiền lương, Bảng phân bổ các khoản trích theo lương, quy trình hạch toán lương trên MISA, Sổ Cái TK 64222 và Sổ chi tiết TK 6422.
• Thực tế hạch toán xác định kết quả bán hàng: Cuối kỳ kế toán, phần mềm MISA thực hiện các bút toán kết chuyển tự động: kết chuyển doanh thu (Nợ TK 5111 / Có TK 911), kết chuyển giá vốn (Nợ TK 911 / Có TK 632), kết chuyển chi phí quản lý kinh doanh (Nợ TK 911 / Có TK 6422) và kết chuyển lợi nhuận sang TK 421. Thực tế được phản ánh trên Sổ Cái TK 911, Sổ Nhật ký chung.
• Hệ thống báo cáo tài chính: Tác giả đưa vào khóa luận đầy đủ bộ Báo cáo tài chính thực tế của công ty gồm: Báo cáo tình hình tài chính năm 2023 và 2024, Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh năm 2023 và 2024, Báo cáo lưu chuyển tiền tệ năm 2023 và 2024, Bảng cân đối tài khoản năm 2023 và năm 2024.

Chương 4. Phân tích, đánh giá và các giải pháp nhằm hoàn thiện kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại Công ty TNHH Máy tính Bách khoa và Dịch vụ Giải trí ASEAN

Chương này đưa ra các đánh giá tổng hợp về công tác kế toán:

• Đánh giá ưu điểm: Công ty đã áp dụng phần mềm kế toán MISA giúp giảm thiểu thời gian nhập liệu thủ công, lưu trữ chứng từ khoa học, việc lên sổ Nhật ký chung và Sổ Cái được thực hiện chính xác; tuân thủ cơ bản quy định của Thông tư 133/2016/TT-BTC; chính sách bán hàng linh hoạt đáp ứng thị hiếu thị trường công nghệ.
• Hạn chế tồn tại: Tác giả chỉ ra một số bất cập trong luân chuyển chứng từ đối với các đơn hàng bán buôn vận chuyển thẳng (giao tay ba); việc theo dõi công nợ chi tiết từng khách hàng đôi lúc chưa kịp thời dẫn đến rủi ro đọng vốn; công tác phân bổ và theo dõi chi phí bán hàng chưa được tách bạch độc lập mà dồn vào chi phí quản lý doanh nghiệp; việc trích lập dự phòng giảm giá hàng tồn kho và dự phòng nợ khó đòi chưa được thực hiện đầy đủ.
• Các giải pháp đề xuất: Đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện quy trình kiểm soát chứng từ giao nhận 3 bên; hoàn thiện việc phân loại tài khoản theo dõi chi tiết chi phí bán hàng (TK 6421) và chi phí quản lý doanh nghiệp (TK 6422) để kiểm soát giá thành dịch vụ; tăng cường biện pháp đôn đốc thu hồi nợ đúng hạn 10-20 ngày; tận dụng tối đa các phân hệ chuyên sâu của phần mềm MISA.

---

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đã tổng hợp và phân tích các chỉ tiêu tài chính then chốt phản ánh sự phục hồi hoạt động sản xuất kinh doanh của đơn vị:

Chỉ tiêu tài chính	Năm 2021 (đồng)	Năm 2022 (đồng)	Tăng/Giảm 2021-2022	Năm 2023 (đồng)	Tăng/Giảm 2022-2023
Tổng doanh thu bán hàng & CCDV	44.544	–	Tăng 86.180 (+195,62%)	284	Tăng 153.315 (+117,49%)
Giá vốn hàng bán	30	–	Tăng 62.076 (+200,81%)	–	Tăng 103.690 (+110,84%)
Chi phí quản lý kinh doanh	168.000	–	Giảm 79,38%	82	Tăng 136,33%
Lợi nhuận thuần từ HĐKD	-154.527	–	Tăng mạnh	–	Tăng trưởng dương
Lợi nhuận kế toán trước thuế	-154.527	3.156	Chuyển từ lỗ sang lãi	6	Tiếp tục tăng trưởng

(Ghi chú: Các giá trị số liệu trong bảng được trích xuất nguyên văn theo phản ánh tại Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh giai đoạn 2021–2023 trong văn bản khóa luận).

Về mặt đóng góp chuyên môn, khóa luận mang lại các giá trị cụ thể:

1. Minh chứng quy trình kế toán thực tế: Làm rõ sự kết nối đồng bộ giữa hệ thống chứng từ giấy (Hóa đơn GTGT, Phiếu xuất kho, Bảng thanh toán lương) với phần mềm kế toán MISA, phản ánh chân thực cách thức doanh nghiệp thương mại vừa và nhỏ vận dụng Thông tư 133/2016/TT-BTC vào thực tiễn.
2. Làm rõ nghiệp vụ bán buôn đặc thù: Khóa luận mô tả chi tiết phương thức bán buôn vận chuyển thẳng giao hàng trực tiếp (giao tay ba không qua kho), đây là nghiệp vụ phổ biến trong kinh doanh thiết bị tin học giá trị cao giúp giảm chi phí lưu kho nhưng đòi hỏi quy trình đối chiếu chứng từ chặt chẽ giữa 3 bên.
3. Đề xuất giải pháp mang tính ứng dụng: Tác giả đưa ra các kiến nghị hoàn thiện phương pháp hạch toán, tách bạch chi phí bán hàng và chi phí quản lý, kiểm soát công nợ và hoàn thiện hệ thống sổ sách kế toán tại doanh nghiệp.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế của đề tài:
  • Tác giả tự nhận định do thời gian thực tập có hạn (khoảng một tháng, từ ngày 17/03/2025 đến ngày 14/04/2025) và phạm vi của đề tài kế toán bán hàng, xác định kết quả bán hàng tương đối rộng nên nghiên cứu không tránh khỏi những thiếu sót nhất định trong quá trình tổng hợp và phân tích.
  • Nghiên cứu mang tính chất nghiên cứu tình huống đơn lẻ tại một doanh nghiệp thương mại có quy mô vốn nhỏ (ASBC CO., LTD), do đó các phát hiện và đánh giá chưa phản ánh toàn diện cho toàn ngành bán buôn thiết bị công nghệ thông tin.
• Hướng nghiên cứu tiếp:
  • Mở rộng nghiên cứu sang công tác phân tích tài chính chuyên sâu, đánh giá hiệu quả sinh lời trên từng nhóm mặt hàng linh kiện máy tính và thiết bị viễn thông.
  • Nghiên cứu hoàn thiện công tác trích lập các khoản dự phòng (dự phòng giảm giá hàng tồn kho TK 2294, dự phòng phải thu khó đòi TK 2293) nhằm nâng cao tính thận trọng và chuẩn xác của báo cáo tài chính trong điều kiện thị trường công nghệ biến động mạnh.

---

Giá trị tham khảo

Khóa luận là nguồn tài liệu hữu ích cho:

• Sinh viên chuyên ngành Kế toán, Kiểm toán, Tài chính doanh nghiệp: Tài liệu cung cấp ví dụ thực tế về khóa luận tốt nghiệp thuộc chuyên ngành kế toán doanh nghiệp thương mại, giúp sinh viên nắm được cấu trúc trình bày một đề tài hoàn chỉnh từ lý luận đến thực trạng và giải pháp.
• Người làm đề tài về Thông tư 133/2016/TT-BTC và phần mềm MISA: Khóa luận cung cấp các mẫu biểu hạch toán thực tế trên phần mềm MISA (giao diện nhập liệu, Phiếu xuất kho, Sổ chi tiết TK 5111, TK 632, TK 6422, TK 911, Sổ Nhật ký chung và Báo cáo tài chính các năm 2023, 2024), giúp người nghiên cứu dễ dàng đối chiếu giữa lý thuyết hạch toán và thực hành trên máy vi tính.
• Kế toán viên tại các doanh nghiệp phân phối thiết bị máy tính, điện tử: Cung cấp quy trình tham khảo về kiểm soát chứng từ đối với hình thức bán buôn giao tay ba không qua kho và quy chế luân chuyển chứng từ thanh toán trả chậm.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Công ty TNHH Máy tính Bách khoa và Dịch vụ Giải trí ASEAN áp dụng chế độ kế toán và phương pháp hạch toán hàng tồn kho nào? Công ty áp dụng Chế độ kế toán doanh nghiệp nhỏ và vừa theo Thông tư số 133/2016/TT-BTC của Bộ Tài chính. Phương pháp tính thuế GTGT được thực hiện theo phương pháp khấu trừ; hạch toán hàng tồn kho theo phương pháp kê khai thường xuyên; hình thức ghi sổ áp dụng là hình thức Nhật ký chung thực hiện trên phần mềm kế toán MISA.

2. Điểm khác biệt căn bản trong việc hạch toán các khoản giảm trừ doanh thu theo Thông tư 133 được khóa luận nêu ra là gì? Theo quy định của Thông tư 133/2016/TT-BTC được trình bày trong Chương 2, các khoản giảm trừ doanh thu (chiết khấu thương mại, giảm giá hàng bán, hàng bán bị trả lại) không sử dụng tài khoản riêng biệt (TK 521) như ở Thông tư 200, mà được hạch toán trực tiếp vào bên Nợ của Tài khoản 511 – Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ để xác định doanh thu thuần.

3. Phương thức bán buôn vận chuyển thẳng giao hàng trực tiếp (giao hàng tay ba) tại công ty được vận hành như thế nào? Tại công ty, đối với các sản phẩm giá trị cao không lưu kho, công ty áp dụng hình thức bán buôn không qua kho theo phương thức giao hàng tay ba: Công ty nhận hàng từ bên bán (nhà cung cấp) và giao trực tiếp cho khách hàng của mình. Nghiệp vụ hoàn thành khi khách hàng kiểm tra, xác nhận đủ hàng, ký vào bộ chứng từ bán hàng và thanh toán hoặc chấp nhận thanh toán; sau đó kế toán tiến hành kiểm nhập 03 bên, xác nhận công nợ và xuất hóa đơn bán hàng.

4. Tình hình kinh doanh của công ty biến động như thế nào qua các năm 2021, 2022 và 2023? Năm 2021, công ty gặp nhiều khó khăn do ảnh hưởng dịch Covid-19, kết quả kinh doanh bị lỗ trước thuế 154.527 đồng (doanh thu đạt 44.544 đồng). Đến giai đoạn 2022–2023, doanh thu tăng trưởng mạnh mẽ: năm 2022 doanh thu tăng 195,62% (tăng 86.180 đồng) và lợi nhuận trước thuế đạt 3.156 đồng; năm 2023 doanh thu tiếp tục tăng 117,49% (tăng 153.315 đồng) và lợi nhuận trước thuế đạt mức dương, khẳng định sự phục hồi từ trạng thái lỗ lớn sang kinh doanh có lãi.

5. Chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp tại công ty được hạch toán trên tài khoản nào? Theo quy định của Thông tư 133 được áp dụng tại đơn vị, chi phí bán hàng và chi phí quản lý được theo dõi chung trên Tài khoản 642 – Chi phí quản lý kinh doanh. Trong thực tế tại công ty, các khoản chi phí phát sinh (tiền lương quản lý, các khoản trích theo lương, dịch vụ mua ngoài...) được phản ánh tập trung trên tài khoản cấp hai là TK 6422 (Chi phí quản lý doanh nghiệp) trước khi kết chuyển sang TK 911 vào cuối kỳ kế toán.

---

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của sinh viên Cao Thị Như Quỳnh đã hệ thống hóa đầy đủ cơ sở lý luận về kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh theo Thông tư 133/2016/TT-BTC, chuẩn mực kế toán VAS 01 và VAS 14. Công trình phản ánh trung thực thực trạng công tác hạch toán doanh thu, giá vốn, chi phí quản lý và quy trình lên báo cáo tài chính trên phần mềm kế toán MISA tại Công ty TNHH Máy tính Bách khoa và Dịch vụ Giải trí ASEAN giai đoạn 2021–2024. Đồng thời, tác giả đã đánh giá được những ưu điểm và hạn chế trong tổ chức hạch toán thực tế, từ đó đề xuất các nhóm giải pháp có giá trị thực tiễn nhằm nâng cao hiệu quả quản lý tài chính tại doanh nghiệp thương mại linh kiện điện tử.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1. VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 1. Bối cảnh nghiên cứu 1. Quá trình hình thành và phát triển của Công ty TNHH Máy tính Bách khoa và Dịch vụ Giải trí ASEAN 1.

Khái quát chung về Công ty  Tên quốc tế: ASEAN ENTERTAINMENT SERVICE AND BACH KHOA COMPUTER COMPANY LIMITED  Tên doanh nghiệp: Công ty TNHH Máy tính Bách khoa và Dịch vụ Giải trí ASEAN  Tên công ty viết tắt: ASBC CO., LTD  Địa chỉ: Số 4, phố Lý Nam Đế, Phường Hàng Mã, Quận Hoàn Kiếm, Thành phố Hà Nội, Việt Nam  Mã số thuế: 0102959645  Ngày cấp giấy phép: 06/10/2008  Nơi cấp: Phòng Đăng ký Kinh doanh, Sở Kế hoạch và Đầu tư Thành phố Hà Nội.  Địa chỉ trụ sở chính: Số 4, phố Lý Nam Đế, Phường Hàng Mã, Quận Hoàn Kiếm, Thành phố Hà Nội, Việt Nam  Điện thoại: [phone]  Người đại diện theo pháp luật: Lê Trung Sơn  Vốn điều lệ: 1.000 đồng  Ngành nghề kinh doanh chính: Bán buôn thiết bị và linh kiện điện tử, viễn thông; mua bán cụm linh kiện máy tính, các loại thiết bị tin học viễn thông, thiết bị điện tử. SV: Cao Thị Như Quỳnh Khóa luận tốt nghiệp ThS.Hoàng Tuấn Anh SV: Cao Thị Như Quỳnh Khóa luận tốt nghiệp ThS.Hoàng Tuấn Anh Hình 1: Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp của Công ty SV: Cao Thị Như Quỳnh Khóa luận tốt nghiệp ThS.Hoàng Tuấn Anh 1. Lịch sử hình thành và phát triển của Công ty Công ty TNHH Máy tính Bách khoa và Dịch vụ Giải trí ASEAN là một doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực thương mại, chuyên cung cấp các sản phẩm và dịch vụ liên quan đến máy tính, thiết bị điện tử, viễn thông, cũng như các giải pháp công nghệ hiện tại.

Trải qua quá trình hoạt động hơn 17 năm, công ty đã khẳng định được vị thế trên thị trường nhờ sự tin tưởng của đối tác và sự hài lòng của khách hàng. Đây chính là động lực quan trọng giúp công ty không ngừng phát triển, hướng đến mục tiêu trở thành đơn vị hàng đầu trong ngành công nghệ tại Việt Nam. Với đội ngũ nhân viên giàu kinh nghiệm, am hiểu sản phẩm và xu hướng thị trường, công ty luôn lắng nghe ý kiến đóng góp của khách hàng để cải thiện và mang đến những sản phẩm chất lượng cao, đáp ứng tốt nhất nhu cầu sử dụng. Bằng sự đầu tư nghiêm túc vào kỹ thuật, chất lượng sản phẩm và nghiên cứu thị trường, Công ty TNHH Máy tính Bách Khoa và Dịch vụ Giải trí ASEAN cam kết cung cấp các giải pháp tối ưu với thiết kế hiện đại, giá thành hợp lý và dịch vụ chuyên nghiệp, góp phần nâng cao trải nghiệm của khách hàng trong thời đại công nghệ số.

Những khó khắn và thuận lợi, khả năng và xu thế phát triển của Công ty a. Thuận lợi  Vị trí địa lý tại trung tâm Hà Nội giúp công ty tiếp cận dễ dàng với thị trường tiềm năng và nguồn nhân lực chất lượng cao.  Có đội ngũ lãnh đạo có trình độ chuyên môn cao, có tinh thần trách nhiệm xử lý các vấn đề tốt, nhanh chóng.  Các bộ phận trong DN có sự đoàn kết, liên kết chặt chẽ trong quá trình giải quyết các vấn đề phát sinh và tìm hướng giải quyết nhanh chóng.

 Đội ngũ nhân viên nhanh nhẹn, sáng tạo giúp nâng cao năng suất và đạt nhiều thành tích cao trong công việc. SV: Cao Thị Như Quỳnh Khóa luận tốt nghiệp ThS.Hoàng Tuấn Anh b. Khó khăn  Do tình hình diễn biến phức tạp của dịch Covid-19 năm 2020-2022, công ty gặp rất nhiều khó khăn trong quá trình phát triển, gặp nhiều hạn chế trong việc kinh doanh, doanh thu có xu hướng chững lại.  Cạnh tranh trong lĩnh vực công nghệ ngày càng khốc liệt, đòi hỏi công ty phải không ngừng đổi mới và nâng cao chất lượng dịch vụ.

Khả năng và xu thế phát triển Trước xu hướng chuyển đổi số và sự phát triển mạnh mẽ của ngành công nghệ, công ty có nhiều cơ hội để mở rộng hoạt động, đa dạng hóa sản phẩm và dịch vụ. Để phát triển bền vững, công ty cần chú trọng áp dụng công nghệ mới, nâng cao trải nghiệm khách hàng và không ngừng đổi mới để thích ứng với nhu cầu thị trường. Kết quả hoạt động kinh doanh trong những năm gần đây Bảng 1: Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh của công ty giai đoạn 2021-2023 (Nguồn: phòng tài chính kế toán) Kết quả kinh doanh của doanh nghiệp giai đoạn 2021-2023 có sự biến động lớn từ lỗ lớn sang có lãi, điều này cho thấy hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp vẫn hiệu quả. SV: Cao Thị Như Quỳnh Khóa luận tốt nghiệp ThS.Hoàng Tuấn Anh Tổng doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ của doanh nghiệp năm 2021 là 44.544đ và đến năm 2023 là 284.

Tổng doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ của doanh nghiệp giai đoạn 2021-2022 tăng lên 86.180đ tương ứng với tỷ lệ 195,62%. Đến giai đoạn 2022-2023 cũng tăng 153.315đ tương ứng với tỷ lệ 117,49%. Sự biến động tăng của doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ trong 3 năm cho thấy doanh nghiệp đã có những chính sách bán hàng hiệu quả, từ đó thúc đẩy hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp. Giá vốn hàng bán của doanh nghiệp năm 2021 là 30.

Giá vốn hàng bán của doanh nghiệp giai đoạn 2021 – 2023 tăng 62.076đ với tỷ lệ tăng là 200,81%. Giai đoạn 2022-2023 cũng tăng 103.690đ tương ứng với tỷ lệ tăng 110,84%. Trong cả 2 giai đoạn cho thấy giá vốn hàng bán tăng gần như tương đồng với doanh thu, cho thấy doanh nghiệp đã quản lý tốt giá vốn hàng bán. Doanh thu hoạt động tài chính của doanh nghiệp là doanh thu từ lãi tiền gửi của tiền gửi thanh toán tại doanh nghiệp.

Chi phí quản lý kinh doanh của doanh nghiệp năm 2021 là 168.000đ và đến năm 2023 là 82. Chi phí quản lý kinh doanh của doanh nghiệp giai đoạn 2021-2022 giảm 79,38%, nhưng đến giai đoạn 2022-2023 lại tăng mạnh lên 136,33%, điều này là do doanh nghiệp đang tái cấu trúc. Tất cả các yếu tố trên đã kéo theo lợi nhuận thuần từ hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp năm 2021 lỗ 154.527đ nhưng đến năm 2022 tăng và 2023 đều tăng cho thấy doanh nghiệp đã phục hồi và có lợi nhuận tốt hơn sau giai đoạn lỗ lớn. Hoạt động khác tại doanh nghiệp không phát sinh.

Lợi nhuận kế toán trước thuế của doanh nghiệp năm 2021 giảm 154.527đ, nhưng đến năm 2022 tăng lên 3.156đ và năm 2023 tăng lên SV: Cao Thị Như Quỳnh Khóa luận tốt nghiệp ThS.Hoàng Tuấn Anh 6. Sự tăng lên của lợi nhuận kế toán trước thuế kéo theo chi phí thuế TNDN và lợi nhuận sau thuế TNDN của doanh nghiệp tăng, điều này cho thấy hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp giai đoạn 2021 – 2022 tuy lỗ nhưng đến giai đoạn 2022-2023 phát triển có lãi. Doanh nghiệp đã phục hồi tốt sau khi lỗ nặng vào năm 2021. Đặc điểm tổ chức bộ máy quản lý của Công ty TNHH Máy tính Bách khoa và Dịch vụ Giải trí ASEAN Giám đốc Phòng Phòng Phòng Bộ phận Kế toán Kinh Hành chính kho vật tư doanh Sơ đồ 1: Bộ máy quản lý của công ty (Nguồn phòng hành chính nhân sự) Chức năng, nhiệm vụ của từng phòng ban: Giám đốc: Là người có quyền lãnh đạo cao nhất, đồng thời là người chịu trách nhiệm chung về mọi hoạt động kinh doanh của công ty, đứng ra giải quyết những vấn đề có tính chiến lược.

Ngoài ra, giám đốc còn chịu trách nhiệm trước pháp luật về mọi hoạt động của công ty. Phòng Kế toán: có nhiệm vụ chính là giúp Giám đốc công ty tổ chức tốt chế độ hạch toán và thông tin kinh tế trong Công ty, tham mưu cho Giám đốc về việc sử dụng và quản lý tài chính và nguồn vốn của công ty, qua đó giúp cho Giám đốc quản lý chặt chẽ, khoa học việc sử dụng tài sản và nguồn vốn trong sản xuất, kinh doanh, thực hiện có hiệu quả các chỉ tiêu kinh tế, hàng tháng, quý, năm, xây dựng báo cáo tài chính, báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh. SV: Cao Thị Như Quỳnh Khóa luận tốt nghiệp ThS.Hoàng Tuấn Anh Phòng kinh doanh: Là phòng kiêm luôn cả nhiệm vụ Marketing, bán và phân phối sản phẩm trên thị trường, là phòng hỗ trợ cho Giám đốc trong công tác kinh doanh, công tác chỉ đạo điều hành sản xuất kinh doanh của công ty có hiệu quả và thực hiện duy trì kỷ luật và các chế độ sinh hoạt khác… Phòng hành chính: Có chức năng tham mưu giúp việc cho giám đốc trong công tác quản trị văn phòng, các công tác tổ chức bộ máy, nhân sự và phát triển nguồn nhân lực, công tác lao động tiền lương, BHXH, BHYT, BHTN, KPCĐ, công tác thanh tra, công tác thi đua khen thưởng, kỷ luật, công tác quân sự tự vệ, bảo vệ công ty. Phòng tổ chức hành chính chịu sự quản lý điều hành trực tiếp của Giám đốc Bộ phận kho: Tổ chức thực hiện quá trình sản xuất, quá trình xuất nhập, bảo quản, vận chuyển, giao nhận hàng hóa đáp ứng nhu cầu kinh doanh.

Lập kế hoạch và triển khai kế hoạch sản xuất theo yêu cầu kinh doanh. Tổ chức thực hiện triển khai các kế hoạch xuất nhập khẩu hàng. Quản lý hàng hóa về cả số lượng và chất lượng. Sắp xếp, bảo quản hàng hóa và kiểm soát các điều kiện bảo quản.

Dặc điểm hoạt động sản xuất kinh doanh của Công ty Theo giấy đăng ký kinh doanh số 0102959645 do Phòng Đăng kí kinh doanh thuộc Sở Kế hoạch Đầu tư thành phố Hà Nội cấp lần đầu ngày 06/10/2008, công ty được phép kinh doanh các ngành nghề sau:  Bán buôn thiết bị và linh kiện điện tử, viễn thông; mua bán cụm linh kiện máy tính, các loại thiết bị tin học viễn thông, thiết bị điện tử.  Bán buôn Bán buôn máy móc, thiết bị và phụ tùng máy khác như: máy văn phòng, thiết bị báo cháy, báo nổ, thiết bị điện, tự động hóa, vi mạch; Tư vấn và cung cấp vật tư cho các dự án tin học, các dự án thiết bị văn phòng, các phần mềm ứng dụng.  Bán lẻ thiết bị nghe nhìn trong các cửa hàng chuyên doanh như: thiết bị ghi hình, thiết bị quan sát. SV: Cao Thị Như Quỳnh Khóa luận tốt nghiệp ThS.Hoàng Tuấn Anh  Bán lẻ đồ điện gia dụng, giường, tủ, bàn, ghế và đồ nội thất tương tự, đèn và bộ đèn điện, đồ dùng gia đình khác chưa được phân vào đâu trong các cửa hàng chuyên doanh như: thiết bị chống trộm, báo trộm.