MỞ ĐẦU 1.1 Tính cấp thiết của đề tài Trong cơ chế mới, với sự hoạt động của nhiều thành phần kinh tế, tính độc lập, tự chủ trong các doanh nghiệp ngày một cao hơn, mỗi doanh nghiệp phải năng động sáng tạo trong kinh doanh, phải tự chịu trách nhiệm với kết quả kinh doanh của mình, bảo toàn được vốn kinh doanh và quan trọng hơn là phải kinh doanh có lãi. Cùng với xu thế hội nhập đang diễn ra trên phạm vi toàn cầu đã tạo ra sức ép lớn cho các doanh nghiệp thương mại nói chung và Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ HARUKA Việt Nam nói riêng. Để phát huy được vai trò của mình trong việc phân phối và lưu thông hàng hóa có tính đặc thù về phụ kiện quần áo, trang sức trên thị trường Công ty đã không ngừng đổi mới về mọi mặt đặc biệt là khâu bán hàng, tìm thị trường đầu ra cho các sản phẩm, hàng hóa của mình. Trong nền kinh tế thị trường với sự tồn tại và điều tiết của những quy luật kinh tế khách quan như quy luật cạnh tranh, quy luật cung cầu, giá cả… đòi hỏi phải cung cấp thông tin một cách kịp thời, chính xác và toàn diện về tình hình sản xuất kinh doanh để trên cơ sở đó đề ra chủ trương, chính sách và biện pháp quản lý thích hợp nhằm nâng cao hiệu quả kinh tế.
Do đó việc quản lý tốt khâu bán hàng và hạch toán kế toán bán hàng và cung cấp dịch vụ tại Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ HARUKA Việt Nam sau mỗi kỳ kinh doanh cung cấp cho nhà quản lý có được cái nhìn tổng quát về kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh của công ty, cụ thể như các chỉ tiêu doanh thu, lợi nhuận…từ đó doanh nghiệp có những biện pháp điều chỉnh cơ cấu hàng hóa, hình thức kinh doanh, phương thức quản lý sao cho phù hợp với điều kiện thực tế để có hiệu quả hơn. Công ty muốn thực hiện tốt khâu bán hàng thì cần thiết và không thể thiếu là 1 một hệ thống kế toán nói chung, kế toán bán hàng nói riêng hoàn chỉnh, phù hợp với quy mô kinh doanh Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ HARUKA Việt Nam hoạt động trong lĩnh vực thương mại và dịch vụ với 4 năm hình thành và chủ yếu kinh doanh may mặc hàng da và hàng giả da. Công ty chủ yếu bán trong các trung tâm thương mại, sau đó mở rộng thêm nhiều chi nhánh kinh doanh trên địa bàn thành phố Hà Nội. Công ty đã và đang cố gắng đáp ứng ngày càng tốt nhu cầu của thị trường.
Nhờ vậy mà hiệu quả kinh doanh của công ty ngày càng được nâng lên qua các năm, tuy nhiên bên cạnh kết quả đạt được vẫn còn một số điểm tồn tại cần khắc phục. Xuất phát từ những vấn đề trên, chúng tôi tiến hành nghiên cứu đề tài: “Kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ HARUKA Việt Nam”.2 Mục tiêu nghiên cứu 1.1 Mục tiêu chung Phân tích thực trạng kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ HARUKA Việt Nam, từ đó đề xuất một số giải pháp nhằm hoàn thiện kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng cho công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ HARUKA Việt Nam.2 Mục tiêu cụ thể Góp phần hệ thống hoá cơ sở lý luận và thực tiễn về kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng trong doanh nghiệp. Phân tích thực trạng kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ HARUKA Việt Nam. Đề xuất một số giải pháp hoàn thiện kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng cho Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ HARUKA Việt Nam trong thời gian tới.3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 1.1 Đối tượng nghiên cứu Đối tượng nghiên cứu của đề tài là kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ HARUKA Việt Nam.2 Không gian nghiên cứu Công ty TNHH Thương mại và Dịch vụ HARUKA Việt Nam.
Địa chỉ: A48- TT10 Khu đô thị Văn Quán – Yên Phúc, Phường Văn Quán, Quận Hà Đông, Thành phố Hà Nội.3 Thời gian nghiên cứu - Thời gian thực hiện đề tài: 18/08/2022 đến 27/12/2022 - Số liệu thu thập trong 4 năm: 2018, 2019, 2020, 2021; nghiệp vụ kế toán được minh chứng trong thời gian tháng 10 năm 2021 3 PHẦN II TỔNG QUAN TÀI LIỆU VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 2.1 Cơ sở lý luận và thực tiễn về kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng 2.1 Một số khái niệm cơ bản Bán hàng là khâu cuối cùng trong quá trình hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp thương mại, là quá trình người bán chuyển giao quyền sở hữu hàng hoá cho người mua để nhận quyền sở hữu về tiền tệ hoặc quyền đòi tiền ở người mua. Như vậy, thông qua nghiệp vụ bán hàng, giá trị và giá trị sử dụng của hàng hoá được thực hiện; vốn của doanh nghiệp thương mại được chuyển từ hình thái hiện vật (hàng hoá) sang hình thái giá trị (tiền tệ), doanh nghiệp thu hồi được vốn bỏ ra, bù đắp được chi phí và có nguồn tích luỹ để mở rộng kinh doanh. (Nguyễn Thị Thanh Huyền, 2006) Xác định kết quả bán hàng là phương pháp tính số chênh lệch giữa doanh thu bán hàng thuần với các khoản chi phí bao gồm giá vốn hàng bán, chi phí quản lý kinh doanh phát sinh trong một kỳ nhất định. Nếu doanh thu bán hàng thuần lớn hơn các chi phí bỏ ra thì kết quả bán hàng là lỗ.
Việc xác định kết quả bán hàng thường được tiến hành vào cuối kỳ kinh doanh thường là cuối tháng, cuối quý, cuối năm tùy thuộc vào từng đặc điểm kinh doanh và yêu cầu quản lý của doanh nghiệp. (Đinh Xuân Dũng, 2021) Kế toán quản trị bán hàng là một phần hành thực hiện các chức năng của kế toán quản trị phản ánh kết quả bán hàng theo từng phương thức, từng mặt hàng, tình hình công nợ nhằm cung cấp thông tin hữu ích cho việc ra quyết định của nhà quản trị. Kế toán quản trị bán hàng là một nghệ thuật thu thập thông tin, phản ánh, dự báo và cung cấp thông tin về toàn bộ hoạt động bán hàng trong doanh nghiệp. 4 Đồng thời định kỳ lập các báo cáo tình hình bán hàng theo yêu cầu quản lý, đồng thời kết hợp với các phần hành kế toán quản trị, các công cụ quản lý khác, xây dựng chiến lược kinh doanh nhằm thúc đẩy quá trình tiêu thụ sản phẩm, hàng hóa đem lại lợi nhuận cao trong hoạt động bán hàng 2.2 Đặc điểm của hoạt động kinh doanh thương mại Theo Đặng Thị Loan (2006) hoạt động kinh tế cơ bản là lưu chuyển hàng hóa (lưu chuyển hàng hóa là sự tổng hợp các hoạt động thuộc quá trình mua bán trao đổi và dự trữ hàng hóa).
Hàng hóa trong kinh doanh thương mại gồm các loại vật tư, sản phẩm có hình thái vật chất và phi vật chất mà doanh nghiệp mua về với mục đích để bán. Hoạt động kinh doanh thương mại có 2 hình thức lưu chuyển chính là bán buôn và bán lẻ. Có nhiều mô hình kinh doanh khác nhau như tổ chức bán buôn, bán lẻ, công ty kinh doanh tổng hợp, công ty môi giới, công ty xúc tiến thương mại… Sự vận động của hàng hóa không giống nhau tùy thuộc vào nguồn hàng và ngành hàng do đó chi phí thu mua và thời gian lưu chuyển hàng hóa khác nhau. Ý nghĩa của hoạt động bán hàng và xác định kết quả kinh doanh Trong nền kinh tế thị trường các doanh nghiệp tiến hành hoạt động sản xuất kinh doanh tạo ra các loại sản phẩm và cung cấp dịch vụ nhằm thỏa mãn nhu cầu thị trường thông qua quá trình bán hàng với mục tiêu là lợi nhuận.
Để thực hiện quá trình bán hàng và cung cấp dịch vụ, doanh nghiệp phải chi ra các khoản chi phí. Khoản chi phí đó làm giảm lợi ích kinh tế trong kỳ dưới các hình thức các khoản tiền đã chi ra, các khoản khấu trừ vào tài khoản hoặc phát sinh các khoản nợ làm giảm vốn chủ sở hữu. Đồng thời doanh nghiệp cũng thu được các khoản phải thu và thu nhập khác, là tổng các giá trị các lợi ích kinh tế thu được trong kỳ phát sinh từ các hoạt động góp phần làm tăng vốn chủ sở hữu. Sau một quá trình hoạt động, doanh nghiệp xác định kết quả của từng hoạt động trên cơ sở so sánh doanh thu và chi phí của từng hoạt động.
Kết quả kinh doanh của doanh nghiệp phải được phân phối và sử dụng theo đúng mục đích 5 phù hợp với cơ chế tài chính quy định cho từng loại hình doanh nghiệp cụ thể.3 Ý nghĩa, vai trò và nhiệm vụ của kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng 2.1 Ý nghĩa và vai trò Ý nghĩa và vai trò của kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng Các số liệu mà kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng cung cấp cho doanh nghiệp giúp doanh nghiệp nắm bắt được mức độ hoàn chỉnh về kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng. Từ đó tìm ra những biện pháp khắc phục kịp thời khi có sự thiếu sót hay sự mất cân đối giữa các khâu mua với khâu dự trữ và khâu bán. Từ các số liệu trên báo cáo tài chính mà kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng cung cấp, Nhà nước nắm được tình hình kinh doanh và tình hình tài chính của doanh nghiệp, từ đó thực hiện chức năng quản lý kiểm soát vĩ mô nền kinh tế, đồng thời Nhà nước kiểm tra việc chấp hành về kinh tế tài chính và nghĩa vụ đối với Nhà nước. Ngoài ra, thông qua số liệu mà kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng cung cấp, các đối tác của doanh nghiệp biết được khả năng mua – dự trữ - bán các mặt hàng của doanh nghiệp để từ đó quyết định đầu tư, cho vay vốn hoặc có mối quan hệ làm ăn với doanh nghiệp.
(Ngô Thế Chi và Trương Thị Thủy, 2010) Ý nghĩa và vai trò của kế toán quản trị bán hàng Cung cấp thông tin cho quá trình xây dựng kế hoạch, dự toán để có cơ sở đưa ra các mục tiêu, các kế hoạch ngắn và dài hạn cho quá trình bán hàng. - Cung cấp thông tin cho quá trình tổ chức thực hiện bán hàng từ đó làm cơ sở kết hợp tốt nhất giữa các nguồn lực của doanh nghiệp.