Luận văn tốt nghiệp Kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh tại Dược phẩm Trang Ly – Bùi Thị Thúy, lớp LC.05

Luận văn phân tích kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh tại công ty TNHH Thương mại Dược phẩm Trang Ly, cung cấp cái nhìn sâu sắc về quy trình.

• Tác giả: Hoàng Thị Chung
• Người hướng dẫn: Ths. Bùi Thị Thúy
• Trường học: Trường Đại Học
• Chuyên ngành: Kế Toán
• Đề tài: Nghiên Cứu Kế Toán Bán Hàng Và Kết Quả Kinh Doanh Tại Công Ty Trang Ly
• Loại tài liệu: Chuyên Đề Tốt Nghiệp
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: LÝ LUẬN CHUNG VỀ KẾ TOÁN BÁN HÀNG VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH TRONG DOANH NGHIỆP THƯƠNG MẠI
• 1.1. Bán hàng và nhiệm vụ kế toán bán hàng xác định kết quả kinh doanh
• 1.1.1. Khái niệm bán hàng
• 1.1.2. Ý nghĩa của việc bán hàng
• 1.1.3. Các phương thức bán hàng
• 1.1.3.1. Bán buôn
• 1.1.3.1.1. Hình thức bán buôn qua kho
• 1.1.3.1.1.1. Hình thức xuất bán trực tiếp
• 1.1.3.1.1.2. Hình thức xuất gửi đi bán
• 1.1.3.1.2. Hình thức bán buôn vận chuyển thẳng
• 1.1.3.2. Bán lẻ
• 1.1.3.2.1. Bán hàng thu tiền trực tiếp
• 1.1.3.2.2. Bán hàng thu tiền tập trung
• 1.1.3.2.3. Bán hàng theo phương thức đại lý
• 1.1.3.2.4. Bán hàng theo phương thức trả chậm, trả góp
• 1.1.4. Nhiệm vụ của kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh
• 1.2. Nội dung kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh
• 1.2.1. Kế toán doanh thu bán hàng và các khoản giảm trừ doanh thu
• 1.2.1.1. Khái niệm doanh thu bán hàng
• 1.2.1.2. Thời điểm ghi nhận doanh thu bán hàng
• 1.2.1.3. Phương pháp xác định doanh thu bán hàng
• 1.2.1.4. Các khoản giảm trừ doanh thu
• 1.2.1.4.1. Chiết khấu thương mại
• 1.2.1.4.2. Giảm giá hàng bán
• 1.2.1.4.3. Doanh thu hàng đã bán bị trả lại
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG KẾ TOÁN BÁN HÀNG VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH TẠI CÔNG TY TNHH THƯƠNG MẠI DƯỢC PHẨM TRANG LY
• 2.1. Khái quát về công ty TNHH Thương mại Dược phẩm Trang Ly
• 2.1.1. Quá trình hình thành và phát triển của Công ty TNHH Thương mại Dược phẩm Trang Ly
• 2.1.2. Tổ chức bộ máy quản lý và kinh doanh của Công ty TNHH Thương mại Dược phẩm Trang Ly
• 2.1.3. Một số đặc điểm chủ yếu của công tác kế toán tại Công ty TNHH Thương mại Dược phẩm Trang Ly
• 2.2. Bộ máy kế toán của Công ty TNHH Thương mại Dược phẩm Trang Ly
• 2.2.1. Chính sách kế toán tại Công ty TNHH Thương mại Dược phẩm Trang Ly
• 2.2.2. Đặc điểm kế toán máy
• 2.2.3. Đặc điểm phần mềm kế toán công ty áp dụng
• 2.2.4. Tổ chức mã hóa các đối tượng theo danh mục
• 2.3. Kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH Thương mại Dược phẩm Trang Ly
• 2.3.1. Phương thức bán hàng tại công ty
• 2.3.2. Kế toán doanh thu bán hàng
• 2.3.3. Kế toán các khoản giảm trừ doanh thu
• 2.3.4. Kế toán trị giá vốn hàng bán
• 2.3.5. Kế toán chi phí bán hàng và chi phí quản lý doanh nghiệp
• 2.3.5.1. Kế toán chi phí bán hàng
• 2.3.5.2. Kế toán chi phí quản lý doanh nghiệp
• 2.3.6. Kế toán chi phí thuế Thu nhập doanh nghiệp
• 2.3.7. Kế toán xác định kết quả kinh doanh
• 3. CHƯƠNG 3: MỘT SỐ Ý KIẾN NHẬN XÉT NHẰM GÓP PHẦN HOÀN THIỆN CÔNG TÁC KẾ TOÁN BÁN HÀNG VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH TẠI CÔNG TY TNHH THƯƠNG MẠI DƯỢC PHẨM TRANG LY
• 3.1. Đánh giá tình hình công tác kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh
• 3.1.1. Ưu điểm trong công tác kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh ở Công ty TNHH Thương mại Dược phẩm Trang Ly
• 3.1.2. Nhược điểm trong công tác kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh ở Công ty TNHH Thương mại Dược Phẩm Trang Ly
• 3.2. Một số ý kiến đề xuất nhằm hoàn thiện kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh tại công ty TNHH thương mại dược phẩm Trang Ly
• 3.2.1. Sự cần thiết phải hoàn thiện công tác kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh tại công ty TNHH thương mại dược phẩm Trang Ly
• 3.2.2. Một số kiến nghị nhằm hoàn thiện công tác kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh

Tóm tắt

I. Lý luận chung về kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh

Nghiên cứu về kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh là một phần quan trọng trong hoạt động của doanh nghiệp thương mại. Kế toán bán hàng không chỉ phản ánh tình hình tiêu thụ sản phẩm mà còn cung cấp thông tin cần thiết cho việc ra quyết định quản lý. Hoạt động bán hàng là giai đoạn cuối cùng trong chu trình kinh doanh, nơi mà hàng hóa được chuyển giao cho khách hàng và doanh thu được ghi nhận. Việc hiểu rõ về quy trình này giúp doanh nghiệp tối ưu hóa doanh thu bán hàng và nâng cao hiệu quả kinh doanh. Theo đó, phân tích doanh thu và quản lý tài chính là những yếu tố then chốt trong việc xác định hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp.

1.1 Khái niệm và ý nghĩa của bán hàng

Bán hàng là quá trình chuyển giao quyền sở hữu hàng hóa từ doanh nghiệp đến khách hàng, tạo ra doanh thu bán hàng. Hoạt động này không chỉ có ý nghĩa về mặt kinh tế mà còn ảnh hưởng đến sự tồn tại và phát triển của doanh nghiệp. Bán hàng quyết định đến khả năng cạnh tranh và vị thế của doanh nghiệp trên thị trường. Đối với nền kinh tế, bán hàng góp phần cân đối cung cầu, thúc đẩy sản xuất và tiêu dùng. Do đó, việc thực hiện tốt công tác kế toán bán hàng là rất cần thiết để đảm bảo thông tin chính xác cho việc lập báo cáo tài chính.

1.2 Các phương thức bán hàng

Doanh nghiệp có thể áp dụng nhiều phương thức bán hàng khác nhau như bán buôn và bán lẻ. Mỗi phương thức có những hình thức cụ thể như bán hàng trực tiếp, bán hàng qua đại lý, hoặc bán hàng theo hình thức trả chậm. Kế toán bán hàng cần ghi nhận đầy đủ các phương thức này để đảm bảo tính chính xác trong việc xác định kết quả kinh doanh. Việc phân tích các phương thức bán hàng giúp doanh nghiệp tối ưu hóa quy trình và nâng cao hiệu quả kinh doanh.

1.3 Nhiệm vụ của kế toán bán hàng

Kế toán bán hàng có nhiệm vụ ghi chép, phản ánh kịp thời và chính xác tình hình bán hàng của doanh nghiệp. Điều này bao gồm việc theo dõi doanh thu, chi phí bán hàng và các khoản giảm trừ doanh thu. Kế toán cũng cần kiểm tra tình hình thu hồi tiền hàng và quản lý khách nợ. Thông qua việc thực hiện các nhiệm vụ này, kế toán không chỉ cung cấp thông tin cho lãnh đạo mà còn giúp doanh nghiệp đưa ra các quyết định chiến lược nhằm tối ưu hóa lợi nhuận và hiệu quả kinh doanh.

II. Thực trạng kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh tại công ty Trang Ly

Công ty TNHH Thương mại Dược phẩm Trang Ly đã áp dụng nhiều phương thức kế toán bán hàng để quản lý hiệu quả hoạt động kinh doanh. Qua việc phân tích doanh thu và chi phí bán hàng, công ty đã xác định được những điểm mạnh và điểm yếu trong quy trình bán hàng. Việc sử dụng phần mềm kế toán hiện đại đã giúp công ty cải thiện đáng kể trong việc ghi nhận và phân tích dữ liệu. Báo cáo tài chính của công ty phản ánh rõ nét tình hình kinh doanh, từ đó giúp lãnh đạo đưa ra các quyết định kịp thời và chính xác.

2.1 Khái quát về công ty Trang Ly

Công ty TNHH Thương mại Dược phẩm Trang Ly được thành lập với mục tiêu cung cấp các sản phẩm dược phẩm chất lượng cao. Qua nhiều năm hoạt động, công ty đã xây dựng được thương hiệu vững mạnh và có vị thế trên thị trường. Quản lý tài chính tại công ty được thực hiện một cách chặt chẽ, đảm bảo tính minh bạch và hiệu quả trong mọi hoạt động kinh doanh. Công ty cũng chú trọng đến việc đào tạo nhân viên kế toán để nâng cao năng lực quản lý tài chính.

2.2 Bộ máy kế toán của công ty

Bộ máy kế toán của công ty được tổ chức khoa học, với các nhân viên có chuyên môn cao. Công ty áp dụng các chính sách kế toán phù hợp với quy định của pháp luật và thực tiễn kinh doanh. Việc sử dụng phần mềm kế toán giúp công ty tự động hóa nhiều quy trình, từ đó giảm thiểu sai sót và nâng cao hiệu quả công việc. Kế toán tài chính tại công ty không chỉ đảm bảo tính chính xác mà còn cung cấp thông tin kịp thời cho lãnh đạo trong việc ra quyết định.

2.3 Đánh giá tình hình công tác kế toán

Tình hình công tác kế toán bán hàng tại công ty Trang Ly đã có những bước tiến đáng kể. Công ty đã thực hiện tốt việc ghi nhận doanh thu và chi phí, từ đó xác định được kết quả kinh doanh một cách chính xác. Tuy nhiên, vẫn còn một số hạn chế cần khắc phục, như việc cải thiện quy trình thu hồi nợ và quản lý khách hàng. Đánh giá tổng thể cho thấy công ty đang trên đà phát triển và có tiềm năng lớn trong tương lai.

III. Một số ý kiến nhận xét nhằm góp phần hoàn thiện công tác kế toán bán hàng

Để nâng cao hiệu quả của kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh, công ty cần thực hiện một số cải tiến trong quy trình làm việc. Việc áp dụng công nghệ thông tin vào công tác kế toán sẽ giúp tăng cường tính chính xác và nhanh chóng trong việc ghi nhận dữ liệu. Ngoài ra, công ty cũng cần chú trọng đến việc đào tạo nhân viên để nâng cao năng lực chuyên môn, từ đó cải thiện chất lượng công tác kế toán.

3.1 Đề xuất cải tiến quy trình kế toán

Công ty nên xem xét việc cải tiến quy trình ghi nhận doanh thu và chi phí. Việc áp dụng các phần mềm kế toán hiện đại sẽ giúp tự động hóa nhiều công đoạn, giảm thiểu sai sót và tiết kiệm thời gian. Đồng thời, công ty cũng cần xây dựng các quy trình kiểm soát nội bộ chặt chẽ để đảm bảo tính chính xác trong việc lập báo cáo tài chính.

3.2 Nâng cao năng lực nhân viên

Đào tạo nhân viên kế toán là một yếu tố quan trọng để nâng cao chất lượng công tác kế toán. Công ty nên tổ chức các khóa đào tạo định kỳ để cập nhật kiến thức mới cho nhân viên. Việc này không chỉ giúp nâng cao năng lực chuyên môn mà còn tạo động lực làm việc cho nhân viên, từ đó cải thiện hiệu quả công việc.

3.3 Tăng cường quản lý khách hàng

Công ty cần chú trọng đến việc quản lý khách hàng và thu hồi nợ. Việc xây dựng hệ thống quản lý khách hàng hiệu quả sẽ giúp công ty theo dõi tình hình nợ và thu hồi tiền hàng kịp thời. Điều này không chỉ giúp cải thiện hiệu quả kinh doanh mà còn nâng cao tính ổn định tài chính cho công ty.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong bối cảnh nền kinh tế Việt Nam chính thức gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) từ cuối năm 2006, các doanh nghiệp trong nước phải đối mặt với áp lực cạnh tranh gay gắt từ cả thị trường nội địa lẫn quốc tế. Để duy trì sự tồn tại và phát triển bền vững, các doanh nghiệp thương mại không chỉ chú trọng nâng cao chất lượng sản phẩm, đa dạng hóa mẫu mã và phương thức phục vụ mà còn phải đặc biệt coi trọng công tác quản trị tài chính - kế toán. Trong đó, kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh giữ vai trò trọng tâm do hoạt động bán hàng diễn ra thường xuyên, chiếm tỷ trọng lớn và quyết định trực tiếp đến doanh thu cũng như sự tuần hoàn của vốn kinh doanh.

Chuyên đề tốt nghiệp tập trung giải quyết ba nhiệm vụ nghiên cứu chính:

1. Hệ thống hóa những vấn đề lý luận cơ bản về kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh trong các doanh nghiệp thương mại theo quy định của chuẩn mực và chế độ kế toán hiện hành.
2. Khảo sát, phân tích và phản ánh thực trạng tổ chức công tác kế toán bán hàng, theo dõi chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH Thương mại Dược phẩm Trang Ly.
3. Đưa ra các đánh giá về ưu điểm, hạn chế và đề xuất hệ thống giải pháp mang tính khả thi nhằm hoàn thiện quy trình kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh tại đơn vị.

• Đối tượng nghiên cứu: Công tác kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh cùng toàn bộ hệ thống chứng từ, tài khoản, sổ kế toán và quy trình xử lý trên phần mềm kế toán.
• Phạm vi không gian: Công ty TNHH Thương mại Dược phẩm Trang Ly (địa chỉ: Số nhà 5 - G19, Thành Công, Ba Đình, Hà Nội).
• Phạm vi thời gian: Dữ liệu hoạt động thực tế và các nghiệp vụ kinh tế phát sinh trong giai đoạn công ty đã trải qua 11 năm hoạt động (minh họa chi tiết qua các nghiệp vụ năm 2012).

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Chuyên đề được xây dựng dựa trên hệ thống văn bản pháp lý, chuẩn mực kế toán và các phương pháp nghiên cứu thực tiễn trong lĩnh vực kinh tế - kế toán:

• Văn bản pháp luật và chế độ kế toán áp dụng:

  • Luật Kế toán số 03/2003/QH11 ban hành năm 2003 (đặc biệt là Điều 26 về nguyên tắc thiết lập và mở hệ thống sổ kế toán).
  • Quyết định số 48/2006/QĐ-BTC ngày 14/09/2006 của Bộ Tài chính về việc ban hành Chế độ Kế toán Doanh nghiệp vừa và nhỏ.
  • Thông tư số 203/2009/TT-BTC ngày 20/10/2009 của Bộ Tài chính hướng dẫn chế độ quản lý, sử dụng và trích khấu hao tài sản cố định.
  • Thông tư số 119/2003/TT-BTC ngày 12/12/2003 quy định về thuế tiêu thụ đặc biệt cùng các văn bản hướng dẫn về thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập doanh nghiệp.
  • Hệ thống chuẩn mực kế toán Việt Nam về doanh thu và điều kiện ghi nhận doanh thu (thỏa mãn đồng thời 5 điều kiện luật định).

• Phương pháp nghiên cứu thực tế:

  • Phương pháp thu thập và xử lý chứng từ: Quan sát trực tiếp dòng lưu chuyển của hóa đơn GTGT, phiếu xuất kho, phiếu nhập kho, phiếu thu, phiếu chi, giấy báo Có của ngân hàng.
  • Phương pháp hạch toán kế toán: Áp dụng phương pháp ghi sổ kép trên hệ thống tài khoản đối ứng, phương pháp kê khai thường xuyên để theo dõi hàng tồn kho và phương pháp nhập trước - xuất trước (FIFO) để tính giá vốn.
  • Phương pháp tổng hợp - phân tích - đối chiếu: So sánh số liệu giữa sổ chi tiết, sổ tổng hợp, bảng cân đối số phát sinh và báo cáo tài chính.
  • Phương pháp kế toán máy: Phân tích luồng dữ liệu xử lý trực tiếp trên phần mềm kế toán tự động hóa.

• Nguồn dữ liệu: Dữ liệu kế toán sơ cấp và thứ cấp trích xuất trực tiếp từ phòng kế toán của Công ty TNHH Thương mại Dược phẩm Trang Ly, bao gồm danh mục khách hàng, danh mục hàng hóa, danh mục kho hàng, mẫu biểu hóa đơn chứng từ và báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh phát sinh.

---

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Lý luận chung về kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh trong doanh nghiệp thương mại

Chương 1 khái quát các nguyên lý nền tảng về tiêu thụ hàng hóa và vai trò của kế toán nghiệp vụ bán hàng đối với nền kinh tế quốc dân cũng như đối với nội bộ doanh nghiệp. Về mặt phương thức bán hàng, tác giả phân định rõ hai hình thức:

• Bán buôn: Bao gồm bán buôn qua kho (xuất bán trực tiếp, xuất gửi đi bán) và bán buôn vận chuyển thẳng (giao hàng tay ba, có hoặc không tham gia thanh toán).
• Bán lẻ: Bao gồm bán hàng thu tiền trực tiếp, bán hàng thu tiền tập trung, bán lẻ qua đại lý ký gửi, bán hàng trả góp/trả chậm và các hình thức bán hàng hiện đại (qua mạng, truyền hình).

Chương này trình bày chi tiết phương pháp hạch toán kế toán cho từng phần hành liên quan:

• Kế toán doanh thu và các khoản giảm trừ: Doanh thu thuần được xác định bằng tổng doanh thu trừ các khoản giảm trừ (chiết khấu thương mại hạch toán trên TK 5211, giảm giá hàng bán trên TK 5213, hàng bán bị trả lại trên TK 5212 và các khoản thuế gián thu như thuế XK, TTĐB, thuế GTGT trực tiếp). Doanh thu bán hàng sử dụng TK 511 (gồm 4 tài khoản cấp hai: TK 5111, 5112, 5113, 5118).
• Kế toán giá vốn hàng bán (TK 632): Trình bày các công thức tính giá xuất kho thực tế (bình quân gia quyền, giá đích danh, FIFO, LIFO) và công thức phân bổ chi phí thu mua cho hàng tiêu thụ trong kỳ theo cả hai phương pháp kê khai thường xuyên và kiểm kê định kỳ.
• Kế toán chi phí quản lý kinh doanh:
  • Chi phí bán hàng (TK 6421 theo QĐ 48/2006/QĐ-BTC): Tập hợp chi phí nhân viên bán hàng, vật liệu bao bì, dụng cụ đồ dùng, khấu hao TSCĐ, bảo hành sản phẩm, dịch vụ mua ngoài và chi phí bằng tiền khác.
  • Chi phí quản lý doanh nghiệp (TK 6422): Tập hợp chi phí nhân viên quản lý, vật liệu quản lý, đồ dùng văn phòng, khấu hao TSCĐ dùng chung, thuế - phí - lệ phí, dự phòng nợ phải thu khó đòi (TK 139), dịch vụ mua ngoài và chi phí bằng tiền khác.
• Kế toán thuế thu nhập doanh nghiệp (TK 821, TK 3334) và xác định kết quả kinh doanh (TK 911, TK 421): Quy trình kết chuyển doanh thu thuần, giá vốn, chi phí bán hàng, chi phí quản lý doanh nghiệp và chi phí thuế TNDN để xác định lợi nhuận trước thuế và lợi nhuận sau thuế chưa phân phối (TK 4211, TK 4212).
• Tổ chức kế toán trong điều kiện ứng dụng công nghệ thông tin: Nguyên tắc thiết lập phần mềm kế toán, quy trình khai báo danh mục ban đầu, mã hóa đối tượng (tài khoản, khách hàng, hàng hóa, kho hàng, chứng từ) và quy trình nhập - xử lý dữ liệu theo phương thức trực tiếp hoặc theo lô.

---

Chương 2: Thực trạng kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH Thương mại Dược phẩm Trang Ly

Chương 2 mô tả chi tiết hồ sơ doanh nghiệp và thực tế tổ chức công tác kế toán tại đơn vị thực tập:

• Tổng quan đơn vị: Công ty TNHH Thương mại Dược phẩm Trang Ly được thành lập ngày 21/07/2001 theo Giấy phép kinh doanh số 0102002998 do Sở Kế hoạch và Đầu tư TP. Hà Nội cấp ngày 01/07/2001 (MST: 0101149091). Ngành nghề kinh doanh chính là buôn bán dược phẩm, thực phẩm chức năng, nguyên liệu, hóa mỹ phẩm và trang thiết bị y tế.
• Cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý: Gồm Giám đốc điều hành chung, Phòng Đảm bảo chất lượng, Phòng Văn thư - Hành chính, Phòng Kinh doanh và Phòng Kế toán.
• Tổ chức bộ máy kế toán: Áp dụng hình thức tổ chức kế toán tập trung. Phòng kế toán gồm Kế toán trưởng, Kế toán tổng hợp kiêm Kế toán thuế, Kế toán bán hàng, Kế toán công nợ, Thủ quỹ và Thủ kho.

Tiêu chí chính sách	Nội dung áp dụng tại Dược phẩm Trang Ly
Chế độ kế toán	Quyết định số 48/2006/QĐ-BTC dành cho Doanh nghiệp vừa và nhỏ
Niên độ kế toán	Bắt đầu từ ngày 01/01 và kết thúc vào ngày 31/12 hàng năm
Đơn vị tiền tệ	Đồng Việt Nam (VNĐ); chuyển đổi ngoại tệ theo tỷ giá thực tế
Phương pháp hạch toán tồn kho	Kê khai thường xuyên
Phương pháp tính giá hàng xuất kho	Nhập trước - xuất trước (FIFO)
Phương pháp trích khấu hao TSCĐ	Phương pháp đường thẳng (theo Thông tư 203/2009/TT-BTC)
Phương pháp tính thuế GTGT	Phương pháp khấu trừ (thuế suất 0%, 5%, 10%)
Thuế suất thuế TNDN	Áp dụng mức 25%
Hình thức ghi sổ kế toán	Nhật ký chung trên phần mềm kế toán máy
Phần mềm kế toán	FAST Accounting (Công ty CP Phần mềm Quản lý Doanh nghiệp)

• Hệ thống danh mục mã hóa trên phần mềm FAST Accounting:
  • Danh mục kho hàng: KTL (Kho Trang Ly), KĐA (Kho Đông Anh).
  • Danh mục tài khoản hàng hóa: TK 156 (Hàng hóa), TK 1561 (Giá mua hàng hóa), TK 1562 (Chi phí thu mua hàng hóa), TK 1567 (Hàng hóa bất động sản).
  • Danh mục khách hàng: Mã hóa theo khu vực và tên đối tác (ví dụ: NATSON - Cty Dược phẩm Trường Sơn Nghệ An, NBCTDP - Cty CP Dược phẩm Ninh Bình, HNYDQT - Cty TNHH Tư vấn Y dược Quốc tế Hà Nội, HPDUNG - Nhà thuốc 73 Điện Biên Phủ Hải Phòng, DNTOAN - Cty CP TBYT Đà Nẵng, NT199GP - Nhà thuốc số 5 Long Tâm Hà Nội...).
  • Danh mục hàng hóa: Mã hóa các mặt hàng chủ lực như ALOG100 (AloeveraGreen 100 viên), CLG100 (TralyCollagen 100 viên), BION (Traly Bio), MUM (TralyOmamum), SRHO (Siro Ho Traly), TSG (Trà sữa gừng)...

Bảng trích xuất mã hóa vật tư hàng hóa tại công ty:
- ALOG100: AloeveraGreen (100 viên)
- CLG100:  TralyCollagen (100 viên)
- BCAN30:  TralyBinh Can (30 viên)
- SRGR:    Siro Traly Grow
- SRHO:    Siro Ho Traly

• Quy trình hạch toán nghiệp vụ bán hàng thực tế: Để xử lý triệt để tình trạng trùng lặp chứng từ giữa Phân hệ Quản lý bán hàng và Phân hệ Quản lý tài chính khi phát sinh bán hàng thu tiền ngay, kế toán công ty thực hiện quy tắc: Tất cả các nghiệp vụ bán hàng (dù thu tiền ngay hay chưa thu tiền) đều hạch toán qua tài khoản công nợ trung gian TK 131.
  • Khi nhập Phiếu thu tiền bán hàng: Ghi Nợ TK 111 / Có TK 131.
  • Khi nhập Hóa đơn bán hàng GTGT: Ghi Nợ TK 131 / Có TK 511, Có TK 3331.

Tác giả minh họa cụ thể qua nghiệp vụ ngày 10/03/2012: Công ty xuất bán cho Nhà thuốc số 5 Long Tâm (địa chỉ 199 Giải Phóng, Đống Đa, Hà Nội; người mua: BS. Hoàng Thị Thanh Tâm) theo Hóa đơn GTGT Mẫu 01GTKT3/001, Ký hiệu AA/11P, Số 0008251:

• Mặt hàng: TralyCollagen (100 viên).
• Số lượng: 10 hộp; Đơn giá: 485.000 VNĐ/hộp.
• Cộng tiền hàng: 4.850.000 VNĐ.
• Thuế suất GTGT 10%: 485.000 VNĐ.
• Tổng cộng tiền thanh toán: 5.335.000 VNĐ.
• Toàn bộ dữ liệu được phần mềm FAST Accounting tự động kết xuất sang sổ chi tiết tài khoản, sổ cái và thực hiện các bút toán kết chuyển doanh thu, giá vốn sang TK 911 vào cuối kỳ.

---

Chương 3: Một số ý kiến nhận xét nhằm góp phần hoàn thiện công tác kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty TNHH Thương mại Dược phẩm Trang Ly

Dựa trên quá trình khảo sát thực tế, tác giả đánh giá toàn diện công tác kế toán tại đơn vị:

• Ưu điểm: Bộ máy kế toán được tổ chức gọn nhẹ, áp dụng mô hình tập trung phù hợp với quy mô doanh nghiệp vừa và nhỏ; tuân thủ đúng chế độ kế toán theo Quyết định 48/2006/QĐ-BTC; việc triển khai phần mềm FAST Accounting giúp chuẩn hóa việc lập biểu mẫu, in hóa đơn kiêm phiếu xuất kho và kiểm soát công nợ khách hàng nhanh chóng.
• Nhược điểm: Tác giả phân tích các điểm hạn chế còn tồn tại trong việc phân bổ chi phí thu mua hàng hóa, quy trình kiểm soát các khoản giảm trừ doanh thu và sự phối hợp luân chuyển chứng từ giữa bộ phận kinh doanh và phòng kế toán.
• Đề xuất hoàn thiện: Tác giả khẳng định sự cần thiết khách quan phải hoàn thiện công tác kế toán bán hàng và đưa ra các nhóm kiến nghị nhằm hoàn thiện phương pháp hạch toán, nâng cao hiệu quả khai thác phần mềm kế toán máy và kiểm soát chặt chẽ các chỉ tiêu xác định kết quả kinh doanh.

---

Kết quả và đóng góp

• Kết quả hệ thống hóa thực tế:

  • Mô tả đầy đủ cơ cấu vận hành của bộ máy kế toán tập trung gồm 6 vị trí công tác tại doanh nghiệp thương mại dược phẩm có quy mô 11 năm hoạt động.
  • Tổng hợp toàn bộ hệ thống danh mục mã hóa chuẩn bao gồm danh mục khách hàng tại nhiều tỉnh thành (Hà Nội, Hải Phòng, Nghệ An, Ninh Bình, Đà Nẵng...), danh mục 2 kho hàng (Kho Trang Ly, Kho Đông Anh) và danh mục hàng hóa dược phẩm/thực phẩm chức năng.
  • Phản ánh chính xác giải pháp kỹ thuật trên phần mềm FAST Accounting: Chuyển toàn bộ luồng hạch toán doanh thu và thu tiền qua tài khoản trung gian TK 131 để xử lý tính liên thông giữa hai phân hệ phần mềm mà không gây trùng lặp số liệu.

• Đóng góp ứng dụng: Đưa ra các đề xuất điều chỉnh cụ thể nhằm hoàn thiện công tác hạch toán doanh thu, giá vốn và phân bổ chi phí quản lý kinh doanh, giúp doanh nghiệp phản ánh trung thực kết quả kinh doanh trước và sau thuế TNDN 25%.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế: Phạm vi khảo sát giới hạn trong khuôn khổ một doanh nghiệp thương mại dược phẩm quy mô vừa và nhỏ (áp dụng Quyết định 48/2006/QĐ-BTC); các dẫn chứng số liệu và chứng từ hạch toán tập trung vào năm tài chính 2012.
• Hướng mở rộng: Mở rộng nghiên cứu sang các mảng hoạt động xuất nhập khẩu trang thiết bị y tế, dịch vụ vận tải của công ty hoặc cập nhật mô hình kế toán theo các thông tư chế độ kế toán mới hơn (như Thông tư 133/2016/TT-BTC hoặc Thông tư 200/2014/TT-BTC) khi khung pháp lý kế toán thay đổi.

---

Giá trị tham khảo

Tài liệu là nguồn tham khảo hữu ích cho:

• Sinh viên chuyên ngành Kế toán - Kiểm toán và Tài chính doanh nghiệp: Tham khảo cấu trúc một chuyên đề tốt nghiệp hoàn chỉnh về kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh trong doanh nghiệp thương mại.
• Kế toán viên tại các doanh nghiệp thương mại vừa và nhỏ: Học hỏi phương pháp tổ chức danh mục mã hóa quản lý (khách hàng, vật tư, kho hàng) và quy trình xử lý dữ liệu bán hàng qua tài khoản trung gian 131 trên phần mềm FAST Accounting.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Công ty TNHH Thương mại Dược phẩm Trang Ly áp dụng chế độ kế toán và hình thức sổ kế toán nào? Công ty áp dụng Chế độ Kế toán Doanh nghiệp vừa và nhỏ ban hành theo Quyết định số 48/2006/QĐ-BTC ngày 14/09/2006 của Bộ Tài chính, hình thức kế toán Nhật ký chung và thực hiện hạch toán trên phần mềm kế toán máy FAST Accounting.

2. Phương pháp tính giá hàng tồn kho xuất kho và phương pháp hạch toán tồn kho tại đơn vị là gì? Doanh nghiệp áp dụng phương pháp Nhập trước - Xuất trước (FIFO) để tính trị giá vốn hàng xuất kho và áp dụng phương pháp Kê khai thường xuyên để hạch toán hàng tồn kho.

3. Doanh nghiệp giải quyết bài toán trùng lặp dữ liệu giữa phân hệ Bán hàng và phân hệ Tài chính trên phần mềm FAST Accounting như thế nào? Do cả hóa đơn bán hàng và phiếu thu tiền đều là dữ liệu đầu vào của hai phân hệ, kế toán công ty thực hiện quy tắc đưa tất cả các nghiệp vụ bán hàng (dù thu tiền ngay hay chưa thu tiền) hạch toán qua tài khoản công nợ TK 131: ghi nhận doanh thu qua Nợ TK 131 / Có TK 511, TK 3331 và ghi nhận thu tiền qua Nợ TK 111 / Có TK 131.

4. Mức thuế suất thuế TNDN và các mức thuế suất thuế GTGT mà công ty đang thực hiện là bao nhiêu? Công ty tính thuế GTGT đầu ra theo phương pháp khấu trừ với các mức thuế suất 0%, 5%, 10% tùy theo từng loại mặt hàng; thuế suất thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) phải nộp tính theo mức 25%.

5. Hệ thống kho hàng của Dược phẩm Trang Ly được mã hóa trên phần mềm như thế nào? Công ty tổ chức quản lý kho thông qua 2 mã kho chính: KTL đại diện cho Kho Trang Ly và KĐA đại diện cho Kho Đông Anh.

---

Kết luận

Chuyên đề tốt nghiệp của tác giả Hoàng Thị Chung đã hoàn thành việc hệ thống hóa cơ sở lý luận về kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh trong doanh nghiệp thương mại. Đồng thời, công trình phản ánh chi tiết thực trạng tổ chức công tác kế toán, quy trình xử lý chứng từ và mã hóa dữ liệu trên phần mềm FAST Accounting tại Công ty TNHH Thương mại Dược phẩm Trang Ly. Các nhận xét và đề xuất trong chuyên đề bám sát đặc thù vận hành của doanh nghiệp vừa và nhỏ, mang lại giá trị tham khảo thiết thực cho công tác hoàn thiện hạch toán kế toán tại đơn vị.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: LÝ LUẬN CHUNG VỀ KẾ TOÁN BÁN HÀNG VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH TRONG DOANH NGHIỆP THƯƠNG MẠI 1. Bán hàng và nhiệm vụ kế toán bán hàng xác định kết quả kinh doanh 1. Khái niệm bán hàng: Quá trình bán hàng ở các doanh nghiệp thương mại là quá trình vận động của vốn kinh doanh từ vốn hàng hóa sang vốn bằng tiền và hình thành kết quả kinh doanh thương mại. Bán hàng là khâu cuối cùng trong quá trình hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp thương mại.

Bán hàng là việc chuyển quyền sở hữu về hàng hóa, dịch vụ cho khách hàng, doanh nghiệp thu được tiền hoặc được quyền thu tiền hay một loại hàng hóa khác và hình thành doanh thu bán hàng. Ý nghĩa của việc bán hàng: Bán hàng là một yếu tố khách quan, nó quyết định sự tồn tại và phát triển của doanh nghiệp, có ý nghĩa vô cùng quan trọng trong nền kinh tế quốc dân. * Đối với nền kinh tế quốc dân: Bán hàng hóa có tác động đến cung cầu trên thị trường, bán hàng là điều kiện tái sản xuất xã hội. Thông qua thị trường, bán hàng góp phần cân đối giữa sản xuất, tiêu dùng và khả năng thanh toán, đảm bảo cân đối giữa các ngành, các lĩnh vực trong nền kinh tế quốc dân.

* Đối với doanh nghiệp: Bán hàng là giai đoạn cuối cùng của quá trình tuần hoàn vốn kinh doanh. Trong cơ chế thị trường, bán hàng là một nghệ thuật, lượng hàng bán ra là nhân tố trực tiếp làm thay đổi lợi nhuận doanh nghiệp, nó thể hiện sự cạnh tranh của doanh nghiệp trên thị trường, là cơ sở để đánh giá trình độ tổ chức quản lý, hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp. Hoạt động bán hàng còn có mối quan hệ giữa doanh nghiệp với người tiêu dùng. Vì vậy thực hiện tốt khâu bán hàng là biện pháp tốt nhất giúp doanh nghiệp phát triển và đứng vững trên thị trường.

Kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh có vai trò hết sức quan trọng trong công tác Kế toán doanh nghiệp nhằm phản ánh trung thực, cung cấp đầy đủ thông tin phục vụ cho việc lập báo cáo tài chính và quản lý doanh nghiệp. SV: Hoàng Thị Chung Lớp : LC.05 7 Luan van GVHD: Ths. Bùi Thị Thúy Chuyên đề tốt nghiệp 1. Các phương thức bán hàng Doanh nghiệp thương mại có thể bán hàng theo nhiều phương thức khác nhau như bán buôn, bán lẻ hàng hóa.

Trong mỗi phương thức bán hàng lại có thể thực hiện dưới nhiều hình thức khác nhau: trực tiếp, chuyển hàng … 1. Bán buôn: Bán buôn là sự vận động ban đầu của hàng hóa từ lĩnh vực sản xuất đến lĩnh vực tiêu dùng, trong khâu này hàng hóa mới chỉ thực hiện được một phần giá trị, chưa thực hiện được giá trị sử dụng. Bán buôn hàng hóa thường áp dụng đối với trường hợp bán hàng với khối lượng lớn và được thực hiện bởi 2 hình thức: hình thức bán buôn qua kho và bán buôn vận chuyển thẳng. * Hình thức bán buôn qua kho: Theo hình thức này, hàng hóa được xuất bán cho khách hàng từ kho dự trữ của doanh nghiệp và thực hiện theo 2 cách: xuất bán trực tiếp và xuất gửi đi bán.

- Hình thức xuất bán trực tiếp: xuất bán trực tiếp là hình thức bán hàng mà doanh nghiệp xuất hàng giao trực tiếp cho khách hàng tại kho hoặc nơi bảo quản hàng hóa của doanh nghiệp. - Hình thức xuất gửi đi bán: theo hình thức này, định kỳ căn cứ vào hợp đồng kinh tế và kế hoạch giao hàng, doanh nghiệp xuất hàng gửi đi cho khách hàng và giao tại địa điểm đã ký trong hợp đồng. Hàng gửi đi bán vẫn thuộc quyền sở hữu của bên bán.Chỉ khi khách hàng thông báo nhận được hàng và chấp nhận thanh toán hoặc thanh toán tiền hàng ngay thì khi đó hàng hóa mới chuyển quyền sở hữu được xác định là bán hàng và doanh nghiệp được ghi nhận doanh thu bán hàng. * Hình thức bán buôn vận chuyển thẳng: Bán buôn vận chuyển thẳng là hình thức bán hàng mà bên bán mua hàng của nhà cung cấp để bán cho khách hàng; hàng hóa không qua kho của bên bán.

Hình thức này cũng gồm nhiều hình thức nhỏ như giao hàng tay ba, hình thức vận chuyển thẳng có tham gia thanh toán và không tham gia thanh toán… 1. Bán lẻ: Bán lẻ hàng hóa là khâu vận động cuối cùng của hàng hóa từ lĩnh vực sản xuất đến lĩnh vực tiêu dùng.Tại khâu này, hàng hóa kết thúc lưu thông, thực hiện được toàn bộ giá trị và giá trị sử dụng. Bán lẻ thường bán với khối lượng ít, giá bán ổn định. Bán lẻ thường áp dụng các phương thức sau: SV: Hoàng Thị Chung Lớp : LC.05 8 Luan van GVHD: Ths.

Bùi Thị Thúy Chuyên đề tốt nghiệp * Bán hàng thu tiền trực tiếp: Theo hình thức này nghiệp vụ bán hàng hoàn thành trực diện với khách hàng. Khách hàng thanh toán tiền, người bán hàng giao hàng cho khách hàng. * Bán hàng thu tiền tập trung: Theo hình thức này, khách hàng nộp tiền cho người thu tiền và nhận hóa đơn để nhận hàng tại quầy giao hàng do một nhân viên bán hàng khác đảm nhận. * Bán hàng theo phương thức đại lý: Theo hình thức này, doanh nghiệp bán ký hợp đồng với cơ sở đại lý, giao hàng cho các cơ sở này bán và dành hoa hồng bán hàng cho họ.

* Bán hàng theo phương thức trả chậm, trả góp: theo phương thức này, doanh nghiệp bán chỉ thu một phần tiền hàng của khách hàng, phần còn lại khách hàng sẽ được trả dần và phải chịu số tiền lãi nhất định. Ngoài ra, còn có các hình thức bán hàng khác như bán hàng qua mạng, truyền hình, bán hàng theo hình thức khách hàng tự chọn… 1. Nhiệm vụ của kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh Để đáp ứng nhu cầu quản lý và giám sát chặt chẽ quá trình bán hàng và xác định kết quản kinh doanh, Kế toán cần có những nhiệm vụ chủ yếu sau:  Ghi chép, phản ánh kịp thời, đầy đủ chính xác tình hình bán hàng của doanh nghiệp trong kỳ kể cả về giá trị và số lượng hàng bán trên tổng số và trên từng mặt hàng, từng địa điểm bán hàng, từng phương thức bán hàng.  Tính toán và phản ánh chính xác tổng giá thanh toán của hàng bán bao gồm các doanh thu bán hàng, thuế GTGT của từng nhóm mặt hàng, từng hóa đơn, từng khách hàng, từng đơn vị trực thuộc.

 Kiểm tra đôn đốc tình hình thu hồi và quản lý tiền hàng, quản lý khách nợ, theo dõi chi tiết theo từng khách hàng, lô hàng, số tiền khách nợ, thời hạn nợ.  Tập hợp đầy đủ chính xác kịp thời các khoản chi phí bán hàng, phục vụ cho việc chỉ đạo điều hành hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp.  Tham mưu cho lãnh đạo về các giải pháp để thúc đẩy quá trình bán hàng. Nội dung kế toán bán hàng và xác định kết quả kinh doanh 1.

Kế toán doanh thu bán hàng và các khoản giảm trừ doanh thu 1. Khái niệm doanh thu bán hàng SV: Hoàng Thị Chung Lớp : LC.05 9 Luan van GVHD: Ths. Bùi Thị Thúy Chuyên đề tốt nghiệp Doanh thu là tổng lợi ích kinh tế doanh nghiệp thu được trong kỳ hạch toán, phát sinh từ hoạt động sản xuất kinh doanh thông thường của doanh nghiệp góp phần làm tăng vốn chủ sở hữu. Doanh thu bán hàng là toàn bộ số tiền thu được hoặc sẽ thu được từ các nghiệp vụ phát sinh doanh thu như bán sản phẩm, hàng hóa cho khách hàng bao gồm cả các khoản phụ thu và các khoản thu thêm ngoài giá bán (nếu có).

Kế toán doanh thu bán hàng của doanh nghiệp được thực hiện theo nguyên tắc: - Đối với sản phẩm, hàng hóa thuộc đối tượng chịu thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ, doanh thu bán hàng là giá bán chưa có thuế GTGT. - Đối với sản phẩm, hàng hóa không thuộc diện chịu thuế GTGT, hoặc chịu thuế GTGT theo phương pháp trực tiếp thì doanh thu bán hàng là tổng giá thanh toán. - Đối với sản phẩm, hàng hóa thuộc đối tượng chịu thuế tiêu thụ đặc biệt, hoặc thuế xuất khẩu thì doanh thu bán hàng là tổng giá thanh toán (bao gồm cả thuế tiêu thụ đặc biệt, hoặc thuế xuất khẩu). - Trường hợp bán hàng theo phương thức trả chậm, trả góp thì doanh nghiệp ghi nhận doanh thu bán hàng theo giá bán trả ngay và ghi nhận vào doanh thu hoạt động tài chính về phần lãi tính trên khoản phải trả nhưng trả chậm phù hợp với thời điểm ghi nhận doanh thu được xác định.

Thời điểm ghi nhận doanh thu bán hàng Doanh thu bán hàng được ghi nhận khi đồng thời thỏa mãn tất cả năm (5) điều kiện sau: - Doanh nghiệp đã chuyển giao phần lớn rủi ro và lợi ích gắn liền với quyền sở hữu sản phẩm hoặc hàng hóa cho người mua. - Doanh nghiệp không còn nắm giữ quyền quản lý hàng hóa như người sở hữu hàng hóa hoặc quyền kiểm soát hàng hóa. - Doanh thu được xác định tương đối chắc chắn. - Doanh nghiệp đã thu được hoặc sẽ thu được lợi ích kinh tế từ giao dịch bán hàng.

- Xác định được chi phí liên quan từ giao dịch bán hàng. Phương pháp xác định doanh thu bán hàng Doanh thu bán hàng được xác định theo công thức sau: SV: Hoàng Thị Chung Lớp : LC.05 10 Luan van GVHD: Ths.