QTM-CĐ-MĐ13-TKXDML TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN: Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo. Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm. 1 LỜI GIỚI THIỆU Mô đun 13: Thiết kế, xây dựng mạng Lan là mô đun đào tạo chuyên môn nghề được biên soạn theo hình thức tích hợp lý thuyết và thực hành. Trong quá trình thực hiện, nhóm biên soạn đã tham khảo nhiều tài liệu Thiết kế, xây dựng mạng Lan trong và ngoài nước, kết hợp với kinh nghiệm trong thực tế.
Mặc dầu có rất nhiều cố gắng, nhưng không tránh khỏi những khiếm khuyết, rất mong nhận được sự đóng góp ý kiến của độc giả để giáo trình được hoàn thiện hơn. Xin chân thành cảm ơn Cần Thơ, ngày 21 tháng 09 năm 2021 2 MỤC LỤC BÀI 1 : TỔNG QUAN VỀ THIẾT KẾ VÀ CÀI ĐẶT MẠNG. Tiến trình xây dựng mạng. Thu thập yêu cầu của khách hàng.
Phân tích yêu cầu. Thiết kế giải pháp. Cài đặt mạng. Kiểm thử mạng.
Bảo trì hệ thống. Mô hình OSI. Thiết kế hệ thống mạng cho một công ty hay trường học. Sinh viên thực hành.
14 BÀI 2: CÁC CHUẨN MẠNG CỤC BỘ. Phân loại mạng. Mạng cục bộ và giao thức điều khiển truy cập đường truyền. Các sơ đồ nối kết mạng LAN (LAN Topologies).
Các loại thiết bị sử dụng trong mạng LAN. Các tổ chức chuẩn hóa về mạng. Error! Bookmark not defined.1 Thực hành với các loại thiết bị sử dụng trong mạng LAN. Error! Bookmark not defined.
Sinh viên thực hành. Error! Bookmark not defined. BÀI 3 : CƠ SỞ VỀ CẦU NỐI. Giới thiệu về liên mạng.
Giới thiệu về cầu nối. Cầu nối trong suốt. Cầu nối xác định đường đi từ nguồn. Cầu nối trộn lẫn (Mixed Media Bridge) .1 Thực hành với cầu nối.
Sinh viên thực hành. 32 BÀI 4 : CƠ SỞ VỀ BỘ CHUYỂN MẠCH. Chức năng và đặc tính mới của switch. Kiến trúc của switch.
Các giải thuật hoán chuyển. Giải thuật hoán chuyển lưu và chuyển tiếp (Store and Forward Switching). Giải thuật xuyên cắt (Cut-through). Hoán chuyển tương thích (Adaptive – Switching).
Thông lượng tổng (Aggregate throughput). Phân biệt các loại Switch. Bộ hoán chuyền nhóm làm việc (Workgroup Switch). Bộ hoán chuyến nhánh mạng (Segment Switch).
Bộ hoán chuyển xương sống (Backbone Switch). Bộ hoán chuyển đối xứng (Symetric Switch). Bộ hoán chuyển bất đối xứng (Asymetric Switch) .1 Thực hành chức năng và đặt tính của bộ chuyển mạch. Sinh viên thực hành.
38 BÀI 5 : CƠ SỞ VỀ BỘ ĐỊNH TUYẾN. Các khái niệm chung. Chức năng của bộ định tuyến. Nguyên tắc hoạt động của bộ định tuyến.
Bảng chọn đường (Routing table). Nguyên tắc hoạt động. Vấn đề cập nhật bảng chọn đường. Giải thuật định tuyến.
Chức năng của giải thuật vạch đường. Đại lượng đo lường (Metric). Mục đích thiết kế. Phân loại giải thuật chọn đường.
Thiết kế liên mạng với giao thức IP. Xây dựng bảng chọn đường. Đường đi của gói tin. Giao thức phân giải địa chỉ (Address Resolution Protocol).
Giao thức phân giải địa chỉ ngược RARP (Reverse Address Resolution Protocol). Giao thức thông điệp điều khiển mạng Internet ICMP (Internet Control Message Protocol). Giao thức chọn đường RIP (Routing Information Protocol). Giải thuật vạch đường OSPF.
Giải thuật vạch đường BGP (Border Gateway Protocol).1 Thực hành cơ sở về bộ chon đường. Sinh viên thực hành. 64 BÀI 6 : MẠNG CỤC BỘ ẢO (VIRTUAL LAN). Vai trò của Switch trong VLAN.
Cơ chế lọc khung (Frame Filtering). Cơ chế nhận dạng khung (Frame Identification). Thêm mới, xóa, thay đổi vị trí người sử dụng mạng. Hạn chế truyền quảng bá.1 Thắt chặt vấn đề an ninh mạng.2 Vượt qua các rào cản vật lý.
Các mô hình cài đặt VLAN. Mô hình cài đặt VLAN dựa trên cổng. Mô hình cài đặt VLAN tĩnh. Mô hình cài đặt VLAN động.
Mô hình thiết kế VLAN với mạng đường trục .1 Cấu hình VLAN. Sinh viên thực hành. 76 BÀI 7 : THIẾT KẾ MẠNG CỤC BỘ LAN. Tiến trình thiết kế mạng LAN.
Lập sơ đồ thiết kế mạng. Phát triển sơ đồ mạng ở tầng vật lý. Nối kết tầng 2 bằng switch. Thiết kế mạng ở tầng 3.
Xác định vị trí đặt Server. 85 3 Cách làm tài liệu hồ sơ mạng .1 Thực hành thiết kế mạng cục bộ lan. Sinh viên thực hành. 87 BÀI 8 : SỬ DỤNG PHẦN MỀM MICROSOFT VISIO ĐỂ THIẾT KẾ SƠ ĐỒ MẠNG.
Giới thiệu chung. Mở và thoát khỏi Visio. Tạo mới, lưu, đóng và mở lại bản vẽ. Thay đổi cửa sổ màn hình và các thanh công cụ.
Công cụ vẽ dạng hình. Hiệu chỉnh và định dạng. Sơ đồ tổ chức trong doanh nghiệp. Kết nối dạng hình .1 Thực hành thiết kế mạng cục bộ lan với Visio.
Sinh viên thực hành. 106 Bài Lab thực hành. 108 Lab 1: Connecting and Logging on to a Cisco Router. 109 Lab 2: Introduction to the Basic User Interface.
110 Lab 3: Introduction to Basic Show Commands. 115 Lab 5: Extended Basics. 120 Lab 6: Setting the Banner MOTD (Message of the Day). 122 Lab 7: Copy command.
124 Lab 8: Introduction to Interface Configuration. 127 Lab 9: Introduction to IP (Internet Protocol). 136 Lab 11: Creating a Host table. 139 Lab 12: Static Routes.
147 Lab 14: Troubleshooting RIP. 157 5 Lab 16: PPP and CHAP. 163 Lab 18: Saving Router Configurations. 165 Lab 19: Loading Router Configurations.
168 Lab 20: Frame Relay. 170 Lab 24: Introduction to Basic Switch Commands. 173 Lab 28: Standard Access Lists. 176 Lab 29 Verify Standard Access Lists.
180 Lab 30 Extended Access Lists. 182 Lab 31 Verify Extended Access Lists. 184 Lab 32: Named Access Control Lists. 188 Lab 33: Advanced Extended Access List.
192 Lab 35: Introduction to VLAN. 200 Lab 36: VLAN Trunking Protocol. 205 Lab 37: OSPF Single Area Configuration and Testing. 209 TÀI LIỆU CẦN THAM KHẢO.
213 6 MÔ ĐUN THIẾT KẾ, XÂY DỰNG MẠNG LAN Mã mô đun: MĐ13 Vị trí, tính chất, ý nghĩa và vai trò của môn học: Vị trí: Mô đun được bố trí sau khi học xong các môn học chung, các môn học cơ sở chuyên ngành đào tạo chuyên môn nghề. Tính chất: Là mô đun chuyên nghành. Ý nghĩa và vai trò: Đây là mô đun chuyên ngành liên quan đến ngành quản trị mạng, cung cấp cho sinh viên các kiến thức cơ bản về thiết kế xây dựng một hệ thống mạng giải quyết các vấn đề thiết kế một hệ thống mạng. Mục tiêu của mô đun: Kiến thức - Trình bày được quy trình thiết kế một hệ thống mạng; - Đọc được các bảng vẽ thi công; - Phân biệt được các chuẩn kết nối mạng cục bộ; - Có khả năng phân biệt, lựa chọn các thiết bị mạng; - Mô tả được nguyên tác hoạt động của bộ chọn đường Bộ định tuyến; - Xây dựng được các địa chỉ IP cho một liên mạng; Kỹ năng - Cài đặt được các hệ điều hành mạng; - Cài đặt, cấu hình được các dịch vụ mạng; - Bảo mật được dữ liệu hệ thống; - Bố trí làm việc khoa học đảm bảo an toàn cho người và phương tiện học tập.
Nội dung của mô đun: Số Thời gian Tên các bài trong mô đun Tổng Lý Thực Kiểm TT số thuyết hành Tra* Tổng quan về thiết kế và cài đặt 4 2 2 1 mạng 2 Các chuẩn mạng cục bộ 4 2 2 3 Cơ sở về cầu nối ( Bridge) 4 2 2 4 Cơ sở về bộ chuyển mạch 4 2 2 5 Cơ sở về định tuyến 20 6 13 1 6 Mạng cục bộ ảo 16 5 10 1 7 Thiết kế mạng cục bộ LAN 16 5 10 1 Sử dụng phần mềm Microsoft Visio 22 6 15 1 8 để thiết kế mạng Cộng 90 30 56 4 7 BÀI 1 : TỔNG QUAN VỀ THIẾT KẾ VÀ CÀI ĐẶT MẠNG Mã bài: MĐ13-01 Giới thiệu: Ngày nay, mạng máy tính đã trở thành một hạ tầng cơ sở quan trọng của tất cả các cơ quan xí nghiệp. Nó đã trở thành một kênh trao đổi thông tin không thể thiếu được trong thời đại công nghệ thông tin. Với xu thế giá thành ngày càng hạ của các thiết bị điện tử, kinh phí đầu tư cho việc xây dựng một hệ thống mạng không vượt ra ngoài khả năng của các công ty xí nghiệp. Tuy nhiên, việc khai thác một hệ thống mạng một cách hiệu quả để hỗ trợ cho công tác nghiệp vụ của các cơ quan xí nghiệp thì còn nhiều vấn đề cần bàn luận.
Hầu hết người ta chỉ chú trọng đến việc mua phần cứng mạng mà không quan tâm đến yêu cầu khai thác sử dụng mạng về sau. Điều này có thể dẫn đến hai trường hợp: lãng phí trong đầu tư hoặc mạng không đáp ứng đủ cho nhu cầu sử dụng. Mục tiêu: - Mô tả được quy trình thiết kế một hệ thống mạng. - Trình bày được chức năng hoạt động của các lớp trong mô hình OSI.
- Thực hiện các thao tác an toàn với máy tính. Nội dung chính: 1. Tiến trình xây dựng mạng Mục tiêu: - Mô tả được quy trình thiết kế một hệ thống mạng - Xác định được công việc cần thực hiện từng bước trong quy trình - Tiến trình xây dựng mạng cũng trải qua các giai đoạn như việc xây dựng và phát triển một phần mềm. Nó cũng gồm các giai đoạn như: Thu thập yêu cầu của khách hàng (công ty, xí nghiệp có yêu cầu xây dựng mạng), phân tích yêu cầu, thiết kế giải pháp mạng, cài đặt mạng, kiểm thử và cuối cùng là bảo trì mạng.
Phần này sẽ giới thiệu sơ lược về nhiệm vụ của từng giai đoạn để ta có thể hình dung được tất cả các vấn đề có liên quan trong tiến trình xây dựng mạng. Thu thập yêu cầu của khách hàng Mục đích của giai đoạn này là nhằm xác định mong muốn của khách hàng trên mạng mà chúng ta sắp xây dựng. Những câu hỏi cần được trả lời trong giai đoạn này là: Chúng ta thiết lập mạng để làm gì? sử dụng nó cho mục đích gì? Các máy tính nào sẽ được nối mạng? Những người nào sẽ được sử dụng mạng, mức độ khai thác sử dụng mạng của từng người / nhóm người ra sao?
