MỞ ĐẦU I. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI Trong những năm qua đất nước ta không ngừng đổi mới đạt nhiều thành tựu vượt bậc về kinh tế, văn hóa … Đặc biệt là công nghệ thông tin phát triển rất mạnh. Công nghệ thông tin phát triển đem lại nhiều nguồn thông tin hữu ích cho cuộc sống xã hội, nâng cao giá trị cuộc sống tinh thần, vật chất cho người dân song song vẫn còn có nhiều văn hóa phẩm độc hại, đồi trụy làm ảnh hưởng tư tưởng lối sống ích kỷ, biết vung vén cho bản thân, làm đạo đức xã hội ngày càng suy đồi. Mặt khác nền kinh tế thị trường cũng tác động không nhỏ, làm không ít đến cán bộ công viên chức bị cám dỗ và sa ngã, đánh mất lương tâm và đạo đức nghề nghiệp đặc biệt là trong ngành y tế; Nơi mà đạo đức được đánh giá cao trong việc chăm sóc và chữa trị cho người bệnh.
Gần đây nhiều hiện tượng tiêu cực xảy ra trong ngành y tế, nổi trội là vụ “Thẩm mỹ viện Cát Tường” làm gióng lên hồi chuông cảnh báo về tình trạng sa sút đạo đức của ngành y tế. Với thực trạng đó nên đầu năm nay chính phủ ra nghị quyết Q 01/2014 chính phủ yêu cầu: “Tăng cường nhân lực y tế chất lượng cao và đẩy mạnh công tác giáo dục nâng cao phẩm chất đạo đức của đội ngũ cán bộ y tế, kiên quyết đưa ra khỏi ngành những cá nhân không còn xứng đáng trong đội ngũ thầy thuốc.” Với quan điểm đó trường Đại học Quốc Tế Miền Đông, cũng xác định rõ phải giáo dục sinh viên phải đạt chuẩn theo tiêu chuẩn nghề nghiệp mà còn phải rèn luyện đạo đức để người sinh viên ra trường trở thành người có tài và đức giúp ích cho đất nước. Nghề điều dưỡng là một nghề cao quý, mang tính nhân đạo cao cả. Cùng với kiến thức chuyên môn giỏi, người điều dưỡng còn cần phải có lương tâm, trách nhiệm, đạo đức trong việc cứu chữa, chăm sóc sức khỏe cho nhân dân.
Vai trò điều dưỡng thực hiện đạt được thông qua đánh giá việc áp dụng quy trình điều dưỡng như: Nhận định bệnh nhân; chẩn đoán điều dưỡng; lập kế hoạch chăm sóc; Thực hiện chăm sóc theo kế hoạch và đánh giá người bệnh sau khi thực Luan van 2 hiện chăm sóc [4], [8]. Đồng thời là chiếc cầu nối giữa người bệnh với thầy thuốc, họ đảm bảo cho sự thành công của mọi công tác chăm sóc và điều trị. Vì những lẽ đó, người điều dưỡng luôn phải tu dưỡng đạo đức nghề nghiệp, rèn luyện chuyên môn kỹ thuật để đáp ứng đòi hỏi ngày càng cao của công việc… Trong sự phát triển đi lên của xã hội nói chung và sự phát triển của ngành điều dưỡng nói riêng, phải vượt qua bao khó khăn và thách thức để tồn tại và phát triển. Song thực tế cho thấy, việc giảng dạy môn đạo đức nghề nghiệp ở các trường y vẫn còn nhiều hạn chế.
Những hạn chế cùng tác động của những yếu tố như mặt trái của cơ chế thị trường, chính sách tiền lương đối với cán bộ y tế sự quá tải của các bệnh viện,. đã ảnh hưởng không nhỏ tới việc rèn luyện và thực hành đạo đức của sinh viên các trường thuộc ngành điều dưỡng. Đạo đức nghề nghiệp là kết quả của một quá trình học tập, trau dồi và rèn luyện từ khi người sinh viên ngành điều dưỡng ngồi trên ghế giảng đường. Do đó người nghiên cứu mạnh dạn đề xuất các giải pháp hoạt động nhằm tăng cường rèn luyện đạo đức cho sinh viên điều dưỡng tại trường Đại học Quốc Tế Miền Đông, Bình Dương là nhu cầu cấp thiết hiện nay.
Mục tiêu nghiên cứu - Tổ chức các hoạt động ngoại khóa trong giáo dục đạo đức nghề nghiệp cho sinh viên điều dưỡng trường Đại Học Quốc Tế Miền Đông. - Nghiên cứu thực trạng giáo dục đạo đức nghề nghiệp qua lý thuyết và hoạt động thực tế 3. Nhiệm vụ nghiên cứu - Nghiên cứu cơ sở lý luận về giáo dục đạo đức nghề nghiệp: Kiến thức và kỹ năng thuộc chuyên ngành về điều dưỡng đạo đức nghề nghiệp, chuẩn đạo đức nghề nghiệp của điều dưỡng, chuẩn năng lực của điều dưỡng. điều dưỡng cơ bản.
Nội dung Tâm lý học – Đạo đức y học - Nghiên cứu thực trạng giáo dục đạo đức nghề nghiệp cho sinh viên trường Đại Học Quốc Tế Miền Đông tại Bình Dương. Luan van 3 - Tổ chức các hoạt động ngoại khóa trong giáo dục đạo đức cho sinh viên điều dưỡng trường Đại Học Quốc Tế Miền Đông. Đối tƣợng và khách thể nghiên cứu 4. Đối tƣợng nghiên cứu Giáo dục đạo đức nghề nghiệp cho sinh viên ngành điều dưỡng.
Khách thể nghiên cứu Quá trình giáo dục đạo đức nghề nghiệp cho sinh viên điều dưỡng trường Đại Học Quốc Tế Miền Đông tại Bình Dương. Giả thuyết nghiên cứu Hiện nay, vấn đề tổ chức giáo dục đạo đức nghề nghiệp cho sinh viên điều dưỡng trường Đại Học Quốc Tế Miền Đông, Bình Dương còn nhiều hạn chế. Nếu áp dụng các hình thức tổ chức hoạt động ngoại khóa trong giáo dục đạo đức cho sinh viên điều dưỡng trường Đại Học Quốc Tế Miền Đông sẽ được cải thiện. Giới hạn phạm vi nghiên cứu Đề tài tập trung đề xuất nhân rộng việc giáo dục đạo đức nghề nghiệp thông qua hoạt động thực tế và tổ chức các hoạt động ngoại khóa.
Đề tài chỉ tiến hành thực nghiệm sư phạm đối với hai hoạt động - Tổ chức sinh hoạt câu lạc bộ kỹ năng sống. - Tổ chức tham gia thực tế và hoạt động thực tế. Phƣơng pháp nghiên cứu 7.1 Phƣơng pháp nghiên cứu lý luận Phân tích, tổng hợp và khái quát hóa những tài liệu liên quan đến đạo đức ngành y, giáo dục y đức cho sinh viên điều dưỡng trường Đại học Quốc Tế Miền Đông, nghiên cứu các nghị quyết, các chủ trương, chính sách và văn kiện, các tài liệu của Đảng và Chính phủ về GD & ĐT, Các văn bản của bộ y tế, các ngành có liên quan đến đề tài nghiên cứu …đã được xuất bản trong các ấn phẩm trong và ngoài nước để làm cơ sở lý luận cho đề tài. Phƣơng pháp nghiên cứu thực tiễn 7.
Phƣơng pháp khảo sát bằng bảng hỏi Sử dụng hệ thống các câu hỏi mở và câu hỏi đóng để tìm hiểu các vấn đề liên quan đến công tác giáo dục đạo đức cho sinh viên tại trường. Phƣơng pháp phỏng vấn Tiến hành khảo sát thực tế về thực trạng giáo dục đạo đức nghề nghiệp cho sinh viên điều dưỡng tại trường Đại học Quốc Tế Miền Đông, thông qua trò chuyện, trao đổi trong quá trình hướng dẫn kỹ năng điều dưỡng cơ bản, phỏng vấn để thu thập các số liệu khác liên quan về thực trạng giáo dục đạo đức nghề nghiệp cho sinh viên điều dưỡng trường Đại học Quốc Tế Miền Đông. Phƣơng pháp quan sát Quan sát thực hiện của sinh viên và hướng dẫn của giảng viên điều dưỡng trường Đại học Quốc Tế Miền Đông. Thông qua hướng dẫn kỹ năng và quá trình hoạt động thực tế.
Phƣơng pháp thực nghiệm sƣ phạm - Tổ chức kỹ năng sống thực nghiệm đạo đức nghề nghiệp của điều dưỡng. - Tổ chức tham gia trung tâm bảo trợ xã hội, mái ấm tình thương. - Thực nghiệm sư phạm đối với sinh viên 2 lớp khóa 1: Lớp 1A và lớp 1B. - Lớp đối chứng sinh viên 2 lớp khóa 1: lớp 1C và lớp 1D.
Phƣơng pháp thống kê toán học Đánh giá định tính qua các số liệu thu thập được từ việc khảo sát bằng bảng hỏi, bằng phương pháp phỏng vấn và từ thực nghiệm sư phạm để từ đó lập bảng, so sánh, phân tích, tổng hợp số liệu và rút ra nhận xét. Luan van 5 CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC 1. Tổng quan nghiên cứu vấn đề giáo dục đạo đức trên thế giới và tại Việt Nam 1. Trên thế giới Giáo dục đạo đức sinh viên trong nhà trường được xem là vấn đề quan trọng trong việc hoàn thiện và phát triển nhân cách cho sinh viên.
Khổng tử ( 551- 479) nhà triết gia, nhà giáo dục lỗi lạc của Trung Hoa cổ đại cho rằng: Thông qua giáo dục để tạo ra lớp người “Trị quốc” muốn vậy học phải đi đôi với hành. Ông đánh giá cao vai trò của cá nhân trong việc tu dưỡng, học thầy, học bạn, học trong cuộc sống. Hippocrates (460 - 377TCN), ông là thầy thuốc Hy lạp thời cổ đại, được thừa nhận là tổ của ngành y đã để lại 72 quyển bàn về lĩnh vực ngành Y, trong đó có nhiều quyển sách nói về đạo đức của ngành Y. Lời thề Hippocrates nói lên một số tiêu chuẩn đạo đức của người thầy thuốc mà tất cả sinh viên ngành Y sau khóa học phải tuyên thệ với lời thề Y đức cho tới ngày nay.Anghen(1820 - 1895) đã có nhiều đóng góp lớn cho nền giáo dục hiện đại: Cung cấp khoa học giáo dục một phương pháp luận vững chắc để xây dựng lý luận giáo dục, giáo dục con người phát triển toàn diện, muốn vậy phải kết hợp giữa giáo dục đạo đức, thể dục, trí lực và lao động trong việc thực hiện giáo dục kỹ thuật tổng hợp, trong hoạt động thực tiễn và hoạt động xã hội.
Tổng thống Thevdove Roosevelt đã từng nói “Giáo dục một người về trí não mà không giáo dục về tâm hồn, đạo đức thì coi như giáo dục một kẻ gây họa cho xã hội.” Vì thế đây là một vấn đề được nhiều nhà nghiên cứu trong và ngoài nước quan tâm. Vấn đề giáo dục đạo đức, đặc biệt là đạo đức nghề nghiệp cũng được nhiều quốc gia trên thế giới như Nhật Bản, Mỹ, Úc…đặc biệt quan tâm. Hiện nay, nếu như nhiều nước trên thế giới quan niệm rằng nội dung giáo dục đạo đức cần tập Luan van 6 trung rèn luyện những phẩm chất cơ bản của nhân cách như tính trung thực, tinh thần trách nhiệm, tinh thần hợp tác tốt đẹp. Đặc trưng giáo dục đạo đức ở Nhật Bản tập trung vào ba điểm: Lòng tôn trọng cuộc sống, quan hệ cá nhân và cộng đồng.
Khác với nhiều nước thực hiện giáo dục đạo đức chủ yếu thông qua, một môn học. Nhật bản thực hiện qua toàn thể các môn học, qua các hoạt động, đặc biệt và qua sinh hoạt hằng ngày. Tại Mỹ, mục tiêu giáo dục đạo đức của Mỹ là cung cấp cho học sinh và sinh viên những kiến thức và cơ hội thực hành, vận dụng để xây dựng được nền tảng tính cách bền vững, hài hòa dựa trên ba mục tiêu lớn của cuộc đời; Giáo dục học sinh, sinh viên trở thành những công dân có trách nhiệm, hiểu biết và có thể tham gia hiệu quả vào đời sống chính trị, xã hội của đất nước.