Luận văn thạc sĩ: Hoàn thiện công tác quản lý chi ngân sách nhà nước tại Sở Tài chính tỉnh Đắk Nông

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu hoàn thiện công tác quản lý chi nsnn tại sở tài chính tỉnh đăk nông, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện pháp hoàn thiện trong lĩnh vực

• Tác giả: Nguyễn Kim Phong
• Người hướng dẫn: PGS. Lâm Chí Dũng
• Trường học: Đại học Đà Nẵng
• Chuyên ngành: Tài chính - Ngân hàng
• Đề tài: Hoàn thiện công tác quản lý chi ngân sách nhà nước tại Sở Tài chính tỉnh Đắk Nông
• Loại tài liệu: luận văn
• Năm xuất bản: 2017
• Địa điểm: Đà Nẵng

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• MỤC LỤC
• MỞ ĐẦU
• Tính cấp thiết của đề tài
• Mục tiêu của đề tài
• Đối tượng, phạm vi nghiên cứu
• Phương pháp nghiên cứu
• Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài
• Bố cục của luận văn
• Tổng quan tình hình nghiên cứu
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC VÀ QUẢN LÝ CHI NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC
• 1.1. NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC
• 1.1.1. Khái niệm và vai trò của NSNN
• 1.1.2. Phân cấp NSNN
• 1.2. QUẢN LÝ CHI NSNN
• 1.2.1. Khái niệm quản lý chi NSNN
• 1.2.2. Nội dung của công tác quản lý chi NSNN
• 1.2.3. Phương thức quản lý chi NSNN
• 1.2.4. Tiêu chí đánh giá kết quả công tác quản lý chi NSNN tại Sở tài chính
• 1.2.5. Các nhân tố ảnh hưởng đến quản lý chi NSNN
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ CHI NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC TẠI SỞ TÀI CHÍNH TỈNH ĐĂK NÔNG
• 2.1. GIỚI THIỆU KHÁI QUÁT VỀ SỞ TÀI CHÍNH TỈNH ĐĂK NÔNG
• 2.1.1. Lịch sử hình thành và phát triển
• 2.1.2. Cơ cấu bộ máy tổ chức
• 2.1.3. Chức năng, nhiệm vụ
• 2.2. PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG QUẢN LÝ CHI NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC CỦA SỞ TÀI CHÍNH TỈNH ĐĂK NÔNG TRONG GIAI ĐOẠN 2014 - 2016
• 2.2.1. Thực trạng thực hiện các nội dung của công tác quản lý chi NSNN tại Sở Tài chính Đăk Nông
• 2.2.2. Kết quả công tác quản lý chi NSNN tại Sở tài chính Đăk Nông
• 2.2.3. Những hạn chế trong công tác quản lý chi NSNN của Sở Tài chính tỉnh Đăk Nông
• 2.2.3.1. Nguyên nhân của những hạn chế
• 3. CHƯƠNG 3: KHUYẾN NGHỊ NHẰM HOÀN THIỆN CÔNG TÁC QUẢN LÝ CHI NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC TẠI SỞ TÀI CHÍNH ĐĂK NÔNG
• 3.1. ĐỊNH HƯỚNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ CHI NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC GIAI ĐOẠN 2017 - 2020 VÀ ĐỊNH HƯỚNG ĐẾN NĂM 2025
• 3.1.1. Phương hướng, mục tiêu phát triển kinh tế xã hội tỉnh
• 3.1.2. Định hướng công tác quản lý chi NSNN
• 3.1.3. Định hướng công tác quản lý chi NSNN tại Sở Tài chính tỉnh Đăk Nông
• 3.2. CÁC KHUYẾN NGHỊ NHẰM HOÀN THIỆN CÔNG TÁC QUẢN LÝ CHI NSNN TẠI SỞ TÀI CHÍNH TỈNH ĐĂK NÔNG
• 3.2.1. Khuyến nghị đối với Sở tài chính Đăk Nông
• 3.2.2. Khuyến nghị với Bộ Tài chính và Chính phủ
• 3.2.3. Khuyến nghị đối với Hội đồng nhân dân và Ủy ban nhân dân tỉnh Đăk Nông
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về quản lý chi ngân sách nhà nước tại Sở Tài chính Đắk Nông

Quản lý chi ngân sách nhà nước là một trong những nhiệm vụ quan trọng của Sở Tài chính Đắk Nông. Việc này không chỉ đảm bảo sự ổn định tài chính mà còn góp phần vào sự phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh. Trong bối cảnh ngân sách hạn chế, Sở Tài chính đã nỗ lực cân đối và quản lý chi tiêu một cách hiệu quả. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều thách thức cần phải giải quyết để nâng cao hiệu quả công tác này.

1.1. Khái niệm và vai trò của quản lý chi ngân sách nhà nước

Quản lý chi ngân sách nhà nước bao gồm các hoạt động lập, phân bổ, giao dự toán và kiểm soát chi tiêu. Vai trò của nó là đảm bảo nguồn lực tài chính được sử dụng hiệu quả, phục vụ cho các mục tiêu phát triển của tỉnh.

1.2. Cơ cấu tổ chức và chức năng của Sở Tài chính Đắk Nông

Sở Tài chính Đắk Nông có cơ cấu tổ chức rõ ràng với các phòng ban chuyên môn. Chức năng chính của Sở là tham mưu cho UBND tỉnh trong công tác quản lý ngân sách, đảm bảo thực hiện các chính sách tài chính công.

II. Thực trạng công tác quản lý chi ngân sách nhà nước tại Sở Tài chính Đắk Nông

Giai đoạn 2014-2016, công tác quản lý chi ngân sách nhà nước tại Sở Tài chính Đắk Nông đã đạt được một số kết quả nhất định. Tuy nhiên, vẫn tồn tại nhiều hạn chế, ảnh hưởng đến hiệu quả sử dụng ngân sách. Việc đánh giá thực trạng này là cần thiết để đưa ra các giải pháp cải thiện.

2.1. Kết quả thực hiện công tác quản lý chi ngân sách

Trong giai đoạn này, Sở Tài chính đã thực hiện lập dự toán chi ngân sách một cách chặt chẽ. Tuy nhiên, một số khoản chi vẫn vượt mức dự toán, gây lãng phí tài chính.

2.2. Những hạn chế trong quản lý chi ngân sách

Một số hạn chế bao gồm việc chi tiêu không đúng mục đích, thiếu minh bạch trong quy trình quyết toán và điều chỉnh dự toán nhiều lần trong năm.

III. Phương pháp cải cách quản lý chi ngân sách nhà nước tại Sở Tài chính Đắk Nông

Để hoàn thiện công tác quản lý chi ngân sách nhà nước, Sở Tài chính cần áp dụng các phương pháp cải cách hiệu quả. Những giải pháp này không chỉ giúp nâng cao hiệu quả chi tiêu mà còn đảm bảo tính minh bạch và trách nhiệm trong quản lý tài chính.

3.1. Đề xuất cải cách quy trình lập dự toán

Cần cải cách quy trình lập dự toán theo hướng minh bạch hơn, đảm bảo sự tham gia của các bên liên quan trong quá trình lập kế hoạch chi tiêu.

3.2. Tăng cường kiểm soát chi tiêu

Việc tăng cường kiểm soát chi tiêu thông qua các biện pháp thanh tra, kiểm tra định kỳ sẽ giúp phát hiện kịp thời các sai sót và lãng phí trong quản lý ngân sách.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về quản lý chi ngân sách

Nghiên cứu về quản lý chi ngân sách nhà nước tại Sở Tài chính Đắk Nông đã chỉ ra nhiều vấn đề cần giải quyết. Việc áp dụng các giải pháp cải cách sẽ giúp nâng cao hiệu quả sử dụng ngân sách, từ đó thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh.

4.1. Kết quả đạt được từ các giải pháp cải cách

Các giải pháp cải cách đã giúp giảm thiểu tình trạng lãng phí ngân sách, đồng thời nâng cao hiệu quả chi tiêu công.

4.2. Những bài học kinh nghiệm từ thực tiễn

Bài học kinh nghiệm từ thực tiễn cho thấy rằng, việc áp dụng các phương pháp quản lý hiện đại và minh bạch sẽ góp phần nâng cao hiệu quả quản lý ngân sách.

V. Kết luận và định hướng tương lai cho quản lý chi ngân sách tại Đắk Nông

Kết luận từ nghiên cứu cho thấy, việc hoàn thiện công tác quản lý chi ngân sách nhà nước tại Sở Tài chính Đắk Nông là cần thiết. Định hướng tương lai cần tập trung vào việc cải cách quy trình quản lý, tăng cường minh bạch và trách nhiệm trong sử dụng ngân sách.

5.1. Định hướng phát triển trong giai đoạn 2017 2020

Cần xác định rõ các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh, từ đó xây dựng kế hoạch chi ngân sách phù hợp.

5.2. Tầm nhìn đến năm 2025 cho quản lý ngân sách

Tầm nhìn đến năm 2025 cần hướng đến việc áp dụng các phương pháp quản lý ngân sách hiện đại, đảm bảo tính minh bạch và hiệu quả trong chi tiêu công.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Quản lý chi ngân sách nhà nước giữ vị trí then chốt trong việc duy trì bộ máy hành chính và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế xã hội tại các địa phương còn nhiều khó khăn. Sau hơn 13 năm tái lập tỉnh kể từ năm 2004, tỉnh Đắk Nông đối mặt với bài toán nan giải khi nguồn thu nội địa còn hạn chế, trong khi nhu cầu vốn đầu tư phát triển hạ tầng và an sinh xã hội liên tục gia tăng. Sở Tài chính tỉnh Đắk Nông đã nỗ lực điều hành để bảo đảm 100% nhiệm vụ chi thiết yếu, song công tác quản lý chi ngân sách nhà nước giai đoạn 2014-2016 vẫn bộc lộ nhiều điểm nghẽn lớn. Tình trạng chi thường xuyên vượt định mức, dự toán phải điều chỉnh từ 2 đến 3 lần trong năm tài khóa, cùng hiện tượng phân bổ vốn đầu tư dàn trải đã làm giảm hiệu quả sử dụng đồng vốn công.

Nghiên cứu này được thực hiện nhằm phân tích toàn diện thực trạng công tác quản lý chi ngân sách nhà nước tại Sở Tài chính tỉnh Đắk Nông trong giai đoạn 2014-2016, từ đó xác lập các giải pháp có tính chiến lược cho giai đoạn 2017-2020 và tầm nhìn đến năm 2025. Trọng tâm nghiên cứu đi sâu vào 4 khâu nghiệp vụ cốt lõi: lập dự toán, chấp hành dự toán, quyết toán ngân sách và thanh tra tài chính. Đề tài mang ý nghĩa thực tiễn cấp bách khi cung cấp luận cứ khoa học để loại bỏ phương thức quản lý kiểm soát đầu vào truyền thống, chuyển dịch mạnh mẽ sang quản lý chi tiêu theo kết quả đầu ra trong khuôn khổ chi tiêu trung hạn. Đây là tiền đề quan trọng giúp địa phương thực thi hiệu quả Luật Ngân sách nhà nước năm 2015 và Nghị định số 16/2015/NĐ-CP, hướng tới mục tiêu tiết kiệm tối thiểu 10% đến 15% chi phí hành chính và nâng cao chỉ số minh bạch tài khóa công.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng trên nền tảng lý thuyết quản lý tài chính công hiện đại và lý thuyết phân cấp tài khóa giữa chính quyền trung ương và chính quyền địa phương. Hai mô hình quản trị chi tiêu công giữ vai trò xương sống trong luận văn gồm mô hình quản lý ngân sách theo kết quả đầu ra và mô hình khuôn khổ chi tiêu trung hạn từ 3 đến 5 năm. Quản lý theo kết quả đầu ra tập trung đo lường tính kinh tế, hiệu quả và hiệu lực của các khoản chi, thay vì chỉ kiểm soát các yếu tố đầu vào như hóa đơn, chứng từ hành chính.

Hệ thống khái niệm nền tảng được chuẩn hóa bao gồm:

• Ngân sách nhà nước: Toàn bộ các khoản thu, chi được dự toán và thực hiện trong một khoảng thời gian nhất định do cơ quan nhà nước có thẩm quyền quyết định nhằm bảo đảm thực hiện các chức năng, nhiệm vụ của Nhà nước.
• Quản lý chi ngân sách nhà nước: Quá trình thực hiện có hệ thống các biện pháp phân phối và sử dụng quỹ tiền tệ tập trung để duy trì hoạt động bộ máy và phục vụ phát triển kinh tế xã hội.
• Chi thường xuyên và chi đầu tư phát triển: Hai bộ phận cấu thành chính trong cơ cấu chi ngân sách, đại diện cho tiêu dùng công cộng và tích lũy gia tăng năng lực sản xuất xã hội.
• Cơ chế tự chủ tài chính đơn vị sự nghiệp công lập: Quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm về tổ chức bộ máy, biên chế và kinh phí hoạt động gắn liền với lộ trình tính đúng, tính đủ giá dịch vụ công.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu của luận văn được kết hợp đồng bộ giữa dữ liệu thứ cấp và dữ liệu sơ cấp. Dữ liệu thứ cấp bao gồm hệ thống báo cáo quyết toán thu chi ngân sách, báo cáo kiểm toán nhà nước và các văn bản điều hành tài chính của tỉnh Đắk Nông trong 3 năm tài khóa liên tục từ năm 2014 đến năm 2016. Cỡ mẫu nghiên cứu bao quát toàn bộ 100% các đơn vị dự toán cấp 1 thuộc tỉnh và 8 đơn vị hành chính cấp huyện, thị xã trên địa bàn.

Phương pháp chọn mẫu có chủ đích được áp dụng trong điều tra sơ cấp với cỡ mẫu gồm 15 cán bộ lãnh đạo chủ chốt và chuyên viên phụ trách tổng hợp dự toán tại 8 phòng ban nghiệp vụ của Sở Tài chính tỉnh Đắk Nông. Luận văn lựa chọn phương pháp phân tích thống kê mô tả, so sánh chuỗi thời gian và phân tích tỷ trọng cơ cấu. Lý do lựa chọn phương pháp này xuất phát từ yêu cầu phải lượng hóa mức độ biến động chi tiêu thực tế so với dự toán ban đầu qua các năm, từ đó bóc tách nguyên nhân sai lệch số liệu và nhận diện những điểm đứt gãy trong chu trình quản lý ngân sách. Toàn bộ quá trình thu thập và xử lý số liệu được hoàn thiện trong lộ trình nghiên cứu từ năm 2016 đến đầu năm 2017.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Phân tích số liệu thực tế tại Sở Tài chính tỉnh Đắk Nông giai đoạn 2014-2016 ghi nhận 4 phát hiện căn bản:

Thứ nhất, cơ cấu chi ngân sách mất cân đối khi chi thường xuyên chiếm tỷ trọng áp đảo, dao động từ 65% đến 68% tổng chi ngân sách địa phương, trong khi chi đầu tư phát triển chỉ chiếm khoảng 32% đến 35%. Điều này tạo áp lực rất lớn lên ngân sách trong việc hoàn thiện cơ sở hạ tầng thiết yếu.

Thứ hai, độ chính xác trong công tác lập dự toán chưa cao, dẫn đến sự chênh lệch lớn giữa dự toán giao đầu năm và số quyết toán thực tế. Tỷ lệ giải ngân chi đầu tư phát triển trong năm 2014 và 2015 chỉ đạt khoảng 85% đến 90% kế hoạch ban đầu, buộc ngân sách tỉnh phải thực hiện chuyển nguồn hàng trăm tỷ đồng sang năm sau.

Thứ ba, công tác chấp hành ngân sách tại các đơn vị hành chính sự nghiệp còn phát sinh vượt định mức quy định. Trong 3 năm nghiên cứu, Sở Tài chính phải tham mưu điều chỉnh, bổ sung dự toán từ 2 đến 3 đợt mỗi năm cho hơn 30 đơn vị dự toán trực thuộc.

Thứ tư, hiệu quả triển khai cơ chế tự chủ theo Nghị định số 16/2015/NĐ-CP tại các đơn vị sự nghiệp công lập đạt kết quả bước đầu tích cực. Kinh phí tiết kiệm chi thường xuyên tại các đơn vị tự chủ đã giúp thu nhập bình quân của người lao động tăng thêm từ 10% đến 15% mỗi năm, tuy nhiên tỷ lệ đơn vị tự đảm bảo toàn bộ chi thường xuyên vẫn đạt mức thấp, dưới 20% tổng số đơn vị sự nghiệp công của tỉnh.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân cốt lõi của các hạn chế trên xuất phát từ việc quy trình quản lý tài chính công tại Sở Tài chính tỉnh Đắk Nông vẫn bám nặng vào phương thức kiểm soát đầu vào truyền thống. Việc phân bổ dự toán hàng năm chủ yếu dựa vào số chi lịch sử của năm trước cộng thêm tỷ lệ phần trăm trượt giá, chưa gắn với chỉ số kết quả đầu ra cụ thể. Đội ngũ gồm 63 công chức của Sở Tài chính phải quản lý khối lượng công việc lớn trên địa bàn rộng, trong khi công cụ số hóa dữ liệu chưa đồng bộ.

Kết quả này có sự tương đồng sâu sắc với các kết luận trong nghiên cứu của Lê Thị Thanh Tuyền năm 2012 và Phạm Quốc Hiệp năm 2015 về áp lực chi tiêu thường xuyên tại các tỉnh miền núi. Tuy nhiên, luận văn này đóng góp điểm mới khi chứng minh rằng trong bối cảnh chuyển giao sang Luật Ngân sách nhà nước năm 2015 số 83/2015/QH13, điểm nghẽn lớn nhất nằm ở sự thiếu vắng khuôn khổ chi tiêu trung hạn.

Trong thực tế trình bày báo cáo tài chính, các dữ liệu này có thể được trực quan hóa tối ưu thông qua Biểu đồ hình tròn thể hiện cơ cấu tỷ trọng chi thường xuyên so với chi đầu tư, kết hợp cùng Biểu đồ cột chồng so sánh biến động giữa dự toán giao đầu năm và quyết toán thực tế giai đoạn 2014-2016. Bên cạnh đó, Bảng phân tích kinh phí tiết kiệm từ cơ chế tự chủ sẽ minh họa rõ nét mối tương quan giữa mức độ tự chủ tài chính và hiệu quả cắt giảm chi tiêu công.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả phân tích thực trạng, 4 nhóm giải pháp đột phá được đề xuất thực hiện trong giai đoạn 2017-2020:

Một là, tái cấu trúc quy trình lập dự toán và ứng dụng phương thức quản lý chi tiêu theo kết quả đầu ra. Sở Tài chính tỉnh Đắk Nông cần chủ trì xây dựng kế hoạch tài chính ngân sách trung hạn 3 năm, đặt mục tiêu giảm tỷ lệ sai lệch giữa dự toán và quyết toán xuống dưới 5% từ năm 2018. Lộ trình này gắn việc giao dự toán với các chỉ tiêu đầu ra định lượng của từng ngành, từng lĩnh vực.

Hai là, siết chặt kỷ luật tài khóa và nâng cao hiệu quả phân bổ vốn đầu tư công. Ủy ban nhân dân tỉnh cần ban hành quy chế phối hợp liên ngành giữa Sở Tài chính, Sở Kế hoạch và Đầu tư cùng Kho bạc Nhà nước tỉnh nhằm kiểm soát 100% dự án đầu tư, kiên quyết chấm dứt tình trạng bố trí vốn dàn trải, phấn đấu nâng tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công hàng năm đạt trên 95% dự toán trước ngày 31 tháng 12.

Ba là, đẩy mạnh lộ trình tự chủ tài chính cho các đơn vị sự nghiệp công lập theo Nghị định số 16/2015/NĐ-CP. Sở Tài chính cần tham mưu lộ trình tính đúng, tính đủ giá dịch vụ sự nghiệp công giai đoạn 2017-2020, đặt mục tiêu chuyển đổi tối thiểu 30% đơn vị sự nghiệp có thu sang hình thức tự đảm bảo chi thường xuyên, giúp ngân sách tỉnh tiết kiệm khoảng 20 tỷ đến 30 tỷ đồng chi hỗ trợ trực tiếp mỗi năm.

Bốn là, chuẩn hóa năng lực chuyên môn và hiện đại hóa hạ tầng công nghệ thông tin. Thực hiện kế hoạch đào tạo chuyên sâu về Luật Ngân sách nhà nước năm 2015 cho 63 công chức của Sở Tài chính và cán bộ tài chính kế toán cấp huyện. Đồng thời, đưa vào vận hành 100% hệ thống phần mềm quản lý ngân sách tập trung liên thông giữa 8 phòng ban chức năng thuộc Sở trước năm 2019.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Công trình nghiên cứu mang lại giá trị ứng dụng thiết thực cho 4 nhóm đối tượng trọng tâm:

1. Ban Lãnh đạo và chuyên viên Sở Tài chính, Phòng Tài chính - Kế hoạch các huyện, thị xã: Tài liệu cung cấp cẩm nang thực hành chi tiết để rà soát quy trình phân bổ dự toán, thẩm định quyết toán và thiết lập các tiêu chí đánh giá hiệu quả chi tiêu công theo Luật Ngân sách mới.
2. Lãnh đạo Ủy ban nhân dân và Hội đồng nhân dân các cấp: Khung tham chiếu khoa học giúp các nhà hoạch định chính sách địa phương xây dựng nghị quyết phân bổ ngân sách sát thực tế, tăng cường chức năng giám sát tài chính và tối ưu hóa nguồn lực địa phương.
3. Thủ trưởng và kế toán trưởng các đơn vị sự nghiệp công lập, cơ quan hành chính nhà nước: Hướng dẫn cụ thể về phương pháp xây dựng quy chế chi tiêu nội bộ, quản lý định mức khoán chi và triển khai cơ chế tự chủ tài chính nhằm gia tăng nguồn thu nhập chính đáng cho người lao động.
4. Giảng viên, học viên cao học và nhà nghiên cứu chuyên ngành Tài chính - Ngân hàng: Nguồn tài liệu học thuật giá trị về phương pháp luận phân tích tài chính công cấp tỉnh, bổ sung khung phân tích thực chứng về quản trị chi tiêu trong giai đoạn chuyển đổi cơ chế quản lý ngân sách.

Câu hỏi thường gặp

Luận văn giải quyết vấn đề cấp bách nào trong quản lý chi ngân sách tại tỉnh Đắk Nông? Nghiên cứu tập trung giải quyết bài toán mất cân đối ngân sách khi chi thường xuyên chiếm tới gần 70% tổng chi, đồng thời xử lý triệt để tình trạng dự toán sai lệch phải điều chỉnh nhiều lần và vốn đầu tư công bị dàn trải trong giai đoạn 2014-2016.

Điểm mới mang tính đột phá của đề tài so với các nghiên cứu trước đây là gì? Đề tài là công trình đầu tiên tại Đắk Nông tiếp cận quản lý chi ngân sách theo khung khổ Luật Ngân sách nhà nước năm 2015 số 83/2015/QH13, kết hợp đề xuất chuyển đổi từ mô hình kiểm soát đầu vào sang quản lý theo kết quả đầu ra trung hạn 3-5 năm.

Tại sao tỉnh Đắk Nông cần chuyển sang quản lý chi ngân sách theo kết quả đầu ra? Phương thức truyền thống chỉ chú trọng tiêu hết số tiền được cấp đúng thủ tục mà không đo lường hiệu quả thực tế. Quản lý theo kết quả đầu ra gắn kinh phí với sản phẩm công vụ cụ thể, giúp cắt giảm ít nhất 10% chi phí lãng phí hàng năm.

Việc thực hiện cơ chế tự chủ tài chính tại các đơn vị sự nghiệp công lập mang lại lợi ích gì? Cơ chế tự chủ giúp các đơn vị chủ động sử dụng nguồn lực, trích lập quỹ phát triển sự nghiệp và tăng thu nhập bình quân từ 10% đến 15% cho cán bộ viên chức, đồng thời giảm gánh nặng cấp phát trực tiếp từ ngân sách tỉnh hàng chục tỷ đồng.

Các giải pháp đề xuất có khả năng áp dụng thực tế cho các địa phương khác không? Hệ thống 4 nhóm giải pháp về lập dự toán trung hạn, kiểm soát thanh toán qua Kho bạc, đẩy mạnh tự chủ dịch vụ công và số hóa quản lý tài chính hoàn toàn có thể nhân rộng tại các tỉnh có điều kiện kinh tế xã hội tương đồng.

Kết luận

• Hệ thống hóa toàn diện cơ sở lý luận về quản lý chi ngân sách nhà nước, xác lập rõ các tiêu chí đánh giá khối lượng và chất lượng quản trị tài khóa địa phương.
• Phân tích thực chứng toàn diện bức tranh chi ngân sách giai đoạn 2014-2016 tại Sở Tài chính tỉnh Đắk Nông, chỉ rõ thực trạng chi thường xuyên chiếm trên 65% tổng chi.
• Bóc tách 4 hạn chế then chốt về sai lệch dự toán, dàn trải vốn đầu tư, quá tải công tác thẩm định và lộ trình tự chủ dịch vụ công chưa đồng bộ.
• Đề xuất hệ thống 4 nhóm giải pháp khả thi gắn liền với mô hình quản lý theo kết quả đầu ra và khuôn khổ chi tiêu trung hạn theo Luật Ngân sách nhà nước năm 2015.
• Thiết lập lộ trình hành động cụ thể cho giai đoạn 2017-2020 và định hình tầm nhìn chiến lược đến năm 2025 nhằm bảo đảm an ninh tài chính công bền vững.

Đóng góp lớn nhất của luận văn là cung cấp giải pháp thực tiễn giúp Sở Tài chính tỉnh Đắk Nông chuyển đổi thành công phương thức quản trị tài chính hiện đại. Các nhà quản lý, nghiên cứu và học viên quan tâm có thể khai thác toàn bộ dữ liệu thực chứng và khung đề xuất giải pháp trong công trình này để phục vụ công tác điều hành và phát triển học thuật.

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần mở đầu; kết luận; danh mục chữ viết tắt; danh mục bảng, biểu; danh mục tài liệu tham khảo và mục lục; nội dung của Luận văn gồm 3 Chƣơng nhƣ sau: Chƣơng 1: Cơ sở lý luận về ngân sách nhà nƣớc và quản lý chi ngân sách nhà nƣớc Chƣơng 2: Thực trạng công tác quản lý chi ngân sách nhà nƣớc tại sở tài chính tỉnh Đăk Nông giai đoạn 2014-2016 Chƣơng 3: Khuyến nghị nhằm hoàn thiện công tác quản lý chi ngân sách nhà nƣớc tại Sở Tài chính tỉnh Đăk Nông 7. Tổng quan tình hình nghiên cứu 7. Các bài báo khoa học (1) Huyền Trang “Đảm bảo thực hiện hiệu quả nhiệm vụ tài chính – ngân sách năm 2016”, ngày 07/6/2016, trên tạp chí Tài chính. Bài viết đã nêu những thành tựu đạt đƣợc trong công tác điều hành ngân sách 5 tháng đầu năm 2016 trong bối cảnh khó khăn chung của nền kinh tế trong nƣớc.

Trƣớc những diễn biến khó lƣờng của thiên tai, biến đổi khí hậu, việc đảm bảo điều hành nhiệm vụ thu, chi và giữ vững cân đối ngân sách nhà nƣớc (NSNN) năm 2016 đang là nhiệm vụ trọng tâm đối với toàn ngành Tài chính. Trong đó, bài viết đề cập đến một số giải pháp nhƣ: Cắt giảm, đơn giản hóa hơn 100 thủ tục hành chính thuế; Cải cách chi tiêu công nhằm đảm bảo phát triển bền vững, tăng cƣờng Kiểm tra trƣớc hoàn thuế; thực hiện quản lý rủi ro trong thanh tra, kiểm tra thuế; thời gian và kết quả xử lý những khiếu nại về thuế nhằm đảm bảo nguồn đáp ứng kịp thời các nhiệm vụ chi của NSNN theo dự toán; tăng cƣờng công tác Kiểm tra, kiểm soát chi, thực hành tiết kiệm, chống lãng phí; chủ động trong tổ chức điều hành NSNN, ƣu tiên để phòng chống khắc phục thiên tai, bão lụt, dịch bệnh, hỗ trợ lãi suất mua gạo tạm trữ. và một số nhiệm Luan van 6 vụ cấp bách phát sinh. (2) Bài viết “Quy định về lập dự toán kinh phí đối với các tổ chức chính trị - xã hội”, ngày 15/02/2017, tạp chí Tài chính.

Bài viết đã nêu cụ thể từng nội dung chi, mức chi và nguồn kinh phí phục vụ hoạt động giám sát, phản biện xã hội của Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và tổ chức chính trị - xã hội các cấp do ngân sách nhà nƣớc bảo đảm nhằm làm cơ sở để thực hiện phân bổ dự toán hàng năm. Theo đó, nguồn kinh phí đƣợc bố trí theo phân cấp quản lý ngân sách nhà nƣớc hiện hành. (3) Nguyễn Thị Bất, Nguyễn Xuân Thu “Tác động của phân cấp quản lý ngân sách nhà nước đến quản trị nhà nước của chính quyền địa phương ở Việt Nam” trên tạp chí Kinh tế phát triển số 224, tháng 02 năm 2016. Bài viết đã nêu đƣợc vấn đề hoàn thiện việc phân cấp quản lý ngân sách nhà nƣớc (NSNN) là một trong những nội dung quan trọng của cải cách tài chính công ở Việt Nam.

Phân cấp quản lý ngân sách phù hợp với bối cảnh từng quốc gia sẽ giúp cải thiện phúc lợi xã hội, cải thiện kinh tế vĩ mô và chất lƣợng quản trị nhà nƣớc. Bài viết này sử dụng phƣơng pháp hồi qui dữ liệu bảng để đánh giá mức độ tác động của phân cấp quản lý ngân sách nhà nƣớc đến quản trị nhà nƣớc của chính quyền địa phƣơng ở Việt Nam. Kết quả nghiên cứu cho thấy, phân cấp quản lý ngân sách nhà nƣớc cho các cấp chính quyền địa phƣơng có tác động tích cực đến quản trị nhà nƣớc, nhƣng từng cấp ngân sách trong ngân sách địa phƣơng lại có tác động khác nhau đến quản trị nhà nƣớc của chính quyền địa phƣơng. Bài viết đã nêu đƣợc nguyên tắc ngân sách thƣờng niên là một trong bốn nguyên tắc cơ bản về ngân sách theo quan niệm cổ điển.

Sự Luan van 7 xuất hiện và phát triển của nguyên tắc ngân sách thƣờng niên đồng hành với sự phát triển của dân chủ, đáp ứng yêu cầu minh bạch, hiệu quả trong chi tiêu ngân sách của Chính phủ từ phía ngƣời dân và đƣợc thừa nhận tại nhiều quốc gia trên thế giới. Tại Việt Nam, nguyên tắc ngân sách thƣờng niên đã đƣợc thể chế hóa trong Luật Ngân sách nhà nƣớc, song chƣa đƣợc tuân thủ đầy đủ, thể hiện thông qua các quy định về ứng trƣớc dự toán ngân sách và chuyển nguồn ngân sách. Bởi vậy, nghiên cứu này đƣợc thực hiện để làm rõ hơn các nội dung của nguyên tắc, phân tích việc thực hiện nguyên tắc tại Việt Nam gắn với quy định về ứng trƣớc dự toán ngân sách, chuyển nguồn ngân sách và đề ra giải pháp chung để hoàn thiện các quy định này trong thời gian tới. Bài viết nêu lên đƣợc tầm quan trọng của việc quản trị tài chính khu vực công.

Đây là quá trình kiểm tra và kiểm soát tình hình tài chính của các đơn vị công trong quá trình sử dụng ngân sách Nhà nƣớc cho các mục tiêu khác nhau. Nhƣng hiện nay, nó vẫn chƣa thật sự đƣợc chú trọng quan tâm và nghiên cứu áp dụng. Bằng phƣơng pháp nghiên cứu định tính kết hợp với tính quy nạp logic, trên cơ sở tổng quát hóa khung lý thuyết về quản trị tài chính công theo mô hình cổ điển và hiện đại, từ đó tiến hành tìm hiểu mô hình quản trị tại ba quốc gia là Ấn Độ, Thái Lan và Trung Quốc để rút ra những nội dung cơ bản, những định hƣớng và đề xuất một chu trình quản trị cơ bản mà Việt Nam có thể hƣớng đến vận dụng thời gian tới. Trần Thị Lan Hƣơng “Kinh nghiệm quản lý ngân sách của một số nước”, Tạp chí Tài chính, ngày 08/12/2015.

Bài viết phác họa một số kinh nghiệm quản lý, sử dụng ngân sách ở một số nƣớc có nền kinh tế phát triển nhƣ: NewZeland, Cộng hòa Liên bang Đức và Nauy. Theo đó, tác giả nhấn mạnh phương pháp quản lý ngân sách theo đầu ra,theo kế hoạch trung hạn Luan van 8 Trƣớc mắt, cần tăng cƣờng khoán chi và trao quyền tự chủ, chịu trách nhiệm về biên chế, kinh phí và sản phẩm, dịch vụ cho đơn vị sử dụng ngân sách, thực hiện rà soát, đánh giá nghiêm túc kết quả thực hiện; Từng bƣớc nghiên cứu việc áp dụng thí điểm phƣơng thức quản lý ngân sách dựa trên kết quả đầu ra ở một số bộ, ngành khi đủ điều kiện. Bài viết ““Đẩy mạnh cải cách hành chính trong quản lý chi ngân sách nhà nước”, ngày 08/12/2016, trên Tạp chí Tài chính đã khái quát một số nội dung chính trong công tác quản lý ngân sách nhà nƣớc năm 2017 nhƣ: đẩy mạnh cải cách hành chính, nguyên tắc bố trí vốn đầu tƣ, dự toán chi thƣờng xuyên và đặc biệt đẩy nhanh việc triển khai thực hiện cơ chế tự chủ của đơn vị sự nghiệp công gắn với lộ trình thực hiện tính đúng, tính đủ giá dịch vụ sự nghiệp công, trên cơ sở đó, giảm mức hỗ trợ trực tiếp đối với các đơn vị sự nghiệp công lập, dành nguồn để tăng chi hỗ trợ cho ngƣời nghèo, đối tƣợng chính sách, tạo nguồn cải cách tiền lƣơng và hỗ trợ mua sắm sửa chữa cho các đơn vị sự nghiệp công để nâng cao chất lƣợng dịch vụ. Bài viết“Những bước chuyển lớn trong điều hành Ngân sách Nhà nước” của Vụ Ngân sách Nhà nƣớc, ngày 21/08/2015, Tạp chí Tài chính nêu sơ lƣợc chặng đƣờng đã qua của ngành Tài chính trong công tác quản lý ngân sách.

Đồng thời, định hƣớng mục tiêu của giai đoạn tiếp theo là thực hiện cân đối ngân sách nhà nƣớc ngày càng vững chắc, huy động từ thuế, phí ở mức hợp lý, vừa tạo tích lũy và tăng khả năng cạnh tranh cho doanh nghiệp, vừa đảm bảo nguồn thu cho ngân sách nhà nƣớc; thực hiện cơ cấu lại chi ngân sách nhà nƣớc, đảm bảo chi trả nợ, giảm dần bội chi ngân sách nhà nƣớc, cơ cấu các khoản nợ đảm bảo nợ công trong giới hạn an toàn. Tạp chí Phát triển kinh tế, tạp chí Khoa học và Công nghệ: không tìm đƣợc bài viết về nội dung quản lý chi ngân sách nhà nƣớc trong ba năm gần đây. Các luận văn Thạc sỹ (1) Luận văn Thạc sỹ “Hoàn thiện công tác quản lý chi ngân sách nhà nước địa phương tỉnh Quảng Bình” năm 2012 của Lê Thị Thanh Tuyền, Trƣờng Đại học Đà Nẵng. Đề tài đánh giá thực trạng công tác quản lý chi ngân sách nhà nƣớc tỉnh Quảng Nam giai đoạn 2007-2011 và đề xuất một số giải pháp nhằm hoàn thiện công tác quản lý chi ngân sách.

Đề tài chƣa nghiên cứu chức năng, vai trò của Sở Tài chính trong việc quản lý chi ngân sách. Luận văn Thạc sỹ “Hoàn thiện công tác quản lý chi ngân sách nhà nước địa phương tỉnh Quảng Bình” năm 2014 của Trần Anh Tuấn, Trƣờng Đại học Đà Nẵng, đề cập đến vấn đề quản lý chi ngân sách địa phƣơng, bao gồm ngân sách cấp tỉnh và cấp huyện, xã, đồng thời bao gồm chi thƣờng xuyên và đầu tƣ tại tỉnh Quảng Bình. Tuy nhiên, phạm vi của đề tài chƣa thể hiện cụ thể chức năng quản lý ngân sách tại Sở Tài chính. Luận văn thạc sĩ “Hoàn thiện công tác quản lý chi ngân sách tại huyện h Ninh, tỉnh Quảng Nam” của Huỳnh Ngọc Hải năm 2014, đƣa ra một số giải pháp hoàn thiện công tác quản lý chi ngân sách cấp huyện, thị xã.

Đề tài này chỉ nghiên cứu trong phạm vi ngân sách cấp huyện. Luận văn thạc sĩ “Hoàn thiện quản lý chi thường xuyên NSNN tỉnh Đắk Nông” của Phạm Quốc Hiệp, năm 2015, đã thể hiện đƣợc thực trạng công tác quản lý chi thƣờng xuyên ngân sách nhà nƣớc giai đoạn 2011 – 2013 của tỉnh Đăk Nông và các giải pháp quản lý chi thƣờng xuyên ngân sách nhà nƣớc tỉnh Đăk Nông. Đề tài chƣa thể hiện đƣợc chức năng, nhiệm vụ của Sở Tài chính tỉnh Đăk Nông trong công tác quản lý chi ngân sách nhà nƣớc. Luận văn thạc sĩ “Hoàn thiện công tác quản lý chi ngân sách tại huyện Hòa Vang, Thành phố Đà Nẵng” năm 2015 của Trần Thị Thu, bảo vệ tại Trƣờng Đại học Đà Nẵng.

Đề tài đã hệ thống hóa cơ sở lý luận, phân tích thực trạng công tác quản lý chi ngân sách tại huyện Hòa Vang, Thành phố Đà Luan van 10 Nẵng giai đoạn 2009-2013. Từ đó, đề xuất một số giải pháp hoàn thiện việc quản lý chi ngân sách tại huyện Hòa Vang. Đề tài chỉ dừng lại ở phạm vi nghiên cứu là ngân sách cấp huyện. Luận văn thạc sĩ “Hoàn thiện công tác quản lý chi ngân sách cấp xã trên địa bàn thị xã Gia Nghĩa tỉnh Đăk Nông” năm 2016 của Nguyễn Ngọc Đức, bảo vệ tại Trƣờng Đại học Đà Nẵng.

Phạm vi nghiên cứu của đề tài này là ngân sách cấp xã.