Chương 1: Cơ sở lý luận về công tác tham dự thầu mua sắm hàng hóa Chương 2: Thực trạng công tác tham dự thầu mua sắm vật tư y tế tại Công ty Cổ phan Thương mại và Dược phâm Tân Thành Chương 3: Giải pháp nhăm hoàn thiện công tác tham dự thầu mua sắm vật tư y tế tại tại Công ty Cổ phần Thương mại và Dược pham Tân Thành CHUONG 1: CO SO LY LUAN VE CONG TAC THAM DU THAU MUA SAM HANG HOA 1. Một số khái niệm co ban về đấu thầu 1. Khái niệm đấu thầu Theo từ điển Tiếng Việt thông dụng do NXB Đà Nẵng xuất bản năm 2014, dau thầu là quá trình lựa chọn nhà thầu đáp ứng đủ yêu cầu ký kết hợp đồng mua hàng hoặc bản giao làm công trình. Theo từ điển Tiếng Việt do NXB Bách Khoa xuất bản năm 2013, đấu thầu là cạnh tranh công khai, xem ai nhận làm nhận bán với điều kiện tốt nhất thì được giao cho làm hoặc cho bán.
Theo Luật Đấu thầu số 17/VBHN-VPQH của Việt Nam được sửa đổi năm 2020, “Đầu thầu là quá trình lựa chọn nhà thầu dé ký kết và thực hiện hợp đồng cung cấp dịch vụ tư vấn, dịch vụ phi tư vấn, mua sắm hàng hóa, xây lắp; lựa chọn nhà đầu tư để ký kết và thực hiện hợp đồng dự án đầu tư có sử dụng đất trên cơ sở bảo đảm cạnh tranh, công bằng, minh bạch và hiệu quả kinh tế.” Như vậy có thé thay, dau thầu thực chất là quá trình mua và bán có cạnh tranh diễn ra giữa một người mua và nhiều người bán trong trường hợp mà việc xác định tương quan giữa giá cả, SỐ lượng và chất lượng hàng hóa, dịch vụ gặp khó khăn. Đây là phương thức mua bán khá thông dụng và có hiệu quả được sử dụng phô biến trong nền kinh tế thị trường. Hàng hóa gồm máy móc, thiết bị, nguyên liệu, vật liệu, nhiên liệu, vật tư, phụ tùng: hàng tiêu dùng: thuốc, vật tư y tế dùng cho các cơ sở y tế. Theo Luật Thương mại, “Đấu thầu hàng hoá là một tiến trình mua bán hàng hóa theo một quy chế riêng biệt, nhằm chọn được nhà cung cấp hàng hóa theo những yêu cầu về kỹ thuật, công nghệ, giá cả và những yêu cầu khác của bên mua hàng.” Từ các khái niệm đã nêu trên có thé hiểu dau thầu mua sim hang hóa là quá trình lựa chọn nhà thầu dé ký kết và thực hiện hợp đồng cung cấp máy móc, thiết bị, nguyên liệu, vật liệu, nhiên liệu, vật tư, phụ tùng; hàng tiêu dùng; thuốc, vật tư y té dùng cho các cơ sở y tế.
Các khái niệm liên quan trong đấu thầu a. Nha thầu Nha thầu là tổ chức, cá nhân có đủ tu cách hợp lệ theo quy định của pháp luật tham gia đấu thầu. Nhà thầu có thé là nhà xây dựng trong đấu thầu xây lắp, nhà cung cấp trong đấu thầu mua sắm, nhà tư vấn trong đấu thầu cung cấp dịch vụ. Nhà đầu tư Theo khoản 18 Điều 3 Luật Đầu tư 2020, nhà đầu tư là tổ chức, cá nhân thực hiện hoạt động đầu tư kinh doanh gồm nhà đầu tư trong nước, nhà đầu tư nước ngoài và tô chức kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài.
Chủ đầu tư Theo khoản 4 Điều 4 Luật Đấu thầu 2020, chủ đầu tư là tổ chức sở hữu vốn hoặc tô chức được giao thay mặt chủ sở hữu vốn, tô chức vay vốn trực tiếp quản lý quá trình thực hiện dự án. Bên mời thầu Bên mời thầu là cơ quan, tổ chức có chuyên môn và năng lực dé thuc hién cac hoạt động đấu thầu. Gói thầu Là toàn bộ dự án hoặc một phần công việc của dự án được phân chia theo tính chất kỹ thuật hoặc trình tự thực hiện dự án, có quy mô hợp lý nhằm đảm bảo tính đồng bộ của dự án. Trong trường hợp mua sắm thì gói thầu có thể là một loại đồ dùng, trang thiết bị hoặc phương tiện.
Giá gói thầu Giá gói thầu là giá trị ước tính mà gói thầu được phê duyệt. Giá dự thầu Giá dự thầu là giá do nhà thầu ghi trong đơn dự thầu, báo giá, bao gồm toàn bộ các chi phí dé thực hiện gói thầu theo yêu cầu của HSMT, hồ sơ yêu cau. Giá trúng thầu Giá trúng thầu là giá được ghi trong quyết định phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu. Danh sách ngắn Danh sách ngắn là danh sách nhà thầu trúng sơ tuyên đối với đấu thầu rộng rãi có sơ tuyển; danh sách nhà thầu được mời tham dự thầu đối với đấu thầu hạn chế, danh sách nhà thầu có hồ sơ quan tâm đáp ứng yêu cầu của hồ sơ mời quan tâm.
Dự án đầu tư Dự án đầu tư là tổng thể các hoạt động va chi phi can thiét, duoc bé tri theo một kế hoạch chặt chẽ với lịch thời gian và địa điểm để tạo mới, mở rộng hoặc cải tạo những cơ sở vật chất nhất định nhằm thực hiện những mục tiêu nhất định trong tương lai. Theo Luật Đầu tư 2020, dự án đầu tư là tập hợp đề xuất bỏ vốn trung hạn 4 hoặc dài hạn dé tiễn hành các hoạt động đầu tư kinh doanh trên địa bàn cụ thé, trong khoảng thời gian xác định. Đề xuất kỹ thuật Đề xuất kỹ thuật hay nội dung về kỹ thuật là bản mô tả phương pháp thực hiện gói thầu của nhà thầu như: công nghệ được áp dụng, phương án bồ trí nhân sự, tiễn độ, phương án vận chuyền,. Đề xuất tài chính Đề xuất tài chính hay còn gọi nội dung về tài chính gồm những thông tin về đồng tiền thanh toán, phương thức thanh toán, tiến độ thanh toán và giá cả cụ thể.
Túi hồ sơ Khái niệm này được hiểu là túi (phong bì) dé chứa đựng các phan tài liệu của HSDT. Nguyên tắc Việc tô chức đấu thầu giúp BMT lựa chọn được nhà thầu phù hợp nhất với các điều kiện của HSMT, tìm ra nhà thầu có khả năng cung cấp hàng hóa dịch vụ với chất lượng và giá cả tốt nhất.Vì vậy, dé đảm bảo tính khách quan, công bằng và hiệu quả trong quá trình đấu thầu, BMT và nhà thầu cần tuân thủ các nguyên tắc sau: 1. Nguyên tắc cạnh tranh Cạnh tranh trong dau thầu hiéu một cách ly thuyét là moi nhà thầu thuộc các thành phần kinh tế khác nhau đều được tham gia đấu thầu một cách dễ dàng, tất cả các nhà thầu có đủ khả năng về kỹ thuật, tài chính và mong muốn đều có quyền tham gia đấu thầu, không phân biết là nhà thầu trong nước hay nhà thầu nước ngoài. Đề đảm bao tính cạnh tranh giữa các nhà thầu, BMT cần đưa ra những điều kiện và cung cấp thông tin ngang bằng nhau, không phân biệt đối xử giữa những bên dự thầu hợp lệ hay đưa ra những yêu cầu có tính định hướng như yêu cầu cụ thể về quy mô vốn tự có, nguồn gốc xuất xứ hay thương hiệu.
Hay nói cách khác, cạnh tranh trong đấu thầu là tạo điều kiện thu hút nhiều nhà thầu tham gia cạnh tranh với nhau trên phạm vi rộng nhất có thể. Tuy nhiên, nguyên tắc này không thực hiện được đối với các công ty cổ phần do có nhiều cô đông không có tư cách pháp nhân thì không được tham gia dự thầu, hay các cô đông có cổ phần chéo gây câu kết. Cùng với đó, tính chất ràng buộc về kinh tế của nguồn vốn ODA song phương cũng khiến nguyên tắc này khó có thể thực hiện. Nguyên tắc công bằng Công băng trong hoạt động đấu thầu là việc tất cả các nhà thầu khi tham gia đấu thầu được hưởng những quyền lợi và phải chịu trách nhiệm như nhau.
Theo nguyên tắc này, các bên mời thầu phải bình đăng trong việc cung cấp đầy đủ, chính xác các thông tin cần thiết vào cùng một thời điểm cho tất cả các nhà thầu. Các hồ sơ dự thầu hợp lệ đều phải được xem xét, đánh giá khách quan, công bằng với cùng một tiêu chuẩn như nhau và bởi một hội đồng xét thầu có đủ năng lực, kinh nghiệm và tư cách. Day là điều kiện dé đảm bảo cạnh tranh lành mạnh và bình dang. Tuy nhiên trên thực tế, việc các nhà thầu trong nước nhận được những ưu tiên so với nhà thầu nước ngoài khi tổ chức đấu thầu quốc tế là rất phố biến tại các quốc gia đang phát triển.
Mục đích của ưu đãi là nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho nhà thầu trong nước có khả năng trúng thầu, nâng cao được trình độ chuyên môn cũng như năng lực tài chính của nhà thầu và tọa thêm việc làm cho người lao động trong nước. Nguyên tắc công khai Công khai trong dau thầu là các thông tin về hoạt động đấu thầu như tổ chức nào thực hiện đấu thầu, nội dung đấu thầu, nhà thầu nao trúng thầu, nhà thầu nào vi phạm. phải được thông báo rộng rãi và đầy đủ trên các phương tiện thông tin phù hợp dé các tổ chức và cá nhân có liên quan trực tiếp được tiếp cận một cách kịp thời. Việc thực hiện nguyên tắc này với điều kiện xác định phạm vi, phương tiện va thời điểm truyền thông thích hợp sẽ thu hút được nhiều nhà thầu tham gia.
Qua đó, chất lượng công tác dau thầu được nâng cao. Đây là nguyên tắc bắt buộc, tuy nhiên không nên hiểu và thực hiện một cách cứng nhắc. Ví dụ, thông tin liên quan đến đấu thầu đối với những công trình đặc biệt thuộc bí mật quốc gia luôn được giữ bí mật. Bên cạnh đó, các thông tin về nội dung hồ sơ dự thầu, kết quả đánh gia chi tiết hồ sơ dự thầu, nội dung chi tiết của hợp đồng cũng không được công khai.
Nguyên tắc minh bach Minh bạch trong đấu thầu là tất cả thông tin trong HSMT, các quyết định do các chủ thê liên quan đến hoạt động đấu thầu đưa ra cần được cung cấp đầy đủ, rõ ràng, đáng tin cậy để không gây sự hiểu lầm cho các bên khác. Các thông tin, quyết định hay tiêu chí đánh giá HSDT phải được đưa ra một cách khoa học, khách quan, dựa trên pháp luật, tránh đưa ra một cách tùy tiện, cảm tính. Nói cách khác, minh bạch được thé hiện ở việc bên mời thầu va nhà thầu không gây nghi ngờ, khuất tat cho người khác. Đây là nguyên tắc quan trọng nhưng khó thực hiện và khó kiểm soát nhất.