Chương I: Cơ sở lí luận và thực tiễn Phần 1: Đƣa ra các lí luận về truyền thông đại chúng, trên cơ sở của báo chí học và xã hội học báo chí. Đặc biệt là các quan điểm lí thuyết về công chúng của truyền thông và hiệu quả của truyền thông đại chúng. Vài nét về vấn đề nghiên cứu và hệ thống các khái niệm công cụ phục vụ nghiên cứu. 18 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Phần 2: Giới thiệu địa điểm khảo sát, và một số đặc điểm cơ bản của khách thể nghiên cứu.
Chương 2: Hiệu quả của báo chí với công chúng là sinh viên báo chí Phần 1: Trình bày kết quả nghiên cứu về hiệu quả tác động của thông tin tiếp nhận từ báo chí với công chúng là sinh viên báo chí. Thông qua mức độ và các hình thức tiếp nhận thông tin. Phần 2: Trình bày kết quả những phân tích về những vấn đề đăng tải trên báo chí đƣợc sịnh viên báo chí quan tâm. Phần 3: Trình bày kết quả những phân tích về những dấu hiệu để nhận diện nội dung của một số phƣơng tiện truyền thông đại chúng.
Phần 4: Trình bày kết quả phân tích về sự tác động của những thông tin tiếp nhận đƣợc từ báo chí với việc học tập và rèn luyện của sinh viên báo chí.3 Phần kết luận Từ các kết quả phân tích, tác giả tiến hành luận giải các giả thuyết nghiên cứu, đồng thời đƣa ra các giải pháp nhằm mở rộng khả năng tiếp nhận thông tin của công chúng sinh viên nói chung và sinh viên báo chí nói riêng. Mặt khác, nhằm nâng cao chất lƣợng hoạt động của hệ thống truyền thông đại chúng và đẩy mạnh các nghiên cứu khoa học về truyền thông đại chúng và công chúng của truyền thông đại chúng. 19 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com PHẦN NỘI DUNG HIỆU QUẢ CỦA BÁO CHÍ VỚI CÔNG CHÚNG SINH VIÊN BÁO CHÍ CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 1.1 Quan điểm của chủ nghĩa Mác – Lê nin về truyền thông đại chúng C.Lê nin là những nhà tƣ tƣởng vĩ đại của giai cấp vô sản thế giới – là ngƣời đặt nền móng cho lí luận báo chí cách mạng[32, 42]. Là những ngƣời trực tiếp tổ chức, lãnh đạo nhiều tờ báo, đồng thời là những nhà báo lỗi lạc, luôn rất quan tâm đến hoạt động báo chí, xuất bản.
Tƣ tƣởng về công tác báo chí và hoạt động báo chí xuất bản của những nhà kinh điển này vô cùng đồ sộ và phong phú – là một bộ phận quan trọng trong hình thái ý thức xâ hội mác xít. Từ nhãn quan duy vật lịch sử và chủ nghĩa xã hội khoa học các nhà kinh điển của chủ nghĩa Mác – Lênin đã giải thích sự ra đời cũng nhƣ bản chất của báo chí. Bằng những bài báo, những tác phẩm của mình các nhà cách mạng vô sản đã thể hiện rất rõ quan điểm của mình: báo chí là vũ khí sắc bén đề chiến đấu bảo vệ lợi ích của quảng đại quần chúng nhân dân lao động, bác bỏ và vạch trần luận điệu của những thế lực thù địch. Báo chí cách mạng vô sản phải thực sự là vũ khí chiến đấu hữu hiệu của giai cấp công nhân, là cơ quan tuyên truyền, tham gia vào việc tổ chức phát triển xã hội bằng hoạt động ngôn luận.
Trọng trách của báo chí cách mạng là phục vụ lợi ích của nhân dân, vì sự tiến bộ và giải phóng con ngƣời [36, 18]. Trong thực tế, C. Ăng ghen là những ngƣời sáng lập ra nền báo chí cách mạng mà đấu mốc quan trọng là sự ra đời của tờ báo “Sông Ranh mới” 20 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com trong những năm 1848 – 1849. Tờ báo này do do C.Mác làm tổng biên tập và Ph.
Ăng ghen là cộng tác viên đắc lực[31, 39]. Tờ báo này gắn liền với phong trào cộng sản ở châu Âu khoảng giữa thế kỷ thứ XIX. Theo quan điểm của chủ nghĩa Mác – Lênin, trong xã hội có phân chia giai cấp thì mỗi con ngƣời phải thuộc về một giai cầp, tầng lớp nhất định và quyền lợi của các giai cấp trong xã hội là khác nhau thậm chí đối lập nhau. Các giai cấp tầng lớp trong xã hội đều sử dụng báo chí làm vũ khí chiến đấu để bảo vệ địa vị chính trị và quyền lợi kinh tế của mình.
Chính vì vậy, báo chí của giai cấp nào thì phản ánh tôn chỉ mục đíc đƣờng lối tƣ tƣởng, tình cảm, nguyện vọng của giai cấp đó [31, 99]. Báo chí của các Đảng Cộng Sản đƣợc xác định là cơ quan ngôn luận của Đảng, là sợi dây liên hệ giữa Đảng và giai cấp công nhân, là vũ khí đấu tranh của gia cấp vô sản.Ăng ghen chỉ ra rằng: “ Đối với Đảng nhất là Đảng của giai cấp công nhân thì việc lập ra tờ báo hàng ngày đầu tiên là cái mốc quan trọng để tiến lên phía trƣớc. Đó là nhận định ban đầu, từ đó Đảng sẽ tiến hành cuộc đấu tranh với những đối thủ của mình bằng vũ khí tƣơng xứng. Báo hàng ngày là công cụ tuyên truyền,cổ động quần chúng không có gì thay thế đƣợc” [36, 18].Mác nhận định: “ Báo chí sống trong nhân dân và trung thực chia sẻ với nhân dân niềm hi vọng và sự lo lắng của họ.
Trong hi vọng và lo lắng, có điều gì báo chí nghe đƣợc từ cuộc sống, báo chí sẽ lớn tiếng loan tin cho mọi ngƣời đều biết, báo chí tuyên bố sự phán xét của mình đối với những tin tức đó một cách gay gắt, hăng say, phiến diện nhƣ những tình cảm và tƣ tƣởng bị xúc động thầm bảo nó vào lúc đó. Điều sai lầm hôm nay nằm trong các sự kiện mà nó đƣa tin, hoặc trong những lời nhận xét mà nó nêu lên thì ngày mai sẽ đƣợc bản thân nó bác bỏ” [3, 237]. Từ nhận định trên cho thấy: báo chí cách mạng là công cụ phục vụ lợi ích của quần chúng nhân dân, coi phong trào quần chúng là cơ sở thực tiễn để phản ánh, chỉ có nhƣ vậy báo chí mới có thể bảo vệ đƣợc quyền lợi của quần chúng một cách thiết thực. 21 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.Lê nin - ngƣời cộng sản ƣu tú, kế thừa tƣ tƣởng chủ nghĩa C.Mác đã đặc biệt nhấn mạnh vai trò của báo chí trong phong trào cách mạng: “ Chúng ta cần trƣớc hết là tờ báo, không có nó thì không thể tiến hành đƣợc một cách có hệ thống cuộc tuyên truyền, cổ động hết sức nguyên tắc và toàn diện” [37, 10], “ Tờ báo không chỉ là ngƣời tuyên truyền tập thể và cổ động tập thể, mà còn là ngƣời tổ chức tập thể …Nhờ có tờ báo, một tổ chức cố định tự nó hình thành, nó không chỉ làm các công tác địa phƣơng mà còn làm cả công tác chung thƣờng xuyên nữa, nó giúp cho những nhân viên của nó quen việc theo dõi chăm chú những biến cố chính trị, đánh gia ý nghĩa của những biến cố ấy đến các tầng lớp khác nhau trong nhân dân, và vạch ra cho đảng cách mạng những phƣơng pháp hợp lí để tác động đến những biến cố ấy” [37, 12] Báo chí một mặt cung cấp thông tin cho công chúng, mặt khác nó phản ánh những tâm tƣ nguyện vọng, ý kiến… của công chúng về những vấn đề thời sự nóng bỏng của xã hội.
Chính vì vậy, nó đƣợc xác định là một trong những nguồn cung cấp thông tin quan trọng cho những nhà quản lí xã hội. Những quyết định quản lí chỉ thực sự phù hợp và hiệu quả khi nó dựa trên những thông tin chính xác từ thực tế cuộc sống. Lênin đã yêu cầu thành lập một uỷ ban đặc biệt để thu thập và xử lí thông tin ngay từ những ngày đầu cách mạng: “ Có thể và nhất thiết phải tổ chức một văn phòng nhƣ vậy, nó có thể đem lại lợi lớn; Không có nó, chúng ta sẽ không có mắt, không có tai, không có tay để tham gia các phong trào quốc tế” [39, 156] V. Lênin đề cao sự phù hợp giữa các yếu tố nội dung và hình thức thể hiện của tác phẩm báo chí.
Nó sẽ không đem lại hiệu quả cao với công chúng khi nội dung thông tin tốt nhƣng cách thể hiện không gần gũi, xa rời với đời sống nhân dân: “Sự đơn giản, dễ hiểu và phổ cập, nội dung sinh động của tƣ liệu đƣa ra sẽ đảm bảo cho những tƣ tƣởng của báo chí đi sâu vào lòng ngƣời đọc thuộc mọi tầng lớp nhân dân” [38, 92]. Từ những quan điểm trên cho thấy: chủ nghĩa Mác – Lênin đánh giá rất cao vai trò, cũng nhƣ hiệu quả của báo chí trong việc tác động vào xã hội, nó 22 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com làm thay đổi nhận thức, cũng nhƣ hành vi ứng xử của con ngƣời trong thực tiễn cuộc sống. Hiệu quả của báo chí sẽ là một sức mạnh to lớn, góp phần hình thành dƣ luận xã hội, định hƣớng dƣ luận xã hội tích cực trong công chúng.2 Tư tưởng Hồ Chí Minh về truyền thông đại chúng Ở Việt Nam, nền báo chí cách mạng đƣợc đánh dấu bằng sự ra đời của tờ báo “Thanh niên” ngày 21 – 6 – 1925 do Hồ Chí Minh sáng lập. Hồ Chí Minh - ngƣời chiến sĩ cộng sản ƣu tú, nhà báo cộng sản đầu tiên ở đã sáng lập ra nền báo chí cách mạng của giai cấp vô sản ở nƣớc ta.
Là ngƣời kế thừa những tinh hoa của chủ nghĩa Mác – Ăng ghen, Lênin về báo chí vô sản, áp dụng sáng tạo vào hoàn cảnh Việt Nam, quan điểm về báo chí của Hồ Chí Minh rất cụ thể và sâu sát. Trƣớc hết, đối với báo Đảng, Ngƣời cho rằng: tờ báo của Đảng có nhiệm vụ làm cho tƣ tƣởng và hành động thông suốt và thống nhất. Cụ thể là tuyên truyền lí luận chủ nghĩa Mác – Lênin, đƣờng lối chính sách đối nội và đối ngoại của Đảng và của Chính phủ. Thông tin về tình hình trong nƣớc cũng nhƣ thế giới, những kinh nghiệm tốt, xấu của các nghành các địa phƣơng, phản ánh công tác học tập, công tác, tinh thần phê bình, tự phê bình, cũng nhƣ đời sống và ý nguyện của nhân dân…Mỗi tờ báo Đảng là những lớp huấn luyện đơn giản, thiết thực và rộng khắp: “Những tờ báo Đảng cung cấp cho chúng ta những điều cần biết làm về công tác tuyên truyền, tổ chức, lãnh đạo và công tác…nó giúp nâng cao trình độ chính trị và năng suất công tác của chúng ta” [336, 337].