Giáo Trình Kỹ Thuật Gia Công Đường Ống Nghề Kỹ Thuật Máy Lạnh và Điều Hòa Không Khí

Giáo trình kỹ thuật gia công đường ống trong ngành máy lạnh và điều hòa không khí cao đẳng, cung cấp kiến thức và kỹ năng cần thiết cho sinh viên.

• Tác giả: ThS. Vũ Thị Việt Như
• Trường học: Trường Cao Đẳng Nghề Đà Nẵng
• Chuyên ngành: Kỹ Thuật Máy Lạnh
• Đề tài: Giáo Trình Kỹ Thuật Gia Công Đường Ống
• Loại tài liệu: Giáo Trình
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: Đà Nẵng

Mục lục chi tiết

• LỜI GIỚI THIỆU
• 1. BÀI 1: GIA CÔNG ĐƯỜNG ỐNG ĐỒNG
• 1.1. CẮT ỐNG VÀ NẠO BA VIA
• 1.1.1. Dụng cụ cắt ống
• 1.1.2. Phương pháp cắt ống
• 1.1.3. Phương pháp nạo ba via
• 1.1.4. Trình tự thực hiện
• 1.2. Dụng cụ loe ống
• 1.2.1. Phương pháp loe ống
• 1.2.2. Trình tự thực hiện
• 1.3. Dụng cụ núc ống
• 1.3.1. Phương pháp núc ống
• 1.3.2. Trình tự thực hiện (dùng kìm nong ống)
• 1.4. Dụng cụ uốn ống
• 1.4.1. Phương pháp uốn ống
• 1.4.2. Trình tự thực hiện
• 1.5. Phương pháp hàn ống đồng
• 1.5.1. Trình tự thực hiện
• 1.6. PHƯƠNG PHÁP THỬ KÍN BẰNG NITƠ
• 1.6.1. Hướng dẫn sử dụng bình Nitơ
• 1.6.2. Quy trình thử kín đường ống bằng Nitơ
• 1.7. GIA CÔNG TỔ HỢP ỐNG ĐỒNG
• 1.7.1. Đọc bản vẽ
• 1.7.2. Chuẩn bị thiết bị, vật tư
• 1.7.3. Trình tự thực hiện
• 1.7.4. Kiểm tra, thử xì
• 1.8. KẾT NỐI MÔ HÌNH HỆ THỐNG LẠNH
• 1.8.1. Đọc bản vẽ mô hình hệ thống lạnh
• 1.8.2. Chuẩn bị thiết bị, vật tư
• 1.8.3. Trình tự thực hiện
• 1.8.4. Kiểm tra, thử xì hệ thống
• 2. BÀI 2: GIA CÔNG ĐƯỜNG ỐNG GIÓ
• 2.1. KẾT NỐI ĐƯỜNG ỐNG GIÓ
• 2.1.1. Đọc bản vẽ
• 2.1.2. Kết nối đường ống gió cứng với măng xông và bích TDC
• 2.1.3. Kết nối ống gió vuông
• 2.1.4. Kết nối ống gió tròn
• 2.1.5. Kết nối đường mềm. Treo và cố định ống gió
• 2.2. BẢO ÔN ĐƯỜNG ỐNG GIÓ
• 2.2.1. Bảo ôn đường ống gió bằng bông thủy tinh
• 2.2.2. Bảo ôn đường ống gió bằng gel cách nhiệt
• 2.3. LẮP ĐẶT QUẠT VÀ KIỂM NGHIỆM ĐƯỜNG ỐNG
• 2.3.1. Lắp đặt quạt
• 2.3.2. Kiểm nghiệm hệ thống
• 3. BÀI 3: GIA CÔNG ĐƯỜNG ỐNG NƯỚC
• 3.1. KẾT NỐI ĐƯỜNG ỐNG NƯỚC
• 3.1.1. Đọc bản vẽ
• 3.1.2. Chuẩn bị thiết bị, vật tư
• 3.1.3. Trình tự thực hiện
• 3.2. LẮP ĐẶT BƠM NƯỚC VÀ KIỂM NGHIỆM ĐƯỜNG ỐNG
• 3.2.1. Lắp đặt bơm nước
• 3.2.2. Kiểm nghiệm hệ thống
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về Giáo Trình Kỹ Thuật Gia Công Đường Ống Nghề Máy Lạnh

Giáo trình Kỹ thuật gia công đường ống là tài liệu quan trọng cho sinh viên ngành Kỹ thuật Máy lạnh và Điều hòa không khí. Tài liệu này cung cấp kiến thức cơ bản về kỹ thuật gia công đường ống đồng, ống gió và ống nước. Mục tiêu chính của giáo trình là giúp sinh viên nắm vững các kỹ năng cần thiết để lắp đặt hệ thống lạnh hoàn chỉnh. Nội dung giáo trình được biên soạn dựa trên nhiều tài liệu tham khảo, đảm bảo tính chính xác và thực tiễn.

1.1. Mục tiêu của giáo trình Kỹ thuật gia công đường ống

Giáo trình nhằm trang bị cho sinh viên những kiến thức và kỹ năng cần thiết trong việc gia công đường ống, từ cắt ống đến hàn ống đồng. Sinh viên sẽ học cách đọc bản vẽ và thực hiện các quy trình lắp đặt đúng tiêu chuẩn kỹ thuật.

1.2. Đối tượng sử dụng giáo trình

Giáo trình này được thiết kế cho sinh viên cao đẳng nghề Kỹ thuật Máy lạnh và Điều hòa không khí, cũng như các kỹ thuật viên đang làm việc trong lĩnh vực này. Tài liệu giúp họ nâng cao kỹ năng và kiến thức chuyên môn.

II. Những thách thức trong Kỹ thuật gia công đường ống

Trong quá trình gia công đường ống, có nhiều thách thức mà sinh viên và kỹ thuật viên phải đối mặt. Những vấn đề này bao gồm việc đảm bảo độ chính xác trong cắt và hàn ống, cũng như việc kiểm tra độ kín của hệ thống. Việc thiếu kinh nghiệm có thể dẫn đến các lỗi kỹ thuật nghiêm trọng, ảnh hưởng đến hiệu suất của hệ thống lạnh.

2.1. Độ chính xác trong gia công đường ống

Độ chính xác là yếu tố quan trọng trong gia công đường ống. Việc cắt ống không đúng kích thước có thể dẫn đến việc không lắp ghép được hoặc gây rò rỉ trong hệ thống.

2.2. Kiểm tra độ kín của hệ thống

Kiểm tra độ kín là bước quan trọng để đảm bảo hệ thống hoạt động hiệu quả. Việc sử dụng khí Nitơ để thử kín là phương pháp phổ biến, giúp phát hiện các điểm rò rỉ.

III. Phương pháp gia công đường ống đồng hiệu quả

Để gia công đường ống đồng hiệu quả, cần áp dụng các phương pháp kỹ thuật chính xác. Các bước như cắt ống, nạo bavia, và hàn ống đồng cần được thực hiện theo quy trình chuẩn. Việc sử dụng dụng cụ phù hợp cũng là yếu tố quyết định đến chất lượng sản phẩm cuối cùng.

3.1. Quy trình cắt ống và nạo bavia

Quy trình cắt ống bao gồm việc sử dụng dụng cụ cắt ống chuyên dụng để đảm bảo vết cắt chính xác. Sau khi cắt, cần nạo bavia để làm sạch đầu ống, tránh gây rò rỉ khi hàn.

3.2. Kỹ thuật hàn ống đồng

Hàn ống đồng là bước quan trọng để nối các đoạn ống lại với nhau. Cần đảm bảo nhiệt độ hàn phù hợp để mối hàn chắc chắn và kín.

IV. Ứng dụng thực tiễn của giáo trình trong ngành máy lạnh

Giáo trình Kỹ thuật gia công đường ống không chỉ cung cấp lý thuyết mà còn có nhiều ứng dụng thực tiễn trong ngành máy lạnh. Sinh viên có thể áp dụng kiến thức đã học vào thực tế, từ việc lắp đặt đến bảo trì hệ thống lạnh. Điều này giúp nâng cao tay nghề và khả năng làm việc của họ trong môi trường thực tế.

4.1. Lắp đặt hệ thống lạnh

Sinh viên sẽ được hướng dẫn cách lắp đặt hệ thống lạnh từ đầu đến cuối, bao gồm việc kết nối các thiết bị và kiểm tra độ kín của hệ thống.

4.2. Bảo trì và sửa chữa hệ thống

Giáo trình cũng đề cập đến các kỹ thuật bảo trì và sửa chữa hệ thống lạnh, giúp sinh viên có khả năng xử lý các sự cố phát sinh trong quá trình sử dụng.

V. Kết luận và tương lai của giáo trình Kỹ thuật gia công đường ống

Giáo trình Kỹ thuật gia công đường ống là tài liệu thiết yếu cho sinh viên ngành Kỹ thuật Máy lạnh và Điều hòa không khí. Với sự phát triển không ngừng của công nghệ, giáo trình cần được cập nhật thường xuyên để đáp ứng nhu cầu thực tiễn. Tương lai của giáo trình sẽ hướng đến việc tích hợp công nghệ mới và các phương pháp gia công hiện đại.

5.1. Cập nhật công nghệ mới

Giáo trình cần thường xuyên cập nhật các công nghệ mới trong ngành máy lạnh, từ đó giúp sinh viên nắm bắt kịp thời các xu hướng mới.

5.2. Định hướng phát triển nghề nghiệp

Giáo trình không chỉ giúp sinh viên có kiến thức mà còn định hướng cho họ trong việc phát triển nghề nghiệp trong tương lai, từ đó nâng cao giá trị bản thân trong ngành.

Trích đoạn nội dung tài liệu

ỦY BAN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG TRƯỜNG CAO ĐẲNG NGHỀ ĐÀ NẴNG GIÁO TRÌNH KỸ THUẬT GIA CÔNG ĐƯỜNG ỐNG Nghề: KỸ THUẬT MÁY LẠNH VÀ ĐIỀU HÒA KHÔNG KHÍ Trình độ: CAO ĐẲNG (Ban hành kèm theo Quyết định số /QĐ-CĐN ngày tháng năm 2020 của Hiệu trưởng Trường Cao đẳng nghề Đà Nẵng) Đà Nẵng, năm 2020 1 2 TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể được phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo và tham khảo. Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm. 3 LỜI GIỚI THIỆU Giáo trình Kỹ thuật gia công đường ống là giáo trình được biên soạn ở dạng cơ bản và tổng quát cho học sinh, sinh viên nghề Kỹ thuật Máy lạnh và Điều hòa không khí về kỹ thuật gia công đường ống đồng, ống gió và ống nước. Giáo trình giúp học sinh, sinh viên có được kiến thức kỹ năng trong quá trình lắp đặt hoàn chỉnh hệ thống lạnh sau này. Mặc khác giáo trình cũng đã đưa vào các nội dung mang tính thực tế giúp học sinh, sinh viên gần gũi, dễ nắm bắt vấn đề khi va chạm trong thực tế. Trong quá trình biên soạn giáo trình, tác giả đã tham khảo rất nhiều các tài liệu của các tác giả khác nhau cả trong và ngoài nước. Tác giả cũng xin chân thành gởi lời cảm ơn đến lãnh đạo nhà trường Trường Cao đẳng nghề Đà Nẵng đã tạo điều kiện giúp đỡ tác giả hoàn thành giáo trình này. Đặc biệt là sự giúp đỡ hỗ trợ nhiệt tình của tập thể giáo viên bộ môn Điện lạnh, khoa Điện – Điện tử của trường cũng như các bạn đồng nghiệp đã nhiệt tình đóng góp ý kiến trong quá trình biên soạn. Đà Nẵng, tháng 12/2020 Tham gia biên soạn Chủ biên: ThS. Vũ Thị Việt Như 4 MỤC LỤC LỜI GIỚI THIỆU . 4 BÀI 1: GIA CÔNG ĐƯỜNG ỐNG ĐỒNG . CẮT ỐNG VÀ NẠO BA VIA . Dụng cụ cắt ống. Phương pháp cắt ống . Phương pháp nạo ba via . Trình tự thực hiện . Dụng cụ loe ống . Phương pháp loe ống. Trình tự thực hiện . Dụng cụ núc ống . Phương pháp núc ống . Trình tự thực hiện (dùng kìm nong ống). Dụng cụ uốn ống . Phương pháp uốn ống . Trình tự thực hiện . Phương pháp hàn ống đồng. Trình tự thực hiện . PHƯƠNG PHÁP THỬ KÍN BẰNG NITƠ . Hướng dẫn sử dụng bình Nitơ . Quy trình thử kín đường ống bằng Nitơ . GIA CÔNG TỔ HỢP ỐNG ĐỒNG . Đọc bản vẽ . Chuẩn bị thiết bị, vật tư . Trình tự thực hiện . Kiểm tra, thử xì . KẾT NỐI MÔ HÌNH HỆ THỐNG LẠNH . Đọc bản vẽ mô hình hệ thống lạnh . Chuẩn bị thiết bị, vật tư . Trình tự thực hiện . Kiểm tra, thử xì hệ thống . 22 BÀI 2: GIA CÔNG ĐƯỜNG ỐNG GIÓ . KẾT NỐI ĐƯỜNG ỐNG GIÓ . Đọc bản vẽ . Kết nối đường ống gió cứng với măng xông và bích TDC . Kết nối ống gió vuông . Kết nối ống gió tròn . Kết nối đường mềm. Treo và cố định ống gió . BẢO ÔN ĐƯỜNG ỐNG GIÓ . Bảo ôn đường ống gió bằng bông thủy tinh. Bảo ôn đường ống gió bằng gel cách nhiệt . LẮP ĐẶT QUẠT VÀ KIỂM NGHIỆM ĐƯỜNG ỐNG . Lắp đặt quạt . Kiểm nghiệm hệ thống . 45 BÀI 3: GIA CÔNG ĐƯỜNG ỐNG NƯỚC . KẾT NỐI ĐƯỜNG ỐNG NƯỚC . Đọc bản vẽ . Chuẩn bị thiết bị, vật tư . Trình tự thực hiện . LẮP ĐẶT BƠM NƯỚC VÀ KIỂM NGHIỆM ĐƯỜNG ỐNG . Lắp đặt bơm nước . Kiểm nghiệm hệ thống . 60 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO . 63 6 CHƯƠNG TRÌNH MÔ ĐUN KỸ THUẬT GIA CÔNG ĐƯỜNG ỐNG Tên mô đun: KỸ THUẬT GIA CÔNG ĐƯỜNG ỐNG Mã mô đun: KTML07 I. Vị trí, tính chất của mô đun - Vị trí + Kỹ thuật gia công đường ống là mô đun chuyên ngành trong chương trình nghề máy lạnh và điều hoà không khí. + Mô đun được sắp xếp là môn học sau khi học xong các môn học cơ sở. - Tính chất + Là mô đun quan trọng và không thể thiếu trong nghề kỹ thuật máy lạnh và điều hoà không khí, trang bị kiến thức và kỹ năng cơ bản về kỹ thuật gia công đường ống II. Mục tiêu mô đun - Kiến thức + Trang bị cho học viên những khái niệm cơ bản về các nguyên tắc chung về gia công đường ống. - Kỹ năng + Gia công các loại đường ống đồng + Gia công các loại đường gió + Gia công đường ống nước cơ bản + Triển khai công việc dựa trên bản vẽ kỹ thuật - Năng lực tự chủ và trách nhiệm + Cẩn thận, kiên trì. + Thu xếp nơi làm việc gọn gàng ngăn nắp + Đảm bảo an toàn cho người và thiết bị 7 III. Nội dung mô đun 1. Nội dung tổng quát và phân bổ thời gian Thời gian (giờ) Thực Số hành, thí Tên các bài trong mô đun Tổng Lý Kiểm TT nghiệm, số thuyết tra thảo luận, bài tập Bài 1: Gia công đường ống 1 30 15 13 2 đồng 1. Cắt ống và nạo ba via 2 1 1 2. Phương pháp thử kín bằng nitơ 2 1 1 7. Gia công tổ hợp ống đồng 8 4 2 2 8. Kết nối mô hình hệ thống lạnh 5 3 2 2 Bài 2: Gia công đường ống gió 20 9 10 1 1. Kết nối đường ống gió 10 5 5 2. Bảo ôn đường ống gió 5 2 3 3. Lắp đặt quạt và kiểm nghiệm 5 2 2 1 đường ống Bài 3: Gia công đường ống 3 10 4 5 1 nước 1. Kết nối đường ống nước 5 2 3 2. Lắp đặt bơm và kiểm nghiệm 5 2 2 1 đường ống Cộng 60 28 28 4 8 BÀI 1: GIA CÔNG ĐƯỜNG ỐNG ĐỒNG Mục tiêu - Trình bày được các khái niệm cơ bản về gia công đường ống đồng - Gia công đường ống đồng đúng tiêu chuẩn kỹ thuật - Kết nối đường ống đồng theo kích thước đúng bản vẽ kỹ thuật - Kết nối đường ống đồng chính xác, không bị rò rỉ - Cẩn thận, chính xác, khoa học. Nội dung chính 1. Cắt ống và nạo ba via 2. Phương pháp thử kín bằng Nitơ 7. Gia công tổ hợp ống đồng 8. Kết nối mô hình hệ thống lạnh 1. CẮT ỐNG VÀ NẠO BA VIA 1. Dụng cụ cắt ống Dụng cụ cắt ống bao gồm một lưỡi cắt cặt hình tròn xoay quanh một trục cố định, phía dưới lưỡi cắt là 2 bánh xe lăn để đỡ ống. Ngoài ra dụng cụ còn có 1 mũi để nạo ba via sau khi cắt. Dao cắt ống đồng. Phương pháp cắt ống Bước công Nội dung thực hiện Yêu cầu kỹ thuật việc Bước 1: Đặt +Xoay cần điều khiển lưỡi dao ngược ống đồng vào chiều kim đồng hồ để mở rộng khoảng dao cắt cách giữa các lưỡi dao lớn hơn đường kính ống cần cắt. +Đặt dao cắt vào vị trí ống cần cắt +Xoay cần điều khiển lưỡi dao cùng chiều kim đồng hồ để thu hẹp khoảng Siết vừa tay, không cách giữa các lưỡi dao bằng đường siết chặt quá để tránh kính ống cần cắt làm dập đường ống Bước 2: Cắt +Xoay dao cắt quanh đường ống 1 Vết cắt cần phải ống vòng vuông góc với ống +Siết dao vào theo chiều kim đồng hồ, Đầu ống không bị vừa tay móp méo +Cứ thế xoay dao và siết dao vào cho đến khi ống đứt ra 1. Phương pháp nạo ba via - Mục đích của nạo bavia là làm sạch nhẵn đầu ống sau khi cắt - Dụng cụ : dùng mũi dao hình tam giác 1. Trình tự thực hiện + Quay cần nạo bavia xuống phía dưới (lưỡi dao hướng lên) để mạt sắt không rơi vào trong ống + Xoay cần nạo thuận và ngược chiều kim đồng hồ với góc xoay khoảng 180o theo chu kỳ, khoảng 8-10 lần là được + Dùng dũa mài nhẵn đầu vừa nạo bavia xong (lưu ý : vẫn để cần nạo bavia xuống phía dưới (lưỡi dao hướng lên) để mạt sắt không rơi vào trong ống 2. Dụng cụ loe ống Dụng cụ loe ống bao gồm 2 chi tiết giá kẹp Ống và đầu côn để loe ống. Trên giá kẹp có các lỗ kẹp tương ứng với đường kính các ống. Dụng cụ loe ống có hai dạng. Bộ loe đồng tâm và bộ loe lệch tâm. Bộ loe lệch tâm có độ chính xác cao hơn so với bộ loe đồng tâm. Dụng cụ loe ống đồng tâm. Phương pháp loe ống Do bề dày ống qua mỏng nên không thể nối ống bằng ren, người ta phải dùng các phương pháp sau đây để nối ống: - Nối ống theo kiểu loe để nối ống bằng bulong-ecu 2. Trình tự thực hiện Bước công Nội dung thực hiện Yêu cầu kỹ thuật việc Bước1: Cắt đầu ống cần loe Vết cắt cần phải vuông góc Chuẩn bị đầu với ống ống cần loe Nạo bavia trong và ngoài đầu ống Bavia trong và ngoài ống phải được tẩy bỏ sạch Không làm rơi mạc kim loại vào trong ống Bước 2: Luồn ống vào bàn loe, đầu ống Luồn ống vào nhô lên bàn loe khoảng 2mm bàn loe Siết chặt tai hồng bàn loe Siết tai hồng chặt, tránh tụt ống khi đang loe Đặt tay loe vào bàn loe Mũi loe phải đúng tâm của ống Bước 3: Vặn tay loe để loe ống từ từ. Đầu loe phải đồng tâm Loe ống Vặn tiến nữa vòng xoay thì lui ¼ Miệng loe không bị nứt vòng. Bề mặt loe nhẵn Khi mũi loe ăn sâu vào miệng ống Miệng loe không bị bavia, loe thì vặn tay loe ngược lại. Vặn ngược tai hồng tháo ống ra. Yêu cầu kỹ thuật của đầu loe sau khi loe :  Phải tròn đều  Mặt trong của đầu loe không có gờ  Đầu loe không bị dạn nứt, không bị lệch, bị vẹo  Đầu loe phải ôm hết vào đầu côn của rắc co 11 - Một số lỗi của đầu loe sau khi loe : Hình 1. Một số lỗi cơ bản của đầu loe. Dụng cụ núc ống Có hai loại dụng cụ nong ống là chày nong ống và kìm nong ống. Cả hai loại đều có kích cỡ khác nhau phù hợp với từng cỡ ống khác nhau (hình 1.3) và cũng có hai loại cho ống hệ Anh-Mỹ và hệ mét. Khi sử dụng chày nong, người ta phải kẹp ống đúng vào khuôn nong của bộ kẹp. Bộ kẹp có hình dạng giống như bộ loe ống nhưng khuôn không phải hình nón 90 0 để loe mà là khuôn hình trụ để nong rộng ra. Sau đó, dùng đúng chày nong và dùng búa để nong ống. Nong cho đến khi đạt được chiều dài nong yêu cầu.