Giáo Trình Phương Tiện Bảo Vệ Cá Nhân Nghề Bảo Hộ Lao Động Trình Độ Cao Đẳng

Giáo trình phương tiện bảo vệ cá nhân trong nghề bảo hộ lao động trình độ cao đẳng cung cấp kiến thức và kỹ năng cần thiết cho sinh viên.

• Tác giả: Th.S Nguyễn Ngọc Linh
• Trường học: Trường Cao Đẳng Dầu Khí
• Chuyên ngành: Bảo Hộ Lao Động
• Đề tài: Giáo Trình Bảo Vệ Cá Nhân Nghề Bảo Hộ Lao Động Cao Đẳng
• Loại tài liệu: Giáo Trình
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Bà Rịa – Vũng Tàu

Mục lục chi tiết

• LỜI GIỚI THIỆU
• 1. CHƯƠNG TRÌNH MÔ ĐUN
• 1.1. Tên mô đun
• 1.2. Vị trí, tính chất của mô đun
• 1.3. Mục tiêu mô đun
• 1.4. Nội dung môn học
• 1.4.1. Chương trình khung
• 1.4.2. Chương trình chi tiết
• 1.5. Điều kiện thực hiện môn học
• 1.5.1. Phòng học Lý thuyết/Thực hành
• 1.5.2. Trang thiết bị dạy học
• 1.5.3. Học liệu, dụng cụ, mô hình, phương tiện
• 1.5.4. Các điều kiện khác
• 1.6. Nội dung và phương pháp đánh giá
• 1.6.1. Phương pháp
• 1.6.2. Hướng dẫn thực hiện môn học
• 1.6.3. Phạm vi, đối tượng áp dụng
• 1.6.4. Phương pháp giảng dạy, học tập môn học
• 1.7. Tài liệu tham khảo
• 2. BÀI 1: PHÂN LOẠI PHƯƠNG TIỆN BẢO VỆ CÁ NHÂN
• 2.1. Phương tiện bảo vệ đầu
• 2.2. Phương tiện bảo vệ mắt và mặt
• 2.3. Phương tiện bảo vệ thính giác
• 2.4. Phương tiện bảo vệ cơ quan hô hấp
• 2.5. Phương tiện bảo vệ tay, chân
• 2.6. Phương tiện bảo vệ thân thể
• 2.7. Phương tiện chống ngã cao
• 2.8. Phương tiện chống điện giật, điện từ trường
• 2.9. Phương tiện chống chết đuối
• 2.10. Các loại phương tiện bảo đảm an toàn, vệ sinh lao động khác
• 3. BÀI 2: NHẬN DẠNG YẾU TỐ NGUY HIỂM VÀ LỰA CHỌN PHƯƠNG TIỆN BẢO VỆ CÁ NHÂN
• 3.1. Những yếu tố nguy hiểm, có hại tại nơi làm việc
• 3.2. Yếu tố nguy hiểm
• 3.3. Yếu tố có hại
• 3.4. Lựa chọn PTBVCN phù hợp
• 4. BÀI 3: YÊU CẦU KỸ THUẬT CỦA PHƯƠNG TIỆN BẢO VỆ CÁ NHÂN
• 4.1. Khái quát về các yêu cầu kỹ thuật của phương tiện bảo vệ cá nhân
• 4.2. Phân cấp mức độ bảo vệ của PTBVCN
• 4.2.1. Loại bỏ rủi ro
• 4.2.2. Kiểm soát kỹ thuật
• 4.2.3. Kiểm soát hành chính
• 4.2.4. Thiết bị bảo vệ cá nhân (PPE)
• 4.3. Yêu cầu kỹ thuật của PTBVCN
• 5. BÀI 4: ĐÁNH GIÁ VÀ KIỂM SOÁT CHẤT LƯỢNG PHƯƠNG TIỆN BẢO VỆ CÁ NHÂN
• 5.1. Khái quát về các chỉ tiêu của phương tiện bảo vệ cá nhân
• 5.2. Quần áo lao động phổ thông
• 5.2.1. Khẩu trang lọc bụi
• 5.2.2. Bán mặt nạ phòng độc
• 5.2.3. Găng tay vải bạt
• 5.2.4. Giày vải bạt thấp cổ
• 5.2.5. Ủng cao su
• 5.2.6. Yếm chống hóa chất
• 5.3. Tiêu chí đánh giá chất lượng của PTBVCN
• 5.4. Quy trình kiểm soát chất lượng PTBVCN
• 5.5. Phương tiện bảo vệ đầu
• 5.6. Phương tiện bảo vệ mắt, mặt
• 5.7. Phương tiện bảo vệ cơ quan hô hấp
• 5.8. Phương tiện bảo vệ tay, chân
• 5.9. Phương tiện bảo vệ thân thể
• 5.10. Phương tiện chống ngã cao
• 5.11. Phương tiện chống chết đuối
• 5.12. Phương tiện chống điện giật, điện từ trường
• 6. BÀI 5: QUY TRÌNH SỬ DỤNG PHƯƠNG TIỆN BẢO VỆ CÁ NHÂN
• 6.1. Yêu cầu về sử dụng các phương tiện bảo vệ cá nhân
• 6.2. Quy trình sử dụng các PTBVCN có công dụng đặc biệt
• 7. BÀI 6: QUẢN LÝ PHƯƠNG TIỆN BẢO VỆ CÁ NHÂN Ở CƠ SỞ
• 7.1. Quy trình sử dụng và bảo dưỡng PTBVCN
• 7.1.1. Phương tiện bảo vệ đầu
• 7.1.2. Phương tiện bảo vệ mắt, mặt
• 7.1.3. Phương tiện bảo vệ cơ quan hô hấp
• 7.1.4. Phương tiện bảo vệ thân thể
• 7.1.5. Phương tiện chống ngã cao
• 7.2. Lập sổ cấp phát PTBVCN
• 8. BÀI 7: SỬ DỤNG MỘT SỐ PHƯƠNG TIỆN BẢO VỆ CÁ NHÂN ĐẶC BIỆT
• 8.1. Cấu tạo và ứng dụng của một số PTBVCN đặc thù
• 8.2. Quy trình sử dụng và bảo quản PTBVCN đặc thù
• DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU VIẾT TẮT
• DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ
• DANH MỤC CÁC BẢNG
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về Giáo Trình Bảo Vệ Cá Nhân Nghề Bảo Hộ Lao Động Cao Đẳng

Giáo trình Bảo vệ cá nhân trong nghề bảo hộ lao động cao đẳng là tài liệu quan trọng, cung cấp kiến thức cơ bản về các phương tiện bảo vệ cá nhân. Tài liệu này được biên soạn nhằm phục vụ cho việc giảng dạy và học tập, giúp sinh viên nắm vững các quy định và yêu cầu về an toàn lao động.

1.1. Mục tiêu của giáo trình bảo vệ cá nhân

Giáo trình nhằm trang bị cho sinh viên những kiến thức cần thiết về an toàn lao động, giúp họ nhận diện và lựa chọn phương tiện bảo vệ cá nhân phù hợp.

1.2. Đối tượng áp dụng giáo trình

Giáo trình được áp dụng cho sinh viên ngành bảo hộ lao động tại các trường cao đẳng, nhằm nâng cao kỹ năng và kiến thức trong lĩnh vực này.

II. Vấn đề và Thách thức trong Bảo Vệ Cá Nhân Nghề Bảo Hộ Lao Động

Trong quá trình làm việc, người lao động thường phải đối mặt với nhiều yếu tố nguy hiểm. Việc nhận diện và lựa chọn phương tiện bảo vệ cá nhân phù hợp là một thách thức lớn. Nhiều người vẫn chưa hiểu rõ về các yêu cầu kỹ thuật và quy định liên quan đến bảo hộ lao động.

2.1. Các yếu tố nguy hiểm trong môi trường làm việc

Yếu tố nguy hiểm có thể bao gồm hóa chất độc hại, tiếng ồn, và các tác động vật lý khác. Việc nhận diện chính xác các yếu tố này là rất quan trọng.

2.2. Thách thức trong việc lựa chọn phương tiện bảo vệ

Nhiều người lao động không biết cách lựa chọn phương tiện bảo vệ cá nhân phù hợp với từng loại công việc, dẫn đến nguy cơ cao trong quá trình làm việc.

III. Phương Pháp và Giải Pháp Bảo Vệ Cá Nhân Hiệu Quả

Để đảm bảo an toàn cho người lao động, việc áp dụng các phương pháp và giải pháp bảo vệ cá nhân là rất cần thiết. Các phương pháp này bao gồm việc đào tạo, sử dụng đúng các phương tiện bảo vệ cá nhân và thực hiện các quy trình an toàn.

3.1. Đào tạo và nâng cao nhận thức

Đào tạo là một phần quan trọng trong việc nâng cao nhận thức về an toàn lao động. Người lao động cần được trang bị kiến thức về các phương tiện bảo vệ cá nhân.

3.2. Quy trình sử dụng phương tiện bảo vệ cá nhân

Việc tuân thủ quy trình sử dụng phương tiện bảo vệ cá nhân sẽ giúp giảm thiểu rủi ro và đảm bảo an toàn cho người lao động trong quá trình làm việc.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn và Kết Quả Nghiên Cứu trong Bảo Vệ Cá Nhân

Các nghiên cứu cho thấy việc áp dụng đúng các phương tiện bảo vệ cá nhân có thể giảm thiểu đáng kể tai nạn lao động. Việc sử dụng các thiết bị bảo hộ đúng cách sẽ giúp bảo vệ sức khỏe và tính mạng cho người lao động.

4.1. Kết quả từ các nghiên cứu thực tiễn

Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng việc sử dụng phương tiện bảo vệ cá nhân đúng cách có thể giảm thiểu tỷ lệ tai nạn lao động xuống mức thấp nhất.

4.2. Ứng dụng trong các ngành nghề khác nhau

Các phương tiện bảo vệ cá nhân được áp dụng rộng rãi trong nhiều ngành nghề, từ xây dựng đến sản xuất công nghiệp, giúp bảo vệ người lao động khỏi các yếu tố nguy hiểm.

V. Kết Luận và Tương Lai của Giáo Trình Bảo Vệ Cá Nhân

Giáo trình Bảo vệ cá nhân nghề bảo hộ lao động cao đẳng không chỉ cung cấp kiến thức mà còn góp phần nâng cao ý thức về an toàn lao động. Tương lai của giáo trình này sẽ tiếp tục được cập nhật và hoàn thiện để đáp ứng nhu cầu thực tiễn.

5.1. Tầm quan trọng của giáo trình trong đào tạo

Giáo trình đóng vai trò quan trọng trong việc đào tạo và nâng cao kỹ năng cho sinh viên, giúp họ sẵn sàng đối mặt với các thách thức trong nghề bảo hộ lao động.

5.2. Hướng phát triển giáo trình trong tương lai

Giáo trình sẽ được cập nhật thường xuyên để phản ánh các quy định mới và công nghệ tiên tiến trong lĩnh vực bảo hộ lao động.

Nội dung chính

THƯ MỤC HỌC THUẬT VÀ BẢN MÔ TẢ GIÁO TRÌNH MÔ ĐUN: PHƯƠNG TIỆN BẢO VỆ CÁ NHÂN

Tổng quan về giáo trình (250-300 từ)

Giáo trình mô đun Phương tiện bảo vệ cá nhân (Mã mô đun: ATMT19MĐ12) được ban hành chính thức theo Quyết định số 659/QĐ-CĐDK ngày 10 tháng 06 năm 2019 của Hiệu trưởng Trường Cao đẳng Dầu khí (Tập đoàn Dầu khí Việt Nam). Công trình do Th.S Nguyễn Ngọc Linh làm chủ biên cùng ban biên soạn gồm S. Phạm Lê Ngọc Tú và Trần Thị Liễn thuộc Trung tâm Đào tạo An toàn Môi trường thực hiện.

Trong chương trình đào tạo nghề Bảo hộ lao động trình độ Cao đẳng (tổng cấu trúc gồm 135 tín chỉ, 2835 giờ học), mô đun ATMT19MĐ12 có khối lượng 3 tín chỉ với tổng thời lượng 60 giờ (gồm 28 giờ lý thuyết, 29 giờ thực hành/thảo luận và 3 giờ kiểm tra). Môn học được bố trí trong khối các môn học, mô đun chuyên môn ngành (Khối II), giảng dạy sau khi sinh viên hoàn thành các môn học chung như Giáo dục chính trị, Pháp luật, Tin học và Tiếng Anh.

Mục tiêu đào tạo (Learning Outcomes) của giáo trình được xác lập qua 3 nhóm chuẩn đầu ra:

• Kiến thức: Trình bày được các mối nguy hiểm trong sản xuất (A1); Trình bày yêu cầu cơ bản về biện pháp phòng ngừa bằng PTBVCN (A2); Liệt kê đầy đủ các loại PTBVCN theo quy định (A3).
• Kỹ năng: Lựa chọn và sử dụng đúng các loại PTBVCN theo từng điều kiện lao động (B1); Tổ chức thực hiện quy trình quản lý, bảo quản và cấp phát PTBVCN tại cơ sở (B2).
• Năng lực tự chủ và trách nhiệm: Tuân thủ nghiêm ngặt nội quy, quy chuẩn an toàn lao động tại nơi làm việc (C1).

Giáo trình được cấu trúc thành 7 bài học chuyên biệt. Điểm đặc sắc về mặt học thuật là phương pháp tiếp cận kết hợp chặt chẽ giữa hệ thống quy chuẩn kỹ thuật quốc gia (QCVN, TCVN) với các yêu cầu vận hành thực tế trong các môi trường công nghiệp nặng và ngành dầu khí.

---

Nội dung kiến thức cốt lõi (500-600 từ)

Các chương/chủ đề chính

Nội dung giáo trình gồm 7 bài học được thiết kế theo tiến trình logic từ phân loại nhận diện, đánh giá kỹ thuật đến quản lý và vận hành thiết bị:

1. Bài 1: Phân loại phương tiện bảo vệ cá nhân (3 giờ lý thuyết): Phân loại 10 nhóm PTBVCN theo Thông tư số 04/2014/TT-BLĐTBXH và TCVN 7547:2005, gồm phương tiện bảo vệ đầu, mắt/mặt, thính giác, cơ quan hô hấp, tay/chân, thân thể, chống ngã cao, chống điện giật/điện từ trường, chống chết đuối và các phương tiện bảo vệ khác.
2. Bài 2: Nhận dạng yếu tố nguy hiểm và lựa chọn phương tiện bảo vệ cá nhân (12 giờ: 5 LT, 6 TH, 1 kiểm tra): Định nghĩa và phân loại yếu tố nguy hiểm (bộ phận truyền động, chuyển động, vật văng bắn, vật rơi/đổ/sập, dòng điện, nguồn nhiệt, nổ vật lý, nổ hóa học, nổ vật liệu) và yếu tố có hại (vi khí hậu bất lợi, tiếng ồn, rung động, bụi) theo Luật ATVSLĐ số 84/2015/QH13; phương pháp đối chiếu lựa chọn trang bị tương ứng.
3. Bài 3: Yêu cầu kỹ thuật của phương tiện bảo vệ cá nhân (6 giờ: 3 LT, 3 TH): Nguyên tắc trang cấp PPE; Hệ thống phân cấp kiểm soát rủi ro (Hierarchy of Controls); Tổng hợp hệ thống tiêu chuẩn kỹ thuật quốc gia áp dụng cho từng nhóm phương tiện.
4. Bài 4: Đánh giá và kiểm soát chất lượng phương tiện bảo vệ cá nhân (10 giờ: 4 LT, 5 TH, 1 kiểm tra): Xác định 4 tiêu chí chất lượng (khả năng bảo vệ, tính vệ sinh, tính tiện lợi, tính thẩm mỹ); quy chuẩn chỉ tiêu kỹ thuật của mũ bảo hộ (TCVN 6407:1998), găng tay bạt, giày bảo hộ, bán mặt nạ, yếm hóa chất; phân loại kính bảo vệ mắt/mặt.
5. Bài 5: Quy trình sử dụng phương tiện bảo vệ cá nhân (6 giờ: 3 LT, 3 TH): Yêu cầu kỹ thuật trong mang mặc, kiểm tra độ kín khít và quy trình thao tác với các phương tiện bảo vệ công dụng đặc biệt.
6. Bài 6: Quản lý phương tiện bảo vệ cá nhân ở cơ sở (6 giờ: 3 LT, 3 TH): Quy trình sử dụng, bảo dưỡng, tẩy độc, khử xạ phương tiện bảo vệ; phương pháp thiết lập sổ cấp phát PTBVCN định kỳ tại doanh nghiệp.
7. Bài 7: Sử dụng một số phương tiện bảo vệ cá nhân đặc biệt (17 giờ: 7 LT, 9 TH, 1 kiểm tra): Cấu tạo, nguyên lý và quy trình bảo quản thiết bị thở có bình khí nén (SCBA), thiết bị thở dành cho thợ lặn (SCUBA), dây an toàn toàn thân chống rơi ngã và trang phục bảo hộ ngành dầu khí (TCVN 2604-78, TCVN 2605-78).

Kiến thức nền tảng được xây dựng

• Cơ sở lý luận và pháp lý an toàn: Nắm vững các điều khoản quy định trong Luật An toàn, vệ sinh lao động số 84/2015/QH13 và Thông tư 04/2014/TT-BLĐTBXH về nghĩa vụ, nguyên tắc trang cấp trang bị bảo hộ của người sử dụng lao động.
• Hệ thống phân cấp kiểm soát rủi ro (Hierarchy of Controls): Xác định vị trí của PPE ở tầng kiểm soát cuối cùng sau các biện pháp Loại bỏ rủi ro, Thay thế, Cô lập, Kiểm soát kỹ thuật và Kiểm soát hành chính.
• Cơ chế suy giảm và tiêu tán tác nhân nguy hại: Nguyên lý phân tán năng lượng va đập qua cấu trúc mũ an toàn 4–6 điểm gài; cơ chế lọc cơ học và hấp phụ hóa học của phin lọc hô hấp; chỉ số suy giảm mức áp suất âm trọng số A đối với phương tiện bảo vệ thính giác.

Kỹ năng phát triển

• Kỹ năng kỹ thuật (Technical skills): Kiểm tra thông số cơ lý và độ kín khít của thiết bị bảo vệ hô hấp; đo kiểm tra cách điện của dụng cụ cầm tay; vận hành thiết bị khí thở tự cấp SCBA và thiết bị lặn SCUBA.
• Kỹ năng phân tích (Analytical skills): Phân tích các thông số môi trường lao động (nhiệt độ >32°C, độ ồn >85 dBA, độ rung >4 cm/s, kích thước hạt bụi 0,1–5 µm) để đưa ra chỉ định chủng loại PPE phù hợp.
• Kỹ năng thực hành nghề nghiệp (Practical competencies): Lập sổ theo dõi, quản lý cấp phát trang thiết bị; xây dựng quy trình kiểm soát chất lượng, vệ sinh, khử độc và bảo quản phương tiện bảo hộ tại nhà xưởng công nghiệp.

---

Phương pháp giảng dạy và học tập (300-350 từ)

• Tiếp cận sư phạm (Pedagogical approach): Giáo trình áp dụng mô hình giảng dạy tích cực, lấy người học làm trung tâm. Phương pháp bao gồm thuyết trình ngắn kết hợp phương pháp nêu vấn đề (Problem-based learning), đặt câu hỏi vấn đáp và định hướng nghiên cứu tài liệu kỹ thuật chuyên sâu.
• Bài tập và thảo luận tình huống (Case studies & Practical exercises): Tổ chức người học thành các nhóm nhỏ (quy mô 8–10 sinh viên). Nhóm trưởng phân công thành viên tìm hiểu các chủ đề kỹ thuật trước buổi học, xử lý bài tập tình huống nhận dạng mối nguy hiện trường, thảo luận nhóm, ghi chép và thực hiện báo cáo chuyên đề trước lớp.
• Điều kiện cơ sở vật chất: Môn học yêu cầu phòng học lý thuyết và xưởng thực hành đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật; trang bị máy chiếu (Projector), máy vi tính, hệ thống biểu bảng, mô hình mẫu và các trang thiết bị bảo vệ cá nhân thực tế phục vụ trực quan hóa thao tác.
• Phương pháp đánh giá kết quả (Assessment methods): Căn cứ Thông tư số 09/2017/TT-BLĐTBXH, hệ thống đánh giá môn học gồm:
  • Điểm đánh giá quá trình (Trọng số 40%): Bao gồm 01 bài kiểm tra thường xuyên dạng trắc nghiệm trên giấy sau 15 giờ học (đánh giá chuẩn A1, A2) và 01 bài kiểm tra định kỳ trắc nghiệm trên giấy sau 32 giờ và 45 giờ học (đánh giá chuẩn A1, A2, A3, B1, B2, C1).
  • Điểm thi kết thúc môn học (Trọng số 60%): Tổ chức thi trắc nghiệm trên máy tính sau khi hoàn thành 45 giờ học (đánh giá toàn diện chuẩn đầu ra A1, A2, A3, B1, B2, C1). Thang điểm chấm 10, làm tròn một chữ số thập phân và quy đổi sang thang điểm 4 theo hệ thống tín chỉ.
• Hướng dẫn tự học (Self-study guidelines): Người học có trách nhiệm nghiên cứu bài học trước khi đến lớp thông qua hệ thống thư viện và tài liệu tham khảo được cung cấp; tham dự tối thiểu 70% thời lượng giảng dạy lý thuyết (trường hợp vắng >30% số tiết lý thuyết bắt buộc phải học lại môn học).

---

Điểm nổi bật và cập nhật (250-300 từ)

• Hệ thống hóa tiêu chuẩn kỹ thuật đa ngành: Giáo trình trích dẫn và đồng bộ hóa hệ thống Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia (QCVN) và Tiêu chuẩn quốc gia (TCVN) chuyên ngành, bao gồm:
  • QCVN 06:2012/BLĐTBXH về Mũ an toàn công nghiệp (TCVN 6407:1998);
  • QCVN 10:2012/BLĐTBXH về Bộ lọc dùng trong mặt nạ phòng độc;
  • QCVN 23:2014/BLĐTBXH về Hệ thống chống rơi ngã cá nhân;
  • QCVN 24:2014/BLĐTBXH về Găng tay cách điện;
  • QCVN 24:2016/BYT và QCVN 80:2014/BGTVT về Kiểm soát tiếng ồn nơi làm việc và trên tàu biển;
  • TCVN 7547:2005 về Phân loại phương tiện bảo vệ đầu.
• Tích hợp phân cấp kiểm soát mối nguy hiện đại: Nội dung giáo trình đưa vào sơ đồ tháp phân cấp kiểm soát mối nguy (Hierarchy of Controls) 5 cấp bậc, phân định rõ ràng giữa biện pháp kỹ thuật công nghệ và biện pháp trang bị bảo hộ cá nhân.
• Ứng dụng thực tiễn trong công nghiệp dầu khí và môi trường khắc nghiệt: Tích hợp các quy định kỹ thuật chuyên thù như TCVN 2604-78 và TCVN 2605-78 đối với quần áo bảo hộ lao động cho công nhân thăm dò và khai thác dầu khí; đào tạo chuyên sâu quy trình sử dụng thiết bị thở SCBA và thiết bị lặn SCUBA trong công tác ứng phó sự cố không gian kín và môi trường ngập nước.
• Lượng hóa các tiêu chí kiểm soát chất lượng: Cung cấp định lượng cơ lý cụ thể như: găng tay bạt có độ bền kéo đứt dọc >170 kG, ngang >130 kG, mài mòn >1300 vòng; mũ an toàn có trọng lượng không quá 400g và tốc độ cháy không quá 50mm/phút.

---

Đối tượng sử dụng giáo trình (200-250 từ)

• Sinh viên chuyên ngành: Tài liệu học tập bắt buộc cho sinh viên trình độ Cao đẳng nghề Bảo hộ lao động (thuộc ngành An toàn Môi trường).
• Kiến thức tiên quyết (Prerequisites): Người học cần hoàn thành khối kiến thức chung (Giáo dục chính trị, Pháp luật, Tin học, Tiếng Anh) và nắm vững kiến thức từ các môn học chuyên môn nền tảng như: Pháp luật BHLĐ (ATMT19MĐ08), Tâm lý học lao động (ATMT19MH07), Ecgonomic (ATMT19MĐ09) và Vệ sinh công nghiệp (ATMT19MĐ11).
• Giảng viên chuyên ngành: Tài liệu giảng dạy chính thức cho giảng viên thuộc Trung tâm Đào tạo An toàn Môi trường - Trường Cao đẳng Dầu khí và các cơ sở giáo dục nghề nghiệp có đào tạo chuyên ngành an toàn lao động.
• Tự học và tham khảo chuyên môn: Cán bộ an toàn (HSE Officer), kỹ sư giám sát an toàn - vệ sinh môi trường tại các nhà máy lọc dầu, giàn khoan, xí nghiệp cơ khí, công trường xây dựng sử dụng làm tài liệu tra cứu kỹ thuật để lập định mức trang cấp, kiểm tra chất lượng và xây dựng quy chế quản lý PPE tại cơ sở.

---

Câu hỏi thường gặp (250-300 từ)

1. Giáo trình này phù hợp với ai?

Tài liệu được biên soạn phục vụ giảng dạy chính thức cho sinh viên cao đẳng nghề Bảo hộ lao động, đồng thời là tài liệu tham khảo kỹ thuật cho cán bộ quản lý an toàn, vệ sinh lao động (HSE) tại các doanh nghiệp công nghiệp và dầu khí.

2. Cần kiến thức nền nào để học?

Người học cần có kiến thức cơ bản về pháp luật an toàn vệ sinh lao động (mô đun ATMT19MĐ08), các yếu tố vi khí hậu và độc chất môi trường từ môn Vệ sinh công nghiệp (ATMT19MĐ11), cùng nguyên lý thích ứng sinh thái lao động từ môn Ecgonomic (ATMT19MĐ09).

3. Điểm khác biệt với giáo trình khác?

Giáo trình kết hợp việc phân loại phương tiện bảo vệ với hệ thống văn bản quy chuẩn quốc gia (QCVN, TCVN); đồng thời đào tạo chi tiết về các trang thiết bị bảo vệ chuyên dụng trong môi trường công nghiệp dầu khí như bình khí thở SCBA, thiết bị lặn SCUBA và quần áo bảo hộ ngành dầu khí (TCVN 2604-78, 2605-78).

4. Làm sao để tự học hiệu quả?

Người học cần nghiên cứu tài liệu giáo trình và các tiêu chuẩn viện dẫn trước buổi học, tích cực tham gia thảo luận nhóm (8–10 sinh viên) giải quyết các bài tập tình huống thực tế, và tuân thủ thời lượng tự học theo đề cương môn học.

5. Có tài liệu bổ trợ nào kèm theo?

Giáo trình sử dụng các tài liệu tham khảo chính thức gồm:

1. Đỗ Thị Ngọc Khánh, Huỳnh Phan Tùng & Lê Quý Đức, Kỹ Thuật An Toàn và Vệ Sinh Lao Động – Ngành Địa Chất Dầu Khí, NXB Đại Học Quốc Gia TP.HCM.
2. Nguyễn Văn Ân & Trần Văn Phúc Ân, Kỹ Thuật An Toàn Vệ Sinh Lao Động, NXB Đại Học Quốc Gia TP.HCM.
3. Trần Ngọc Lân, Kỹ Thuật An Toàn & Bảo Hộ Lao Động, NXB Đại Học Công Nghiệp.
4. Sổ Tay Bảo Hộ Lao Động, NXB Thông Tin và Truyền Thông.
5. Luật An toàn, vệ sinh lao động số 84/2015/QH13.

---

Kết luận (150 từ)

Giáo trình mô đun Phương tiện bảo vệ cá nhân (Mã mô đun: ATMT19MĐ12) xác lập hệ thống tri thức chuẩn xác về phân loại, tiêu chuẩn kỹ thuật, kiểm soát chất lượng và quy trình quản trị phương tiện bảo vệ cá nhân trong sản xuất.

Về lộ trình học tập tiếp theo, mô đun cung cấp nền tảng chuyên môn bắt buộc để sinh viên tiếp thu các học phần kỹ thuật chuyên sâu trong chương trình đào tạo nghề Bảo hộ lao động, bao gồm:

• An toàn công nghiệp dầu khí (ATMT19MĐ23);
• Đánh giá rủi ro (ATMT19MĐ25);
• An toàn làm việc trong không gian hạn chế (ATMT19MĐ26);
• Ứng phó khẩn cấp và sơ tán thoát hiểm (ATMT19MĐ27);
• Quản lý an toàn vệ sinh lao động (ATMT19MĐ29).

Việc kết hợp đồng bộ giữa giáo trình mô đun và các nguồn tư liệu tham khảo tiêu chuẩn quốc gia giúp người học hoàn thiện năng lực thực thi và giám sát an toàn lao động tại doanh nghiệp.

Trích đoạn nội dung tài liệu

chương 1 theo cá nhân hoặc nhóm và nộp lại cho người dạy đúng thời gian quy định. ❖ ĐIỀU KIỆN THỰC HIỆN BÀI 1 - Phòng học chuyên môn hóa/nhà xưởng: Không - Trang thiết bị máy móc: Máy chiếu và các thiết bị dạy học khác - Học liệu, dụng cụ, nguyên vật liệu: Chương trình môn học, giáo trình, tài liệu tham khảo, giáo án, phim ảnh, và các tài liệu liên quan. - Các điều kiện khác: Không có ❖ KIỂM TRA VÀ ĐÁNH GIÁ BÀI 1 - Nội dung: ✓ Kiến thức: Kiểm tra và đánh giá tất cả nội dung đã nêu trong mục tiêu kiến thức ✓ Kỹ năng: Kiểm tra và đánh giá tất cả nội dung đã nêu trong mục tiêu kỹ năng ✓ Năng lực tự chủ và trách nhiệm: Trong quá trình học tập, người học cần: + Nghiên cứu bài trước khi đến lớp + Chuẩn bị đầy đủ tài liệu học tập. + Tham gia đầy đủ thời lượng môn học.

+ Nghiêm túc trong quá trình học tập. - Phương pháp: ✓ Điểm kiểm tra thường xuyên: không có ✓ Kiểm tra định kỳ lý thuyết: không có ❖ NỘI DUNG BÀI 1 1. PHƯƠNG TIỆN BẢO VỆ ĐẦU. Phương tiện bảo vệ đầu là trang bị nhằm mục đích bảo vệ phần đầu của người lao động tránh khỏi những tác động bên ngòai lên não bộ khi va đập hoặc những yếu tố nguy hiểm, nguy hại khác trong lúc đang làm việc.

Phương tiện bảo vệ đầu được phân loại như sau (theo TCVN 7547:2005): Bài 2: Nhận dạng yếu tố nguy hiểm và lựa chọn phương tiện bảo vệ cá nhân Trang 19 - Mũ chống chấn thương sọ não cho công nhân (mũ thợ xây dựng và một số ngành nghề khác); - Mũ chống cháy; - Mũ chống nóng; - Mũ chống lạnh; Hình 1.1: Phương tiện bảo vệ đầu - Mũ chống bụi và mũ vải lao động phổ thông; - Mũ vải bao tóc; - Mũ vải vệ sinh; - Mũ, nón lá chống mưa nắng; 1. PHƯƠNG TIỆN BẢO VỆ MẮT VÀ MẶT. Phương tiện bảo vệ mắt, mặt có tác dụng ngăn ngừa chấn thương do bụi, các vật rắn và lỏng văng bắn vào mắt, mặt, riêng Hình 1.2: Phương tiện bảo vệ mắt và mặt. phương tiện bảo vệ mắt còn có tác dụng chống tia tử ngoại, tia hồng ngoại, tia UV.

Phương tiện bảo vệ mặt và mắt bao gồm: - Kính chống các vật văng, bắn; - Kính chống bức xạ hồng ngoại; - Kính chống bức xạ tử ngoại; - Kính hàn điện; - Kính hàn hơi; - Kính nhìn lò; - Kính chống tia Rơnghen, phóng xạ; - Kính chống tia laze; - Kính chống trường điện từ; Bài 2: Nhận dạng yếu tố nguy hiểm và lựa chọn phương tiện bảo vệ cá nhân Trang 20 - Tấm chắn chống các vật văng, bắn; - Mặt nạ hàn; - Tấm chắn chống axít, kiềm; - Khăn choàng. PHƯƠNG TIỆN BẢO VỆ THÍNH GIÁC. Phương tiện bảo vệ thính giác có tác dụng làm giảm hoặc cách ly với âm thanh vượt mức cho phép tại nơi làm việc bao gồm: - Nút tai chống ồn; - Bịt tai chống ồn; Hình 1.3: Phương tiện bảo vệ thính giác - Tổ hợp mũ và bịt tai chống ồn. Tại nơi làm việc nếu âm thanh vượt mức 85dBA thì người sử dụng lao động phải trang bị cho người lao động phương tiện bảo vệ thính giác.

PHƯƠNG TIỆN BẢO VỆ CƠ QUAN HÔ HẤP. Dùng để ngăn ngừa tác hại của các loại bụi và hơi, khí độc xâm nhập vào cơ quan hô hấp bao gồm: - Khẩu trang lọc bụi; - Khẩu trang lọc hơi, khí độc; - Bán mặt nạ lọc bụi; Hình 1.4: Phương tiện bảo vệ cơ quan hô hấp - Bán mặt nạ lọc hơi, khí axít và hóa chất vô cơ [axít xianic (HCN), oxít nitơ (NO), lưu huỳnh đioxít (SO2), clo (Cl2).]; Bài 2: Nhận dạng yếu tố nguy hiểm và lựa chọn phương tiện bảo vệ cá nhân Trang 21 - Bán mặt nạ lọc hơi khí hóa chất hữu cơ (benzen, toluen.); - Bán mặt nạ lọc khí amoniac (NH3); - Bán mặt nạ lọc khí cacbon oxít (CO); - Bán mặt nạ lọc hơi thủy ngân (Hg); - Bán mặt nạ lọc bụi và hơi khí kim loại nặng và hợp chất của chúng [asen (As), asin (AsH3).]; - Bán mặt nạ lọc bụi và hơi khí độc; - Bán mặt nạ chống bụi phóng xạ; - Mặt nạ lọc hơi khí axít và các hóa chất vô cơ [axít xianic (HCN), oxít nitơ (NO).]; - Mặt nạ lọc hơi khí hóa chất hữu cơ ( benzen, toluen.); - Mặt nạ lọc khí Amoniac (NH3); - Mặt nạ lọc khí cacbon oxít (CO); - Mặt nạ lọc hơi thủy ngân (Hg); - Mặt nạ lọc bụi và hơi khí kim loại nặng và hợp chất của chúng [asen (As), asin (AsH3).]; - Mặt nạ lọc bụi và hơi khí độc; - Mặt nạ lọc bụi phóng xạ; - Mặt nạ chống hơi, khí, bụi độc và chống thiếu oxy; - Mặt trùm chống hơi, khí, bụi độc và chống thiếu oxy. PHƯƠNG TIỆN BẢO VỆ TAY, CHÂN. Phương tiện bảo vệ tay dùng để bảo vệ tay không bị rách trầy da, bỏng…khi thực hiện những công việc tiếp xúc với bề mặt thô, sắc hoặc lởm chởm, tiếp xúc với hóa chất độc, ăn mòn, bề mặt nóng, bề mặt lạnh, khi sử dụng các Hình 1.5: Phương tiện bảo vệ tay công cụ dụng cụ như máy khoan, máy đầm bê tông gồm có: Bài 2: Nhận dạng yếu tố nguy hiểm và lựa chọn phương tiện bảo vệ cá nhân Trang 22 - Găng tay lao động phổ thông; - Găng tay chống đâm thủng, cứa rách; - Găng tay chống rung; - Găng tay chống nóng; - Găng tay chống cháy; - Găng tay thợ hàn; - Găng tay chống lạnh; - Găng tay chống điện từ trường; - Găng tay cách điện; - Găng tay chống tia Rơnghen và phóng xạ; - Găng tay chống axít, kiềm; - Găng tay chống các dung môi hữu cơ; - Găng tay chống xăng, dầu, mỡ; - Găng tay cao su chống nước và hóa chất; - Bao ngón tay; - Bao lòng bàn tay; - Bao cánh tay; - Đệm khuỷu tay.

Phương tiện bảo vệ chân được trang bị nhằm bảo vệ giảm thiểu các nguy cơ chấn thương bàn chân do vật nhọn, va chạm, tiếp xúc với nguồn điện, hóa chất… như sau: Hình 1.6: Phương tiện bảo vệ chân Bài 2: Nhận dạng yếu tố nguy hiểm và lựa chọn phương tiện bảo vệ cá nhân Trang 23 - Giầy lao động phổ thông; - Giầy đi rừng cao cổ; - Giầy chống va đập; - Giầy chống đâm thủng, cứa rách; - Giầy chống va đập, đâm thủng, cứa rách; - Giầy chống trơn trượt; - Giầy chống rung; - Giầy chống nóng; - Giầy chống cháy; - Giầy chống lạnh; - Giầy da thợ hàn; - Giầy chống tia Rơnghen và phóng xạ; - Giầy chống tĩnh điện; - Giầy chống xăng, dầu, mỡ (giầy da, giầy vải.chống xăng, dầu, mỡ); - Giầy chống dung môi hữu cơ; - Giầy chống axít, kiềm; - Dép nhựa có quai hậu; - Ủng cao su chống nước bẩn và hóa chất; - Ủng chống tia Rơnghen và phóng xạ; - Ủng cách điện; - Ủng chống axít, kiềm; - Ủng chống các dung môi hữu cơ; - Tất chống vắt; - Xà cạp; Bài 2: Nhận dạng yếu tố nguy hiểm và lựa chọn phương tiện bảo vệ cá nhân Trang 24 - Đệm đầu gối. PHƯƠNG TIỆN BẢO VỆ THÂN THỂ. Phương tiện bảo vệ thân thể có tác dụng làm giảm thiểu các yếu tố nguy hại cho người sử dụng như vật văng bắn, tia lửa điện, tia lửa hàn, hóa chất độc hại, tia UV… bao gồm: - Quần áo lao động phổ thông; - Quần áo chống lạnh; - Quần áo chống nóng; - Quần áo chống cháy; - Tổ hợp quần áo chống cháy; - Quần áo chống điện từ trường; Hình 1.7: Phương tiện bảo vệ thân thể - Quần áo chống tia Rơnghen và phóng xạ; - Tổ hợp quần áo chống tia Rơnghen và phóng xạ; - Tổ hợp quần áo chống áp suất thấp (quần áo vũ trụ.); - Tổ hợp quần áo chống áp suất cao (quần áo thợ lặn.); - Quần áo chống bụi; - Quần áo chống axít, kiềm; - Quần áo chống các dung môi hữu cơ; - Quần áo chống xăng, dầu, mỡ; - Quần áo chống nước; - Quần áo cách ly; - Quần áo vệ sinh (quần áo vải trắng,.); - Quần áo chống vi sinh vật, côn trùng; - Áo mưa (vải bạt, nilon.); Bài 2: Nhận dạng yếu tố nguy hiểm và lựa chọn phương tiện bảo vệ cá nhân Trang 25 - Áo blu; - Quần yếm; - Yếm chống chấn thương cơ học; - Yếm chống tia Rơnghen và phóng xạ; - Yếm chống axít, kiềm; - Tạp dề chống nước; - Đệm bụng; - Đệm vai; - Đệm lưng; - Nịt bụng. PHƯƠNG TIỆN CHỐNG NGÃ CAO.

Phương tiện bảo vệ chống ngã cao: dùng để ngăn ngừa nguy hiểm do rơi, té khi làm việc trên cao bảo vệ sinh mạng cho người sử dụng Phương tiện chống ngã cao thường được sử dụng khi chiều cao làm việc trên 2m (có nơi quy định trên 1,5m; 3m…).8: Phương tiện chống ngã cao 1. PHƯƠNG TIỆN CHỐNG ĐIỆN GIẬT, ĐIỆN TỪ TRƯỜNG. - Kính chống trường điện từ; - Găng tay chống điện từ trường; - Găng tay cách điện; - Giầy chống tĩnh điện; - Ủng cách điện; - Quần áo chống điện từ trường; Hình 1.9: Phương tiện chống điện giật - Thảm cách điện; Bài 2: Nhận dạng yếu tố nguy hiểm và lựa chọn phương tiện bảo vệ cá nhân Trang 26 - Dụng cụ cầm tay cách ly (kìm cách điện, sào cách điện.); - Thang cách điện. PHƯƠNG TIỆN CHỐNG CHẾT ĐUỐI.

Phương tiện bảo vệ chống đuối nước có tác dụng nâng miệng của người đang ở dưới nước lên cách mặt nước, tránh bị người đang ở dưới nước bị đuối nước.10: Phương tiện chống chết đuối 1. Các loại phương tiện bảo đảm an toàn, vệ sinh lao động khác. - Khăn quàng chống lạnh; - Kem bảo vệ da. ❖ TÓM TẮT BÀI 1 - Phương tiện bảo vệ đầu; - Phương tiện bảo vệ mắt, mặt; - Phương tiện bảo vệ thính giác; - Phương tiện bảo vệ cơ quan hô hấp; - Phương tiện bảo vệ tay, chân; - Phương tiện bảo vệ thân thể; - Phương tiện chống ngã cao; - Phương tiện chống điện giật, điện từ trường; - Phương tiện chống chết đuối; - Các loại phương tiện bảo đảm an toàn, vệ sinh lao động khác Bài 2: Nhận dạng yếu tố nguy hiểm và lựa chọn phương tiện bảo vệ cá nhân Trang 27 ❖ CÂU HỎI VÀ TÌNH HUỐNG THẢO LUẬN BÀI 1 Câu 1: Công dụng của PTBVCN là gì? A.

Để bảo vệ cơ thể khỏi tác động của các yếu tố nguy hiểm, độc hại phát sinh trong quá trình lao động, B. Để loại bỏ các yếu tố nguy hiểm, có hại tại nơi làm việc Câu 2: Câu hỏi thảo luận: Liệt kê các loại phương tiện bảo vệ cá nhân?