mở đầu cho khoảng 100 vị đỗ đại khoa của Thái Bình. Sau chiến thắng quân Minh năm 1428, Thái Bình đóng góp cho đất nƣớc thêm nhiều nhân tài kiệt xuất trong đó có nhà bác học Lê Quý Đôn xứng đáng là ngôi sao sáng trên bầu trời Việt Nam. Trong khởi nghĩa nôngdân thế kỷ XVIII, Thái Bình là nơi ghi dấu nhiều sự kiện quan trọng, khởi nghĩa của Hoàng Công Chất kéo dài từ năm 1739-1796, khởi nghĩa của Phan Bá Vành chống triều đình nhà Nguyễn. Trong thời kỳ thực dân Pháp xâm lƣợc nƣớc ta, các sĩ phu yêu nƣớc Thái Bình đã cùng toàn dân một lòng đánh giặc.
Nhiều ngƣời con Thái Bình cũng đã trở thành các cán bộ chủ chốt thành lập các tổ chức cộng sản ở Việt Nam. Làng Nguyên Xá - Đông Hƣng đƣợc tặng cờ làng kháng chiến kiểu mẫu. Sau ngày hòa bình lập lại (1954) Thái Bình đƣợc cả nƣớc biết tới với thành tích trở thành tỉnh đầu tiên của miền Bắc đạt 5 tấn thóc trên 1 ha. Diễn biến, nguyên nhân phát sinh điểm nóng, và tác động của nó tới đời sống kinh tế xã hội Có thể nói, Thái Bình là một tỉnh có nhiều điều kiện thuận lợi trong phát triển nông nghiệp và cũng là một tỉnh giàu truyền thống văn hóa, truyền thống yêu nƣớc và cách mạng, có nhiều đóng góp trong quá trình dựng nƣớc và giữ nƣớc của dân tộc.
Ngƣời dân Thái Bình cần cù sáng tạo, dũng cảm trong lao động sản xuất, chinh phục, cải tạo thiên nhiên; kiên cƣờng bất khuất trong đấu tranh chống giặc ngoại xâm và các thế lực cƣờng quyền; hiếu học và học giỏi trong mọi hoàn cảnh lịch sử. Tuy nhiên, trong giai đoạn năm 1996-1997 vừa qua, ở Thái Bình diễn ra một sự kiện không bình thƣờng, nhân dân khiếu kiện gay gắt lên các cấp Đảng, Nhà nƣớc, gây nên tình trạng mất trật tự xã hội nghiêm trọng. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Từ trƣớc năm 1997, trong tỉnh đã xuất hiện những yếu tố mất ổn định cục bộ (mâu thuẫn trong nội bộ tổ chức Đảng, đoàn thể ở một số cơ sở, mâu thuẫn trong nội bộ nhân dân), xã Thụy Hồng, Thái Thụy, 1989; xã Bình Lăng, Hƣng Hà, 1989; xã Vũ Tây, Kiến Xƣơng; xã Vũ Tiến, Duy Nhất, Vũ Thƣ, 1991; xã Đông Thọ, Đông Hƣng; An Thái, Quỳnh Xá, Quỳnh Phụ, 1994… Các khiếu kiện chủ yếu về yêu cầu đòi dân chủ công khai, về phân chia sử dụng ruộng đất, thu chi vốn quỹ hợp tác xã, ngân sách xã, thanh toán chi phí xây dựng đƣờng giao thông, trƣờng học, trạm xá… Đến năm 1995, 1996, tình hình khiếu kiện của nhân dân nhiều hơn nhƣng không đƣợc cán bộ giải quyết. Do những khiếu kiện của nhân dân không đƣợc xử lý, giải quyết, nên nhân dân hết sức bất bình, tình hình khiếu kiện ở nhiều xã ngày càng phức tạp.
Từ một xóm Dân Chủ ở xã Quỳnh Xá, nhân dân khiếu kiện về việc điều chỉnh ruộng đất, các khoản huy động đóng góp ở xã và yêu cầu xử lý những cán bộ xã có dấu hiệu tiêu cực, tham nhũng. Tiếp đó là các xã Quỳnh Hội, An Thái, Quỳnh Hồng, Quỳnh Nguyên, Quỳnh Mỹ… của huyện Quỳnh Phụ, sau đó lan ra các huyện khác trong tỉnh. Đến tháng 12-1997, tất cả các huyện thị trong tỉnh đều xảy ra khiếu kiện tập thể đông ngƣời. Cụ thể: Quỳnh Phụ: 36/38 xã Thái Thụy: 46/48 xã Đông Hƣng: 41/46 xã Tiền Hải: 32/35 xã Kiến Xƣơng: 31/40 xã Hƣng Hà: 16/34 xã Vũ Thƣ: 29/31 xã Thị xã Thái Bình: 2/13 xã phƣờng Toàn tỉnh có 233/285 xã phƣờng trong đó có 57 xã thuộc loại nghiêm trọng, 130 xã khiếu kiện phức tạp, 98 xã khiếu kiện bình thƣờng [9, tr.
LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Theo báo cáo của Thanh tra tỉnh, đến ngày 25-12-1997, đã có tới 237/285 xã có khiếu kiện (trong đó có 18 xã gay gắt, 65 xã nghiêm trọng, 61 xã phức tạp, 93 xã khiếu kiện bình thƣờng), 48 xã không có khiếu kiện. Đến 20-2-1998: 241/285 xã có khiếu kiện (trong đó 142 xã có nội dung khiêú kiện phức tạp, 94 xã có nội dung khiếu kiện bình thuờng) [1, tr. Quy mô và tính chất phức tạp của việc tố cáo khiếu kiện ngày càng tăng. Từ tổ chức ít đến đông ngƣời lên xã, huyện, tỉnh, trung ƣơng.
Từ vài ngƣời đi khiếu kiện lên tới hàng chục, hàng trăm, hàng nghìn ngƣời, từ tuân thủ pháp luật đến vi phạm pháp luật… Nhƣ tại xã An Ninh - Huyện Quỳnh Phụ, nhóm những ngƣời khiếu kiện đã đánh chủ tịch, đập phá trụ sở UBND xã, đốt nhà cán bộ. Chín nhà cán bộ bị đốt trong đó có 2 mẹ con vì oán thù cán bộ đã cùng đoàn biểu tình ôm rơm đi đốt 6 nhà cán bộ [9, tr. Ngày 9-5- 1997, nhân dân xã Quỳnh Mỹ kéo lên huyện cùng với nhân dân nơi khác vây Viện Kiểm soát, du đổ tƣờng trụ sở công an huyện, hành hung công an, bắt Viện trƣởng Viện Kiểm soát làm con tin. Ở xã Quỳnh Hoa, ngày 9-11, 90 ngƣời kéo lên Hà Nội gặp Văn phòng Chính phủ.
Ngày 12-11, khoảng 200 ngƣời kéo lên Ủy ban tỉnh, cắt dây, tháo cổng tràn vào đập phá cửa kính [9, tr. Có thể nói, sự kiện Thái Bình là điểm nóng chính trị xã hội, với những biểu hiện cụ thể nhƣ: đời sống xã hội trong trạng thái bất bình thƣờng, rối loạn; diễn ra sự xung đột, chống đối giữa các lực lƣợng với hành vi không kiểm soát đƣợc; hành vi của đám đông quần chúng đã vƣợt ra khỏi khuôn khổ của pháp luật và chuẩn mực của văn hóa đạo đức, nó có khả năng lan tỏa. Điểm nóng Thái Bình là điểm nóng chính trị, xã hội vì đây là điểm nóng diễn ra trong lĩnh vực chính trị xã hội khi mà sự chống đối của đám đông quần chúng nhân dân đã hƣớng trực tiếp vào những ngƣời nắm quyền lực chính trị, cơ quan quyền lực và thể chế chính sách của chính quyền nhà nƣớc. Ở đây cụ LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com thể là các khiếu kiện biểu tình của ngƣời dân hƣớng tới là hệ thống chính trị (chủ yếu là ở cơ sở), với các cán bộ chủ chốt nhƣ chủ tịch, phó chủ tịch UBND xã, phó ban tài chính xã, bí thƣ và phó bí thƣ Đảng ủy, ban quản lý hợp tác xã.
Ngƣời dân chống đối không phải là vì nhằm để lật đổ chính quyền, chống đối lại thể chế, mà ngƣời dân chỉ mong muốn đòi hỏi sự dân chủ, công bằng, loại bỏ những cán bộ tham nhũng, thoái hóa biến chất, hoàn thiện thể chế chính sách. Điểm nóng Thái Bình đã trở thành vấn đề chính trị nghiêm trọng gây hậu quả về nhiều mặt đối với đời sống kinh tế chính trị, xã hội: Về mặt xã hội: Nó đã làm ảnh hƣởng đến truyền thống đoàn kết trong xã hội và nhân dân địa phƣơng. Đoàn kết là một truyền thống quý báu và cao đẹp của nhân dân ta từ bao đời nay. Hồ Chủ Tịch cũng đã từng nói: “Trong bầu trời không gì quý bằng nhân dân, trong thế giới không gì mạnh bằng lực lượng đoàn kết của nhân dân” [17, tr.
Tuy nhiên, điểm nóng Thái Bình đã gây nên ảnh hƣởng nghiêm trọng tới truyền thống đoàn kết quý báu lâu đời của nhân dân. Tình cảm láng giềng họ tộc cũng bị tổn thƣơng. Ngƣời dân Việt Nam bao đời nay sống ở trong làng xã, dƣới những lũy tre xanh, bên những dòng sông hiền hòa uốn lƣợn, đồng lúa phì nhiêu, tình cảm gắn bó chặt chẽ họ lại với nhau đó là tình làng nghĩa xóm, huyết thống họ tộc. Đa số những ngƣời dân trong một làng thƣờng có mối quan hệ huyết thống và các quan hệ giữa những ngƣời trong làng thƣờng đƣợc quy định bằng những giá trị truyền thống.
Do lịch sử hình thành cùng với đặc điểm trên nên đời sống cộng đồng trong làng vừa mang tính chất pháp lý vừa mang nặng tính chất quan hệ tình nghĩa với nhau. Điểm nóng xảy ra không chỉ làm rạn nứt tình cảm của ngƣời dân với nhau trong thời điểm hiện tại mà hậu quả của nó còn ảnh hƣởng tới thế hệ mai sau. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Về mặt kinh tế: Kinh tế trong tỉnh gặp nhiều khó khăn, một số lĩnh vực có xu hƣớng giảm sút, hiệu lực quản lý điều hành kinh tế xã hội của các cấp chính quyền bị suy giảm. Việc một số phần tử quá khích đập phá trụ sở chính quyền, đập phá đốt nhà cán bộ làm ảnh hƣởng không nhỏ tới cơ sở vật chất của nhân dân và nhà nƣớc.
Việc ngƣời dân đi khiếu kiện, biểu tình làm ngƣng trệ công việc lao động sản xuất. Về mặt chính trị: Trƣớc hết, nó vi phạm đến bản chất của Đảng và Nhà nƣớc. Nhà nƣớc ta là nhà nƣớc của dân, do dân và vì dân, mở rộng dân chủ xã hội chủ nghĩa, phát huy quyền làm chủ của ngƣời dân vừa là mục tiêu, vừa là động lực đảm bảo cho thắng lợi của cách mạng, của công cuộc đổi mới. Mục tiêu của Đảng ta là: mọi lợi ích, mọi quyền lực đều thuộc về nhân dân, ngoài ra Đảng không còn mục tiêu nào khác.
Những năm qua, Đảng và Nhà nƣớc đã ban hành nhiều chính sách đổi mới về kinh tế, chính trị, xã hội, phát huy một bƣớc quyền làm chủ của nhân dân. Thực tế đã cho thấy, quyền làm chủ của ngƣời dân trong những năm qua đã bị vi phạm; tệ quan liêu mệnh lệnh, cửa quyền, sách nhiễu, tham nhũng của một bộ phận không nhỏ cán bộ đã khiến nhân dân bất bình, làm giảm sút lòng tin của nhân dân với tổ chức Đảng, chính quyền cơ sở, làm tổn hại tình đồng chí trong Đảng. Nhân cơ hội tình hình trật tự xã hội rối loạn, kẻ địch và các phần tử xấu chống đối, lợi dụng để kích động nói xấu chế độ. Mâu thuẫn trong sự kiện điểm nóng Thái Bình là mâu thuẫn không đối kháng, trong nội bộ nhân dân, không có yếu tố của kẻ địch bên ngoài tác động.
Tuy nhiên, nếu tình hình tiếp tục kéo dài và phức tạp sẽ tạo điều kiện cho kẻ địch thực hiện chiến lƣợc “diễn biến hòa bình”, lúc đó hậu quả sẽ phức tạp và khó giải quyết. Nguyên nhân xảy ra điểm nóng Thái Bình có thể thấy do những nguyên nhân chính nhƣ sau: LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Cán bộ tham nhũng, vi phạm quyền dân chủ với nhân dân. Thái Bình là một tỉnh còn nghèo, trong quá trình chuyển đổi nên kinh tế, đời sống của ngƣời dân đã có nhiều tiến triển nhƣng là một tỉnh thuần nông, ngƣời dân chủ yếu sống nhờ vào những sản phẩm thuần túy của nông nghiệp nên đời sống vẫn gặp nhiều khó khăn.