Chương I: MOT SO VAN DE LY LUCO AN BAN VE CA PHE VA XUẤT KHẨU CÀ PHÊ: Dé án tốt nahiệp GVHD : TS, Doan Thi Héng Van Chương | „ ¬ ` MOT SO VAN DE LY LUAN CO BAN VE CA PHE VA XUAT KHAU CA PHE I PHAN TICH TINH HINH SAN XUAT VA XUẤT KHẨU CÀ PHÊ TRÊN THẾ GIỚI. 11 Giéi thiệu chung về cà phê thế siới 1.1Nguồn gốc của cà phê Cà phê có nguồn gốc từ vùng Bắc Phi, từ đó được lan truyền sang các quốc gia thuộc vùng nhiệt đới là châu Á, sau đó qua các châu lục khác như chau My La Tinh , châu Phi , một phần châu Âu và châu Úc. Quốc gia trồng cà phê dau tién 1a Ethiopia , vao thé ky XV. Tuy vậy quốc gia hiện nay đứng đầu thế giới về trồng cà phê là Brazil.2 Các loại cà phê Có nhiều loại cà phê nhưng có 3 loại cà phê chủ yếu thường gặp nhất là + Cà phê Robusta ( cà phê vối ) + Cà phê Arabica ( cà phê chè ) + Cà phê Excelsa ( cà phê mít) Trong từng loại cà phê kể trên còn được phân loại chỉ tiết từng loại khác như cà phê chè có các loại là Typica , Bourbon , Moka , Mundonovo.3 Các yêu cầu về điều kiện ngoại cảnh cho cây cà phê + Pat daisy tưởng nhất để trồng cà phê là loại đất ba-zan vì đặc điểm lý hóa tốt , có tầng đất dày , yêu cầu về đất để trồng cà phê phải có tầng sâu từ trên 70 cm trở lên , có độ thoát nước tốt.
+ Vjiet độ : Arabica thích hợp nhất ở nhiệt độ: từ 20-22 độ C. Robusta thì ở nhiệt độ từ 24-26 độ C là thích hợp nhất. Nhiệt độ giảm xuống tới 0 độ C làm cháy các đọt non , nếu kéo dài sẽ làm cháy cả lá già , đặc biệt là vùng hay xuất hiện sương muối. Gió rét và gió nóng đều bất lợi đối với sinh trưởng cà phê.
SV, Mae Suong Thiy Vi Trang 3 Dé án tốt nghiép GVHD : TS. Boan The Héng Van + Lugng mua va dé đm: : Lượng mưa cân thiết cho ca phé Arabica là 1. Lượng mưa cần thiết cho cà phê Robusta là 1. Độ ẩm của không khí yêu cầu phải trên 70%.
+ Anh ;ána G : Cà Pp phê Arabica thích ánh sáng tấn xạ trong khi cà phê Robusta thích ánh sáng trực xạ yếu. Cả hai loại cà phê đều cần lượng ánh sáng thích hợp để đảm bảo quá trình quang hợp được thực hiện tốt. + €Zó: Nếu gió lạnh, gió khô, gió nóng đều gây ảnh hưởng đến quá trình sinh trưởng của cây cà phê. Vì gió làm tăng nhanh quá trình bốc hơi nước của cây cà phê mà cà phê là loại cây cần nhiều nước nên nếu trong điểu kiện thời tiết quá nhiều gió cần trồng hệ đai rừng chắn gió để hạn chế tác hại của sương muối và bốc hơi nước.
Các loại cà phê chế biến được Hêu dùng biện nay * Ca phE 12/2 X2 Thực hiện các công đoạn trộn , rang ,xay , đóng gói , đem đến người tiêu dùng. * Ca ⁄ hoa tan Chiết suất nước từ cà phê rang xay , hay còn gọi là cà phê thử nếm. Ca Z⁄ phe caffeine Chiếm khoảng 10% sản phẩm, cà phê tiêu thụ trên thế giới. Thường được chế biến từ cà phê Robusta .5: Các phương pháp chế biến cà phê Thông thường có hai phương pháp chế biến : _ Phương pháp chế biến ướt _ Phương pháp chế biến khô Phương pháp chế biến ướt : Phải qua các công đoạn sát tươi bỏ phần vỏ thịt , sau lên men hay sát bỏ lớp vỏ nhớt bám ở xung quanh vỏ trấu , ngâm trước rồi đem phơi.
Phương pháp chế biến khô : sau khi thu hoạch đem phơi cả quả trên sân không qua khâu sát tươi. Phương pháp nửa khô nữa ưới : cà phê đem sát tươi còn lẫn cả vỗ quả đem phơi không qua công đoạn lên men , ngâm rửa. Mee Suong Thiy Vi Trang 4 Dé án tốt nghiép GVHD : TS, Poan Thi đảng Van Sơ đồ 1: Sơ đồ chế biến cà phê ’ Nguyên Liệu quảtươi \ Phương pháp ướt Phương pháp khô * ¥ Thu nhận nguyên liệu Thu nhận nguyên liệu * Ỷ Phân loại trong bể xi-phông Phơi và sấy cà-phê quả Ỷ Phân loại hạttheo trọnglượng we Ngâm lên men ¥ Ngâm rửa Làm ráo nước 4— Phơi sấy | Yy Lầm sạch tạp chất ¥ Sát khô Ỷ Đánh bóng cà-phê nhân ¥ Phan loai ca-phé Ỷ Cà-phê nhân thành phẩm SY. Maa Suang Cháu UN Trang 5 Dé an tet nghigp GVHD » TS, Bodin Thi Hing Van 1.6 Một số tiến bộ kỹ thuật mới được áp dụng trồng và chăm sóc cây cà phê trên thế giới.
* Sử dụng các giống mới qua quá trình bình tuyển chọn lọc , lai tạo mang lại được các đặc tính tốt về khả năng kháng sâu bệnh , dạng hình phù hợp , chất lượng tốt , cho năng suất cao. * Áp dụng phương pháp nhân giống vô tính bằng kỹ thuật giâm cành , nuôi cấy mô , tạo ra các vườn cà phê thuần chủng , năng suất cao. * Ấp dụng kỹ thuật trồng dày , tăng mật độ cây trồng trên một đơn vị diện tích , cho phép đạt năng suất cao , rút ngắn chu kỳ kinh tế, đưa lại hiệu quả lớn. * Bón phân dựa trên kết quả chẩn đoán nhu cầu dinh dưỡng khoáng của cây trồng thông qua biện pháp phân tích lá và đất để hướng dẫn sử dụng các loại phân và liễu lượng phù hợp theo nhu cầu của cây trồng.
* Sử dụng các loại chế phẩm bảo vệ thực vật mới, ít độc đối với người, giảm sự ô nhiễm đối với môi trường. * Sử dụng các tiến bộ kỹ thuật của ngành điện tử để chế biến và phân loại cà phê , tạo nhiều dạng sản phẩm và khả năng bảo quản giữ chất lượng được' lâu hơn. * Sử dụng các chế phẩm kích thích sinh trưởng làm cho quá trình ra hoa sớm, đậu quả và quả chín tập trung. * Sử dụng những cây che bóng mới , phù hợp với nhu cầu chiếu ánh sáng theo đặc điểm sinh lý của cây cà phê .7 Ynghia của việc sẳn xuất cà phê Cà phê là một loại cây tạo ra được nước uống cao cấp.
Một số nông dân hiện đang trồng cà phê ở Gia lai nói rằng cà phê là một loại cây “ quý tộc “ vì cần điều kiện ngoại cảnh và tài chính rất cao. Tuy rằng trồng cà phê đem lại nguồn lợi rất lớn cho người dân nhưng đồng thời cũng cần công chăm sóc , nuôi dưỡng rất nhiều. Ngoài các yếu tố ngoại cảnh đã nêu ở phần trên cây cà phê cần nhiều phân bón và nước do đó nếu thiếu một trong hai yếu tố này thì kết quả trêng cà phê sẽ thất bại. Chính vì vậy nên khi hạn hán xảy ra tại các vùng trồng cà phê thì vụ mùa ấy thường bị mất mùa và chất lượng kém.
Tuy rằng giá trị kinh tế của cây cà phê rất cao , tuy nhiên thời gian thu hổi lại vốn rất lâu .Thông thường thì việc trồng cà phê chỉ bắt đâu có lời từ năm thứ 6, thứ 7 kể từ lúc trồng. 2-3 năm đầu chưa thu hoạch được , 2-3 năm sau đó thu hoạch với sản lượng rất thấp , không đáng kể. Mac Suong Thity VU Trang 6 tô án tốt nghệ 35/£P GVHD 27S, Doan Thi cảng 4 (Mãn Cà phê là loại nông sản đem lại giá trị thương mại cao trên thế giới và ngày càng có xu hướng nhiều hơn nữa ,do vậy cần khai thác việc trồng loại nông sản này hơn nữa .2 Phân tích tình hình sản xuất và xuất khẩu cà phê trên thế giới 1.1 Phân tích tình hình sản xuất cà phê thế giới Hiện nay trên thế giới có 75 quốc gia trồng cà phê với tổng diện tích trên 10 triệu ha , sản lượng 6 triệu tấn /năm. Brazil là nước có diện tích trồng cà phê lớn nhất thế giới , trên 3 triệu ha chiếm 25% sản lượng cà phê thế giới.
Kế đến là Côte D' Ivoire ( Châu Phi) khoảng 1 triệu ha, Indonesia ( Châu Á ) khoảng ltriệu ha , và Colombia với. diện tích gần 1 triệu ha với sản lượng hàng năm đạt trên dưới 700 ngàn tấn. Do áp dụng một số tiến bộ kỹ thuật mới như giống mới và mật độ trồng dày nên đã có hàng chục nước đưa năng suất bình quân đạt trên l1 triệu tấnnăm. Điển hình có Costa Rica ở Trung Mỹ với diện tích cà phê chè là 85.000 ha nhưng đã đạt năng suất bình quân trên 1.
>< Do sự xuất hiện và gây tác hại của bệnh gỉ sắt cà phê tại nhiều nước Trung và Nam Mỹ từ năm 1970 trở lại đây đã gây thêm nhiều khó khăn và tốn kém cho nghề trồng cà phê ở khu vực này. Cà phê chè hiện nay vẫn chiếm 70% sản lượng của thế giới. Diện tích cà phê chè được trồng tập trung chủ yếu ở Trung và Nam Mỹ , một số nước ở Đông Phi như : Kenya , Cameroon , Ethiopie , Tan-zania và một phần ở châu Á như Indonesia , Ấn Độ , Philpines. Brazil là quốc gia sản xuất cà phê lớn nhất thế giới, vì vậy ảnh hưởng về giá cả của cà phê tại nước này đối với thị trường trên toàn thế giới là rất lớn.
Tuy nhiên cà phê Brazil cũng chịu ảnh hưởng rất nhiều bởi thời tiết,khi gặp thời tiết bị hạn hán , không đủ nước để tưới tiêu trên vành đai trồng cà phê, cà phê Brazil bị mất mùa , dẫn đến việc giá cà phê trên thế giới tăng mạnh. Giá cả thị trường cà phê trên thế giới thay đổi liên tục , chủ yếu biến động trên hai thị trường cà phê chính là thị trường cà phê Luân Đôn và thị trường cà phê New York. Trên cơ sở đó xác định được giá cả giao dịch trên các thị trường khác trên toàn thế giới .2 Các quốc gia sản xuất cà phê nhiều trên thế giới + Thị trường cò phê Brazil .Brazil là quốc gia sản xuất cà phê đứng đầu thế giới trong suốt 50 năm qua. Sản lượng cà phê trên thế giới luôn đạt từ 30 đến 50 % tổng sản lượng cà phê trên thế giới,có sức ảnh hưởng rất mạnh đến SV, Mae Suong Thuy %⁄ / Trang 7 Dé an tat nghiệp GVHD : TS.
Bean Thi Héng Van hoạt động mua bán cà phê trên thế giới .