BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÁCH KHOA HÀ NỘI NGUYỄN THỊ THU HUYỀN MỘT SỐ GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG TÀI CHÍNH CÔNG TY LIÊN DOANH SẢN XUẤT THÉP VINAUSTEEL LUẬN VĂN THẠC SĨ NGÀNH QUẢN TRỊ KINH DOANH Hà Nội, 2004 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÁCH KHOA HÀ NỘI NGUYỄN THỊ THU HUYỀN MỘT SỐ GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG TÀI CHÍNH CÔNG TY LIÊN DOANH SẢN XUẤT THÉP VINAUSTEEL LUẬN VĂN THẠC SĨ NGÀNH QUẢN TRỊ KINH DOANH NGƯỜI HƯỚNG DẪN : TS.NGHIÊM SỸ THƯƠNG Hà Nội, 2004 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Môc lôc TT C¸c néi dung Trang C¸c tõ viÕt t¾t 1 Lêi më ®Çu 2 Ch¬ng 1: Lý thuyÕt vÒ tµi chÝnh doanh nghiÖp 5 1 Kh¸i qu¸t tµi chÝnh doanh nghiÖp 5 1.1 Vµi nÐt vÒ tµi chÝnh doanh nghiÖp 5 1.2 Vai trß cña tµi chÝnh doanh nghiÖp 6 1.1 Vai trß huy ®éng vèn 6 1.2 Vai trß qu¶n lý sö dông vèn 6 1.3 Vai trß ®ßn b¶y thóc ®Èy s¶n xuÊt kinh doanh ph¸t triÓn 6 1.4 Vai trß c«ng cô kiÓm tra, gi¸m s¸t mäi ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh 7 doanh cña doanh nghiÖp 2 Néi dung tµi chÝnh doanh nghiÖp 7 2.1 C¸c nguån vèn vµ ph¬ng thøc huy ®éng vèn 7 2.1 Nguån vèn chñ së h÷u vµ ph¬ng thøc huy ®éng 7 2.1 Vèn ban ®Çu 7 2.2 Lîi nhuËn gi÷ l¹i 8 2.3 Ph¸t hµnh cæ phiÕu 8 2.2 Nî vµ c¸c ph¬ng thøc huy ®éng nî 9 2.1 Nguån vèn tÝn dông ng©n hµng 9 2.2 Nguån vèn tÝn dông th¬ng m¹i 10 2.3 Ph¸t hµnh tr¸i phiÕu c«ng ty 10 2.2 Chi phÝ vèn vµ c¬ cÊu vèn 11 2.1 Chi phÝ vèn 11 2.1 Chi phÝ sö dông vèn vay 11 2.2 Chi phÝ sö dông vèn cæ phÇn thêng míi 11 2.3 Chi phÝ sö dông vèn cæ phÇn u ®·i 12 2.4 Chi phÝ sö dông vèn cæ phÇn tõ l·i ®Ó l¹i (Ks) 12 2.5 Chi phÝ sö dông vèn trung b×nh theo träng sè (WACC) 12 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.3 Qu¶n lý vµ sö dông tµi s¶n 17 3 C¸c chØ tiªu ®¸nh gi¸ ho¹t ®éng tµi chÝnh 19 3.1 Ph¬ng ph¸p ph©n tÝch tµi chÝnh 19 3.1 Ph¬ng ph¸p tû sè 19 3.2 Ph¬ng ph¸p so s¸nh 19 3.3 Ph¬ng ph¸p DUPONT 19 3.2 C¸c chØ tiªu ®¸nh gi¸ ho¹t ®éng 20 3.1 §¸nh gi¸ kh¶ n¨ng thanh to¸n 20 3.1 Kh¶ n¨ng thanh to¸n ng¾n h¹n 20 3.2 Kh¶ n¨ng qu¶n lý vèn vay (hay kh¶ n¨ng thanh to¸n dµi h¹n) 22 3.2 Kh¶ n¨ng sinh lîi 23 3.1 Tû suÊt sinh lîi trªn tæng tµi s¶n 23 3.2 Tû suÊt sinh lêi trªn vèn chñ së h÷u ROE 24 Ch¬ng II: T×nh h×nh s¶n xuÊt kinh doanh vµ ho¹t ®éng tµi chÝnh c«ng ty Vinausteel 1 Thùc tr¹ng vµ ®Þnh híng ph¸t triÓn ngµnh 26 thÐp ViÖt Nam 1.1 T×nh h×nh thÞ trêng thÐp thÕ giíi 26 1.2 Thùc tr¹ng ngµnh thÐp ViÖt Nam 28 1.3 §Þnh híng ph¸t triÓn cña ngµnh thÐp ViÖt Nam 30 2 Nh÷ng hiÓu biÕt c¬ b¶n vÒ c«ng ty liªn doanh 30 s¶n xuÊt thÐp Vinausteel 2.1 Nh÷ng ®Æc ®iÓm chung 30 2.2 Quy tr×nh c«ng nghÖ s¶n xuÊt s¶n phÈm 31 2.2 §Æc ®iÓm tæ chøc s¶n xuÊt 31 2.3 Quy tr×nh c«ng nghÖ s¶n xuÊt 32 2.3 Nh÷ng thµnh tùu cña C«ng ty 33 2.4 Nh÷ng ®Æc ®iÓm cña c«ng t¸c tµi chÝnh kÕ to¸n cña c«ng ty 33 2.1 §Æc ®iÓm chung 34 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.2 Ph¬ng ph¸p kÕ to¸n ¸p dông ®èi víi mét sè kho¶n môc 34 2.1 H¹ch to¸n ngo¹i tÖ 34 2.2 KhÊu hao TSC§ 35 2.5 C¸c kho¶n c«ng nî ph¶i thu, ph¶i tr¶ 35 2.6 Ph¬ng ph¸p tÝnh gi¸ thµnh 35 2.7 C¸c kho¶n dù phßng ®îc trÝch lËp 36 2.8 C¸c nghiÖp vô néi sinh 36 3 Thùc tr¹ng ho¹t ®éng tµi chÝnh cña C«ng ty 36 3.1 Thùc tr¹ng t×nh h×nh sö dông vèn 36 3.1 §¸nh gi¸ chung vÒ t×nh h×nh sö dông vèn 36 3.2 T×nh h×nh sö dông vèn lu ®éng 38 3.2 T×nh h×nh sö dông vèn b»ng tiÒn 39 3.3 T×nh h×nh sö dông c¸c kho¶n ph¶i thu 39 3.4 T×nh h×nh sö dông hµng tån kho 39 3.5 T×nh h×nh sö dông TSL§ kh¸c 43 3.3 T×nh h×nh sö dông vèn cè ®Þnh 43 3.2 §¸nh gi¸ c¬ cÊu nguån vèn, chi phÝ vèn cña c«ng ty 45 3.1 §¸nh gi¸ c¬ cÊu nguån vèn 45 3.2 §¸nh gi¸ c¬ cÊu Nî ph¶i tr¶ 47 3.3 Ph©n tÝch Nguån vèn chñ së h÷u 48 3.1 Nguån vèn kinh doanh vµ l·i cha ph©n phèi 49 3.2 Quü dù phßng tµi chÝnh vµ quü kh¸c 49 3.4 Chi phÝ sö dông vèn 50 3.1 Chi phÝ sö dông vèn vay 50 3.2 Chi phÝ sö dông vèn chiÕm dông 51 3.3 Chi phÝ sö dông nguån vèn kinh doanh 51 3.4 Chi phÝ sö dông nguån vèn chñ së h÷u kh¸c 52 3.5 Chi phÝ sö dông vèn trung b×nh theo träng sè 52 3.3 Møc ®é t¸c ®éng cña c¸c ®ßn b¶y ®Õn kÕt qu¶ kinh doanh 53 3.1 Ph©n tÝch ®iÓm hoµ vèn 53 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.1 ChØ sè Nî vµ kh¶ n¨ng thanh to¸n l·i vay 56 3.2 Møc ®é t¸c ®éng cña ®ßn b¶y Nî 57 3.4 Tãm t¾t 59 Ch¬ng III : Mét sè gi¶i ph¸p n©ng cao hiÖu qu¶ 62 ho¹t ®éng tµi chÝnh cña c«ng ty Vinausteel 1 Yªu cÇu n©ng cao hiÖu qu¶ ho¹t ®éng tµi 62 chÝnh 1.1 Ph¬ng híng ho¹t ®éng cña C«ng ty 62 1.2 T×nh h×nh tiªu thô 6 th¸ng ®Çu n¨m 2004 62 1.3 Ph©n tÝch ®iÓm m¹nh, ®iÓm yÕu, c¬ héi vµ th¸ch thøc 63 2 Gi¶i ph¸p n©ng cao hiÖu qu¶ ho¹t ®éng tµi 65 chÝnh 2.1 Gi¶i ph¸p vèn lu ®éng 65 2.1 T¨ng doanh thu 65 2.2 Gi¶m chi phÝ 66 2.1 C¸c biÖn ph¸p gi¶m chi phÝ 66 2.2 T¸c ®éng cña gi¶i ph¸p tíi mét sè chØ tiªu tµi chÝnh 67 2.3 X¸c ®Þnh møc vèn lu ®éng tèi u 68 2.1 C¸c biÖn ph¸p x¸c ®Þnh 2.2 T¸c ®éng cña gi¶i ph¸p tíi mét sè chØ tiªu tµi chÝnh 2.4 T¨ng tèc ®é lu©n chuyÓn vèn lu ®éng ë kh©u s¶n xuÊt 76 2.2 Gi¶i ph¸p vèn cè ®Þnh 77 2.1 T¨ng diÖn tÝch dïng vµo s¶n xuÊt kinh doanh 77 2.2 C¶i tiÕn t×nh h×nh sö dông thiÕt bÞ s¶n xuÊt 78 2.3 C¶i tiÕn t×nh h×nh sö dông thiÕt bÞ s¶n xuÊt 78 2.2 T¸c ®éng cña gi¶i ph¸p tíi mét sè chØ tiªu tµi chÝnh 78 2.3 Gi¶i ph¸p ®Çu t d©y chuyÒn s¶n xuÊt míi 79 2.4 Gi¶i ph¸p cæ phÇn ho¸ 80 2.5 QuyÕt ®Þnh c¬ cÊu vèn 81 2.6 Tæng hîp c¸c gi¶i ph¸p 82 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 3 KÕt luËn 84 C¸c phô lôc 85 Tµi liÖu tham kh¶o 97 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LuËn v¨n th¹c sÜ qu¶n trÞ kinh doanh NguyÔn ThÞ Thu HuyÒn C¸c tõ viÕt t¾t TSC§: Tµi s¶n cè ®Þnh TSL§: Tµi s¶n lu ®éng SPLD: S¶n phÈm lµm dë CLB: C©u l¹c bé AFTA: Asian foreign trade association WTO: World trade organisation DOL: Degree of operating leverage DFL: Degree of finance leverage DTL: Degree of total leverage ROA: Return on assets ROE: Return on equity ROCE: Return on common equity EBIT: Earning before interest and tax §TNN: §Çu t níc ngoµi LUAN VANMét CHAT LUONG sè gi¶i ph¸p n©ng cao hiÖudownload : add qu¶ ho¹t ®éng tµi chÝnh c«ng luanvanchat@agmail.com ty Vinausteel -1- LuËn v¨n th¹c sÜ qu¶n trÞ kinh doanh NguyÔn ThÞ Thu HuyÒn Lêi më ®Çu 1. TÝnh cÊp thiÕt cña ®Ò tµi Trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y, nÒn kinh tÕ ViÖt Nam ®· cã nh÷ng bíc ph¸t triÓn vît bËc vÒ mäi mÆt, ph¸t triÓn æn ®Þnh vµ bÒn v÷ng, ®êi sèng nh©n d©n ngµy cµng ®îc n©ng cao. NÒn kinh tÕ ViÖt Nam ®ang tõng bíc më cöa vµ héi nhËp víi nÒn kinh tÕ thÕ giíi, thÓ hiÖn qua viÖc ViÖt Nam gia nhËp Khu vùc mËu dÞch tù do Ch©u ¸ Th¸i B×nh D¬ng (AFTA) vµ tiÕn tíi gia nhËp Tæ chøc th¬ng m¹i thÕ giíi (WTO) vµo n¨m 2005. Më cöa vµ héi nhËp ®· mang l¹i cho nÒn kinh tÕ ViÖt Nam rÊt nhiÒu c¬ héi ®Ó ph¸t triÓn, tõng bíc rót ng¾n kho¶ng c¸ch vÒ kinh tÕ víi c¸c quèc gia trong khu vùc vµ thÕ giíi, ®ång thêi còng ®Æt ra rÊt nhiÒu th¸ch thøc cÇn ph¶i vît qua.
§Ó héi nhËp cã hiÖu qu¶ ®ång thêi cã thÓ ®øng v÷ng trong c¹nh tranh ®ßi hái c¸c doanh nghiÖp ph¶i nç lùc, cè g¾ng tæ chøc s¾p xÕp l¹i ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh nh»m ®a d¹ng ho¸ mÉu m·, h¹ gi¸ thµnh, n©ng cao chÊt lîng s¶n phÈm vµ kh¶ n¨ng c¹nh tranh. Héi nhËp víi nÒn kinh tÕ khu vùc vµ thÕ giíi cã nghÜa c¸c doanh nghiÖp ph¶i ®èi ®Çu víi sù c¹nh tranh gay g¾t cña c¸c nhµ s¶n xuÊt ngoµi níc. MÆt kh¸c khi nÒn kinh tÕ më cöa, c¸c doanh nghiÖp ph¶i chÊp nhËn nh÷ng t¸c ®éng tiªu cùc do sù biÕn ®éng cña gi¸ c¶ hµng ho¸ thÕ giíi ®Õn gi¸ c¶ hµng ho¸ trong níc, ®Æc biÖt lµ nh÷ng hµng ho¸ mµ nguån cung trong níc phô thuéc vµo nguån nhËp khÈu tõ níc ngoµi. Nhu cÇu vÒ nguyªn nhiªn vËt liÖu phôc vô s¶n xuÊt trong níc trong thêi kú c«ng nghiÖp ho¸ - hiÖn ®¹i ho¸ hiÖn nay lµ rÊt lín, trong ®ã cã nhu cÇu vÒ s¾t thÐp phôc vô trong x©y dùng vµ s¶n xuÊt trong níc.
Trong khi nguån cung cña c¸c nhµ s¶n xuÊt trong níc cßn kh¸ khiªm tèn th× nhu cÇu nhËp khÈu c¸c hµng ho¸ nµy lµ mét tÊt yÕu. HiÖn nay ngµnh thÐp níc ta phô thuéc rÊt lín vµo nguån nguyªn liÖu vµ thµnh phÈm nhËp khÈu tõ níc ngoµi. Nguyªn nh©n chñ yÕu lµ do kh¶ n¨ng s¶n xuÊt cña c¸c doanh nghiÖp trong níc cßn rÊt h¹n chÕ. Do vËy, mçi khi gi¸ thÐp trªn thÕ giíi cã sù biÕn ®éng ®Òu lµm gi¸ thÐp trong níc biÕn ®éng theo, g©y ra nh÷ng t¸c h¹i kh«ng nhá tíi thÞ trêng LUAN VANMét CHAT LUONG sè gi¶i ph¸p n©ng cao hiÖudownload : add qu¶ ho¹t ®éng tµi chÝnh c«ng luanvanchat@agmail.com ty Vinausteel -2- LuËn v¨n th¹c sÜ qu¶n trÞ kinh doanh NguyÔn ThÞ Thu HuyÒn thÐp trong níc, ®ßi hái c¸c nhµ s¶n xuÊt ph¶i x©y dùng cho m×nh kÕ ho¹ch tµi chÝnh hiÖu qu¶ nh»m gi¶m thiÓu nh÷ng rñi ro cã thÓ x¶y ra.
Lµ mét doanh nghiÖp liªn doanh s¶n xuÊt thÐp, C«ng ty thÐp Vinausteel còng kh«ng n»m ngoµi nh÷ng xu thÕ ®ã. Nguån nguyªn liÖu cña C«ng ty ®Ó s¶n xuÊt hiÖn phô thuéc rÊt lín vµo nguån ph«i thÐp nhËp khÈu cña níc ngoµi. Khi gi¸ ph«i thÐp trªn thÞ trêng thÕ giíi biÕn ®éng lµm cho chi phÝ nhËp khÈu ph«i thÐp ®Ó s¶n xuÊt còng biÕn ®éng dÉn tíi chi phÝ s¶n xuÊt ®Çu vµo vµ gi¸ thµnh s¶n xuÊt cña c«ng ty thay ®æi theo buéc c«ng ty ph¶i ®iÒu chØnh gi¸ b¸n còng nh kÕ ho¹ch lîi nhuËn cña m×nh, qua ®ã còng t¸c ®éng tíi ho¹t ®éng s¶n xuÊt cña c«ng ty.