Giải pháp nâng cao chất lượng đào tạo tại các cơ sở dạy nghề của tỉnh Bắc Ninh

Luận văn thạc sĩ vnua đề xuất giải pháp nâng cao chất lượng đào tạo tại các cơ sở dạy nghề tỉnh Bắc Ninh, góp phần phát triển nguồn nhân lực.

• Tác giả: Nguyễn Thanh Tùng
• Người hướng dẫn: PGS. Phạm Thị Mỹ Dung
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh
• Đề tài: Giải pháp nâng cao chất lượng đào tạo tại các cơ sở dạy nghề của tỉnh Bắc Ninh
• Loại tài liệu: Luận văn
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. MỤC LỤC
• 2. DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
• 3. DANH MỤC BẢNG
• 4. TRÍCH YẾU LUẬN VĂN
• 5. THESIS ABSTRACT
• 6. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
• 7. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU
• 7.1. Mục tiêu chung
• 7.2. Mục tiêu cụ thể
• 7.3. Câu hỏi nghiên cứu của đề tài
• 8. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU
• 8.1. Đối tượng nghiên cứu

Tóm tắt

I. Tổng quan về chất lượng đào tạo nghề tại Bắc Ninh

Chất lượng đào tạo nghề tại Bắc Ninh đang là một vấn đề cấp thiết trong bối cảnh phát triển kinh tế nhanh chóng của tỉnh. Với 49 cơ sở dạy nghề, tỉnh Bắc Ninh đang nỗ lực nâng cao chất lượng đào tạo để đáp ứng nhu cầu của thị trường lao động. Tuy nhiên, thực trạng hiện tại cho thấy nhiều cơ sở vẫn chưa đáp ứng được yêu cầu về chất lượng, dẫn đến tình trạng lao động chưa qua đào tạo hoặc không đúng chuyên môn.

1.1. Đặc điểm của hệ thống đào tạo nghề tại Bắc Ninh

Hệ thống đào tạo nghề tại Bắc Ninh bao gồm nhiều loại hình cơ sở, từ trung cấp đến cao đẳng nghề. Mỗi cơ sở có những chương trình đào tạo khác nhau, nhưng nhìn chung, chất lượng đào tạo vẫn còn nhiều hạn chế. Các chương trình đào tạo chưa được cập nhật thường xuyên để phù hợp với yêu cầu của thị trường.

1.2. Vai trò của chất lượng đào tạo nghề trong phát triển kinh tế

Chất lượng đào tạo nghề có ảnh hưởng trực tiếp đến năng lực cạnh tranh của tỉnh Bắc Ninh. Đào tạo nghề chất lượng cao giúp cung cấp nguồn nhân lực có tay nghề, đáp ứng nhu cầu của các doanh nghiệp trong và ngoài nước, từ đó thúc đẩy sự phát triển kinh tế bền vững.

II. Vấn đề và thách thức trong đào tạo nghề tại Bắc Ninh

Mặc dù có nhiều cơ sở dạy nghề, nhưng chất lượng đào tạo vẫn chưa đạt yêu cầu. Nhiều học viên tốt nghiệp không đáp ứng được yêu cầu của doanh nghiệp, dẫn đến tình trạng thất nghiệp hoặc làm việc không đúng chuyên môn. Các thách thức này cần được giải quyết để nâng cao chất lượng đào tạo nghề.

2.1. Thực trạng chất lượng đào tạo nghề

Theo thống kê, nhiều học viên tốt nghiệp từ các cơ sở dạy nghề không có việc làm hoặc làm việc không đúng ngành nghề đã học. Điều này cho thấy chất lượng đào tạo chưa đáp ứng được yêu cầu của thị trường lao động.

2.2. Các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng đào tạo

Có nhiều yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng đào tạo nghề, bao gồm cơ sở vật chất, đội ngũ giảng viên, chương trình đào tạo và sự hợp tác giữa doanh nghiệp và cơ sở đào tạo. Việc thiếu hụt các yếu tố này dẫn đến chất lượng đào tạo không đồng đều.

III. Giải pháp nâng cao chất lượng đào tạo nghề tại Bắc Ninh

Để nâng cao chất lượng đào tạo nghề, cần có những giải pháp đồng bộ và hiệu quả. Các giải pháp này không chỉ tập trung vào cải thiện chương trình đào tạo mà còn cần nâng cao năng lực của đội ngũ giảng viên và cơ sở vật chất.

3.1. Cải tiến chương trình đào tạo

Cần thường xuyên cập nhật và cải tiến chương trình đào tạo để phù hợp với nhu cầu thực tế của thị trường lao động. Việc này bao gồm việc đưa vào các môn học mới, kỹ năng mềm và thực hành thực tế.

3.2. Đào tạo và phát triển đội ngũ giảng viên

Đội ngũ giảng viên cần được đào tạo nâng cao về chuyên môn và phương pháp giảng dạy. Việc này sẽ giúp cải thiện chất lượng giảng dạy và tạo ra môi trường học tập tích cực cho học viên.

3.3. Tăng cường hợp tác với doanh nghiệp

Hợp tác chặt chẽ với doanh nghiệp sẽ giúp cơ sở đào tạo nắm bắt được nhu cầu thực tế của thị trường, từ đó điều chỉnh chương trình đào tạo cho phù hợp. Doanh nghiệp cũng có thể tham gia vào quá trình đào tạo, cung cấp thực tập cho học viên.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu

Việc áp dụng các giải pháp nâng cao chất lượng đào tạo nghề đã mang lại những kết quả tích cực. Nhiều cơ sở dạy nghề đã cải thiện được chất lượng đào tạo và tỷ lệ học viên có việc làm sau khi tốt nghiệp cũng tăng lên.

4.1. Kết quả từ các cơ sở dạy nghề

Nhiều cơ sở dạy nghề đã áp dụng các phương pháp giảng dạy mới và cải tiến chương trình đào tạo, dẫn đến sự hài lòng cao hơn từ học viên và doanh nghiệp. Tỷ lệ học viên có việc làm sau khi tốt nghiệp đã tăng lên đáng kể.

4.2. Bài học kinh nghiệm từ các mô hình thành công

Các mô hình đào tạo nghề thành công từ các tỉnh khác có thể được áp dụng tại Bắc Ninh. Việc học hỏi từ những mô hình này sẽ giúp cải thiện chất lượng đào tạo và đáp ứng tốt hơn nhu cầu của thị trường.

V. Kết luận và tương lai của chất lượng đào tạo nghề tại Bắc Ninh

Chất lượng đào tạo nghề tại Bắc Ninh cần được nâng cao để đáp ứng yêu cầu của thị trường lao động trong bối cảnh hội nhập quốc tế. Các giải pháp đã được đề xuất sẽ giúp cải thiện chất lượng đào tạo và tạo ra nguồn nhân lực chất lượng cao cho tỉnh.

5.1. Tương lai của đào tạo nghề tại Bắc Ninh

Với sự phát triển của công nghệ và nhu cầu ngày càng cao về nguồn nhân lực chất lượng, đào tạo nghề tại Bắc Ninh sẽ cần phải thay đổi và phát triển liên tục để đáp ứng yêu cầu của thị trường.

5.2. Định hướng phát triển chất lượng đào tạo nghề

Tỉnh Bắc Ninh cần có những chính sách hỗ trợ và đầu tư cho các cơ sở dạy nghề, từ đó nâng cao chất lượng đào tạo và đáp ứng nhu cầu của thị trường lao động trong tương lai.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Tỉnh Bắc Ninh là một trong những trung tâm kinh tế công nghiệp năng động hàng đầu của vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ. Tính đến năm 2015, toàn tỉnh đã quy hoạch và phát triển 15 khu công nghiệp tập trung, 28 cụm công nghiệp cùng hàng trăm làng nghề truyền thống. Quy mô nền kinh tế ghi nhận bước phát triển vượt bậc với tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) đứng thứ 6 cả nước, gấp 60 lần so với thời điểm tái lập tỉnh năm 1997; thu ngân sách đạt 15.174 tỷ đồng và kim ngạch xuất khẩu đạt 23,4 tỷ USD, chiếm vị trí thứ 2 toàn quốc. Tỷ trọng ngành công nghiệp và dịch vụ đã vươn lên chiếm 94,7% trong cơ cấu kinh tế. Mặc dù lực lượng lao động đang làm việc trong các ngành kinh tế đạt 684.510 người, chiếm 56% tổng dân số, chất lượng nguồn nhân lực lại chưa tương xứng với tốc độ phát triển.

Thực trạng chuyển dịch cơ cấu kinh tế đang tạo ra nghịch lý lớn trên thị trường lao động địa phương: tình trạng dư thừa lao động phổ thông chưa qua đào tạo diễn ra song song với sự khan hiếm trầm trọng đội ngũ công nhân kỹ thuật có tay nghề cao. Mạng lưới 49 cơ sở dạy nghề trên địa bàn tỉnh chủ yếu tập trung đào tạo sơ cấp ngắn hạn, chưa đáp ứng được tiêu chuẩn khắt khe từ các doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI). Luận văn tập trung nghiên cứu thực trạng chất lượng đào tạo tại các cơ sở dạy nghề trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh giai đoạn 2013-2015, từ đó xây dựng hệ thống giải pháp toàn diện cho giai đoạn 2016-2020. Mục tiêu nghiên cứu hướng đến việc nâng tỷ lệ lao động qua đào tạo từ 26% lên mức 50% theo chiến lược phát triển nhân lực quốc gia, đáp ứng trực tiếp nhu cầu các ngành công nghiệp mũi nhọn như điện tử viễn thông, cơ khí chính xác và công nghệ vật liệu mới.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu vận dụng lý thuyết quản lý chất lượng toàn diện (TQM) và bộ tiêu chuẩn quốc tế ISO 9001:2008 nhằm tiếp cận chất lượng đào tạo nghề như một hệ thống dịch vụ phức hợp đa chiều. Đồng thời, mô hình đánh giá giáo dục CIPP (Bối cảnh - Đầu vào - Quá trình - Đầu ra) được sử dụng để phân tích toàn diện chu trình vận hành tại các cơ sở giáo dục nghề nghiệp. Khung lý thuyết của luận văn tập trung làm sáng tỏ bốn khái niệm cốt lõi:

Thứ nhất, đào tạo nghề được xác định là quá trình hoạt động có tổ chức nhằm trang bị hệ thống tri thức, kỹ năng và thái độ nghề nghiệp chuẩn mực, giúp người học hình thành năng lực thực hành để tham gia thị trường lao động. Thứ hai, đào tạo lại nghề là hình thức tái cấu trúc kiến thức và kỹ năng cho lực lượng lao động hiện hữu trước yêu cầu đổi mới công nghệ của các nhà máy sản xuất. Thứ ba, bồi dưỡng nâng cao tay nghề là chu kỳ đào tạo định kỳ nhằm cập nhật các kỹ thuật tiên tiến và nâng bậc thợ chuyên môn. Thứ tư, giá trị gia tăng trong đào tạo là mức độ vượt trội về năng lực thực hành nghề, tư duy kỹ thuật và tác phong công nghiệp mà người học tích lũy được so với thời điểm trước khi tham gia khóa học.

Chất lượng đào tạo nghề được đo lường thông qua năm tiêu chí trụ cột: sự gia tăng năng lực thực tế của học viên, độ chuẩn hóa không sai sót theo chuẩn đầu ra công bố, mức độ bám sát mục tiêu chiến lược của nhà trường, tính tương xứng giữa hiệu quả đào tạo với chi phí đầu tư, và sự thỏa mãn của người sử dụng lao động.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu thứ cấp được tác giả thu thập có hệ thống từ Niên giám Thống kê tỉnh Bắc Ninh, các báo cáo chuyên đề của Sở Lao động - Thương binh và Xã hội, Sở Kế hoạch và Đầu tư giai đoạn 2013-2015. Nguồn dữ liệu sơ cấp được tạo lập thông qua việc triển khai khảo sát bằng bảng hỏi thiết kế chuẩn hóa trên cỡ mẫu gồm 200 đối tượng đại diện, bao gồm cán bộ quản trị cơ sở dạy nghề, giáo viên trực tiếp giảng dạy, học viên đang theo học và các nhà tuyển dụng tại các khu công nghiệp.

Phương pháp chọn mẫu có chủ đích được áp dụng để khảo sát ba cơ sở đào tạo tiêu biểu đại diện cho ba phân tầng giáo dục nghề nghiệp: Trường Cao đẳng nghề Kinh tế - Kỹ thuật Bắc Ninh (đơn vị có bề dày trên 40 năm đào tạo đa cấp trình độ), Trường Trung cấp nghề Kinh tế - Kỹ thuật Bắc Ninh (đơn vị trọng điểm đào tạo kỹ thuật công nghiệp bậc trung cấp) và Trung tâm Dạy nghề thành phố Bắc Ninh (đơn vị điển hình về sơ cấp và phổ cập nghề ngắn hạn).

Tác giả lựa chọn phương pháp thống kê mô tả kết hợp phương pháp so sánh chuỗi thời gian nhằm lượng hóa các biến động về quy mô tuyển sinh, tỷ lệ tốt nghiệp và phân loại học lực qua từng năm học. Phương pháp điều tra giáo dục học được sử dụng để thẩm định tính khả thi của các nhóm giải pháp. Các chỉ tiêu phân tích then chốt được xây dựng chặt chẽ theo các quy chuẩn pháp lý: tỷ lệ học sinh quy đổi trên một giáo viên theo Thông tư số 30/2010/TT-BLĐTBXH (định mức tối đa 20:1), tỷ lệ giáo viên cơ hữu đạt chuẩn tối thiểu 70%, và định mức diện tích phòng thực hành đạt 4 đến 6 m2/chỗ học theo Tiêu chuẩn TCXD VN 60:2003 của Bộ Xây dựng.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình phân tích dữ liệu thực tế giai đoạn 2013-2015 tại tỉnh Bắc Ninh đã ghi nhận bốn phát hiện cốt lõi:

Thứ nhất, có sự chuyển dịch lao động rất mạnh giữa các ngành kinh tế. Ngành công nghiệp chế biến, chế tạo đã thu hút 253.779 lao động, chiếm tỷ trọng áp đảo 39,13% tổng lực lượng lao động của tỉnh; trong khi nông, lâm nghiệp và thủy sản giảm xuống còn 145.859 người, tương ứng 22,49%. Mặc dù vậy, tỷ lệ lao động kỹ thuật có chứng chỉ nghề đáp ứng được các dây chuyền lắp ráp công nghệ cao chỉ chiếm tỷ lệ khiêm tốn dưới 30%.

Thứ hai, mạng lưới đào tạo nghề của tỉnh gồm 49 cơ sở (7 trường cao đẳng nghề, 12 trường trung cấp nghề, 20 trung tâm dạy nghề và 10 cơ sở khác) đang mất cân đối nghiêm trọng về cơ cấu đào tạo. Quy mô đào tạo sơ cấp dưới 1 năm và dạy nghề ngắn hạn chiếm trên 75% tổng lưu lượng học viên, trong khi hệ cao đẳng và trung cấp nghề kỹ thuật chuyên sâu chỉ chiếm khoảng 25%.

Thứ ba, sự thiếu hụt nhân lực tay nghề cao diễn ra gay gắt ở các nhóm ngành kỹ thuật mũi nhọn. Các doanh nghiệp FDI hoạt động trong lĩnh vực điện tử, viễn thông và cơ khí chính xác luôn thiếu hụt kỹ thuật viên khuôn mẫu, thợ vận hành máy CNC và chuyên viên kỹ thuật vật liệu mới, khiến tỷ lệ nội địa hóa sản phẩm công nghiệp hỗ trợ khó gia tăng.

Thứ tư, điều kiện đảm bảo chất lượng đào tạo tại các trường nghề chưa đạt chuẩn đồng bộ. Tỷ lệ giáo viên cơ hữu có kỹ năng thực hành nghề bậc cao chỉ đạt khoảng 65%, trong khi định mức diện tích phòng học thực hành tại nhiều trung tâm chỉ đạt 2,5 đến 3 m2/chỗ, thấp hơn nhiều so với tiêu chuẩn quy định từ 4 đến 6 m2/chỗ.

Thảo luận kết quả

Thực trạng bất cập nêu trên xuất phát từ nguyên nhân chất lượng đầu vào của học viên trường nghề còn rất thấp do công tác phân luồng sau trung học cơ sở và trung học phổ thông chưa triệt để. Đa số học sinh có học lực trung bình và yếu mới lựa chọn học nghề, gây khó khăn lớn cho việc tiếp thu kiến thức kỹ thuật phức tạp. Bên cạnh đó, nội dung chương trình đào tạo chậm cập nhật, tỷ lượng thời gian lý thuyết vẫn chiếm từ 40% đến 50%, trong khi thực hành chưa gắn liền với quy trình sản xuất thực tế tại nhà máy. Trang thiết bị thực hành tại các cơ sở dạy nghề công lập phần lớn đã lạc hậu từ một đến hai thế hệ công nghệ so với dây chuyền tự động hóa của doanh nghiệp.

Khi đối chiếu với kinh nghiệm quốc tế, các quốc gia thành công đều có những quyết sách tài chính mang tính đột phá. Singapore đã dành mức tăng trưởng ngân sách cho giáo dục đào tạo trung bình 30% mỗi năm trong thập niên 1980, trong khi Trung Quốc áp dụng quy định bắt buộc doanh nghiệp trích 1,5% quỹ tiền lương để phục vụ việc đào tạo tay nghề cho người lao động. Tại Việt Nam, sự thiếu vắng cơ chế ràng buộc trách nhiệm của doanh nghiệp với cơ sở đào tạo là mắt xích yếu nhất.

Trong thực tế nghiên cứu, toàn bộ kết quả phân tích có thể được mô hình hóa qua biểu đồ cột thể hiện sự chênh lệch giữa tỷ lệ cung ứng lao động nghề và nhu cầu tuyển dụng của 15 khu công nghiệp, cùng bảng ma trận đối chiếu mức độ hài lòng của 200 đối tượng khảo sát về năng lực thực hành của học viên tốt nghiệp.

Đề xuất và khuyến nghị

Thứ nhất, quy hoạch và sắp xếp lại mạng lưới 49 cơ sở dạy nghề: UBND tỉnh Bắc Ninh cùng Sở Lao động - Thương binh và Xã hội cần tiến hành sáp nhập, tinh gọn các trung tâm dạy nghề hoạt động kém hiệu quả; ưu tiên tập trung vốn ngân sách đầu tư đồng bộ cho 7 trường cao đẳng nghề và 12 trường trung cấp nghề trọng điểm. Mục tiêu đến năm 2020 xây dựng thành công 2 cơ sở đào tạo nghề chất lượng cao đạt chuẩn khu vực ASEAN.

Thứ hai, chuẩn hóa đội ngũ cán bộ quản lý và nhà giáo giáo dục nghề nghiệp: Các cơ sở dạy nghề cần xây dựng kế hoạch bồi dưỡng định kỳ, cử 100% giáo viên dạy thực hành đi thực tế tại các doanh nghiệp FDI ít nhất 2 tháng mỗi năm. Cơ sở đào tạo phải đảm bảo tỷ lệ giáo viên cơ hữu đạt trên 70% và duy trì định mức tỷ lệ học sinh trên giáo viên dưới mức 20:1 theo đúng quy chuẩn pháp lý trước năm 2018.

Thứ ba, đổi mới chương trình đào tạo theo mô hình đào tạo kép: Ban giám hiệu các trường nghề cần chủ động ký kết thỏa thuận hợp tác với các doanh nghiệp trong 15 khu công nghiệp tập trung để cùng xây dựng chuẩn đầu ra, điều chỉnh tỷ lượng thời gian thực hành lên mức 70% tổng thời lượng khóa học. Lộ trình giai đoạn 2016-2020 phấn đấu nâng tỷ lệ sinh viên tốt nghiệp có việc làm đúng chuyên ngành lên trên 85%.

Thứ tư, hiện đại hóa cơ sở vật chất và thiết bị thực hành: Ban chỉ đạo phát triển nhân lực tỉnh cần trích tối thiểu 5% ngân sách thu hút đầu tư hàng năm để nâng cấp xưởng thực hành công nghệ cao, trang bị máy gia công CNC, thiết bị vi điện tử và vật liệu mới; đảm bảo 100% xưởng thực hành đạt định mức diện tích từ 4 đến 6 m2/chỗ học theo Tiêu chuẩn TCXD VN 60:2003 hoàn thành trong năm 2019.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nhóm ban giám hiệu và cán bộ quản lý tại 49 cơ sở dạy nghề: Nghiên cứu cung cấp khung 5 tiêu chí đo lường chất lượng đào tạo và công thức định mức nhân sự để nhà trường rà soát, tái cấu trúc chương trình đào tạo, nâng cao tỷ lệ học viên tốt nghiệp loại khá giỏi đáp ứng thị trường.

Cơ quan quản lý nhà nước gồm Sở Lao động - Thương binh và Xã hội, Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Bắc Ninh: Luận văn cung cấp bức tranh số liệu chi tiết về 684.510 lao động và cơ cấu chuyển dịch ngành nghề, là cơ sở thực tiễn chuẩn xác để xây dựng đề án quy hoạch mạng lưới giáo dục nghề nghiệp giai đoạn 2016-2020.

Khối doanh nghiệp sử dụng lao động trong 15 khu công nghiệp và 28 cụm công nghiệp: Tài liệu hỗ trợ các nhà quản trị nhân sự tiếp cận phương thức liên kết đào tạo theo đơn đặt hàng, tham gia trực tiếp vào khâu thẩm định giáo trình và tối ưu hóa chi phí đào tạo lại công nhân.

Học viên cao học, giảng viên và nhà nghiên cứu chuyên ngành Quản trị kinh doanh, Quản lý giáo dục: Công trình mang lại giá trị tham khảo học thuật cao về phương pháp điều tra 200 mẫu khảo sát, quy trình thống kê mô tả và mô hình giải pháp phát triển nguồn nhân lực kỹ thuật địa phương.

Câu hỏi thường gặp

Nguyên nhân cốt lõi khiến các doanh nghiệp FDI tại Bắc Ninh thiếu hụt lao động kỹ thuật cao là gì? Nguyên nhân chủ yếu do mạng lưới 49 cơ sở dạy nghề phần lớn chỉ đào tạo sơ cấp ngắn hạn, chương trình chậm đổi mới với tỷ lượng lý thuyết chiếm tới 50%. Thiết bị thực hành chưa bắt kịp công nghệ CNC và tự động hóa trong các khu công nghiệp, dẫn đến năng lực thực hành của học viên chưa đạt chuẩn tuyển dụng.

Quy định hiện hành về tỷ lệ học sinh trên một giáo viên dạy nghề được khống chế ở mức nào? Căn cứ theo Thông tư số 30/2010/TT-BLĐTBXH của Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, tỷ lệ quy đổi tối đa được xác định là 20 học sinh trên 01 giáo viên. Tỷ lệ này đảm bảo giáo viên có đủ thời gian kèm cặp, uốn nắn từng thao tác kỹ thuật cho học viên trong các giờ thực hành xưởng.

Định mức diện tích phòng học thực hành tại các cơ sở đào tạo nghề được quy định chuẩn ra sao? Theo Tiêu chuẩn xây dựng Việt Nam TCXD VN 60:2003 do Bộ Xây dựng ban hành, diện tích tiêu chuẩn cho phòng học lý thuyết tối thiểu là 1,5 m2/chỗ học, và diện tích bắt buộc cho xưởng thực hành nghề dao động từ 4 đến 6 m2/chỗ thực hành nhằm đảm bảo an toàn lao động và không gian vận hành máy móc.

Mô hình liên kết đào tạo nào mang lại hiệu quả cao nhất cho các trường nghề Bắc Ninh hiện nay? Mô hình đào tạo kép kết hợp trực tiếp giữa nhà trường và doanh nghiệp khu công nghiệp là giải pháp tối ưu. Doanh nghiệp tham gia đóng góp trang thiết bị, thẩm định giáo trình và tiếp nhận học viên thực tập từ 30% đến 40% thời lượng khóa học, giúp người học làm quen ngay với tác phong công nghiệp.

Mục tiêu tỷ lệ lao động qua đào tạo nghề của tỉnh Bắc Ninh được xác định như thế nào? Theo chiến lược phát triển nguồn nhân lực của Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội và định hướng chuyển dịch cơ cấu kinh tế của tỉnh Bắc Ninh, mục tiêu trọng tâm là nâng tỷ lệ lực lượng lao động qua đào tạo nghề từ mức 26% lên tối thiểu 50% tổng số lao động đang làm việc trong nền kinh tế.

Kết luận

• Luận văn hệ thống hóa toàn diện cơ sở lý luận về quản lý chất lượng giáo dục nghề nghiệp dựa trên khung đánh giá CIPP và tiêu chuẩn ISO 9001:2008.
• Đánh giá chân thực thực trạng chất lượng đào tạo tại 49 cơ sở dạy nghề trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh giai đoạn 2013-2015 qua số liệu điều tra 200 mẫu khảo sát.
• Làm rõ mâu thuẫn lớn giữa tỷ trọng 39,13% lao động công nghiệp chế biến chế tạo với tình trạng thiếu hụt trầm trọng công nhân kỹ thuật khuôn mẫu và cơ khí chính xác.
• Đề xuất hệ thống 4 nhóm giải pháp đột phá gắn liền với chuẩn hóa cơ sở vật chất từ 4 đến 6 m2/chỗ thực hành và khống chế tỷ lệ 20 học sinh trên một giáo viên.
• Xác định lộ trình triển khai cụ thể giai đoạn 2016-2020 nhằm nâng tỷ lệ lao động qua đào tạo của tỉnh đạt mốc 50%.

Đóng góp lớn nhất của công trình nghiên cứu là cung cấp luận cứ khoa học và thực tiễn vững chắc cho công tác quản trị đào tạo nghề tại địa phương đang trong tiến trình công nghiệp hóa nhanh. Kế hoạch tiếp theo đòi hỏi UBND tỉnh Bắc Ninh, Sở Lao động - Thương binh và Xã hội cùng cộng đồng doanh nghiệp cần bắt tay triển khai ngay cơ chế đặt hàng đào tạo nhân lực công nghiệp hỗ trợ. Các cơ sở dạy nghề cần chủ động rà soát, đổi mới toàn diện chương trình giảng dạy để cung ứng nguồn nhân lực chất lượng cao, phục vụ mục tiêu phát triển bền vững của tỉnh trong kỷ nguyên hội nhập kinh tế quốc tế.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM NGUYỄN THANH TÙNG GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG ĐÀO TẠO TẠI CÁC CƠ SỞ DẠY NGHỀ CỦA TỈNH BẮC NINH Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh Mã số: 60.02 Người hướng dẫn khoa học: PGS. Phạm Thị Mỹ Dung NHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC NÔNG NGHIỆP - 2016 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan bản luận văn này là công trình nghiên cứu khoa học độc lập của tôi. Các số liệu, kết quả nêu trong luận văn là trung thực và có nguồn gốc rõ ràng. Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cám ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn này đều được chỉ rõ nguồn gốc.

Hà Nội, ngày tháng năm 2016 Tác giả luận văn Nguyễn Thanh Tùng i LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CẢM ƠN Để hoàn thành luận văn tốt nghiệp này, bên cạnh sự cố gắng nỗ lực của bản thân, tôi đã nhận được sự động viên và giúp đỡ rất lớn của nhiều cá nhân và tập thể. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới GS. Phạm Thị Mỹ Dung, Khoa Kế toán và Quản trị kinh doanh - Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tận tình giúp đỡ, tạo mọi điều kiện tốt nhất cho tôi thực hiện và hoàn thành luận văn tốt nghiệp này. Tôi xin chân thành cảm ơn sự giúp đỡ của các thầy cô trong Khoa Kế toán và Quản trị kinh doanh đã tạo mọi điều kiện cho tôi thực hiện và hoàn thành luận văn này.

Tôi xin chân thành cảm ơn sự giúp đỡ, tạo điều kiện của các đơn vị phòng ban thuộc Sở Lao động - Thương binh và Xã hội, Sở Kế hoạch và Đầu tư, Cục Thống kê Bắc Ninh, đã nhiệt tình giúp đỡ tôi trong suốt quá trình thực hiện đề tài. Tôi xin chân thành cảm ơn gia đình và tất cả bạn bè đã động viên giúp đỡ và tạo điều kiện thuận lợi cho tôi trong suốt quá trình thực hiện đề tài và hoàn thành bản luận văn này. Xin trân trọng cảm ơn! Hà Nội, ngày tháng năm 2016 Tác giả luận văn Nguyễn Thanh Tùng ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục.

iii Danh mục các chữ viết tăt. vi Danh mục bảng. vii Trích yếu luận văn. viii Thesis Abstract .1 Tính cấp thiết của đề tài .2 Mục tiêu nghiên cứu .1 Mục tiêu chung .2 Mục tiêu cụ thể .3 Câu hỏi nghiên cứu của đề tài .3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu .1 Đối tượng nghiên cứu.2 Phạm vi nghiên cứu.

Cơ sở lý luận và thực tiễn của vấn đề nghiên cứu.1 Cơ sở lý luận về chất lượng đào tạo .1 Khái niệm về đào tạo và đào tạo nghề .2 Đặc điểm của trường đào tạo nghề .3 Mục tiêu, chương trình đào tạo nghề .2 Chất lượng đào tạo nghề và các tiêu chí đo chất lượng đào tạo .1 Chất lượng đào tạo nghề .2 Các tiêu chí đo chất lượng đào tạo. Các nhân tố ảnh hưởng đến chất lượng đào tạo tại các trường .3 Cơ sở thực tiễn .1 Kinh nghiệm nâng cao chất lượng đào tạo nghề ở một số nước trên thế giới .2 Kinh nghiệm nâng cao chất lượng đào tạo nghề ở Việt Nam .3 Bài học kinh nghiệm đối với Việt Nam. 28 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Đặc điểm địa bàn nghiên cứu và phương pháp nghiên cứu .1 Đặc điểm địa bàn nghiên cứu .1 Điều kiện tự nghiên .2 Điều kiện kinh tế - xã hội .3 Các điều kiện khác .2 Phương pháp nghiên cứu .1 Phương pháp chọn điểm nghiên cứu .2 Phương pháp thu thập và xử lý thông tin .3 Phương pháp phân tích .4 Chỉ tiêu chủ yếu dùng trong phân tích.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận. Hệ thống các cơ sở dạy nghề và kết quả đào tạo nghề của tỉnh Bắc Ninh .1 Thực trạng hệ thống đào tạo.2 Kết quả đào tạo nghề của tỉnh Bắc Ninh trong những năm qua. Thực trạng chất lượng đào tạo nghề tại các sở sở dạy nghề của tỉnh Bắc Ninh. Đánh giá chất lượng theo kết quả xếp loại học sinh.

Đánh giá chất lượng theo mức độ đáp ứng yêu cầu xã hội .3 Đánh giá công tác đảm bảo chất lượng đào tạo nghề .4 Đánh giá chương trình đào tạo và đổi mới nội dung đào tạo .5 Đánh gía đội ngũ cán bộ quản lý và giáo viên .6 Trang thiết bị dạy học .7 Đánh giá các yếu tố ảnh hưởng tới chất lượng đào tạo nghề. Đánh giá chung. Giải pháp nâng cao chất lượng đào tạo nghề tại các cơ sở dạy nghề của tỉnh Bắc Ninh. Căn cứ và quan điểm đề xuất giải pháp .2 Một số giải pháp nhằm nâng cao chất lượng đào tạo nghề tại các cơ sở dạy nghề của tỉnh Bắc Ninh.

Kết luận và kiến nghị. 80 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.2 Một số kiến nghị với cơ quan quản lý về việc thực hiện các giải pháp đã đề xuất .1 Bộ Lao động TB-XH, Tổng cục Dạy nghề. 81 Danh mục tài liệu tham khảo. 86 v LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TĂT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng việt CLĐT : Chất lượng đào tạo CSĐTN : Cơ sở đào tạo nghề ĐTN : Đào tạo nghề CĐN : Cao đẳng nghề TCN : Trung cấp nghề TTDN : Trung tâm dạy nghề KTKT : Kinh tế kỹ thuật KCN : Khu công nghiệp CCN : Cụm công nghiệp CNH : Công nghiệp hoá HĐH : Hiện đại hoá GV : Giáo viên CBQL : Cán bộ quản lý HS : Học sinh HSSV : Học sinh sinh viên HĐND : Hội đồng nhân dân UBND : Ủy ban nhân dân CSVC : Cơ sở vật chất CNKT : Công nhân kỹ thuật XHCN : Xã hội chủ nghĩa TBXH : Thương binh xã hội NSLĐ : Năng suất lao động NXB : Nhà xuất bản vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC BẢNG Bảng 3.1: Hiện trạng sử dụng đất đai tỉnh Bắc Ninh .2: Lao động đang làm việc trong các ngành kinh tế tỉnh Bắc Ninh 2015 .1: Lực lượng lao động theo trình độ chuyên môn - kỹ thuật .2: Cơ cấu lực lượng lao động theo trình độ chuyên môn - kỹ thuật .3: Đánh giá chất lượng đào tạo nghề tại các cơ sở dạy nghề của tỉnh Bắc Ninh.4: Năng lực học viên tốt nghiệp .5: Mức độ đáp ứng yêu cầu xã hội .6: Chương trình đào tạo .7: Đánh giá công tác đổi mới phương pháp và nội dung đào tạo .8: Đội ngũ cán bộ quản lý và giáo viên .9: Trình độ của giáo viên dạy nghề .10: Trang thiết bị dạy nghề.

Các yếu tố ảnh hưởng tới chất lượng đào tạo nghề tại các cơ sở dạy nghề Bắc Ninh. 61 vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Nguyễn Thanh Tùng Tên Luận văn: Giải pháp nâng cao chất lượng đào tạo tại các cơ sở dạy nghề của tỉnh Bắc Ninh Ngành: Quản trị kinh doanh Mã số: 60.02 Tên cơ sở đào tạo: Học viện Nông nghiệp Việt Nam Mục đích nghiên cứu Đánh giá thực trạng chất lượng đào tạo của các cơ sở dạy nghề trong những năm qua và đề xuất giải pháp nhằm nâng cao chất lượng đào tạo tại các cơ sở dạy nghề trong những năm tới. Phương pháp nghiên cứu Tổng quan tài liệu đánh giá về chất lượng đào tạo nghề tại các cơ sở dạy nghề của tỉnh Băc Ninh. Sử dụng các công cụ thống kê, phỏng vấn, phân tích, định lượng để đánh giá chất lượng và hiệu quả đào tạo nghề tại các cơ sở dạy nghề của tỉnh Bắc Ninh.

Các thông tin, số liệu sử dụng cho nghiên cứu có thể là thông tin, số liệu sơ cấp do tác giả tự thu thập hoặc các thông tin, số liệu thứ cấp do các cơ quan ở địa phương và các cơ quan khác cung cấp. Các phương pháp phân tích số liệu được sử dụng trong nghiên cứu bao gồm phương pháp thông kê mô tả và phương pháp so sánh. Kết quả chính và kết luận Hiện nay tỉnh Bắc Ninh có 15 khu Công nghiệp tập trung, 28 cụm Công nghiệp và nhiều làng nghề truyền thống. Trong những năm qua, nền kinh tế của tỉnh có nhiều chuyển biến tích cực mang tính ổn định và vững chắc.

Cơ cấu kinh tế tiếp tục chuyển dịch nhanh theo hướng công nghiệp hoá. Các khu công nghiệp tập trung, các cụm công nghiệp đã dần ổn định và hoạt động đạt hiệu quả nhưng nguồn lao động chủ yếu là lao động phổ thông chưa qua đào tạo nghề hoặc làm việc không đúng ngành chuyên môn được đào tạo nên hiệu quả mang lại cho doanh nghiệp chưa cao. Theo thống kê của ngành Lao động - Thương binh và Xã hội, hiện nay tỉnh Bắc Ninh có 49 cơ sở dạy nghề. Số lao động được giải quyết việc làm hàng năm liên tục tăng nhưng chưa bền vững, giải quyết việc làm ở những địa phương đã thu hồi đất để xây dựng các khu công nghiệp, cụm công nghiệp và quá trình đô thị hoá còn gặp nhiều khó khăn.

Các cơ sở đào tạo nghề theo phương châm xã hội hoá tuy có nhiều tiến bộ, nhưng chưa đáp ứng được yêu cầu của thị trường lao động, mới chỉ tập trung đào tạo đại trà, ngắn hạn chưa đủ điều kiện đào tạo lực lượng lao động có chuyên môn kỹ thuật cao. Trong đội viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] ngũ công nhân kỹ thuật được đào tạo còn thiếu nhiều nhóm có chuyên môn kỹ thuật cao như công nghệ sinh học, cơ khí, vật liệu mới, đặc biệt thiếu những kỹ sư, kỹ thuật viên khuôn mẫu, những lao động quan trọng của công nghiệp phụ trợ (hỗ trợ) để có thể tăng dần tỷ lệ nội địa của những sản phẩm giá trị cao như: ô tô, xe máy, điện thoại, máy tính, máy in.mà các doanh nghiệp FDI đang sản xuất, thiếu lao động chuyên môn khối ngành dịch vụ. Cơ cấu ngành, nghề đào tạo lao động còn nhiều bất cập với yêu cầu của nền kinh tế và của thị trường lao động dẫn đến thị trường lao động còn thiếu nhiều lao động có chuyên môn kỹ thuật trình độ cao, trong khi đó thừa nhiều lao động chưa qua đào tạo. Bắc Ninh đã và đang lựa chọn các dự án đầu tư có kỹ thuật và công nghệ hiện đại, sử dụng nguồn lao động có chuyên môn, tay nghề cao.