Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Ẩm thực đường phố Việt Nam sở hữu sự đa dạng và phong phú về hương vị, trong đó các món ăn vặt như bánh tráng giữ vị trí quen thuộc đối với đời sống giới trẻ. Tuy nhiên, phần lớn các mô hình kinh doanh đồ ăn đường phố hiện nay vẫn vận hành theo phương thức truyền thống, thiếu sự đầu tư bài bản về chất lượng vệ sinh an toàn thực phẩm, bao bì nhận diện và đặc biệt là các chiến lược truyền thông số (Social Marketing). Nếu không có sự chuyển mình và ứng dụng công nghệ tiếp thị hiện đại, các sản phẩm này khó tiếp cận sâu rộng và nâng cao giá trị thương mại trên thị trường.

Xuất phát từ thực tế đó, nhóm nghiên cứu WINX2 thuộc lớp MK21A2B, Khoa Marketing, Trường Đại học Đông Á đã thực hiện đề tài "Dự án kinh doanh mô hình bán bánh tráng" với thương hiệu thực nghiệm mang tên "Tiệm Bánh Tráng Cô Sáu" tại thành phố Đà Nẵng vào tháng 10 năm 2024, dưới sự hướng dẫn của ThS. Ngô Thị Hồng.

Mục tiêu cụ thể của đề án được xác định bao gồm:

  1. Tạo ra những sản phẩm ăn vặt đạt chất lượng cao, bảo đảm vệ sinh an toàn thực phẩm.
  2. Nâng tầm món ăn vặt truyền thống của người Việt thông qua hình ảnh hiện đại và chuyên nghiệp.
  3. Xây dựng chính sách giá cả hợp lý, phục vụ đa dạng các tầng lớp khách hàng trẻ.
  4. Xây dựng và định vị thương hiệu riêng biệt "Tiệm Bánh Tráng Cô Sáu" trên các nền tảng số.
  5. Định hướng đưa các sản phẩm ăn vặt Việt Nam lan tỏa rộng rãi trên thị trường.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

  • Đối tượng nghiên cứu: Kế hoạch kinh doanh và quy trình triển khai chiến dịch truyền thông đa kênh trên nền tảng mạng xã hội (Facebook, TikTok, Instagram) cho sản phẩm bánh tráng ăn vặt.
  • Phạm vi không gian: Địa bàn thành phố Đà Nẵng, tập trung vào đối tượng học sinh, sinh viên và thanh niên trẻ.
  • Phạm vi thời gian: Đề án được triển khai khảo sát, xây dựng kế hoạch và chạy thực nghiệm từ tháng 9/2024 đến tháng 10/2024 (dữ liệu đo lường thực tế ghi nhận từ ngày 16/09/2024 đến ngày 11/10/2024).

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Đề án được xây dựng dựa trên sự kết hợp giữa lý thuyết Marketing hỗn hợp (Marketing Mix 4P), quy trình quản trị truyền thông kỹ thuật số (Social Media Marketing) và mô hình kênh chuyển đổi khách hàng qua 4 giai đoạn tâm lý tiêu dùng: Nhận biết (Awareness) $\rightarrow$ Cân nhắc (Consideration) $\rightarrow$ Quyết định mua hàng (Decision/Action) $\rightarrow$ Hậu mua hàng (Post-purchase).

Phương pháp nghiên cứu và triển khai thực tế bao gồm:

  • Phương pháp phân tích - tổng hợp: Nghiên cứu phân tích môi trường vi mô, khảo sát hành vi người tiêu dùng trẻ tuổi và đánh giá năng lực cạnh tranh của các đối thủ trực tiếp trên thị trường bánh tráng Đà Nẵng.
  • Phương pháp thực nghiệm kinh doanh: Thiết lập gian hàng trực tuyến, triển khai sản phẩm thực tế, đóng gói bao bì, thiết kế bộ nhận diện thương hiệu và phân phối thử nghiệm trên thị trường.
  • Phương pháp truyền thông số thực nghiệm: Vận hành đồng thời 3 kênh truyền thông xã hội gồm Facebook Fanpage, TikTok và Instagram; áp dụng các chiến dịch quảng cáo trả phí (Facebook Ads, TikTok Ads) kết hợp tiếp thị nội dung tự nhiên (Organic Content Marketing).
  • Phương pháp đo lường dữ liệu số: Thu thập và phân tích dữ liệu hiệu suất chiến dịch thông qua các công cụ đo lường chuyên dụng: Meta Business Suite, Facebook Insights và TikTok Analytics.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Kế hoạch kinh doanh trên nền tảng Social

Chương 1 tập trung phân tích đặc thù của từng nền tảng mạng xã hội và hoạch định chiến lược kinh doanh tương ứng cho Tiệm Bánh Tráng Cô Sáu:

  • Facebook: Xác định là kênh tiếp cận chủ lực nhờ lượng người dùng lớn tại Việt Nam, hỗ trợ đa dạng định dạng nội dung (bài viết, hình ảnh, video ngắn, group cộng đồng). Chiến lược nội dung duy trì tần suất 3–4 bài/tuần, kết hợp tham gia các hội nhóm đồ ăn vặt và tối ưu hóa quảng cáo Facebook Ads theo nhân khẩu học (độ tuổi, giới tính, sở thích ẩm thực).
  • TikTok: Tận dụng thuật toán phân phối nội dung và định dạng video ngắn giải trí để tạo độ lan tỏa tự nhiên. Chiến lược đăng tải 1 video/ngày, gắn hashtag nhận diện #tiembanhtrangcosau và chạy TikTok Ads để kích thích chuyển đổi đơn hàng qua tab đề xuất "For You".
  • Instagram: Tập trung vào tiếp thị thị giác (Visual Marketing) với hình ảnh sản phẩm chất lượng cao, bố cục chuẩn, kết hợp định dạng Story và Reel nhằm thu hút tệp khách hàng trẻ chú trọng tính thẩm mỹ.
  • Quy trình triển khai: Bao gồm các bước thiết lập tài khoản, định giá sản phẩm (chiến lược giá rẻ kèm combo ưu đãi), xây dựng chương trình khuyến mãi (giảm 10–20% cho khách hàng mới/khách quen, ưu đãi phí vận chuyển) và thiết lập cơ chế đo lường, điều chỉnh định kỳ qua dữ liệu phân tích.

Chương 2: Kế hoạch truyền thông trên Marketing

Chương này đi sâu vào phân tích thị trường, xác định cấu trúc nguồn lực và thiết kế chi tiết chiến dịch truyền thông:

1. Phân tích khách hàng mục tiêu và sản phẩm

  • Khách hàng: Độ tuổi tập trung từ 13–30 tuổi (học sinh, sinh viên, người đi làm trẻ); tỷ lệ nữ giới chiếm ưu thế do thói quen ăn vặt cao; hành vi ưa chuộng sự tiện lợi, thích trải nghiệm hương vị mới và có thói quen mua sắm trực tuyến.
  • Danh mục sản phẩm thực tế của Tiệm Bánh Tráng Cô Sáu:
Tên sản phẩm Đơn giá (VNĐ) Đặc điểm định vị
Bánh tráng phô mai 10.000 Vị béo mặn, dạng túi tiện lợi
Bánh tráng rong biển 10.000 Kết hợp hương vị rong biển thanh ngọt
Bánh tráng cuộn thập cẩm 20.000 Đầy đủ topping truyền thống
Bánh tráng phơi sương 25.000 Phục vụ phân khúc trải nghiệm dẻo ớt
Bánh tráng phô mai cay 20.000 Biến tấu hương vị béo cay cho giới trẻ
Bánh tráng xì ke 10.000 Bánh tráng muối nhuyễn tỏi ớt
Bánh tráng tắc 10.000 Vị chua cay mặn ngọt đặc trưng

2. Phân tích đối thủ cạnh tranh tại địa bàn

  • Bánh tráng Tây Ninh Quỳnh Anh: Hoạt động từ năm 2016, có lượng người theo dõi lớn trên Facebook, đa dạng sản phẩm; điểm yếu là chỉ tập trung bán sỉ, giá bán lẻ cao và chưa mở rộng sang các nền tảng TikTok hay Instagram.
  • Bánh tráng Tây Ninh Hoàng Ty: Vị trí thuận lợi gần các trường THCS tại Đà Nẵng, fanpage có tương tác tốt, nhiều món ăn kèm; điểm yếu là giá bán tương đối cao so với học sinh, thiếu kênh bán ngoài Facebook và ít triển khai chương trình khuyến mãi định kỳ.

3. Kế hoạch tài chính và nhân sự

  • Vốn đầu tư ban đầu: Nhóm thiết lập ngân sách cơ bản là 1.000.000 đồng do 6 thành viên tự đóng góp để vận hành thử nghiệm trong 1 tháng đầu tiên.
Khoản mục chi phí Số tiền (VNĐ)
Chi phí mua sản phẩm (nguyên liệu/nhập hàng) 500.000
Mua bao bì, máy kít miệng bao 100.000
Chi phí vận chuyển (logistics) 150.000
Chi phí đóng gói và quản lý đơn hàng 100.000
Quảng cáo trên Facebook và Instagram 100.000
Quảng cáo trên TikTok 50.000
Chi phí dự phòng khác 150.000
Tổng ngân sách dự toán 1.150.000
  • Nhà cung cấp: Nhập nguồn bánh tráng tại Chợ Cồn (291 Hùng Vương, Q. Hải Châu, Đà Nẵng); in ấn nhãn mác, bao bì tại Công ty In Gia Huy (72 Đ. Hải Châu, Đà Nẵng). Định hướng dài hạn sẽ xây dựng xưởng sản xuất riêng để chủ động nguồn cung và kiểm soát tiêu chuẩn an toàn thực phẩm.
  • Phân công tổ chức nhân sự nhóm WINX2:
    • Trương Thị Mỹ Hằng: Quản lý, quay dựng video và đăng bài kênh TikTok (tối thiểu 4 video/tuần).
    • Dương Ngọc Ánh: Thiết lập chiến dịch TikTok Ads và đo lường qua TikTok Analytics.
    • Trương Huỳnh Phương Thảo: Quản trị nội dung, chụp ảnh, sản xuất nội dung kênh Facebook (tối thiểu 4 bài/tuần).
    • Hoàng Thị Tuyết Nhung: Quản trị quảng cáo Facebook Ads và theo dõi qua Meta Business Suite.
    • Hồ Thị Ánh Nguyệt: Phụ trách quản lý, biên tập hình ảnh và đăng bài kênh Instagram (tối thiểu 4 nội dung/tuần).
    • Phan Bảo Ngọc Trân: Thiết lập chiến dịch Instagram Ads và đo lường qua Meta Business Suite.

4. Chiến lược thông điệp và kế hoạch nội dung theo giai đoạn

Kế hoạch truyền thông 6 tuần được phân chia theo 4 giai đoạn cụ thể:

  • Giai đoạn 1 (Tuần 1–2, 16/9 - 29/9) - Nhận biết: Thông điệp "Bánh tráng - Món ăn vặt cực chill cho mọi khoảnh khắc cùng bạn bè", tập trung giới thiệu thương hiệu và hình ảnh sản phẩm trên toàn bộ các kênh.
  • Giai đoạn 2 (Tuần 3, 30/9 - 06/10) - Cân nhắc: Thông điệp "Cảm nhận hương vị mới đến từ những thứ quen thuộc", triển khai hình thức thử nghiệm sản phẩm (Sampling), chương trình Mua 1 tặng 1 và thu thập phản hồi (feedback) khách hàng.
  • Giai đoạn 3 (Tuần 4–5, 07/10 - 20/10) - Quyết định mua hàng: Thông điệp "Chốt đơn ngay hôm nay, ưu đãi thuộc về bạn!", đẩy mạnh khuyến mãi có thời hạn, giảm phí giao hàng nhằm thúc đẩy chốt đơn trực tuyến.
  • Giai đoạn 4 (Tuần 6+, sau 20/10) - Hậu mua hàng: Thông điệp "Cảm ơn vì đã trở thành bạn đồng hành của tớ", gửi tin nhắn cảm ơn, tặng voucher giảm giá 10% cho lần mua kế tiếp và thực hiện chương trình giới thiệu bạn bè.

Chương 3: Kết quả triển khai thực hiện kế hoạch truyền thông thực tế trên nền tảng Social

Chương 3 ghi nhận toàn bộ số liệu và kết quả thực nghiệm sau thời gian triển khai từ 16/09/2024 đến 11/10/2024:

  • Kênh Facebook:
    • Thiết lập khung giờ đăng bài cố định: 8h - 11h - 18h - 21h; tần suất 3–4 bài/tuần.
    • Sử dụng công cụ Meta Business Suite để lên lịch trước, đăng tải tổng cộng 22 bài viết từ tháng 9/2024 đến 11/10/2024.
    • Triển khai chiến dịch quảng cáo cho chương trình "Mua 01 tặng 01 bánh tráng tắc" với mục tiêu 1.000 lượt tiếp cận và 10 lượt tin nhắn; kết quả thực tế bài viết quảng cáo đạt hơn 700 lượt tiếp cận và phát sinh các tin nhắn đặt hàng trực tiếp từ người tiêu dùng.
  • Kênh TikTok: Đăng tải các clip ngắn giới thiệu sản phẩm và quy trình đóng gói; một bài đăng chạy quảng cáo và tối ưu hóa nội dung đã đạt 5.975 lượt xem (theo dữ liệu thống kê từ hệ thống TikTok Analytics).
  • Kênh Instagram: Đồng bộ các ấn phẩm hình ảnh chất lượng cao, định dạng vuông và story có gắn thẻ hashtag thương hiệu, ghi nhận sự tăng trưởng về lượt tiếp cận và lượt lưu bài viết từ nhóm đối tượng thích hình ảnh thẩm mỹ.

Chương 4: Kết luận và đề xuất giải pháp

Từ kết quả thực nghiệm, đề tài đưa ra hệ thống giải pháp hoàn thiện mô hình:

  • Đối với kênh Facebook: Tiếp tục nâng cao chất lượng content dạng tương tác, tổ chức minigame, tối ưu hóa tệp đối tượng tương tự (Lookalike Audience) để giảm chi phí trên mỗi lượt nhắn tin.
  • Đối với kênh TikTok: Bắt kịp các xu hướng âm thanh và hiệu ứng thịnh hành (trend), tăng thời lượng video trải nghiệm thực tế (ăn thử, đóng gói đơn hàng) để gia tăng tỷ lệ giữ chân người xem.
  • Đối với kênh Instagram: Tăng cường sử dụng tính năng Reels, xây dựng bộ nhận diện trang (Feed) có tông màu đồng nhất, tận dụng Stories có gắn link điều hướng mua sắm trực tiếp.
  • Quản trị chi phí và sản phẩm: Tối ưu hóa chuỗi cung ứng nhằm hạn chế chi phí hao hụt bao bì, cải tiến quy trình bảo quản bánh tráng có topping ướt nhằm duy trì hạn sử dụng.

Chương 5: Tổng kết

Tổng kết lại toàn bộ quá trình từ khâu lập đề án, phân bổ ngân sách 1.000.000 đồng, phân công nhân sự đến khâu thực thi chiến dịch đa kênh, khẳng định tính khả thi của việc ứng dụng Social Marketing cho các mô hình kinh doanh F&B quy mô nhỏ.


Kết quả và đóng góp

1. Kết quả định lượng cụ thể

  • Quy mô nội dung: Sản xuất và xuất bản thành công 22 bài viết có kế hoạch trên Facebook Fanpage bằng công cụ quản lý Meta Business Suite.
  • Hiệu quả quảng cáo Facebook: Chiến dịch quảng cáo sản phẩm bánh tráng tắc đạt hơn 700 lượt tiếp cận tự nhiên và trả phí, chuyển đổi thành các cuộc trò chuyện đặt hàng qua tin nhắn Messenger.
  • Hiệu quả truyền thông TikTok: Bài đăng video ngắn ứng dụng quảng cáo và tối ưu hóa từ khóa đạt mốc 5.975 lượt xem.
  • Quản trị tài chính: Vận hành toàn bộ chuỗi cung ứng, bao bì, quảng cáo và logistics trong hạn mức ngân sách thực nghiệm ban đầu xấp xỉ 1.000.000 VNĐ.

2. Đóng góp của đề án

  • Cung cấp một bản kế hoạch hành động chi tiết (Action Plan) về việc đưa một sản phẩm ẩm thực đường phố truyền thống lên môi trường số hóa đa kênh (Omni-social).
  • Chứng minh tính ứng dụng của các công cụ quản lý tiếp thị số miễn phí và trả phí (Meta Business Suite, TikTok Ads Manager) đối với dự án khởi nghiệp quy mô siêu nhỏ (micro-business) của sinh viên.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

  • Hạn chế của đề tài:
    • Thời gian thực nghiệm ngắn: Dữ liệu đo lường chỉ tập trung trong khoảng 4 tuần (16/09/2024 - 11/10/2024), chưa đủ độ dài để đánh giá tỷ lệ mua lại (Customer Retention Rate) và giá trị vòng đời khách hàng (LTV).
    • Ngân sách hạn chế: Quy mô vốn ban đầu 1.000.000 đồng khiến ngân sách dành cho quảng cáo trả phí (150.000 đồng trên cả 3 nền tảng) chưa đủ lớn để tạo ra đột biến về doanh số bán hàng diện rộng.
    • Hạn chế về đặc tính sản phẩm: Một số dòng bánh tráng có topping ướt (bơ, sốt tắc) có thời hạn sử dụng ngắn, gây khó khăn cho việc vận chuyển đi xa hoặc lưu kho dài ngày.
  • Hướng phát triển tiếp theo:
    • Mở rộng thêm kênh bán lẻ trực tiếp (offline) hoặc xây dựng website/gian hàng trên các sàn thương mại điện tử chuyên biệt.
    • Đầu tư thành lập xưởng sản xuất riêng để chuẩn hóa quy trình an toàn thực phẩm và tối ưu hóa giá vốn hàng bán.
    • Gia tăng ngân sách quảng cáo và phát triển các chương trình chăm sóc khách hàng thân thiết định kỳ.

Giá trị tham khảo

Đề án là tài liệu tham khảo thực tiễn hữu ích dành cho:

  • Sinh viên khối ngành Kinh tế, Marketing, Quản trị kinh doanh: Cung cấp mẫu khung đề án môn học Social Marketing hoàn chỉnh từ khâu lập kế hoạch, phân bổ ma trận nhân sự, tính toán chi phí đến xuất bản báo cáo phân tích số liệu thực tế.
  • Các nhóm khởi nghiệp trẻ trong lĩnh vực F&B: Cung cấp phương pháp định giá combo, cách phân chia vai trò vận hành đội ngũ 6 người và chiến lược thông điệp 4 giai đoạn ứng dụng trên Facebook, TikTok, Instagram.

Câu hỏi thường gặp

1. Dự án "Tiệm Bánh Tráng Cô Sáu" phân bổ nguồn vốn khởi điểm 1.000.000 đồng như thế nào?
Nguồn vốn do 6 thành viên đóng góp, được phân bổ vào các hạng mục: 500.000 đồng mua hàng/nguyên liệu, 100.000 đồng mua bao bì và máy kít miệng bao, 150.000 đồng chi phí vận chuyển, 100.000 đồng đóng gói/quản lý đơn hàng, 100.000 đồng quảng cáo Facebook & Instagram, 50.000 đồng quảng cáo TikTok và 150.000 đồng dự phòng chi phí khác.

2. Danh mục sản phẩm bánh tráng của tiệm bao gồm những loại nào và mức giá ra sao?
Tiệm triển khai 7 sản phẩm: Bánh tráng phô mai (10.000đ), Bánh tráng rong biển (10.000đ), Bánh tráng cuộn thập cẩm (20.000đ), Bánh tráng phơi sương (25.000đ), Bánh tráng phô mai cay (20.000đ), Bánh tráng xì ke (10.000đ) và Bánh tráng tắc (10.000đ).

3. Chiến lược thông điệp truyền thông qua 4 giai đoạn được thiết kế như thế nào?

  • Giai đoạn 1 (Nhận biết): "Bánh tráng - Món ăn vặt cực chill cho mọi khoảnh khắc cùng bạn bè".
  • Giai đoạn 2 (Cân nhắc): "Cảm nhận hương vị mới đến từ những thứ quen thuộc" (kết hợp chương trình Mua 1 tặng 1).
  • Giai đoạn 3 (Quyết định mua): "Chốt đơn ngay hôm nay, ưu đãi thuộc về bạn!" (khuyến mãi có thời hạn).
  • Giai đoạn 4 (Hậu mua hàng): "Cảm ơn vì đã trở thành bạn đồng hành của tớ" (tặng voucher 10% cho lần mua sau).

4. Kết quả thực nghiệm cụ thể trên các kênh Facebook và TikTok đạt được là gì?
Trên Facebook, nhóm đã đăng 22 bài viết, chiến dịch quảng cáo "Mua 01 tặng 01 bánh tráng tắc" tiếp cận được hơn 700 người và phát sinh đơn hàng qua tin nhắn. Trên TikTok, nhóm ghi nhận bài đăng video đạt 5.975 lượt xem theo báo cáo của TikTok Analytics.


Kết luận

Đề án Social Marketing "Dự án kinh doanh mô hình bán bánh tráng" của nhóm sinh viên Trường Đại học Đông Á đã hoàn thiện đầy đủ quy trình từ xây dựng kế hoạch, phân tích cạnh tranh đến thực thi chiến dịch đa kênh trên Facebook, TikTok và Instagram. Dự án đã chứng minh khả năng thương mại hóa món ăn đường phố thông qua việc xây dựng bộ nhận diện "Tiệm Bánh Tráng Cô Sáu" và tối ưu hóa ngân sách vận hành quy mô nhỏ. Các dữ liệu đo lường thu được cung cấp cơ sở thực chứng giá trị cho việc tiếp tục mở rộng mô hình kinh doanh đồ ăn vặt trực tuyến trong thực tế.