Luận văn: Đóng góp của Trương Tửu trong phê bình văn học Việt Nam nửa đầu thế kỷ XX

Luận văn tổng hợp và đánh giá những đóng góp của Trương Tửu trong lĩnh vực nghiên cứu, phê bình văn học Việt Nam giai đoạn nửa đầu thế kỷ XX.

• Tác giả: Trần Thị Hoa
• Người hướng dẫn: Ts. Lê Văn Dương
• Trường học: Trường Đại học Vinh
• Chuyên ngành: Văn học Việt Nam
• Đề tài: Đóng góp của Trương Tửu trong lĩnh vực nghiên cứu - phê bình văn học Việt Nam nửa đầu thế kỷ XX
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2009
• Địa điểm: Vinh

Tóm tắt

I. Trương Tửu và những đóng góp nổi bật trong lĩnh vực phê bình văn học

Trương Tửu (Nguyễn Bạch Khoa, 1913-1999) là một trong những nhà lý luận phê bình văn học tiêu biểu thuộc thế hệ tiền chiến. Không chỉ là nhà phê bình tài năng, ông còn là nhà văn, giáo sư đại học có ảnh hưởng sâu rộng. Đóng góp của Trương Tửu chủ yếu tập trung vào việc nghiên cứu và phê bình nửa đầu thế kỷ XX, thời kỳ văn học Việt Nam đang trải qua những biến đổi căn bản. Sự nghiệp nghiên cứu của ông kéo dài suốt từ trước đến sau Cách mạng tháng Tám, nhưng những đóng góp rõ nét nhất vẫn nằm ở giai đoạn trước 1945, khi ông tích cực tham gia vào cuộc tranh luận về định hướng của nền văn học hiện đại Việt Nam.

1.1. Vai trò của Trương Tửu trong phê bình văn học

Phê bình văn học có vai trò vô cùng quan trọng trong việc phán đoán, bình phẩm và đánh giá các tác phẩm văn học. Trương Tửu đã sử dụng những phương pháp khách quan, khoa học để tiến hành phê bình, giúp độc giả hiểu sâu sắc hơn các tác phẩm. Ông không chỉ nhận xét về mặt hình thức mà còn phân tích những hiện tượng xã hội mà tác phẩm đề cập đến, từ đó góp phần làm nên đời sống và quá trình phát triển của văn học Việt Nam.

1.2. Phạm vi nghiên cứu đa dạng của nhà phê bình

Tuyển tập nghiên cứu phê bình của Trương Tửu bao gồm nhiều tiêu luận, bài viết chân dung tác giả, nghiên cứu chuyên sâu về văn học truyền thống của dân tộc. Từ những phân tích về văn học dân gian, văn học trung đại cho đến văn học hiện đại, ông đã xây dựng một hệ thống phê bình toàn diện, giúp thế hệ sau hiểu rõ hơn về lịch sử văn học Việt Nam.

II. Trương Tửu với văn học trung đại và dân gian Việt Nam

Một trong những đóng góp quan trọng của Trương Tửu là nghiên cứu chiều sâu về văn học truyền thống. Ông đã dành công sức để phân tích các tác phẩm kinh điển của dân tộc, đặc biệt là Truyện Kiều của Nguyễn Du và các tác phẩm của Nguyễn Công Trữ. Thông qua phê bình văn học chuyên sâu, Trương Tửu không chỉ giải thích nội dung mà còn khám phá những giá trị tinh thần, những khía cạnh nghệ thuật độc đáo của các tác phẩm này. Phương pháp phân tích của ông kết hợp giữa truyền thống và hiện đại, tạo cầu nối giữa văn học cũ và nhu cầu đọc hiểu của thế hệ mới.

2.1. Nghiên cứu về Truyện Kiều và tác phẩm kinh điển

Trương Tửu đã tiến hành những phân tích sâu sắc về Truyện Kiều, khai thác những ý nghĩa tiềm ẩn trong tác phẩm này. Ông không chỉ xem Truyện Kiều như một tác phẩm văn học mà còn như một văn bản phản ánh xã hội, nơi tập trung những vấn đề nhân văn sâu sắc. Phương pháp phê bình văn học khách quan của ông đã mở ra những góc nhìn mới về tác phẩm này.

2.2. Góp phần bảo tồn và phát triển kinh điển dân tộc

Thông qua công trình nghiên cứu văn học, Trương Tửu đã giúp bảo tồn và nâng cao giá trị của các tác phẩm truyền thống Việt Nam. Ông nhấn mạnh tầm quan trọng của việc hiểu rõ nền tảng văn hóa dân tộc để từ đó xây dựng nền văn học hiện đại có bản sắc riêng.

III. Trương Tửu với văn học hiện đại nửa đầu thế kỷ XX

Đóng góp của Trương Tửu trong việc phê bình văn học hiện đại là đặc biệt quan trọng. Ông đã viết những bài phê bình sâu sắc về các tác giả nổi tiếng như Thế Lữ, Lan Khai, Lưu Trọng Lư, Tam Lang, và nhiều nhà văn khác của giai đoạn này. Thông qua phương pháp phê bình khoa học, ông không chỉ đánh giá chất lượng tác phẩm mà còn phân tích bối cảnh xã hội, tâm lý tác giả, và những xu hướng phát triển của văn học hiện đại. Trương Tửu đã giúp độc giả và các nhà nghiên cứu hiểu rõ hơn về những sáng tạo mới mẻ, những thử nghiệm về hình thức và nội dung của các tác phẩm văn học thời kỳ này.

3.1. Phê bình các tác giả tiêu biểu của văn học hiện đại

Trương Tửu đã dành công sức phê bình các tác phẩm của Thế Lữ, Lan Khai, và Lưu Trọng Lư. Ông nhận ra được những nét độc đáo trong sáng tạo của từng tác giả, từ việc khám phá những nơi khổ nhân của các nhân vật cho đến cách sử dụng ngôn ngữ và kỹ thuật tả cảnh độc đáo. Phân tích phê bình của ông đã giúp xác định vị trí quan trọng của các tác giả này trong lịch sử văn học Việt Nam.

3.2. Đánh giá về phương pháp và phong cách sáng tạo

Thông qua nghiên cứu phê bình chi tiết, Trương Tửu đã chỉ ra những đặc điểm về kỹ thuật tả chân trong tác phẩm của Tam Lang, hay cách tả cảnh thần bí của Lưu Trọng Lư. Ông nhận thức rõ rằng phong cách sáng tạo của mỗi tác giả là biểu hiện của nhân cách và triết lý sáng tạo riêng, từ đó giúp xác lập các xu hướng phát triển của văn học hiện đại.

IV. Phương pháp phê bình và ý nghĩa lịch sử của Trương Tửu

Phương pháp phê bình văn học của Trương Tửu đặc trưng bởi tính khách quan và khoa học. Ông không chỉ dựa vào cảm tính cá nhân mà còn xây dựng những tiêu chí phê bình rõ ràng, có cơ sở lý luận vững chắc. Trương Tửu đã làm nổi bật tính độc đáo và bản lĩnh riêng của các nhà văn, giúp định hình nhận thức về quá trình phát triển của văn học Việt Nam hiện đại. Tuy nhiên, một số nhà phê bình đương thời như Đặng Thai Mai cũng chỉ ra rằng ông còn thiếu một chương trình hành động cụ thể để dẫn dắt nền văn học Việt Nam đi tới những định hướng rõ ràng hơn. Bất chấp những hạn chế này, đóng góp của Trương Tửu vẫn là nền tảng quan trọng cho nghiên cứu và phê bình văn học của các thế hệ sau.

4.1. Tính khách quan và khoa học trong phê bình

Trương Tửu đã áp dụng phương pháp phê bình khách quan để đánh giá các tác phẩm, không chịu ảnh hưởng quá nhiều bởi những yếu tố cá nhân hoặc định kiến. Ông luôn cố gắng phân tích một cách toàn diện các khía cạnh của tác phẩm, từ hình thức cho đến nội dung, từ bối cảnh xã hội cho đến tâm lý tác giả. Điều này giúp phê bình văn học của ông trở nên có giá trị tham khảo lâu dài.

4.2. Ý nghĩa lịch sử và di sản của Trương Tửu

Đóng góp của Trương Tửu đã giúp xây dựng nền tảng cho nghiên cứu văn học Việt Nam hiện đại. Ông đã chứng minh rằng phê bình văn học không phải là hoạt động thứ cấp mà là một phần thiết yếu của quá trình phát triển văn học. Các công trình của ông vẫn được coi là tài liệu tham khảo quý báu cho những ai muốn hiểu rõ về lịch sử và phê bình văn học Việt Nam nửa đầu thế kỷ XX.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Bé gi¸o dôc vµ ®µo t¹o Tr-êng ®¹i häc vinh TrÇn thÞ hoa §ãng gãp cña Tr-¬ng töu trong lÜnh vùc nghiªn cøu - phª b×nh v¨n häc viÖt nam nöa ®Çu thÕ kû XX Chuyªn ngµnh: v¨n häc ViÖt Nam M· sè: 60.34 LuËn v¨n th¹c sÜ ng÷ v¨n Ng-êi h-íng dÉn khoa häc: TS. Lª v¨n d-¬ng Vinh - 2009 môc lôc Më ®Çu 1. §èi t-îng nghiªn cøu vµ ph¹m vi t- liÖu kh¶o s¸t 12 4. NhiÖm vô nghiªn cøu 13 5.

Ph-¬ng ph¸p nghiªn cøu 13 6. CÊu tróc luËn v¨n 13 Ch-¬ng 1 Tr-¬ng Töu víi v¨n häc d©n gian vµ v¨n häc trung ®¹i viÖt nam 1. Tr-¬ng Töu víi v¨n häc d©n gian 14 1. Tr-¬ng Töu víi v¨n häc trung ®¹i ViÖt Nam 21 1.

Tr-¬ng Töu víi TruyÖn KiÒu cña NguyÔn Du 22 1. Tr-¬ng Töu víi s¸ng t¸c cña NguyÔn C«ng Trø 30 Ch-¬ng 2 Tr-¬ng töu víi v¨n häc hiÖn ®¹i viÖt nam 2. Tr-¬ng Töu víi th¬ T¶n §µ 45 2. Tr-¬ng Töu víi s¸ng t¸c cña Song An Hoµng Ngäc Ph¸ch, Kh¸i H-ng, NhÊt Linh 54 2.

Víi t¸c phÈm Tè T©m cña Hoµng Ngäc Ph¸ch 54 2. Víi t¸c phÈm Nöa chõng xu©n cña Kh¸i H-ng 58 2. Víi t¸c phÈm §o¹n tuyÖt cña NhÊt Linh 62 2. Tr-¬ng Töu víi s¸ng t¸c cña ThÕ L÷, Lan Khai, L-u Träng L- 66 2.

ThÕ L÷ - mét nghÖ sÜ më ®Çu lèi t¶ c¶nh kú thó 67 2. Lan Khai – nhµ nghÖ sÜ rõng ró vµ tiÓu thuyÕt lÞch sö 71 2. L-u Träng L- víi lèi t¶ c¶nh thÇn bÝ 77 2. Tr-¬ng Töu víi nghÖ thuËt t¶ ch©n vµ s¸ng t¸c cña Tam Lang 81 2.

Tr-¬ng Töu víi nghÖ thuËt t¶ ch©n 81 2. Tam Lang – mét nhµ tiÓu thuyÕt biÕt c¶m th«ng nh÷ng nçi khæ nhôc cña h¹ng ng-êi bÞ ®Çy ®o¹ 84 Ch-¬ng 3 Mét sè nÐt tiªu biÓu trong phong c¸ch nghiªn cøu- phª b×nh v¨n häc cña tr-¬ng töu 3. Ph-¬ng ph¸p nghiªn cøu kh¸ch quan, khoa häc 88 3. “C¸ tÝnh ®éc ®¸o vµ b¶n lÜnh cøng cái…” 102 KÕt luËn 108 Tµi liÖu tham kh¶o 111 Më ®Çu 1.

Tr-¬ng Töu - NguyÔn B¸ch Khoa (1913 – 1999) lµ mét trong nh÷ng nhµ lý luËn phª b×nh v¨n häc thuéc thÕ hÖ tiÒn chiÕn. Kh«ng chØ lµ mét nhµ phª b×nh, Tr-¬ng Töu cßn lµ mét nhµ v¨n, mét gi¸o s- trªn gi¶ng ®-êng ®¹i häc. Bªn c¹nh nh÷ng t¸c phÈm phª b×nh, «ng cßn viÕt c¶ tiÓu thuyÕt nh-ng thµnh c«ng nhÊt vµ ®-îc mäi ng-êi chó ý nhiÒu nhÊt vÉn lµ nghiªn cøu phª b×nh v¨n häc. Phª b×nh v¨n häc cã vai trß rÊt quan träng trong viÖc “ph¸n ®o¸n, b×nh phÈm, ®¸nh gi¸ vµ gi¶i thÝch t¸c phÈm v¨n häc, ®ång thêi kÌm theo viÖc ph¸n ®o¸n, b×nh luËn, gi¶i thÝch, ®¸nh gi¸ nh÷ng hiÖn t-îng cña ®êi sèng mµ t¸c phÈm nãi tíi.

Phª b×nh v¨n häc ®-îc coi nh- mét ho¹t ®éng t¸c ®éng trong ®êi sèng v¨n häc vµ qu¸ tr×nh v¨n häc, nh- mét lo¹i s¸ng t¸c v¨n häc, ®ång thêi cßn ®-îc coi nh- mét bé m«n thuéc nghiªn cøu v¨n häc”(150 thuËt ng÷ v¨n häc). Nh­ vËy, nhê cã phª b×nh v¨n häc mµ ng-êi ®äc cã thÓ hiÓu vµ n¾m ®-îc c¸c tÇng líp ý nghÜa, lµm cho ng-êi ®äc ®Õn gÇn víi t¸c phÈm h¬n, ®ång thêi nã còng gãp phÇn lµm nªn ®êi sèng vµ qu¸ tr×nh cña v¨n häc. TuyÓn tËp nghiªn cøu phª b×nh cña Tr-¬ng Töu bao gåm nh÷ng tiÓu luËn, nghiªn cøu, phª b×nh, ch©n dung t¸c gi¶ hiÖn ®¹i, nh÷ng c«ng tr×nh nghiªn cøu, tiÓu luËn chuyªn s©u vÒ v¨n häc truyÒn thèng cña d©n téc cho thÊy sù ®ãng gãp cña «ng trong lÜnh vùc nghiªn cøu – phª b×nh v¨n häc. Tõ ®ã, chóng ta thÊy ®-îc vÞ trÝ, vai trß cña «ng trong lÞch sö v¨n häc gãp phÇn kh¼ng ®Þnh vÞ trÝ, vai trß cña phª b×nh v¨n häc ®èi víi tiÕn tr×nh cña v¨n häc ViÖt Nam hiÖn ®¹i.

Sù nghiÖp nghiªn cøu- phª b×nh cña Tr-¬ng Töu kÐo dµi suèt tõ tr-íc tíi sau C¸ch m¹ng th¸ng T¸m. Nh-ng theo chóng t«i, ®ãng gãp râ nÐt cña Tr-¬ng Töu trong lÜnh vùc nµy vÉn lµ giai ®o¹n tr-íc 1945. V× nh÷ng lý do trªn, chóng t«i chän §ãng gãp cña Tr-¬ng Töu trong lÜnh vùc nghiªn cøu - phª b×nh v¨n häc ViÖt Nam nöa ®Çu thÕ kû XX lµm ®Ò tµi nghiªn cøu cña m×nh. LÞch sö vÊn ®Ò C¸c t¸c phÈm cña Tr-¬ng Töu- NguyÔn B¸ch Khoa ngay tõ khi ra ®êi ®-îc nhiÒu ®éc gi¶ chó ý ®Æc biÖt giíi nghiªn cøu phª b×nh.

Còng nh- c¸c hiÖn t-îng v¨n ch-¬ng kh¸c, sè phËn nh÷ng t¸c phÈm nµy còng nh- t¸c gi¶ cña nã ®· tr¶i qua nh÷ng th¨ng trÇm. V× thÕ, vÞ trÝ cña Tr-¬ng Töu trong tiÕn tr×nh lÞch sö v¨n häc d©n téc còng cã lóc ®· chÞu sù thö th¸ch, ph¸n xÐt, sµng läc cã phÇn nghiÖt ng· cña thêi gian vµ d- luËn. §Ó ®i vµo nghiªn cøu vµ ®¸nh gi¸ nh÷ng ®ãng gãp cña Tr-¬ng Töu trong lÜnh vùc nghiªn cøu phª b×nh v¨n häc ViÖt Nam nöa ®Çu thÕ kû XX, ta cã thÓ chia qu¸ tr×nh nghiªn cøu vÒ Tr-¬ng Töu lµm hai giai ®o¹n: 2. Tr-íc C¸ch m¹ng th¸ng T¸m Vò Ngäc Phan trong cuèn Nhµ v¨n hiÖn ®¹i, §inh Gia Trinh trong c«ng tr×nh nghiªn cøu vÒ NguyÔn Du vµ TruyÖn KiÒu ®· ®¸nh gi¸ vÒ ph-¬ng ph¸p phª b×nh v¨n häc cña Tr-¬ng Töu.

Sau C¸ch m¹ng th¸ng T¸m Trªn t¹p chÝ Tiªn phong c¸c sè 2,3 (1945) vµ sè 6 (1946), §Æng Thai Mai d-íi bót danh Thanh B×nh cã bµi, Phª b×nh tËp s¸ch T-¬ng lai v¨n nghÖ ViÖt Nam cña Tr-¬ng Töu. Trong bµi viÕt nµy, t¸c gi¶ ®· ®-a ra mét nhËn xÐt mang tÝnh kh¸i qu¸t: “§¸ng tiÕc lµ «ng Tr­¬ng Töu ch­a hÒ lÜnh héi vÊn ®Ò v¨n nghÖ mét c¸ch ®Çy ®ñ vµ ®Õn n¬i ®Õn chèn ®Ó ®em l¹i cho chóng ta mét ch-¬ng tr×nh thiÕt thùc. TËp luËn ¸n cña «ng Tr-¬ng Töu thùc qu¸ m«ng lung vÒ phÇn lý luËn, vµ khi bµn ®Õn ch­¬ng tr×nh hµnh ®éng l¹i cã ý kiÕn qu¸ tØ mØ, qu¸ “m¸y mãc” vµ sao nh·ng h¼n nh÷ng ®iÓm rÊt cÇn thiÕt cho sù x©y dùng mét nÒn v¨n nghÖ” [4, 7]. Tõ nhËn xÐt chung ®ã, «ng ph¶n b¸c quan niÖm cña Tr-¬ng Töu vÒ kh¸i niÖm V¨n nghÖ gåm v¨n sÜ vµ nghÖ sÜ.

¤ng cho r»ng, “Tr­¬ng Töu kh«ng hÒ chØ râ nh÷ng vÊn ®Ò c¬ b¶n cña v¨n nghÖ…NÕu kh«ng chØ râ ®Æc tÝnh cña v¨n nghÖ th× lµm thÕ nµo mµ chØ ®Þnh ph-¬ng h-íng cho sù cè g¾ng cña nhµ v¨n nghÖ trong lÜnh vùc v¨n häc, trong lÜnh vùc nghÖ thuËt”[4, 8]. Do bµi luËn ®Çy nh÷ng “lêi phï phiÕm, nh÷ng c«ng thøc trèng rçng, kh«ng thiÕt g× víi v¨n nghÖ…Vµ ng­êi ta vÉn thÊy nh÷ng chç n«ng næi cña mét mèi lËp luËn kh«ng cã lËp tr­êng v÷ng ch¾c”[4, 8, 9] cho nªn ng-êi ®äc cã c¶m gi¸c thÊt väng sau khi ®äc bµi viÕt cña «ng Tr-¬ng Töu. Thanh B×nh còng chØ ra mét khuyÕt ®iÓm n÷a cña Tr-¬ng Töu, ch-a hÒ ®Þnh nghÜa hai ch÷ “thùc t¹i”. §ång thêi «ng còng phª b×nh vÒ “quyÒn tù do chÝnh trÞ tèi thiÓu” cña Tr­¬ng Töu.

¤ng cho r»ng, “Tù do- tù do c¸ nh©n, tù do nghÖ sÜ, tù do tuyÖt ®èi, hay l¾m, ®Ñp l¾m. Nh-ng n-íc nhµ ch-a tù do th× nghÖ sÜ tù do thÕ nµo? Nãi cho cïng, nÕu n­íc nhµ ®­îc ®éc lËp, ®­îc “gi¶i phãng hoµn toµn” vµ cã mét chØnh thÓ “d©n chñ ch©n chÝnh” th× nhµ nghÖ sÜ nµo kh«ng ®­îc tù do?. Mét ®iÒu ch¾c ch¾n lµ ch÷ tù do nÕu l¹i hiÓu lÇm th× lµ mét ®iÒu nguy, nÕu ®Ó cho mét lò ®Ü bót mùc lîi dông ®Ó ph¶n c¸ch m¹ng th× l¹i cµng nguy n÷a”[5, 8]. Tuy nhiªn, viÕt bµi nµy, Thanh B×nh kh«ng chØ nh»m phª b×nh “r¸o riÕt” Tr­¬ng Töu ë phÇn lý luËn vµ thùc hµnh mµ «ng cßn thÓ hiÖn nh÷ng t×nh c¶m tèt ®Ñp khi c¶m ®-îc t©m hån, lßng nhiÖt t×nh cña Tr-¬ng Töu ®èi víi “v¨n nghÖ”, víi “d©n chóng”, víi “t­¬ng lai v¨n ho¸ d©n téc”.

D­êng nh­, Thanh B×nh c¶m ®­îc nh÷ng c¸i “bo¨n kho¨n”, “bÊt m·n” nh­ng “kh«ng hÒ thÊt väng” cña Tr­¬ng Töu. Bëi trong t©m hån «ng lu«n mang mét “nguyÖn väng tèt ®Ñp” cña mét nhµ v¨n ho¸, ®ång thêi còng lµ ng­êi tÝch cùc tham gia “g©y dùng nÒn v¨n ho¸ míi”. Cuèi cïng Thanh B×nh còng thµnh thùc nhËn ra: “Trong t©m hån nhµ lý luËn Tr-¬ng Töu, mét thi sÜ vÉn lu«n lu«n nhÝ nhãm vµ l¾m lóc thÓ hiÖn nh÷ng c©u tr÷ t×nh kh¸ l©m ly…ngßi bót «ng Tr-¬ng Töu vÉn cßn nhiÒu høa hÑn víi t-¬ng lai…”[6, 19, 20] N¨m 1958, Phan Cù §Ö cã bµi viÕt: Th¸i ®é vµ ph-¬ng ph¸p gi¶ng d¹y cña Tr-¬ng Töu trªn b¸o §éc lËp. Trong bµi viÕt nµy, Phan Cù §Ö cho r»ng: “Tr-¬ng Töu lu«n lu«n t×m c¸ch ®¶ kÝch vµo l·nh ®¹o, g©y bÌ ph¸i ®Ó chia rÏ hµng ngò gi¸o s­, sinh viªn”.

T¸c gi¶ cßn viÕt: “Tr-¬ng Töu xuyªn t¹c v¨n hãa sö theo ph-¬ng ph¸p suy luËn duy t©m chñ quan ®Ó bªnh vùc cho lËp tr-êng v¨n nghÖ ph¶n ®éng cña m×nh”[14]. Kh«ng chØ vËy, «ng cßn cho r»ng: “Tr­¬ng Töu lµ ng­êi hay nãi bõa b·i, xuyªn t¹c tr¾ng trîn, sî ph¶i chÞu tr¸ch nhiÖm tr­íc “giÊy tr¾ng mùc ®en” nªn kh«ng d¸m viÕt gi¸o tr×nh cho sinh viªn. “Dông ý cña Tr-¬ng Töu trong lóc gi¶ng d¹y rÊt lµ th©m ®éc. Cã thÓ nãi Tr-¬ng Töu ®· nhiÒu lÇn xuyªn t¹c gi¸o tr×nh ®Ó ®Çu ®éc t­ t­ëng cña sinh viªn…Ph­¬ng ph¸p nghiªn cøu v¨n häc cña Tr-¬ng Töu lµ ph-¬ng ph¸p duy t©m chñ quan, thÝch ai th× khen, ghÐt ai th× chª, hoµn toµn theo ý muèn c¸ nh©n cña m×nh.

VÒ th¸i ®é chÝnh trÞ th× ®ã lµ chñ nghÜa c¬ héi, ph¶n ®éng, lîi dông thêi c¬ ®Ó phÊt cê, h«m nay nãi thÕ nµy, mai nãi thÕ kh¸c mét c¸ch gi¸o gië”[14]. Cuèi cïng «ng ®i ®Õn mét kÕt luËn kh¸ gay g¾t: “ Víi mét lËp tr­êng chÝnh trÞ ph¶n ®éng, thï ®Þch víi t­ t­ëng x· héi chñ nghÜa, víi nh÷ng quan ®iÓm v¨n nghÖ t- s¶n lçi thêi, víi mét ph-ong ph¸p gi¶ng d¹y hoµn toµn duy t©m chñ quan, c¬ héi, chóng ta cã thÓ kÕt luËn r»ng: trong mÊy n¨m qua, Tr-¬ng Töu ®· tá ra kh«ng xøng ®¸ng mét tý nµo víi c-¬ng vÞ gi¸o s- mét truêng §¹i häc cña chÕ ®é ta, mét chÕ ®é tèt ®Ñp ®ang tiÕn lªn x· héi chñ nghÜa”[14]. N¨m 1958, Ng« ThÕ Hinh thÓ hiÖn th¸i ®é gay g¾t, quyÕt liÖt xoay quanh vÊn ®Ò “Tù do cña v¨n nghÖ sÜ” cña Tr­¬ng Töu. Theo «ng, Tr­¬ng Töu “nóp” d­íi lêi nãi cña Lª Nin “Trong sù nghiÖp v¨n häc tuyÖt ®èi ph¶i b¶o ®¶m ph¹m vi thËt réng r·i cho s¸ng kiÕn c¸ nh©n, cho së thÝch c¸ nh©n, ®¶m b¶o ph¹m vi réng r·i cho søc t­ëng t­îng, cho h×nh thøc vµ cho néi dung” ®Ó “xuyªn t¹c, dÉn tíi nh÷ng luËn ®iÓm thËt lµ ph¶n ®éng vµ sai lÇm.