Định Tội Danh Đối Với Tội Giết Người Theo Luật Hình Sự Việt Nam Tại Đà Nẵng

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu vnu ls định tội danh đối với tội giết người theo luật hình sự việt nam trên cơ sở số liệu thực tiễn, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất

• Tác giả: Ngô Văn Dinh
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Khắc Hải
• Trường học: Đại học quốc gia Hà Nội - Khoa Luật
• Chuyên ngành: Luật Hình Sự và Tố Tụng Hình Sự
• Đề tài: Định Tội Danh Đối Với Tội Giết Người Theo Luật Hình Sự Việt Nam (Trên Cơ Sở Số Liệu Thực Tiễn Địa Bàn Thành Phố Đà Nẵng)
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ luật học
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ ĐỊNH TỘI DANH ĐỐI VỚI TỘI GIẾT NGƯỜI
• 1.1. KHÁI NIỆM, PHÂN LOẠI VÀ Ý NGHĨA CỦA VIỆC ĐỊNH TỘI DANH ĐỐI VỚI TỘI GIẾT NGƯỜI
• 1.2. CƠ SỞ PHÁP LÝ VÀ CƠ SỞ KHOA HỌC CỦA ĐỊNH TỘI DANH ĐỐI VỚI TỘI GIẾT NGƯỜI
• 1.3. CÁC GIAI ĐOẠN ĐỊNH TỘI DANH ĐỐI VỚI TỘI GIẾT NGƯỜI
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG ĐỊNH TỘI DANH ĐỐI VỚI TỘI GIẾT NGƯỜI TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG
• 2.1. KHÁI QUÁT ĐẶC ĐIỂM TÌNH HÌNH THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG CÓ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỊNH TỘI DANH ĐỐI VỚI TỘI GIẾT NGƯỜI
• 2.2. THỰC TIỄN ĐỊNH TỘI DANH ĐỐI VỚI TỘI GIẾT NGƯỜI TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG
• 2.3. MỘT SỐ TỒN TẠI, HẠN CHẾ VÀ CÁC NGUYÊN NHÂN CƠ BẢN
• 3. CHƯƠNG 3: NHỮNG YÊU CẦU VÀ GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG ĐỊNH TỘI DANH ĐỐI VỚI TỘI GIẾT NGƯỜI TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG
• 3.1. CÁC YÊU CẦU BẢO ĐẢM CHẤT LƯỢNG ĐỊNH TỘI DANH ĐỐI VỚI TỘI GIẾT NGƯỜI TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG
• 3.2. GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT HÌNH SỰ VIỆT NAM NHẰM NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CỦA VIỆC ĐỊNH TỘI DANH ĐỐI VỚI TỘI GIẾT NGƯỜI
• 3.3. NHỮNG GIẢI PHÁP BẢO ĐẢM ÁP DỤNG ĐÚNG CÁC QUY ĐỊNH CỦA PHÁP LUẬT HÌNH SỰ TRONG ĐỊNH TỘI DANH ĐỐI VỚI TỘI GIẾT NGƯỜI
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Định Tội Danh Tội Giết Người Theo Luật Hình Sự Việt Nam

Định tội danh tội giết người là một trong những vấn đề quan trọng trong luật hình sự Việt Nam. Quyền sống của con người được bảo vệ bởi pháp luật, và việc xác định tội danh chính xác là điều cần thiết để đảm bảo công lý. Tại Đà Nẵng, tình hình tội phạm giết người có diễn biến phức tạp, đòi hỏi sự chú ý từ các cơ quan chức năng.

1.1. Khái Niệm Định Tội Danh Đối Với Tội Giết Người

Định tội danh đối với tội giết người được hiểu là quá trình xác định hành vi phạm tội dựa trên các chứng cứ và quy định của pháp luật. Điều này bao gồm việc phân tích các yếu tố cấu thành tội phạm và các tình tiết liên quan.

1.2. Ý Nghĩa Của Việc Định Tội Danh Đối Với Tội Giết Người

Việc định tội danh chính xác không chỉ đảm bảo quyền lợi cho nạn nhân mà còn bảo vệ quyền lợi của người bị buộc tội. Điều này giúp duy trì trật tự xã hội và nâng cao hiệu quả trong công tác phòng chống tội phạm.

II. Vấn Đề Thách Thức Trong Định Tội Danh Tội Giết Người Tại Đà Nẵng

Tại Đà Nẵng, việc định tội danh tội giết người gặp nhiều thách thức. Các yếu tố như sự phức tạp của vụ án, sự thiếu hụt chứng cứ và sự khác biệt trong nhận thức của các cơ quan tố tụng có thể dẫn đến những sai sót trong việc xác định tội danh.

2.1. Các Yếu Tố Ảnh Hưởng Đến Định Tội Danh

Các yếu tố như tình trạng tâm lý của bị cáo, động cơ phạm tội và các tình tiết giảm nhẹ hoặc tăng nặng trách nhiệm hình sự đều ảnh hưởng đến việc định tội danh.

2.2. Thực Trạng Sai Sót Trong Định Tội Danh

Thực tế cho thấy có nhiều trường hợp định tội danh không chính xác, dẫn đến việc kết án oan sai hoặc bỏ lọt tội phạm. Điều này cần được khắc phục để đảm bảo công lý.

III. Phương Pháp Nâng Cao Chất Lượng Định Tội Danh Tại Đà Nẵng

Để nâng cao chất lượng định tội danh đối với tội giết người, cần có những phương pháp và giải pháp cụ thể. Việc đào tạo nâng cao năng lực cho cán bộ tư pháp và cải thiện quy trình xét xử là rất cần thiết.

3.1. Đào Tạo Nâng Cao Năng Lực Cán Bộ Tư Pháp

Cần tổ chức các khóa đào tạo chuyên sâu về luật hình sự cho cán bộ tư pháp, giúp họ nắm vững các quy định và thực tiễn áp dụng pháp luật.

3.2. Cải Thiện Quy Trình Xét Xử

Cải thiện quy trình xét xử thông qua việc áp dụng công nghệ thông tin và tăng cường sự phối hợp giữa các cơ quan chức năng sẽ giúp nâng cao hiệu quả trong việc định tội danh.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Về Định Tội Danh Tại Đà Nẵng

Việc áp dụng các quy định về định tội danh tội giết người tại Đà Nẵng cần được thực hiện một cách đồng bộ và hiệu quả. Các cơ quan chức năng cần phối hợp chặt chẽ để đảm bảo tính chính xác trong việc xác định tội danh.

4.1. Kết Quả Nghiên Cứu Thực Tiễn

Nghiên cứu thực tiễn cho thấy rằng việc định tội danh tội giết người tại Đà Nẵng đã có những tiến bộ nhất định, nhưng vẫn còn nhiều vấn đề cần giải quyết.

4.2. Các Giải Pháp Đề Xuất

Đề xuất các giải pháp như tăng cường công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức của cộng đồng về pháp luật hình sự sẽ góp phần giảm thiểu tội phạm giết người.

V. Kết Luận Về Định Tội Danh Tội Giết Người Tại Đà Nẵng

Định tội danh tội giết người là một vấn đề phức tạp và quan trọng trong hệ thống pháp luật hình sự Việt Nam. Cần có những biện pháp cụ thể để nâng cao chất lượng định tội danh, đảm bảo công lý và bảo vệ quyền sống của con người.

5.1. Tương Lai Của Định Tội Danh Tại Đà Nẵng

Tương lai của việc định tội danh tội giết người tại Đà Nẵng sẽ phụ thuộc vào sự cải cách và hoàn thiện hệ thống pháp luật hình sự.

5.2. Đề Xuất Chính Sách Pháp Luật

Đề xuất các chính sách pháp luật nhằm nâng cao hiệu quả trong việc định tội danh và phòng ngừa tội phạm giết người.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Quyền sống là quyền con người thiêng liêng, bất khả xâm phạm và được bảo hộ cao nhất tại Điều 19 Hiến pháp năm 2013 cùng các cam kết quốc tế. Trong thực tiễn áp dụng pháp luật, định tội danh đối với tội giết người là hoạt động tư pháp mang tính chất quyết định sinh mạng pháp lý của bị cáo, làm tiền đề quyết định khung hình phạt từ 12 năm đến 20 năm, tù chung thân hoặc tử hình theo Điều 93 Bộ luật hình sự. Tuy nhiên, sự đan xen phức tạp giữa các dấu hiệu pháp lý thực tế và cấu thành tội phạm thường dẫn đến tranh cãi giữa tội giết người với tội cố ý gây thương tích dẫn đến chết người hoặc tội giết người do vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng.

Đề tài tập trung phân tích toàn diện cơ sở lý luận và thực tiễn định tội danh đối với tội giết người trên địa bàn thành phố Đà Nẵng trong giai đoạn 5 năm từ năm 2011 đến năm 2015. Dữ liệu thực chứng từ Tòa án nhân dân thành phố Đà Nẵng ghi nhận cơ quan tư pháp đã thụ lý và giải quyết sơ thẩm 71 vụ án giết người với 160 bị cáo trên tổng số 274 vụ án hình sự nói chung. Mục tiêu nghiên cứu nhằm làm sáng tỏ bản chất pháp lý, phân tích các rào cản nhận thức dẫn đến sai sót nghiệp vụ và đề xuất hệ thống giải pháp nâng cao tính chính xác trong hoạt động xét xử, bảo đảm không làm oan người vô tội và không bỏ lọt tội phạm.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu xây dựng trên nền tảng lý luận định tội danh hiện đại trong khoa học luật hình sự Việt Nam, kế thừa quan điểm của nhiều chuyên gia đầu ngành. Định tội danh được tiếp cận dưới hai góc độ: nhận thức logic khách quan và hoạt động áp dụng quy phạm pháp luật vào tình tiết thực tế. Luận văn phân định rành mạch hai hình thức định tội danh:

• Định tội danh chính thức: Hoạt động mang tính quyền lực nhà nước do Cơ quan Điều tra, Viện kiểm sát và Tòa án tiến hành thông qua các văn bản tố tụng theo Bộ luật tố tụng hình sự năm 2003. Bản án có hiệu lực pháp luật của Tòa án là văn bản kết luận cuối cùng xác định tội danh và trách nhiệm hình sự.
• Định tội danh không chính thức: Sự đánh giá khoa học từ góc độ học thuật của các nhà nghiên cứu, luật sư và người học luật nhằm hoàn thiện nhận thức pháp lý.

Mô hình định tội danh đối với tội giết người vận hành qua quy trình 3 giai đoạn logic:

1. Thu thập, kiểm tra và đánh giá toàn diện hệ thống chứng cứ chứng minh vụ án.
2. So sánh, đối chiếu các tình tiết thực tế khách quan với 4 yếu tố cấu thành tội phạm quy định tại Điều 93 Bộ luật hình sự năm 1999 (sửa đổi, bổ sung năm 2009).
3. Đưa ra kết luận pháp lý chính thức về tội danh và viện dẫn điều luật áp dụng.

Hệ thống khái niệm nòng cốt được làm rõ bao gồm: khách thể xâm phạm tính mạng con người, hành vi khách quan tước đoạt sự sống trái pháp luật, hậu quả chết người, mối quan hệ nhân quả và hình thức lỗi cố ý trực tiếp hoặc cố ý gián tiếp. Cơ sở pháp lý bổ trợ trực tiếp là Nghị quyết số 01/2000/NQ-HĐTP của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao hướng dẫn áp dụng các tình tiết định khung định lượng.

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn vận dụng phương pháp luận duy vật biện chứng và duy vật lịch sử kết hợp với các phương pháp nghiên cứu chuyên ngành luật học:

• Cỡ mẫu và nguồn dữ liệu: Khảo sát toàn bộ 274 hồ sơ vụ án hình sự sơ thẩm với 577 bị cáo, trong đó đi sâu phân tích toàn diện 71 hồ sơ vụ án về tội giết người với 160 bị cáo tại Tòa án nhân dân thành phố Đà Nẵng từ năm 2011 đến năm 2015. Nguồn dữ liệu thứ cấp bổ sung gồm số liệu thống kê điều tra, khởi tố của Công an thành phố Đà Nẵng (xử lý 71 vụ với 160 bị can giai đoạn 2011 - 2015) và báo cáo tổng kết thi hành Quyết định số 129/2000/QĐ-UB của Ủy ban nhân dân thành phố Đà Nẵng.
• Phương pháp chọn mẫu: Lựa chọn phương pháp chọn mẫu toàn bộ (comprehensive sampling) đối với toàn bộ các vụ án giết người được Tòa án cấp tỉnh xét xử sơ thẩm trong mốc thời gian 5 năm để loại bỏ sai số thống kê.
• Phương pháp phân tích: Kết hợp phương pháp thống kê mô tả, phương pháp so sánh luật học và phân tích tổng hợp án văn. Lý do lựa chọn tổ hợp phương pháp này nhằm đối chiếu giữa quy chuẩn pháp lý lý thuyết với thực tiễn xét xử, qua đó chỉ ra các sai sót mang tính chủ quan của người tiến hành tố tụng và sự bất cập của các quy phạm hiện hành.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình tổng hợp số liệu tư pháp giai đoạn 2011 - 2015 đã chỉ ra 4 phát hiện quan trọng:

• Quy mô và tỷ trọng án giết người: Tòa án nhân dân thành phố Đà Nẵng đã thụ lý, giải quyết 71 vụ án giết người với 160 bị cáo, chiếm tỷ lệ khoảng 25,91% về tổng số vụ án và 27,73% về tổng số bị cáo hình sự sơ thẩm (71/274 vụ và 160/577 bị cáo).
• Biến động phức tạp theo từng năm: Số lượng vụ án giết người tăng liên tục từ năm 2011 (15 vụ/27 bị cáo), năm 2012 (16 vụ/34 bị cáo) đến đỉnh điểm năm 2014 với 18 vụ án và 53 bị cáo (chiếm tỷ lệ 41,73% số bị cáo hình sự toàn thành phố trong năm 2014). Đến năm 2015, số vụ giảm mạnh xuống còn 8 vụ với 13 bị cáo.
• Tính chất đồng phạm và côn đồ gia tăng: Tỷ lệ trung bình bị cáo trong mỗi vụ án giết người là 2,25 bị cáo/vụ, đặc biệt năm 2014 ghi nhận tỷ lệ gần 3 bị cáo/vụ (53 bị cáo/18 vụ), phản ánh xu hướng tội phạm sử dụng hung khí nguy hiểm mang tính chất băng nhóm và côn đồ bột phát.
• Sai sót trong phân loại cấu thành tội phạm: Tồn tại các trường hợp xác định sai ranh giới giữa tội giết người ở giai đoạn chưa đạt với tội cố ý gây thương tích dẫn đến việc bản án bị Tòa án cấp phúc thẩm tuyên hủy hoặc sửa do lỗi nhận định chủ quan về động cơ và hung khí gây án.

Thảo luận kết quả

Diễn biến tội phạm giết người tại Đà Nẵng phản ánh rõ nét tác động từ quá trình đô thị hóa nhanh và sự chuyển dịch cơ cấu xã hội. Dữ liệu thực nghiệm được trình bày trực quan thông qua Bảng thống kê cơ cấu xét xử kết hợp Biểu đồ cột thể hiện tương quan giữa số lượng vụ án thụ lý và số bị cáo giai đoạn 2011 - 2015. Đỉnh điểm bùng phát năm 2014 với 53 bị cáo đòi hỏi lực lượng chức năng phải tăng cường rà soát các tụ điểm phức tạp, thu giữ hơn 1.000 hung khí các loại.

Biến động số lượng bị cáo tội Giết người (Điều 93) tại Đà Nẵng (2011 - 2015):
2011: 27 bị cáo  (█████▌)
2012: 34 bị cáo  (███████)
2013: 33 bị cáo  (██████▌)
2014: 53 bị cáo  (███████████)
2015: 13 bị cáo  (███)

Sự suy giảm rõ rệt vào năm 2015 (giảm 55,5% số vụ và 75,4% số bị cáo so với năm 2014) minh chứng cho tính hiệu quả của Đề án "Thành phố 5 không", đặc biệt là mục tiêu "Không có giết người để cướp của" kết hợp với các chương trình giải quyết việc làm cho 84.556 lao động và giảm nghèo bền vững. Khi so sánh với các báo cáo tư pháp toàn quốc, nguyên nhân gây án tại Đà Nẵng chủ yếu xuất phát từ mâu thuẫn sinh hoạt bộc phát (chiếm trên 65%), trong khi tỷ lệ giết người cướp tài sản được kiềm chế ở mức thấp nhờ công tác quản lý đối tượng có tiền án, tiền sự đạt trên 80%.

Hạn chế trong công tác định tội danh chủ yếu nằm ở khâu đánh giá lỗi cố ý gián tiếp và xác định vị trí nhát chém nguy hiểm. Nhiều vụ án do điều tra viên và kiểm sát viên chưa phân tích thấu đáo mức độ tấn công, dẫn đến xung đột quan điểm pháp lý giữa các cơ quan tố tụng khi xác định tình tiết định khung "có tính chất côn đồ" hoặc "thực hiện tội phạm một cách man rợ".

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả nghiên cứu, luận văn đề xuất 4 nhóm giải pháp cụ thể nhằm chuẩn hóa hoạt động định tội danh:

• Hoàn thiện kỹ thuật lập pháp hình sự: Quốc hội và Ban soạn thảo luật cần cụ thể hóa tiêu chí định lượng đối với các tình tiết định khung tại Khoản 1 Điều 93 Bộ luật hình sự như "hành vi côn đồ", "động cơ đê hèn", giảm thiểu tình trạng quy định mang tính định tính. Mục tiêu giảm tỷ lệ vướng mắc áp dụng luật xuống dưới 5% trong giai đoạn hoàn thiện Bộ luật hình sự mới (2016 - 2018).
• Ban hành nghị quyết hướng dẫn thi hành và tổng kết xét xử: Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao cần sớm ban hành nghị quyết thay thế Nghị quyết số 01/2000/NQ-HĐTP, làm rõ tiêu chí phân biệt giữa tội giết người chưa đạt và tội cố ý gây thương tích dựa trên cường độ tấn công, vị trí trọng yếu trên cơ thể và hung khí sử dụng trước quý IV năm 2017.
• Xây dựng và phát triển hệ thống án lệ chuẩn mực: Tòa án nhân dân tối cao cần lựa chọn, công bố từ 3 đến 5 án lệ tiêu biểu về định tội danh giết người trong trường hợp đồng phạm phức tạp và vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng giai đoạn 2016 - 2020 để các Tòa án địa phương áp dụng thống nhất.
• Nâng cao năng lực xét xử và tăng cường giám đốc kiểm tra: Tòa án nhân dân thành phố Đà Nẵng phối hợp các trường đào tạo tư pháp tổ chức bồi dưỡng kỹ năng đánh giá chứng cứ cho 100% Thẩm phán và Thư ký; thiết lập cơ chế giám sát nghiệp vụ chặt chẽ nhằm hạ tỷ lệ bản án bị hủy, sửa do lỗi chủ quan của Thẩm phán xuống mức dưới 0,5% mỗi năm.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

• Thẩm phán, Kiểm sát viên và Điều tra viên: Cung cấp cẩm nang phương pháp luận 3 bước định tội danh chuẩn xác, hỗ trợ quá trình đánh giá chứng cứ khách quan và hạn chế tối đa nguy cơ sai lệch tội danh trong các vụ án hình sự phức tạp.
• Luật sư và Trợ giúp viên pháp lý: Cung cấp hệ thống luận cứ khoa học, tiêu chí đối chiếu dấu hiệu cấu thành tội phạm để xây dựng chiến lược bào chữa, bảo vệ quyền lợi hợp pháp cho thân chủ trong giai đoạn tranh tụng tại phiên tòa sơ thẩm và phúc thẩm.
• Giảng viên, Nghiên cứu sinh và Học viên cao học: Đóng vai trò là tài liệu tham khảo học thuật chuyên sâu về tội phạm học, luật hình sự và tố tụng hình sự với chuỗi dữ liệu thực chứng 5 năm (2011 - 2015) đầy đủ và có hệ thống.
• Cơ quan hoạch định chính sách và Quản lý trật tự xã hội: Cung cấp góc nhìn thực tiễn về mối liên hệ giữa các chương trình an sinh xã hội như mô hình "Thành phố 5 không" với hiệu quả kéo giảm tội phạm bạo lực tại đô thị.

Câu hỏi thường gặp

Định tội danh đối với tội giết người có điểm gì khác biệt so với định tội danh các tội phạm khác? Định tội danh tội giết người đòi hỏi phải đánh giá tính chất tước đoạt quyền sống trái pháp luật và chứng minh lỗi cố ý (trực tiếp hoặc gián tiếp). Chủ thể phải đối chiếu hành vi với cấu thành đặc thù tại Điều 93 Bộ luật hình sự và các tình tiết định khung nghiêm ngặt có khung hình phạt lên đến tử hình.

Căn cứ nào là quan trọng nhất để phân biệt tội giết người chưa đạt với tội cố ý gây thương tích? Yếu tố mấu chốt là ý thức chủ quan của người phạm tội và tính chất hành vi nguy hiểm. Nếu đối tượng sử dụng hung khí nguy hiểm tấn công vào các vị trí trọng yếu trên cơ thể (như đầu, ngực, cổ) với cường độ quyết liệt nhằm tước đoạt tính mạng nhưng nạn nhân không chết do được cấp cứu kịp thời thì phải định tội danh giết người chưa đạt.

Tình hình xét xử tội giết người tại Đà Nẵng giai đoạn 2011 - 2015 có đặc điểm gì nổi bật? TAND thành phố Đà Nẵng đã xét xử sơ thẩm 71 vụ với 160 bị cáo. Số vụ án và bị cáo tăng mạnh trong giai đoạn 2011 - 2014, đạt đỉnh 53 bị cáo vào năm 2014, sau đó giảm sâu vào năm 2015 (còn 13 bị cáo) nhờ triển khai đồng bộ các giải pháp phòng chống tội phạm đô thị.

Văn bản nào giữ vai trò quan trọng nhất trong việc hướng dẫn định tội danh theo Điều 93 Bộ luật hình sự 1999? Bên cạnh các điều khoản của Bộ luật hình sự, Nghị quyết số 01/2000/NQ-HĐTP của Hội đồng Thẩm phán TAND tối cao giữ vai trò then chốt hướng dẫn giải thích các tình tiết định khung hình phạt như giết nhiều người, có tính chất côn đồ và vì động cơ đê hèn.

Nguyên nhân chủ yếu khiến các bản án tội giết người bị cấp phúc thẩm hủy hoặc sửa là gì? Nguyên nhân xuất phát từ việc đánh giá chứng cứ thiếu toàn diện, nhầm lẫn giữa lỗi cố ý gián tiếp tước đoạt tính mạng với lỗi vô ý đối với hậu quả chết người trong tội cố ý gây thương tích, cùng với sai sót khi áp dụng các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự.

Kết luận

• Xây dựng hệ thống lý luận hoàn chỉnh về định tội danh chính thức và không chính thức, thiết lập quy trình 3 giai đoạn đối chiếu cấu thành tội phạm giết người.
• Cung cấp dữ liệu thực chứng chuẩn xác qua 71 vụ án và 160 bị cáo được xét xử sơ thẩm tại TAND thành phố Đà Nẵng giai đoạn 2011 - 2015.
• Phát hiện các điểm nghẽn nhận thức pháp lý dẫn đến sai lệch tội danh giữa hành vi giết người chưa đạt và tội cố ý gây thương tích.
• Đề xuất đồng bộ 4 nhóm giải pháp từ sửa đổi kỹ thuật lập pháp, ban hành nghị quyết hướng dẫn đến phát triển án lệ và đào tạo cán bộ tư pháp.
• Khẳng định giá trị thực tiễn của chính sách an sinh xã hội "Thành phố 5 không" trong việc kéo giảm tỷ lệ tội phạm giết người bạo lực tại đô thị.

Luận văn là tài liệu nghiên cứu giá trị cao phục vụ tiến trình cải cách tư pháp giai đoạn 2016 - 2020. Các cơ quan tiến hành tố tụng, cơ sở đào tạo luật học và giới nghiên cứu pháp lý nên tham khảo, ứng dụng nội dung công trình để nâng cao chất lượng thực thi pháp luật hình sự.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ ĐỊNH TỘI DANH ĐỐI VỚI TỘI GIẾT NGƯỜI 1. KHÁI NIỆM, PHÂN LOẠI VÀ Ý NGHĨA CỦA VIỆC ĐỊNH TỘI DANH ĐỐI VỚI TỘI GIẾT NGƢỜI 1. Khái niệm định tội danh đối với tội giết người Quyền sống đã đƣợc khẳng định về mặt chính trị - pháp lý là quyền thiêng liêng, bất khả xâm phạm và là một trong những quyền cơ bản của con ngƣời. Quyền sống đƣợc ghi nhận và bảo vệ, bảo đảm trong Điều 19 Hiến pháp năm 2013 của Việt Nam.

Ngoài ra, để bảo vệ quyền quan trọng này, pháp luật hình sự của hầu hết các quốc gia, trong đó có Việt Nam đều quy định nhóm các tội xâm phạm tính mạng. Cho nên, định tội danh tối với các tội xâm phạm tính mạng nói chung, đối với tội giết ngƣời nói riêng là vấn đề có ý nghĩa quan trọng, làm tiền đề cho việc giải quyết các nhiệm vụ khác của hoạt động áp dụng pháp luật hình sự. Nghiên cứu về định tội danh đối với tội giết ngƣời, trƣớc hết cần làm rõ một số nội dung về mặt lý luận mà trƣớc hết là khái niệm định tội danh. Có nhiều quan điểm khoa học nghiên cứu về vấn đề này mà điển hình là các quan điểm sẽ đƣợc nêu dƣới đây.

Lê Văn Cảm quan niệm định tội danh là quá trình áp dụng pháp luật hình sự và pháp luật tố tụng hình sự: Dƣới góc độ khoa học, định tội danh có thể đƣợc hiểu là quá trình nhận thức lý luận có tính logic, là dạng của hoạt động thực tiễn áp dụng pháp luật hình sự cũng nhƣ pháp luật tố tụng hình sự và đƣợc tiến hành trên cơ sở các chứng cứ tài liệu thu thập đƣợc tiến hành trên cơ sở các chứng cứ các tài liệu thu thập đƣợc và các tình tiết thực tế của vụ án hình sự để xác định sự phù hợp giữa các dấu hiệu của hành vi nguy hiểm cho xã hội đƣợc thực hiện với các dấu hiệu của cấu thành tội phạm tƣơng ứng do luật hình sự quy định nhằm đạt đƣợc sự thật khách quan, tức là 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] đƣa ra sự đánh giá chính xác tội phạm về mặt pháp lý hình sự, làm tiền đề cho việc cá thể hóa và phân hóa trách nhiệm hình sự một cách công minh, có căn cứ và đúng pháp luật [7, tr. Võ Khánh Vinh thì định tội danh chỉ là hoạt động áp dụng pháp luật hình sự: Định tội danh là một dạng hoạt động nhận thức, hoạt động áp dụng pháp luật hình sự nhằm đi tới chân lý khách quan trên cơ sở xác định đúng đắn, đầy đủ các tình tiết cụ thể của hành vi phạm tội đƣợc thực hiện, nhận thức đúng nội dung quy phạm pháp luật hình sự quy định cấu thành tội phạm tƣơng ứng và mối liên hệ tƣơng đồng giữa các dấu hiệu của cấu thành tội phạm với các tình tiết cụ thể của hành vi phạm tội bằng các phƣơng pháp và thông qua các giai đoạn nhất định [72, tr. Lê Văn Đệ quan niệm tƣơng tự: Định tội danh là việc xác định và ghi nhận về mặt pháp lý sự phù hợp chính xác giữa các dấu hiệu của hành vi phạm tội cụ thể đã đƣợc thực hiện với các dấu hiệu của cấu thành tội phạm đƣợc pháp luật hình sự quy định [16, tr. Trong khi đó, PGS.