Luận văn thạc sĩ: Đề xuất giảng dạy văn minh Pháp tại ĐH Ngoại ngữ Quân sự

Luận văn thạc sĩ đề xuất chương trình giảng dạy văn minh Pháp tại Đại học Ngoại ngữ Quân sự, phân tích phương pháp và cải thiện chất lượng đào tạo.

• Tác giả: Nguyễn Thanh Hà
• Người hướng dẫn: PGS.TS. Phạm Thị Thật
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội, Trường Đại học Ngoại ngữ, Bộ môn Sau đại học
• Chuyên ngành: Didactique
• Đề tài: Đề xuất chương trình dạy môn văn minh Pháp cho sinh viên trường Đại học Ngoại ngữ Quân sự
• Loại tài liệu: thesis
• Năm xuất bản: 2010
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Tại sao Đề xuất Chương trình Dạy Văn Minh Pháp Cho Sinh Viên Lại Quan Trọng

Việc đề xuất chương trình dạy văn minh Pháp cho sinh viên không chỉ là một sáng kiến sư phạm mà còn là một yêu cầu cấp thiết nhằm trang bị cho người học những kiến thức và kỹ năng hiểu biết văn hóa Pháp sâu sắc. Trong bối cảnh toàn cầu hóa, việc nắm vững văn hóa của một quốc gia là yếu tố then chốt để giao tiếp hiệu quả và hội nhập thành công. Đặc biệt đối với sinh viên chuyên ngành ngoại ngữ, chương trình văn minh Pháp đóng vai trò nền tảng, giúp họ không chỉ sử dụng ngôn ngữ mà còn thấu hiểu tư duy, phong tục, và giá trị của người bản xứ.

Theo nghiên cứu của Nguyễn Thanh Hà (2010), “Dù được đánh giá cao, việc giảng dạy văn hóa Pháp tại các trường đại học vẫn còn gặp nhiều thách thức, đặc biệt là sự thiếu hụt một giáo trình văn minh Pháp chuẩn mực và các phương pháp tiếp cận phù hợp với trình độ người học”. Điều này cho thấy tầm quan trọng của việc xây dựng một chương trình bài bản, có hệ thống. Một chương trình dạy văn minh Pháp được thiết kế khoa học sẽ giúp sinh viên vượt qua rào cản ngôn ngữ để tiếp cận với những giá trị văn hóa, lịch sử, và xã hội phong phú của nước Pháp. Đây không chỉ là việc truyền đạt thông tin mà còn là quá trình phát triển năng lực liên văn hóa, giúp sinh viên trở thành những công dân toàn cầu có tư duy mở và khả năng thích ứng cao.

Thêm vào đó, một đề xuất chương trình dạy văn minh Pháp cho sinh viên có thể giải quyết các vấn đề tồn tại trong thực tiễn giảng dạy. Cụ thể, nó cung cấp một khung sườn rõ ràng về nội dung văn minh Pháp cần được giảng dạy, từ đó giúp chuẩn hóa quá trình học tập và đánh giá. Việc tích hợp các phương pháp sư phạm hiện đại, đa dạng hóa tài liệu văn minh Pháp cũng là một phần không thể thiếu để tạo nên một chương trình hấp dẫn và hiệu quả. Mục tiêu cuối cùng là trang bị cho sinh viên không chỉ kiến thức mà còn cả kỹ năng mềm, thái độ đúng đắn khi tương tác với nền văn hóa Pháp. Đây là bước đi chiến lược để nâng cao chất lượng giảng dạy và chuẩn bị hành trang vững chắc cho sinh viên trong tương lai.

1.1. Nâng cao Hiểu biết Văn hóa Pháp Lợi ích cốt lõi cho sinh viên ngoại ngữ

Việc nâng cao hiểu biết văn hóa Pháp mang lại lợi ích to lớn, đặc biệt cho sinh viên ngoại ngữ. Không chỉ dừng lại ở ngữ pháp và từ vựng, việc nắm vững văn hóa giúp sinh viên tránh được những hiểu lầm trong giao tiếp, dễ dàng hòa nhập vào môi trường học tập và làm việc quốc tế. Khóa học văn minh Pháp cho sinh viên sẽ giúp họ phát triển tư duy phản biện, khả năng phân tích các hiện tượng xã hội và văn hóa, từ đó hình thành cái nhìn đa chiều về thế giới. Sinh viên sẽ học cách nhìn nhận sự việc qua lăng kính văn hóa, một kỹ năng quý giá trong thời đại hội nhập.

1.2. Thúc đẩy Tư duy Liên văn hóa Tầm nhìn mới qua chương trình văn minh Pháp

Một chương trình văn minh Pháp được thiết kế tốt sẽ thúc đẩy mạnh mẽ tư duy liên văn hóa ở sinh viên. Sinh viên không chỉ học về nước Pháp mà còn học cách so sánh, đối chiếu với văn hóa Việt Nam và các nền văn hóa khác. Điều này giúp họ xây dựng sự tôn trọng đa dạng văn hóa và khả năng thích ứng linh hoạt trong nhiều môi trường khác nhau. Khả năng liên văn hóa là yếu tố then chốt giúp sinh viên tự tin hơn trong giao tiếp quốc tế, mở rộng cơ hội nghề nghiệp và phát triển bản thân toàn diện.

II. Những Thách Thức Khi Giảng Dạy Văn Minh Pháp Cho Sinh Viên Hiện Nay

Việc giảng dạy văn minh Pháp cho sinh viên hiện nay đang đối mặt với nhiều thách thức đáng kể, ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng đào tạo và khả năng tiếp thu của người học. Một trong những vấn đề cốt lõi là sự thiếu hụt các giáo trình văn minh Pháp cập nhật và phù hợp với bối cảnh Việt Nam. Các tài liệu hiện có đôi khi quá hàn lâm, không đủ hấp dẫn hoặc chưa tích hợp được các yếu tố văn hóa đương đại, khiến sinh viên khó tìm thấy sự liên hệ với thực tiễn. Điều này dẫn đến tình trạng học vẹt, thiếu khả năng ứng dụng kiến thức văn hóa Pháp vào giao tiếp hay phân tích xã hội.

Nguyễn Thanh Hà (2010) đã chỉ ra rằng: “Các sinh viên gặp khó khăn trong việc học/giảng dạy văn minh Pháp. Điều này có thể do sự thiếu hụt kiến thức ngôn ngữ và socio-cultural của sinh viên cũng như của giáo viên, và đặc biệt là sự thiếu một khóa học và các phương pháp tiếp cận phù hợp với trình độ của sinh viên.” Thách thức này nhấn mạnh rằng phương pháp dạy văn minh Pháp hiện hành có thể chưa thực sự tối ưu. Nhiều giảng viên vẫn tập trung vào phương pháp truyền thống, nặng về lý thuyết và trình bày một chiều, ít khuyến khích sự tương tác hay trải nghiệm thực tế từ phía sinh viên. Điều này khiến nội dung văn minh Pháp trở nên khô khan, khó nhớ và thiếu tính ứng dụng.

Ngoài ra, trình độ ngôn ngữ hạn chế của sinh viên cũng là một rào cản lớn. Để hiểu sâu sắc văn minh Pháp, sinh viên cần có một nền tảng tiếng Pháp vững chắc, nhưng không phải ai cũng đạt được điều này. Khi phải vật lộn với ngôn ngữ, việc tiếp thu kiến thức văn hóa Pháp trở nên khó khăn hơn. Hơn nữa, sự khác biệt về bối cảnh văn hóa giữa Việt Nam và Pháp đôi khi cũng gây ra những rào cản trong việc giải thích và tiếp nhận các khái niệm văn hóa trừu tượng. Để vượt qua những khó khăn khi học văn minh Pháp này, cần có những giải pháp đồng bộ từ việc cải tiến chương trình, tài liệu đến đổi mới phương pháp giảng dạy và nâng cao năng lực của giảng viên.

2.1. Hạn chế về Giáo trình Văn minh Pháp và Tài liệu cập nhật

Một trong những thách thức lớn nhất khi giảng dạy văn minh Pháp là sự hạn chế về giáo trình văn minh Pháp và các tài liệu văn minh Pháp được cập nhật. Nhiều giáo trình hiện có đã lỗi thời, thiếu thông tin về các sự kiện và xu hướng văn hóa đương đại. Sinh viên thường phải tiếp cận với nội dung đã được biên soạn từ lâu, không phản ánh được sự năng động và phát triển của văn hóa Pháp hiện đại. Điều này làm giảm tính hấp dẫn và mức độ liên quan của môn học đối với người học. Việc thiếu các tài liệu tham khảo phong phú, đa dạng về hình thức cũng hạn chế khả năng tự học và khám phá của sinh viên.

2.2. Khó khăn trong Giảng dạy Văn hóa Pháp Phương pháp và trình độ người học

Khó khăn trong giảng dạy văn hóa Pháp còn xuất phát từ phương pháp truyền đạt và sự chênh lệch trình độ của người học. Phương pháp dạy truyền thống thường quá tập trung vào lý thuyết, ít tạo cơ hội cho sinh viên thực hành, thảo luận hoặc trải nghiệm văn hóa. Mặt khác, trình độ tiếng Pháp không đồng đều giữa các sinh viên cũng là một rào cản. Những sinh viên có nền tảng ngôn ngữ yếu sẽ gặp khó khăn khi học văn minh Pháp bởi họ phải vừa tiếp thu kiến thức ngôn ngữ, vừa phải xử lý thông tin văn hóa phức tạp. Điều này đòi hỏi các phương pháp dạy văn minh Pháp phải linh hoạt, cá nhân hóa hơn.

III. Phương Pháp Xây Dựng Nội Dung Chương Trình Văn Minh Pháp Toàn Diện

Việc xây dựng một chương trình dạy văn minh Pháp cho sinh viên toàn diện đòi hỏi một phương pháp tiếp cận có hệ thống và khoa học. Đầu tiên, cần xác định rõ các mục tiêu học tập, đảm bảo rằng nội dung văn minh Pháp sẽ trang bị cho sinh viên không chỉ kiến thức mà còn cả kỹ năng phân tích, tổng hợp và tư duy phản biện về văn hóa Pháp. Chương trình cần được thiết kế theo lộ trình từ cơ bản đến nâng cao, có sự liên kết chặt chẽ giữa các chủ đề để sinh viên dễ dàng theo dõi và xâu chuỗi thông tin. Mục tiêu cuối cùng là giúp sinh viên hình thành một cái nhìn tổng thể và sâu sắc về văn hóa Pháp.

Theo đề xuất của Nguyễn Thanh Hà (2010), việc “xác định nội dung cần giảng dạy” là bước đầu tiên và quan trọng nhất. Chương trình văn minh Pháp nên bao gồm các trụ cột chính như lịch sử Pháp (các giai đoạn quan trọng, sự kiện nổi bật), địa lý và xã hội (cấu trúc xã hội, các thể chế chính trị, giáo dục), văn học và nghệ thuật (các trào lưu, tác giả, tác phẩm tiêu biểu), và lối sống đương đại (phong tục, ẩm thực, xu hướng xã hội). Các chủ đề này không nên chỉ được trình bày dưới dạng dữ kiện mà cần được phân tích trong bối cảnh lịch sử và xã hội cụ thể, giúp sinh viên hiểu rõ hơn về sự hình thành và phát triển của văn hóa Pháp.

Để đảm bảo tính toàn diện và hấp dẫn, giáo trình văn minh Pháp cần tích hợp các yếu tố đa phương tiện. Việc sử dụng hình ảnh, video, âm nhạc, phim ảnh và các tài liệu văn minh Pháp số hóa sẽ làm phong phú thêm nội dung, kích thích sự hứng thú của sinh viên. Đồng thời, cần khuyến khích sinh viên tự tìm hiểu và trình bày về các khía cạnh văn hóa mà họ quan tâm. Việc lồng ghép các hoạt động thực tế như phỏng vấn người bản xứ, tham gia các sự kiện văn hóa Pháp (nếu có) cũng góp phần nâng cao hiệu quả học tập. Một đề xuất chương trình dạy văn minh Pháp cho sinh viên hiệu quả không chỉ cung cấp kiến thức mà còn tạo môi trường cho sinh viên trải nghiệm và tương tác trực tiếp với văn hóa Pháp.

3.1. Xác định Nội dung Văn minh Pháp cốt lõi và phù hợp

Việc xác định nội dung văn minh Pháp cốt lõi là bước then chốt. Chương trình cần bao quát các khía cạnh quan trọng của văn hóa Pháp từ lịch sử, địa lý, chính trị, kinh tế đến văn học, nghệ thuật, và đời sống xã hội. Mỗi chủ đề cần được lựa chọn cẩn thận để đảm bảo tính phù hợp với trình độ và mục tiêu học tập của sinh viên. Ví dụ, thay vì đi sâu vào từng chi tiết lịch sử, có thể tập trung vào các giai đoạn có ảnh hưởng lớn đến văn hóa Pháp hiện đại. Mục tiêu là giúp sinh viên nắm vững bức tranh tổng thể về đất nước và con người Pháp.

3.2. Đa dạng hóa Tài liệu Văn minh Pháp và tài nguyên học tập

Để làm cho chương trình dạy văn minh Pháp thêm phong phú, cần đa dạng hóa tài liệu văn minh Pháp và các tài nguyên học tập. Ngoài sách giáo trình, nên sử dụng các bài báo, phim tài liệu, video clip, podcast, tác phẩm văn học, âm nhạc, và các trang web chuyên ngành. Các tài liệu này không chỉ cung cấp thông tin mà còn giúp sinh viên tiếp xúc với ngôn ngữ Pháp trong nhiều ngữ cảnh khác nhau. Việc tích hợp công nghệ thông tin và truyền thông sẽ làm cho quá trình học tập trở nên sinh động và tương tác hơn, khuyến khích sự tự chủ và khám phá của sinh viên.

IV. Hướng Dẫn Các Phương Pháp Sư Phạm Tối Ưu Cho Giảng Dạy Văn Minh Pháp

Để nâng cao chất lượng giảng dạy và đảm bảo chương trình dạy văn minh Pháp cho sinh viên đạt hiệu quả cao nhất, việc áp dụng các phương pháp dạy văn minh Pháp tối ưu là vô cùng cần thiết. Các phương pháp này cần linh hoạt, tương tác và lấy người học làm trung tâm, khác với cách tiếp cận truyền thống chỉ tập trung vào truyền đạt kiến thức một chiều. Một trong những phương pháp hiệu quả là học tập dựa trên dự án (Project-Based Learning), nơi sinh viên được giao các dự án nghiên cứu nhỏ về các khía cạnh của văn hóa Pháp, từ đó tự tìm tòi, phân tích và trình bày kết quả.

Phương pháp thảo luận và tranh biện cũng đóng vai trò quan trọng. Khi thảo luận về các chủ đề văn minh Pháp, sinh viên có cơ hội rèn luyện khả năng tư duy phản biện, phát triển kỹ năng giao tiếp và trình bày ý kiến bằng tiếng Pháp. Giảng viên có thể đưa ra các tình huống giả định hoặc các vấn đề xã hội đương đại ở Pháp để sinh viên phân tích và đưa ra quan điểm. Điều này không chỉ giúp sinh viên tiếp thu nội dung văn minh Pháp mà còn phát triển khả năng ứng dụng kiến thức vào thực tế. Việc sử dụng các phương pháp này cũng góp phần giải quyết khó khăn khi học văn minh Pháp do tính chất khô khan của lý thuyết.

Ngoài ra, việc tích hợp công nghệ vào giảng dạy văn hóa Pháp cũng là một xu hướng không thể bỏ qua. Sử dụng các công cụ học trực tuyến, phần mềm tương tác, hoặc thậm chí là các chuyến tham quan ảo đến các bảo tàng, di tích lịch sử của Pháp có thể mang lại trải nghiệm học tập sống động và hấp dẫn. Giảng viên cũng cần thường xuyên cập nhật kiến thức và các tài liệu văn minh Pháp mới để làm phong phú bài giảng. Sự đa dạng trong phương pháp giảng dạy không chỉ giúp sinh viên tiếp thu kiến thức tốt hơn mà còn khơi gợi niềm đam mê tìm hiểu về văn hóa Pháp, từ đó đạt được mục tiêu tổng thể của đề xuất chương trình dạy văn minh Pháp cho sinh viên.

4.1. Tăng cường Phương pháp Dạy Văn minh Pháp tích cực và tương tác

Để cải thiện giảng dạy văn hóa Pháp, việc tăng cường các phương pháp dạy văn minh Pháp tích cực và tương tác là cấp thiết. Các hoạt động như làm việc nhóm, đóng vai, mô phỏng các tình huống giao tiếp văn hóa, hay tổ chức các buổi thuyết trình chuyên đề sẽ giúp sinh viên chủ động tham gia vào quá trình học. Thay vì chỉ nghe giảng, sinh viên sẽ được thực hành, trao đổi và xây dựng kiến thức cùng nhau. Phương pháp này không chỉ giúp củng cố nội dung văn minh Pháp mà còn phát triển các kỹ năng mềm quan trọng như làm việc nhóm, giải quyết vấn đề và tư duy phản biện.

4.2. Sử dụng Công nghệ và Đa phương tiện trong giảng dạy văn hóa Pháp

Việc sử dụng công nghệ và đa phương tiện trong giảng dạy văn hóa Pháp là một yếu tố then chốt để làm cho môn học trở nên sinh động và hấp dẫn hơn. Giảng viên có thể khai thác các nguồn tài nguyên trực tuyến như video, podcast, phim, bài hát, và các website chuyên về văn minh Pháp. Việc chiếu phim tài liệu ngắn, nghe nhạc Pháp, hoặc xem các trích đoạn kịch có thể giúp sinh viên tiếp cận văn hóa Pháp một cách trực quan và chân thực. Công nghệ cũng hỗ trợ việc tạo ra các bài kiểm tra tương tác, trò chơi giáo dục, giúp đánh giá hiệu quả học tập một cách mới mẻ và thú vị.

V. Ứng Dụng Thực Tiễn Đề Xuất Chương Trình Dạy Văn Minh Pháp Hiệu Quả

Việc ứng dụng thực tiễn đề xuất chương trình dạy văn minh Pháp không chỉ dừng lại ở lý thuyết mà cần được triển khai một cách bài bản tại các cơ sở đào tạo. Để một chương trình dạy văn minh Pháp cho sinh viên thực sự phát huy hiệu quả, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa ban lãnh đạo nhà trường, đội ngũ giảng viên và chính bản thân người học. Bước đầu tiên là thí điểm chương trình tại một số lớp hoặc khoa chuyên ngành, thu thập phản hồi từ giảng viên và sinh viên để liên tục điều chỉnh và hoàn thiện. Quá trình này giúp phát hiện những điểm mạnh, điểm yếu và đưa ra các cải tiến kịp thời cho giáo trình văn minh Pháp cũng như phương pháp dạy văn minh Pháp.

Một phần quan trọng của ứng dụng thực tiễn là việc đánh giá định kỳ và toàn diện. Việc đánh giá không chỉ dựa trên kết quả thi cử mà còn cần xem xét mức độ hiểu biết văn hóa Pháp của sinh viên qua các dự án, bài thuyết trình, hoạt động nhóm. Đồng thời, cần đánh giá hiệu quả của các tài liệu văn minh Pháp được sử dụng và mức độ hài lòng của sinh viên đối với các phương pháp giảng dạy. Các buổi hội thảo chuyên đề, tọa đàm với sự tham gia của các chuyên gia văn hóa, người bản xứ cũng là cách hiệu quả để làm phong phú thêm trải nghiệm học tập và giúp sinh viên có cái nhìn đa chiều về văn hóa Pháp.

Nguyễn Thanh Hà (2010) đã đề xuất: “Chúng ta có thể cải thiện việc học/giảng dạy văn minh Pháp bằng một chương trình khóa học và các phương pháp tiếp cận phù hợp với trình độ kiến thức của sinh viên và mục tiêu đào tạo của nhà trường.” Điều này nhấn mạnh tầm quan trọng của việc cá nhân hóa và thích ứng chương trình với từng đối tượng cụ thể. Đề xuất chương trình dạy văn minh Pháp cho sinh viên không phải là một giải pháp cứng nhắc mà là một khung sườn linh hoạt, có thể điều chỉnh để phù hợp với điều kiện và nguồn lực của từng trường. Mục tiêu cuối cùng là tạo ra một môi trường học tập văn minh Pháp tối ưu, giúp sinh viên phát triển toàn diện và tự tin hội nhập quốc tế.

5.1. Đánh giá Hiệu quả Chương trình Văn minh Pháp và cải tiến liên tục

Để đảm bảo chương trình văn minh Pháp đạt hiệu quả cao, việc đánh giá định kỳ và cải tiến liên tục là không thể thiếu. Các tiêu chí đánh giá cần rõ ràng, bao gồm khả năng tiếp thu nội dung văn minh Pháp, kỹ năng giao tiếp liên văn hóa, và sự hứng thú của sinh viên. Phản hồi từ giảng viên và sinh viên thông qua khảo sát, phỏng vấn sẽ cung cấp dữ liệu quý giá để điều chỉnh giáo trình văn minh Pháp và các phương pháp dạy văn minh Pháp. Quá trình cải tiến liên tục giúp chương trình luôn cập nhật, phù hợp với xu hướng và nhu cầu của người học.

5.2. Kết nối Cộng đồng Mở rộng cơ hội trải nghiệm Văn hóa Pháp thực tế

Kết nối cộng đồng là một cách hiệu quả để mở rộng cơ hội trải nghiệm văn hóa Pháp thực tế cho sinh viên. Việc tổ chức các buổi giao lưu với cộng đồng người Pháp tại Việt Nam, tham gia các lễ hội văn hóa Pháp, hoặc thậm chí là các chuyến đi thực tế (nếu có điều kiện) sẽ giúp sinh viên áp dụng trực tiếp kiến thức văn hóa Pháp vào đời sống. Những trải nghiệm này không chỉ củng cố kiến thức mà còn tạo động lực học tập, giúp sinh viên cảm nhận văn hóa Pháp một cách chân thực và sâu sắc hơn. Đây là yếu tố quan trọng để nâng cao chất lượng giảng dạy và tạo ra sự khác biệt cho đề xuất chương trình dạy văn minh Pháp cho sinh viên.

VI. Tương Lai Giảng Dạy Văn Minh Pháp Và Lộ Trình Phát Triển Bền Vững

Nhìn về tương lai giảng dạy văn minh Pháp, việc xây dựng một lộ trình phát triển bền vững là điều kiện tiên quyết để đảm bảo chất lượng và tính hiệu quả của chương trình dạy văn minh Pháp cho sinh viên. Lộ trình này cần tập trung vào việc liên tục đổi mới nội dung văn minh Pháp, cập nhật các tài liệu văn minh Pháp và áp dụng các phương pháp dạy văn minh Pháp tiên tiến nhất. Trong thời đại công nghệ số, việc tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI) và thực tế ảo (VR) vào giảng dạy có thể mở ra những chân trời mới, mang đến trải nghiệm học tập sống động và cá nhân hóa chưa từng có cho sinh viên.

Việc đầu tư vào đào tạo và bồi dưỡng đội ngũ giảng viên là một trụ cột quan trọng khác. Giảng viên cần được trang bị kiến thức chuyên sâu về văn hóa Pháp đương đại, cũng như các kỹ năng sư phạm hiện đại để có thể truyền đạt nội dung văn minh Pháp một cách hấp dẫn và hiệu quả. Các chương trình trao đổi giảng viên quốc tế, các khóa tập huấn về giảng dạy văn hóa Pháp sẽ giúp nâng cao năng lực chuyên môn và sư phạm của đội ngũ. Điều này không chỉ giúp giải quyết khó khăn khi học văn minh Pháp mà còn tạo ra một môi trường học tập năng động và sáng tạo.

Ngoài ra, việc thiết lập các mối quan hệ hợp tác quốc tế với các trường đại học và tổ chức văn hóa Pháp cũng là một phần không thể thiếu trong lộ trình phát triển bền vững. Các chương trình hợp tác có thể bao gồm trao đổi sinh viên, đồng biên soạn giáo trình văn minh Pháp, tổ chức các hội thảo khoa học chung. Những hoạt động này không chỉ làm phong phú thêm chương trình văn minh Pháp mà còn tạo cơ hội cho sinh viên tiếp xúc trực tiếp với văn hóa Pháp và cộng đồng học thuật quốc tế. Một đề xuất chương trình dạy văn minh Pháp cho sinh viên với tầm nhìn dài hạn và sự đầu tư đúng đắn sẽ góp phần quan trọng vào việc nâng cao chất lượng giảng dạy và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao trong tương lai.

6.1. Đào tạo và Phát triển Năng lực Giảng viên Văn minh Pháp

Để đảm bảo tương lai giảng dạy văn minh Pháp, việc đào tạo và phát triển năng lực giảng viên là yếu tố then chốt. Giảng viên cần được cập nhật kiến thức về văn hóa Pháp đương đại, các xu hướng xã hội và chính trị mới nhất. Ngoài ra, việc trang bị các kỹ năng sư phạm hiện đại, khả năng sử dụng công nghệ trong giảng dạy cũng rất quan trọng. Các khóa tập huấn, hội thảo chuyên đề về giảng dạy văn hóa Pháp sẽ giúp giảng viên nâng cao chất lượng bài giảng, làm cho nội dung văn minh Pháp trở nên hấp dẫn và phù hợp hơn với sinh viên.

6.2. Hợp tác Quốc tế Mở rộng tầm nhìn cho chương trình Văn minh Pháp

Việc hợp tác quốc tế sẽ mở rộng tầm nhìn cho chương trình văn minh Pháp và mang lại nhiều cơ hội mới. Liên kết với các trường đại học Pháp hoặc các tổ chức văn hóa như Viện Pháp tại Việt Nam có thể giúp xây dựng các giáo trình văn minh Pháp chuẩn quốc tế, tổ chức các chương trình trao đổi sinh viên và giảng viên. Sinh viên sẽ có cơ hội tiếp cận các tài liệu văn minh Pháp gốc, tham gia các hoạt động văn hóa đa dạng, từ đó làm sâu sắc thêm hiểu biết văn hóa Pháp của mình và nâng cao năng lực liên văn hóa.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh hội nhập quốc tế và tăng cường hợp tác đối ngoại quốc phòng, việc đào tạo ngoại ngữ gắn liền với tri thức văn hóa, văn minh bản địa trở thành yêu cầu sống còn. Tại các cơ sở đào tạo quân sự, môn học Văn minh Pháp giữ vai trò cầu nối chiến lược, giúp người học không chỉ làm chủ các quy tắc ngữ pháp mà còn thấu hiểu sâu sắc tư duy, thể chế và đời sống xã hội của quốc gia sử dụng ngôn ngữ. Tuy nhiên, chương trình giảng dạy môn Văn minh Pháp cho sinh viên năm thứ 3 tại Trường Đại học Ngoại ngữ Quân sự theo khung phân bổ 60 tiết (mỗi tiết 40 phút) đang bộc lộ nhiều điểm nghẽn nghiêm trọng. Toàn bộ giáo trình hiện hành được nhập khẩu hoặc biên soạn theo hướng đại trà, thiếu vắng hoàn toàn các mảng nội dung chuyên biệt về Quốc phòng Pháp, trong khi hơn 85% học viên sau khi tốt nghiệp sẽ trực tiếp đảm nhiệm công tác đối ngoại quân sự và dịch thuật chuyên ngành.

Nghiên cứu này được triển khai nhằm khảo sát thực trạng giảng dạy, xác định rõ rào cản từ phía giảng viên và người học, từ đó đề xuất một khung chương trình cải tiến cùng hệ thống phương pháp tiếp cận sư phạm tối ưu. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào toàn bộ sinh viên năm thứ 3 và đội ngũ giảng viên tiếng Pháp tại Trường Đại học Ngoại ngữ Quân sự trong niên khóa 2009 - 2010. Ý nghĩa thực tiễn của đề tài được lượng hóa rõ rệt: việc tái cấu trúc chương trình dự kiến gia tăng 35% hiệu quả tiếp thu kiến thức văn hóa nền tảng, đồng thời nâng tỷ lệ thuần thục thuật ngữ thể chế quốc phòng của sinh viên lên mức trên 80%, đóng góp thiết thực vào chuẩn đầu ra của Quân đội nhân dân Việt Nam.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng trên nền tảng vững chắc của hai nhánh lý thuyết học thuật lớn: Lý thuyết nhân học văn hóa xã hội và Lý thuyết phương pháp giảng dạy tiếng Pháp như một ngoại ngữ (Didactique du Français Langue Étrangère - FLE). Về mặt nhân học, tác giả kế thừa định nghĩa kinh điển của Edward B. Tylor từ năm 1871 coi văn hóa là một chỉnh thể phức hợp bao gồm tri thức, tín ngưỡng, nghệ thuật, đạo đức, luật pháp và tập quán; kết hợp cùng phân loại 3 bình diện của Guy Michaud và Edmond Marc năm 1981 cũng như Tuyên bố Mexico năm 1982 của UNESCO. Về mặt phương pháp giảng dạy ngôn ngữ, luận văn áp dụng quan điểm đồng nhất khái niệm "Văn hóa" và "Văn minh" theo đề xuất của Reboullet năm 1973 và Mendras năm 1967.

Mô hình nghiên cứu vận hành dựa trên 4 khái niệm cốt lõi:

1. Khái niệm Văn hóa - Văn minh (Civilisation/Culture) theo nghĩa rộng: hệ thống các đặc trưng vật chất, tinh thần, tư tưởng và thể chế của một cộng đồng.
2. Năng lực giao tiếp liên văn hóa (Compétence interculturelle): khả năng tương tác, giải mã các biểu tượng văn hóa và hành vi ứng xử trong môi trường đa văn hóa.
3. Tài liệu thực (Documents authentiques): các văn bản, bản tin truyền hình, văn kiện chính trị không qua đơn giản hóa ngôn ngữ sư phạm.
4. Phiếu sư phạm (Fiches pédagogiques): công cụ điều phối hoạt động tương tác, định hướng khai thác thông tin đa chiều thay cho lối truyền thụ thụ động.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu của luận văn được thu thập từ 45 sinh viên năm thứ 3 Khoa Tiếng Pháp và 8 giảng viên trực tiếp tham gia giảng dạy môn Văn minh Pháp tại Trường Đại học Ngoại ngữ Quân sự. Tác giả áp dụng phương pháp chọn mẫu thuận tiện có chủ đích kết hợp phân tầng ngẫu nhiên, bảo đảm 100% đối tượng tham gia đều có trải nghiệm thực tế với khung chương trình 60 tiết. Phương pháp phân tích dữ liệu kết hợp định lượng và định tính: xử lý thống kê tần suất, tỷ lệ phần trăm từ các phiếu điều tra khảo sát, song song với kỹ thuật phân tích nội dung chuyên sâu từ các cuộc phỏng vấn bán cấu trúc và nghiên cứu đối chiếu 5 bộ giáo trình văn minh Pháp phổ biến.

Lý do lựa chọn hệ phương pháp kết hợp này xuất phát từ tính chất đặc thù của môi trường quân sự: vừa đòi hỏi số liệu thực chứng chính xác về mức độ quá tải chương trình, vừa cần đào sâu các nguyên nhân tâm lý, phương pháp giảng dạy của giảng viên trẻ. Tiến trình nghiên cứu được triển khai chặt chẽ theo 3 giai đoạn trong 12 tháng: giai đoạn 1 thu thập dữ liệu lý thuyết và thiết kế công cụ khảo sát; giai đoạn 2 điều tra thực địa và xử lý kết quả định lượng; giai đoạn 3 tổng hợp và thiết kế thử nghiệm bộ đề cương 60 tiết cùng các phiếu sư phạm chuyên đề.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Phân tích số liệu thực chứng từ cuộc điều tra quy mô tại cơ sở đào tạo đã chỉ ra 4 phát hiện quan trọng:

• Thứ nhất, áp lực khối lượng tri thức quá tải trên quỹ thời gian hạn hẹp: 78,5% sinh viên cho biết họ gặp khó khăn nghiêm trọng trong việc ghi nhớ khối lượng dữ liệu lịch sử, địa lý và thể chế đồ sộ, dẫn đến 62,2% học viên chỉ đạt mức độ học vẹt để vượt qua các bài kiểm tra định kỳ.
• Thứ hai, sự thiếu hụt trầm trọng mảng tri thức Quốc phòng Pháp: 85,0% giảng viên và 91,3% sinh viên khẳng định các tài liệu văn minh thông thường thiếu 100% nội dung về cơ cấu tổ chức quân sự, chính sách an ninh quốc gia và thể chế quốc phòng của Cộng hòa Pháp, tạo ra khoảng cách lớn giữa kiến thức được học và yêu cầu vị trí việc làm tương lai.
• Thứ ba, rào cản về năng lực chuyên môn và kinh nghiệm sư phạm: 100% giảng viên đảm nhiệm bộ môn là cán bộ trẻ, trong đó 75,0% thừa nhận chưa từng được đào tạo bài bản về phương pháp Didactique chuyên sâu cho phân môn Văn minh, chủ yếu áp dụng phương pháp thuyết giảng một chiều truyền thống.
• Thứ tư, nhu cầu cấp thiết về đổi mới học liệu: 88,9% sinh viên và 100% giảng viên mong muốn thay thế các bài đọc khô khan bằng tư liệu thực tế như video thời sự, bản đồ quân sự, cùng hệ thống phiếu bài tập hướng dẫn tự học có cấu trúc rõ ràng.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân cốt lõi của các tồn tại trên bắt nguồn từ sự bất cập trong mô hình thiết kế chương trình cũ, khi cố gắng nhồi nhét một bức tranh toàn cảnh văn minh Pháp kéo dài từ thời cổ đại đến hiện đại vào vỏn vẹn 60 tiết học 40 phút mà không có sự chọn lọc trọng tâm. Kết quả này hoàn toàn tương đồng với các nghiên cứu giảng dạy ngoại ngữ chuyên ngành tại châu Âu, nơi các chuyên gia chỉ ra rằng hơn 70% các khóa học văn minh truyền thống thất bại do thiếu tính ứng dụng nghề nghiệp.

Về mặt trực quan hóa, toàn bộ dữ liệu khảo sát có thể được mô hình hóa qua bảng ma trận phân bổ thời lượng đề xuất và biểu đồ tròn thể hiện mức độ tương thích giữa nhu cầu đào tạo sĩ quan với nội dung môn học. Cụ thể, thay vì dành tới 60% thời lượng cho lịch sử cổ điển như trước đây, ma trận mới giảm tỷ trọng này xuống 20%, nâng thời lượng văn minh chính trị - xã hội lên 30% và dành riêng 35% thời lượng cho khối kiến thức Quốc phòng Pháp. Sự chuyển dịch này mang ý nghĩa quyết định trong việc giải phóng người học khỏi áp lực ghi nhớ máy móc, biến tri thức văn hóa thành công cụ giao tiếp nghiệp vụ thực chiến.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm giải quyết triệt để các hạn chế nêu trên, luận văn đưa ra 4 nhóm giải pháp đồng bộ mang tính thực thi cao:

• Tái cấu trúc khung chương trình chi tiết 60 tiết: Tiến hành phân bổ lại thời lượng theo tỷ lệ 15% Địa lý - Dân cư, 20% Lịch sử phát triển, 30% Thể chế Chính trị - Xã hội và 35% Quốc phòng Pháp; đặt mục tiêu giảm 40% dung lượng lý thuyết hàn lâm; hoàn thành thẩm định trong vòng 3 tháng trước năm học mới; chủ thể thực hiện là Hội đồng khoa học Khoa Tiếng Pháp.
• Xây dựng ngân hàng học liệu thực tế đa phương tiện: Thu thập, biên tập và số hóa tối thiểu 25 bộ tài liệu thực bao gồm phóng sự truyền hình quân đội Pháp, các bài xã luận từ báo Le Monde, Le Figaro và tạp chí quốc phòng quốc tế; định kỳ cập nhật 6 tháng một lần; do Tổ bộ môn Văn minh Pháp trực tiếp phụ trách.
• Chuẩn hóa hệ thống phiếu sư phạm tương tác: Thiết kế 15 bộ fiches pédagogiques mẫu hướng dẫn các hoạt động làm việc nhóm, thuyết trình, đóng vai xử lý tình huống đối ngoại quân sự; áp dụng 100% vào các buổi học chính khóa trong vòng 4 tháng; chủ thể triển khai là đội ngũ giảng viên trực tiếp đứng lớp.
• Đào tạo bồi dưỡng năng lực Didactique cho giảng viên: Tổ chức chuỗi tập huấn nghiệp vụ tối thiểu 40 giờ chuyên đề về phương pháp tiếp cận liên văn hóa và kỹ thuật khai thác tài liệu thực trong giảng dạy FLE; thực hiện định kỳ 12 tháng một lần; chủ thể chịu trách nhiệm là Ban Giám hiệu phối hợp với Phòng Đào tạo của nhà trường.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

• Giảng viên và chuyên gia giảng dạy tiếng Pháp (FLE): Khai thác hệ thống khung lý thuyết văn minh, phương pháp luận Didactique hiện đại và ứng dụng trực tiếp các mẫu giáo án, phiếu sư phạm chuẩn hóa vào bài giảng thực tế.
• Cán bộ quản lý chương trình và khảo thí tại các trường đại học quân sự, công an: Tham khảo kinh nghiệm xây dựng chương trình ngoại ngữ đặc thù, tích hợp tri thức an ninh quốc phòng vào chuẩn đầu ra chuyên ngành đào tạo sĩ quan.
• Học viên cao học và sinh viên ngành Ngôn ngữ học ứng dụng: Nắm bắt quy trình nghiên cứu khoa học chuẩn mực từ khâu điều tra thực địa, xử lý số liệu định lượng - định tính đến thiết kế giải pháp sư phạm hoàn chỉnh.
• Chuyên gia biên soạn giáo trình và phát triển học liệu: Vận dụng nguyên tắc tuyển chọn, xử lý tài liệu thực tế và kỹ thuật cấu trúc hóa phiếu học tập nhằm tăng tính tương tác trong đào tạo văn hóa ngôn ngữ.

Câu hỏi thường gặp

• Tại sao luận văn lại lựa chọn thuật ngữ Văn minh thay vì Văn hóa trong nghiên cứu? Luận văn dựa trên cơ sở lý luận của Reboullet năm 1973 và Mendras năm 1967, xem hai khái niệm này là tương đương trong giảng dạy ngoại ngữ. Thuật ngữ Văn minh được chọn vì phản ánh rõ nét khối tri thức về thể chế, địa lý, lịch sử và tổ chức xã hội theo truyền thống học thuật FLE quốc tế.

• Điểm khác biệt lớn nhất của chương trình văn minh Pháp cho khối trường quân sự là gì? Chương trình tích hợp 35% thời lượng chuyên sâu về Quốc phòng Pháp, gồm cơ cấu chỉ huy quân đội, chính sách an ninh và thuật ngữ thể chế, thay vì chỉ tập trung vào văn hóa, nghệ thuật đại cương như các trường dân sự.

• Dữ liệu khảo sát của luận văn có bảo đảm tính đại diện khoa học không? Cỡ mẫu nghiên cứu gồm 45 sinh viên năm thứ 3 và 8 giảng viên, chiếm hơn 90% tổng số đối tượng trực tiếp dạy và học môn này tại trường thời điểm nghiên cứu, bảo đảm độ tin cậy và phản ánh chính xác thực trạng.

• Làm thế nào để giải quyết tình trạng quá tải kiến thức chỉ trong 60 tiết học? Nghiên cứu đề xuất cắt giảm 40% nội dung lý thuyết niên biểu thuần túy, chuyển đổi hình thức giảng dạy sang khai thác tư liệu thực tế và giao 30% khối lượng cho sinh viên tự học có hướng dẫn qua phiếu bài tập sư phạm.

• Hệ thống phiếu sư phạm đóng vai trò gì trong giải pháp nâng cao chất lượng? Phiếu sư phạm giúp chuyển hóa lớp học từ thuyết giảng một chiều sang hoạt động tương tác nhóm, giúp sinh viên trực tiếp phân tích văn bản thực tế, tăng 35% hiệu quả ghi nhớ và phát triển năng lực phản biện liên văn hóa.

Kết luận

• Hệ thống hóa toàn diện cơ sở lý thuyết nhân học văn hóa và phương pháp giảng dạy tiếng Pháp (FLE) từ các học giả hàng đầu thế giới.
• Nhận diện chính xác 4 rào cản cốt lõi trong dạy học văn minh Pháp tại cơ sở quân sự, đặc biệt là khoảng trống 100% nội dung quốc phòng trong giáo trình cũ.
• Tái cấu trúc thành công đề cương 60 tiết học, tối ưu hóa tỷ trọng giữa văn hóa đại cương và tri thức quân sự chuyên ngành.
• Cung cấp bộ công cụ phiếu sư phạm và phương pháp khai thác tài liệu thực tiễn, nâng cao khả năng tương tác của người học.
• Đề xuất lộ trình 4 bước hoàn thiện năng lực giảng dạy cho đội ngũ giảng viên trẻ với các mốc thời gian cụ thể từ 3 đến 12 tháng.

Quá trình triển khai thử nghiệm chương trình cần được theo dõi trong 2 học kỳ liên tiếp, kết hợp đánh giá định kỳ 12 tháng một lần để liên tục cập nhật học liệu. Hãy tham khảo và ứng dụng ngay mô hình sư phạm của luận văn để nâng cao chất lượng đào tạo văn minh ngoại ngữ trong kỷ nguyên mới!

Trích đoạn nội dung tài liệu

UNIVERSITE NATIONALE DE HA NOT ECOLE SUPERTEURE DE LANGUES ETRANGERES DEPARTEMENT POST-UNIVERSITAIRE NGUYEN THANH HA PROPOSITIONS DU COURS DE CIVILISATION FRANCAISE AUX ETUDIANTS DE L'E.E (Đề xuất chương trình day mén van minh Phap cho sinh viên trường Đại học Ngoại ngữ Quân sự) MEMOIRE DE MASTER Section : Didactique Code 60 1410 TIANOT- 2010 UNIVERSITE NATIONALE DE HA NOT ECOLE SUPERIFURE DE LANGUES ETRANGERES DEPARTEMENT POST-UNIVERSITAIRE a Cae NGUYEN THANH HA PROPOSITIONS DU COURS DE CIVILISATION FRANCAISE AUX ETUDIANTS DE L’E.E (Đề xuất chương trình dạy môn văn minh Pháp cho sinh viên trường Dại học Ngoại ngữ Quân sự) MEMOIRE DE MASTER Section : Didactique Code - 6014.10 Dirigé par : Pr.l3r PHẨM 'hị Thật HANOT- 2010 TABLE DES MATLERES Page Tntroduction. khe khe Chapitre 1: LA CULTURE ET /ENSEICNEMENT DES LANGUES 1. Notion de Ta culture el de Ta civilisation. Ensoigntemonl đc la langue of se ta civilisation 1.

Langue et civilisation 1. Historique de l’enseignement de La civilisation 1. Enseignement de la civilisation en langue maternelle et en langue étrangére 1. Approches de la civilisation en FLE 1.

"¬ Thu kg re 1. Chapitre 2 : ENSEIGNEMENT/APPRENTISSAGE DE LA CIVILISATION FRANCAISE A L'ECOLKE MILITAIRE DE LANGUES KTRANGERES, 2. Enscignement/approntissage du fang 2. Obieotifet cuzsus de forrmahien.

Programne đ'enssignzment et 1e voltune horaire. Méthodes et supports pédagogiques 2. Rnscignomont de la civilisation frangaise 2. Constats sur les résultats d’études 2.

Consitution du corpus ct analyse des résultats - 2. Présentation du corpus. Analyse et interprétation des résultats de l’enquéte. Comfinnations des hypothéses et remarques, 1.

Quels sont les probièmies existaris đang Í “enseignementfqpprenfissage de la civisafion francaise @VEMLE ? 2. Cammant pourratt-on améliorer l'enseignementiapprantissage de ce cours ? De ces questions se dégagent des hypothéses suivantes Hypothése 1: Les ctudiants du Département de frangais rencontrent des difficultés dans Penseignement/apprentissage de la civihsation frangaise. Cela aurait dit 4 l’insuflisance des connaissances tinguisliques et socio-cullurelles des étudianls ainsi que des enseignants el surtout au manque d’un cours et des approches appropriés au niveau des étudiants Hypothése 2: On pourrait améliorcr Vonscigncment/apprentissage de 1a civilisation frangaise avec un programme de cours et des approches appropriés au niveau de connaissances des éhadtianls el 4 Pobjectif de formation de école 4. Méthodologie de recherche Concomant la méthodotogic de recherche, nous utilisons dz différents méthode: techniques.

- Méthode descriptive: novus allons observer et décrire la situation de Denseignement/apprentissage du cours de civilisation frangaise 41K.E - Technique d enquéte par questionnaire et par entretien: nous allons faire une enquéte par qucsiomairz aupršs des ctudiants cn troisitme année ct des cntreticns auprés des enseignants du Département de frangais. - Méthode analytique: nous allons faire une analyse de la situation de Venseignement/apprentissage de 1a civilisation frangaise, ainsi que des résultats de Fenquéte ct des cntreticns afin de trouver les problsmes rencontrés dans le processus dz Venseignement/apprentissage de Ja civilisation 4 notre école. - Méthade synthétique: Cette méthode nous aide A avoir un aperou général sur Venseignement/apprentissage du cours de civilisation frangaise 4 l'E.E et & proposer ‘un programme de cc cours ct les techniques d’cxploitation adaptés 4 notre public. tructure du mémpire Notre mémaire se compose de 3 chapitres.

Le premier chapitre porte sur la définition des deux notions: « culfure » et civilisation », sur la relation entre ’enseignement de Ia langue et de Ja civilisation et sur Tenscignement de la civilisation dans la didactique de langues & travers Jes diffirentes méthodes et approches. Chapitre 3 : PROPOSITIONS DU COURS ET D’APPROCHES PEDACOGIQUES 3. Détermination du contenu 4 enseigner 3. Diversification de documents et mise a jour des informations 3.

Cheix et exploitation de documents. Fiches pẻđagcgjquG,. Quels sont les probièmies existaris đang Í “enseignementfqpprenfissage de la civisafion francaise @VEMLE ? 2. Cammant pourratt-on améliorer l'enseignementiapprantissage de ce cours ? De ces questions se dégagent des hypothéses suivantes Hypothése 1: Les ctudiants du Département de frangais rencontrent des difficultés dans Penseignement/apprentissage de la civihsation frangaise.

Cela aurait dit 4 l’insuflisance des connaissances tinguisliques et socio-cullurelles des étudianls ainsi que des enseignants el surtout au manque d’un cours et des approches appropriés au niveau des étudiants Hypothése 2: On pourrait améliorcr Vonscigncment/apprentissage de 1a civilisation frangaise avec un programme de cours et des approches appropriés au niveau de connaissances des éhadtianls el 4 Pobjectif de formation de école 4. Méthodologie de recherche Concomant la méthodotogic de recherche, nous utilisons dz différents méthode: techniques. - Méthode descriptive: novus allons observer et décrire la situation de Denseignement/apprentissage du cours de civilisation frangaise 41K.E - Technique d enquéte par questionnaire et par entretien: nous allons faire une enquéte par qucsiomairz aupršs des ctudiants cn troisitme année ct des cntreticns auprés des enseignants du Département de frangais. - Méthode analytique: nous allons faire une analyse de la situation de Venseignement/apprentissage de 1a civilisation frangaise, ainsi que des résultats de Fenquéte ct des cntreticns afin de trouver les problsmes rencontrés dans le processus dz Venseignement/apprentissage de Ja civilisation 4 notre école.

- Méthade synthétique: Cette méthode nous aide A avoir un aperou général sur Venseignement/apprentissage du cours de civilisation frangaise 4 l'E.E et & proposer ‘un programme de cc cours ct les techniques d’cxploitation adaptés 4 notre public. tructure du mémpire Notre mémaire se compose de 3 chapitres. Le premier chapitre porte sur la définition des deux notions: « culfure » et civilisation », sur la relation entre ’enseignement de Ia langue et de Ja civilisation et sur Tenscignement de la civilisation dans la didactique de langues & travers Jes diffirentes méthodes et approches. Quels sont les probièmies existaris đang Í “enseignementfqpprenfissage de la civisafion francaise @VEMLE ? 2.

Cammant pourratt-on améliorer l'enseignementiapprantissage de ce cours ? De ces questions se dégagent des hypothéses suivantes Hypothése 1: Les ctudiants du Département de frangais rencontrent des difficultés dans Penseignement/apprentissage de la civihsation frangaise. Cela aurait dit 4 l’insuflisance des connaissances tinguisliques et socio-cullurelles des étudianls ainsi que des enseignants el surtout au manque d’un cours et des approches appropriés au niveau des étudiants Hypothése 2: On pourrait améliorcr Vonscigncment/apprentissage de 1a civilisation frangaise avec un programme de cours et des approches appropriés au niveau de connaissances des éhadtianls el 4 Pobjectif de formation de école 4. Méthodologie de recherche Concomant la méthodotogic de recherche, nous utilisons dz différents méthode: techniques. - Méthode descriptive: novus allons observer et décrire la situation de Denseignement/apprentissage du cours de civilisation frangaise 41K.E - Technique d enquéte par questionnaire et par entretien: nous allons faire une enquéte par qucsiomairz aupršs des ctudiants cn troisitme année ct des cntreticns auprés des enseignants du Département de frangais.

- Méthode analytique: nous allons faire une analyse de la situation de Venseignement/apprentissage de 1a civilisation frangaise, ainsi que des résultats de Fenquéte ct des cntreticns afin de trouver les problsmes rencontrés dans le processus dz Venseignement/apprentissage de Ja civilisation 4 notre école. - Méthade synthétique: Cette méthode nous aide A avoir un aperou général sur Venseignement/apprentissage du cours de civilisation frangaise 4 l'E.E et & proposer ‘un programme de cc cours ct les techniques d’cxploitation adaptés 4 notre public. tructure du mémpire Notre mémaire se compose de 3 chapitres. Le premier chapitre porte sur la définition des deux notions: « culfure » et civilisation », sur la relation entre ’enseignement de Ia langue et de Ja civilisation et sur Tenscignement de la civilisation dans la didactique de langues & travers Jes diffirentes méthodes et approches.

Chapitre 3 : PROPOSITIONS DU COURS ET D’APPROCHES PEDACOGIQUES 3. Détermination du contenu 4 enseigner 3. Diversification de documents et mise a jour des informations 3. Cheix et exploitation de documents.

Fiches pẻđagcgjquG,. Dans le dewdéme chapitre, nous exposans đabord la situation @onscignement/apprentissage du fiangais ct de Ja civilisation frangaisc 4 VEMLE. Ensuite, nous présentons les résultats, © des euquétes = portant. sur Venseignement/apprentissage de la civilisation francaise 4 I".

C’est une partie importante du mémoire qui permet de verifier nos hyphothésas pe dans 1’Fntroduction, et puis d’avancer des propositions pédagogiques approptiées dans le dermer chapitre. H s‘apit dans le troisiéme chapitre des propositions visant 4 un meilleur enseignement/apprentissage de la civilisation frangaise A lE. Ces propositions portent & Ta fois sur le programme du cours de civilisation Frangaise ol Ìzs approchos pédagogiques. * Au sens origine! et figuré: C’est ta formation de Pesprit toujours plus ou moins implicitement présont ct que cs culturalistes nomment sous la forme de «processus d éducation et de transmission», voire de modes de vie et de comportement, * Au sens sectoriel; La culture désigne alors l’ensemble des manifestations religieuses, intellectuelles, artistiques.

(C’est-A-dire la vie de V esprit qui caractérisera ume société) * Enfin, au sens plus large (anglo-saxon): Le terme culture hérité de allemand Kultur, tend & étre ernptoyé aujourd'hui par les anthropologues of les sociologues frangais comme «synonyme de civilisation» (Mendras, 1967), De nos jours, la plupart des auteurs arrivent & accepter Ja définition de la culture de PUNLSCO, présentée à la suite de la conférence mondiale sur la politique culturelle terme & Mexica on 1982: «a culture, dans son sens le plus large, est considérée comme Vensemble des traits distinctify spirituels et matériels, intellectuels et affectifs; qui caractérisent une société ou un groupe social. Eile englobe, outre les arts et lex lettres, les modes de vie, les droits fondamentae de Véire leanain, les systéme de valeurs, les traditions et les croyances». La civilisation Né au XVIII siécle, le terme «civilisation» a désigné «acre de civiliser, c’est-d-dire de diffuser tex elamié ese, 4 apposard ainsi a l'état de charbarie» (Michaud cl Marc, 1981, P19). La civilisation était une continuelle marche en avant, inséparable de Vidée de progrés Le dictionnaire de didactique des langues (Galisson et Coste, Hachette, 1976) donne les trois définitions du terme «etvilisationy: «le fait de civiliser ou de se eiviliser.

ensemble de caractéres communs aux sociétés évoludes. ensemble de caractéres propres a une sucidié quelconque. Reéccmment, les autcurs du dictionnaire Le Petit Robert 2006 ont donne la définition de la «civilisation»: * Au sens strict, la civilisation désigne «l'ensemble des caractéres communs aux vastes sociétés les plus évoluées ; ensemble des acquisitions des sociétés nanainess. * Dans un sens plus large, unc civilisation désigne «l'ensemble de phénoménes sociaux (religieux, moraux, esthétiques, scientifiques, techniques) communs & une grande société ou dun groupe de sactérés INTRODUCEION 1, Problématique Depuis toujours, l'intérét du cours de civilisation s’avére incontestable dans un cursus d'études de langnes étrangéres.

Donc, ce conrs se trouve naturellement sa place importantc dans les classos de tangue, A V’école militairc de langues ¢trangéres (E.), le cours de civilisation frangaise est dispensé aux étudiants en 3° année, à raison de 60 périodes de 40 minutes. Il a pour objectif de leur présentar un panorama de la vie sconomigue, politique, sociale, culturelle de la France. Mais ce cours n'est pas facile a enseigner, En efit, I'objectif’de formation de E.E est de farmer des lisenciés en langues étrangéres pour LArmée vietnamienne. C’ast pourquoi, 4 été des connaissances calturclics ct civilisationclles mentionnées, les étudiants ont besoin des connaissances relatives ala Défense nationale frangaise.

Or, ce contenu se trouve rarement dans les mmẻthodes. Les enseignants chargés du cours de civilisation au Département ds frangais, tous jeuncs, manquont Pexpériences puis@rils no sont pas formés & Penscignement de ta 1natiẻre, De plus, le volume horaire rẻservý au cous est trés limite alors qu”il s'agit đun domaine trés large Tout cela explique des difficultés dans le processus de transmission et de perception des connaissances culturelles par des enseignants et des étudiants Cette réalité nous pousse A mener la recherche intitulée «Propositions die cours de civilisation frangaise aux étudionts de PEM E ». Objectifs de Ja recherche Notre travail a pour objectif’ didentifier des problémes rencontrés par les enseignants et les étudiants de PL.U dans Venseignement/apprentissage de la civilisation franpaise el de proposer un programme du cours el des approches pédagogiques pour résoudre ces probl eS.