ÑAÏI HOÏC QUOÁC GIA THAØNH PHOÁ HOÀ CHÍ MINH TRÖÔØNG ÑAÏI HOÏC KHOA HOÏC XAÕ HOÄI VAØ NHAÂN VAÊN ----------------WX------------------ NGUYEÃN VIEÄT LAÂM ÑAÙNH GIAÙ THÖÏC TRAÏNG QUAÛN LYÙ MOÂI TRÖÔØNG VAØ ÑEÀ XUAÁT CAÙC BIEÄN PHAÙP SAÛN XUAÁT KEÁT HÔÏP BAÛO VEÄ MOÂI TRÖÔØNG BEÀN VÖÕNG TAÏI KHU CHEÁ XUAÁT TAÂN THUAÄN- THAØNH PHOÁ HOÀ CHÍ MINH LUAÄN VAÊN THAÏC SÓ Chuyeân ngaønh : Baûo veä, söû duïng hôïp lyù vaø taùi taïo taøi nguyeân thieân nhieân Maõ soá : 1.14 HÖÔÙNG DAÃN KHOA HOÏC : TS. CHEÁ ÑÌNH LYÙ Thaønh phoá Hoà Chí Minh – Naêm 2004 LÔØI CAÛM ÔN Xin chaân thaønh caûm ôn - GS. TS Cheá Ñình Lyù – Giaùo vieân höôùng daãn - Caùc giaùo vieân boä moân - Caùc cô quan ñôn vò - Sôû Taøi nguyeân Moâi tröôøng Thaønh Phoá Hoà Chí Minh - Sôû Keá hoaïch Ñaàu tö Thaønh Phoá Hoà Chí Minh - Ban quaûn lyù caùc Khu cheá xuaát vaø Khu coâng nghieäp Thaønh Phoá Hoà Chí Minh - Coâng ty phaùt trieån haï taàng cô sôû Taân Thuaän - Phoøng Quaûn lyù xaây döïng vaø Moâi tröôøng Khu cheá xuaát vaø Khu coâng nghieäp Thaønh Phoá Hoà Chí Minh Cuøng toaøn theå moät soá nhöõng toå chöùc vaø caù nhaân ñaõ taän tình giuùp ñôõ ñeå hoaøn thaønh ñöôïc luaän vaên toát nghieäp naøy. Phaàn toång quan Phaàn chuyeân ñeà Phaàn phuï luïc LÔØI NOÙI ÑAÀU Thaønh Phoá Hoà Chí Minh laø moät thaønh phoá lôùn nhaát ôû khu vöïc phía Nam.
Ñaây cuõng laø moät Trung taâm Coâng nghieäp lôùn trong Vuøng kinh teá troïng ñieåm phía Nam. Treân ñöôøng coâng nghieäp hoaù, hieän ñaïi hoaù Thaønh Phoá Hoà Chí Minh hình thaønh haøng chuïc Khu coâng nghieäp vaø Khu cheá xuaát thu huùt haøng traêm ngaøn ngöôøi lao ñoäng töø khaép moïi nôi ñoå veà ñaây ñeå laøm vieäc. Trong caùc Khu coâng nghieäp vaø Khu cheá xuaát naøy thì Khu cheá xuaát Taân Thuaän ñöôïc thaønh laäp naêm 1991 vôùi nhieäm vuï saûn xuaát cheá bieán haøng hoaù phuïc vuï xuaát khaåu. Ñoàng haønh cuøng coâng nghieäp hoaù, hieän ñaïi hoaù ñaát nöôùc, beân caïnh nhöõng lôïi ích thieát thöïc veà kinh teá, muoán phaùt trieån neàn kinh teá theo höôùng beàn vöõng thì khoâng theå khoâng quan taâm ñeán khía caïnh moâi tröôøng.
Vì vaäy chuùng ta caàn phaûi xem xeùt ñeán hieän traïng moâi tröôøng vaø quaûn lyù moâi tröôøng ñeå ñöa ra ñöôïc nhöõng kieán nghò thích ñaùng nhaèm phuïc vuï muïc ñích baûo veä moâi tröôøng phaùt trieån beàn vöõng laø coâng vieäc thieát yeáu cuûa nhöõng nhaø quaûn lyù moâi tröôøng. Cuøng vôùi söï gia taêng saûn löôïng saûn xuaát haøng naêm, Khu cheá xuaát Taân Thuaän cuõng gaëp phaûi nhöõng vaán ñeà veà quaûn lyù chaát thaûi vaø baûo veä moâi tröôøng. Ñeå goùp phaàn ñaùnh giaù hieän traïng vaø ñeà xuaát caùc giaûi phaùp quaûn lyù moâi tröôøng phuïc vuï höôùng phaùt trieån beàn vöõng, ñeà taøi “ ñaùnh giaù hieän traïng quaûn lyù moâi tröôøng vaø ñeà xuaát caùc bieän phaùp giaûi quyeát oâ nhieãm taïi Khu cheá xuaát Taân Thuaän” ñöôïc ñaët ra nhaèm mong muoán ñöôïc ñoùng goùp moät soá yù kieán vaø kieán nghò trong coâng taùc baûo veä beàn vöõng moâi tröôøng Khu cheá xuaát Taân Thuaän noùi rieâng vaø Thaønh Phoá Hoà Chí Minh noùi chung. TOÙM TAÉT Ñeà taøi nghieân cöùu moät soá vaán ñeà cô baûn nhö sau : - Toång quan veà quaûn lyù moâi tröôøng trong Khu cheá xuaát vaø Khu coâng nghieäp treân theá giôùi vaän duïng vaøo Khu cheá xuaát Taân Thuaän.
- Ñaëc ñieåm töï nhieân vaø tình hình saûn xuaát trong Khu cheá xuaát Taân Thuaän. - Ñaùnh giaù hieän traïng moâi tröôøng ôû Khu cheá xuaát Taân Thuaän. - Hieän traïng quaûn lyù moâi tröôøng trong Khu cheá xuaát Taân Thuaän - Kieán nghò caùc giaûi phaùp quaûn lyù moâi tröôøng Khu cheá xuaát Taân Thuaän theo höôùng phaùt trieån beàn vöõng. _________________________________________________________________ __ SUMMARY This thesis focuses on a number of fundemental environmental issues concerring the import export zone tan thuan as follows : - A review of various environmental management systems in the world with a view of applying them to the import export zone Tan Thuan.
- The natural environment of the import export zone Tan Thuan and its current production facilities. - An assessement of the current state of import export zone Tan Thuan natural environment. - An close examination of the current environmental management systems in the import export zone Tan Thuan. - Recommended improvements to import export zone Tan Thuan current environmental management systems and suggested strategies for its sustainable development.
MUÏC LUÏC Chöông 1 1 TOÅNG QUAN VEÀ QUAÛN LYÙ MOÂI TRÖÔØNG TRONG KHU CHEÁ XUAÁT VAØ KHU COÂNG NGHIEÄP TREÂN THEÁ GIÔÙI VAÄN DUÏNG VAØO KHU CHEÁ XUAÁT TAÂN THUAÄN : ------- o0o ------- 1. Ñaët vaán ñeà, muïc tieâu, noäi dung vaø caùc phöông phaùp nghieân cöùu 7 1. Ñaët vaán ñeà. Muïc tieâu nghieân cöùu.
Phöông phaùp nghieân cöùu. 8 Chöông 2 10 ÑAËC ÑIEÅM TÖÏ NHIEÂN VAØ TÌNH HÌNH SAÛN XUAÁT TRONG KHU CHEÁ XUAÁT TAÂN THUAÄN. Ñaëc ñieåm töï nhieân. Böùc xaï maët trôøi 13 2.
Cheá ñoä gioù 13 2. Ñaëc ñieåm veà moâi tröôøng vaø söû duïng ñaát. Cheá ñoä thuyû vaên. Heä thoáng soâng ngoøi.
Ñaëc ñieåm xaõ hoäi. Ñaëc ñieåm cuûa caùc coâng ty trong khu cheá xuaát. Ñaëc ñieåm lao ñoäng. Ñaëc ñieåm ban quaûn lyù.
Ñaëc ñieåm cô sôû haï taàng. Quaù trình hình thaønh. Sô ñoà maët baèng. Caùc loaïi hình saûn xuaát.
Tình hình saûn xuaát 20 Chöông 3 22 ĐÁNH GIÁ HIEÄN TRAÏNG MOÂI TRÖÔØNG ÔÛ KHU CHEÁ XUAÁT TAÂN THUAÄN ------- o0o ------- 3. Hieän traïng moâi tröôøng Khu chế xuất Tân Thuận 22 3. Ñaùnh giaù taùc ñoäng moâi tröôøng 24 3. OÂ nhieãm do nöôùc thaûi 28 3.
OÂ nhieãm khoâng khí. OÂ nhieãm do chaát thaûi raén. OÂ nhieãm tieáng oàn. OÂ nhieãm nhieät 37 3.
Ñaùnh giaù ruûi ro moâi tröôøng 38 3. Ñònh nghóa ruûi ro moâi tröôøng 38 3. Ñaùnh giaù ruûi ro moâi tröôøng 40 3. Nhaän dieän moái nguy haïi 41 3.
Ñaùnh giaù khaû naêng tieáp xuùc 42 3. Ñaëc tính ruûi ro 44 3. Quaûn lyù ruûi ro moâi tröôøng 45 Chöông 4 46 HIEÄN TRAÏNG QUAÛN LYÙ MOÂI TRÖÔØNG TRONG KHU CHEÁ XUAÁT TAÂN THUAÄN ------- o0o ------- 4. Ñaùnh giaù hieän traïng quaûn lyù oâ nhieãm moâi tröôøng trong Khu cheá xuaát Taân Thuaän.
Hieän traïng quaûn lyù oâ nhieãm nöôùc. Cô caáu hoaït ñoäng cuûa traïm xöû lyù nöôùc thaûi taäp trung 48 4. Qui moâ hoaït ñoäng 48 4. Qui trình coâng ngheä traïm xöû lyù nöôùc thaûi taäp trung 49 4.
Nhaän xeùt vaø kieán nghò 51 4. Hieän traïng quaûn lyù oâ nhieãm khoâng khí. Hieän traïng quaûn lyù chaát thaûi raén. Hieän traïng quaûn lyù oâ nhieãm tieáng oàn.
52 Chöông 5 54 KIEÁN NGHÒ CAÙC GIAÛI PHAÙP QUAÛN LYÙ MOÂI TRÖÔØNG KHU CHEÁ XUAÁT TAÂN THUAÄN THEO HÖÔÙNG PHAÙT TRIEÅN BEÀN VÖÕNG ------- o0o ------- 5. Giaûi phaùp veà toå chöùc 54 5. Moät soá tieâu cöïc trong coâng taùc toå chöùc 54 5. Caùc giaûi phaùp khaùc 55 5.
Quaûn lyù moâi tröôøng theo ISO 14000 – Aùp duïng caùc tieâu chuaån chaát löôïng moâi tröôøng trong quaûn lyù 55 5. Khaùi nieäm veà tieâu chuaån ISO 14000. Noäi dung cuûa heä thoáng tieâu chuaån ISO 14000 55 5. Aùp duïng ISO 14000 cho Khu cheá xuaát Taân Thuaän.
Sinh thaùi coâng nghieäp. Caùc giaûi phaùp caàn thieát vaø höôùng ñi cho sinh thaùi coâng nghieäp 60 5. Khu coâng nghieäp sinh thaùi 61 5. Quaûn lyù chaát thaûi trong khu cheá xuaát 62 5.
Quaûn lyù nöôùc thaûi. Quaûn lyù khí thaûi. Quaûn lyù chaát thaûi raén. Quaûn lyù tieáng oàn.
Xöû lyù nghieâm caùc cô sôû gaây oâ nhieãm traàm troïng vaø khen thöôûng caùc ñôn vò quaûn lyù toát. Hình thöùc khen thöôûng. Hình thöùc xöû phaït. Moät soá bieän phaùp khoáng cheá oâ nhieãm.
Bieän phaùp phaân cuïm nhaø maùy. Bieän phaùp caùch ly. Bieän phaùp boá trí. Bieän phaùp phaân loaïi vaø khoáng cheá oâ nhieãm do nöôùc thaûi.
Bieän phaùp khoáng cheá oâ nhieãm khoâng khí. Bieän phaùp choáng nhieät ñoä. Bieän phaùp khoáng cheá oàn rung. Bieän phaùp taïo vuøng caùch ly veä sinh coâng nghieäp.
Bieän phaùp quaûn lyù vaän haønh. Bieän phaùp hoã trôï. Giaùm saùt thöôøng xuyeân moâi tröôøng 71 5. Giaùm saùt chaát löôïng nöôùc nguoàn vaø coâng trình xöû lyù nöôùc thaûi.
Giaùm saùt chaát löôïng nöôùc cuûa caùc coâng trình xöû lyù nöôùc thaûi. Giaùm saùt chaát löôïng khoâng khí. Keát hôïp kinh teá vôùi phaùt trieån beàn vöõng. Caùc giaûi phaùp ñeà xuaát coâng taùc quaûn lyù Nhaø nöôùc veà moâi tröôøng taïi caùc KCX, KCN taïi TP.
Taêng cöôøng hôïp taùc giöõa HEPZA vaø Coâng ty ñaàu tö cô sôû haï taàng vaø caùc Doanh nghieäp vôùi 3 chöông trình 73 5. Hình thaønh hoäi ñoàng baûo veä moâi tröôøng 73 5. Trieån khai heä thoáng giaùo duïc vaø ñaøo taïo moâi tröôøng 74 5. Thieát laäp heä thoáng caùn boä quaûn lyù moâi tröôøng 74 5.
Taêng cöôøng caùc thoâng tin vaø döõ lieäu cô baûn 74 5. Quaûn lyù nöôùc thaûi coù troïng ñieåm 75 5. Taêng cöôøng giaùm saùt 75 5. Trang bò thieát bò laáy maãu 75 5.
Quaûn lyù löu löôïng nöôùc söû duïng 75 5. Laép ñaët heä thoáng xöû lyù nöôùc thaûi taäp trung taïi caùc KCN. Giaùm saùt quaù trình vaän haønh vaø baûo ñaûm chaát löôïng nöôùc thaûi luoân oån ñònh taïi caùc heä thoáng xöû lyù nöôùc thaûi taäp trung vaø quaûn lyù nöôùc thaûi cuûa doanh nghieäp. Baûo döôõng maïng löôùi thoaùt nöôùc.
Khaû naêng vaø traùch nhieäm öùng phoù caùc tröôøng hôïp khaån caáp cuûa heä thoáng xöû lyù nöôùc thaûi taäp trung 76 5. Löïa choïn coâng ngheä nöôùc thaûi cuïc boä vaø caûi tieán heä thoáng xöû lyù nöôùc thaûi cuïc boä cuûa caùc doanh nghieäp. 77 Chöông 6 78 KEÁT LUAÄN VAØ ÑEÀ NGHÒ ------- o0o ------- 6. Caùc kieán nghò 79 Chöông 1 TOÅNG QUAN VEÀ QUAÛN LYÙ MOÂI TRÖÔØNG TRONG KHU CHEÁ XUAÁT VAØ KHU COÂNG NGHIEÄP TREÂN THEÁ GIÔÙI VAÄN DUÏNG VAØO KHU CHEÁ XUAÁT TAÂN THUAÄN : ------- o0o ------- Raát nhieàu caùc thuû tuïc, phöông phaùp, coâng cuï luoân saün coù ñeå hoã trôï caùc caù nhaân vaø caùc toå chöùc nhaèm ñaûm nhieäm caùc nhieäm vuï khaùc nhau veà quaûn lyù moâi tröôøng.
Taøi lieäu naøy giôùi thieäu moät soá coâng cuï maø ñang coù taùc ñoäng raát lôùn ñoái vôùi chuùng ta hoaëc maët khaùc hoã trôï chuùng ta trong hoaït ñoäng lieân keát vôùi caùc ñoái taùc khaùc nhau. Dó nhieân laø caùc toå chöùc khaùc nhau laøm vieäc treân cô sôû söû duïng caùc coâng cuï rieâng bieät vaø moät vaøi coâng cuï ñang ñöôïc chuaån hoaù thoâng qua caùc toå chöùc nhö ISO. Vieäc keát noái caùc toå chöùc naøy seõ ñöôïc ñeà caäp ñeán trong töøng tröôøng hôïp cuï theå. Naêm 1995, moät taùc phaåm veà caùc coâng cuï quaûn lyù moâi tröôøng trong thôøi ñieåm hieän taïi trong taïp chí coâng nghieäp vaø moâi tröôøng ñaõ ñöôïc phaùt haønh.
Taùc phaåm naøy cho ñeán nay vaãn coøn laø cô sôû ban ñaàu höõu ích cho vieäc ñoïc caùc taøi lieäu trong caùc lónh vöïc naøy.