HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM Bounnao PHANDANOUVONG ĐÁNH GIÁ KHẢ NĂNG KẾT HỢP CỦA CÁC DÒNG NGÔ NẾP TÍM TẠI GIA LÂM, HÀ NỘI Ngành: Khoa học cây trồng Mã số: 8620110 Người hướng dẫn khoa học: GS. Vũ Văn Liết NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP - 2018 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn là trung thực, khách quan và chưa từng dùng để bảo vệ lấy bất kỳ học vị nào. Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cảm ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn này đều được chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, ngày 25 tháng 09 năm 2018 Tác giả luận văn Bounnao PHANDANOUVONG i LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LỜI CẢM ƠN Trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn, tôi đã nhận được sự hướng dẫn, chỉ bảo tận tình của các thầy cô giáo, sự giúp đỡ, động viên của bạn bè, đồng nghiệp và gia đình.
Nhân dịp hoàn thành luận văn, cho phép tôi được bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc tới GS. TS Vũ Văn Liết đã tận tình hướng dẫn, dành nhiều công sức, thời gian và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới Ban Giám đốc, Ban Quản lý đào tạo, Bộ môn Di truyền và chọn giống cây trồng, Khoa Nông học - Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn. Tôi xin chân thành cảm ơn tập thể lãnh đạo, cán bộ viên chức Viện Nghiên cứu và phát triển Cây trồng đã giúp đỡ và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình thực hiện đề tài.
Xin chân thành cảm ơn gia đình, người thân, bạn bè, đồng nghiệp đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi về mọi mặt, động viên khuyến khích tôi hoàn thành luận văn. Hà Nội, ngày 25 tháng 09 năm 2018 Tác giả luận văn Bounnao PHANDANOUVONG ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục. iii Danh mục chữ viết tắt.
v Danh mục bảng. vi Danh mục hình .viii Danh mục sơ đồ .viii Trích yếu luận văn. ix Thesis abstract. Tính cấp thiết của đề tài.
Mục đích nghiên cứu và yêu cầu. Ý nghĩa của đề tài. Ý nghĩa khoa học. Ý nghĩa thực tiễn.
Tổng quan tài liệu. Tình hình sản xuất ngô trên thế giới và Việt Nam. Tình hình sản xuất ngô trên thế giới. Tình hình sản xuất ngô tại Việt Nam.
Nghiên cứu đa dạng nguồn gen ngô trên thế giới. Đa dạng nguồn gen ngô trên thế giới. Ða dạng nguồn gen ngô của Việt Nam. Phát triển dòng thuần chọn tạo giống ngô ưu thế lai.
Phát triển dòng thuần ở ngô. Đánh giá dòng thuần chọn tạo giống ngô ưu thế lai. Nghiên cứu khả năng kết hợp chung và khả năng kết hợp riêng. Một số thành tựu trong chọn tạo giống ngô lai.
Vật liệu và phương pháp nghiên cứu. Thời gian và địa điểm. 19 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Thời gian nghiên cứu:.
Địa điểm nghiên cứu. Vật liệu nghiên cứu. Nội dung nghiên cứu. Phương pháp nghiên cứu.
Phương pháp bố trí thí nghiệm. Kỹ thuật gieo trồng và chăm sóc thí nghiệm. Phương pháp lấy mẫu và chỉ tiêu theo dõi. Phương pháp xử lý thống kê.
Kết quả và thảo luận. Kết quả đánh giá 6 dòng bố mẹ về đặc điểm nông sinh học, năng suất và các yếu tố tạo thành năng suất trong vụ Đông 2017 và Xuân 2018 tại Gia Lâm, Hà Nội. Kết quả đánh giá 15 tổ hợp lai diallel và đối chứng về đặc điểm nông sinh học; khả năng chống chịu điều kiện bất thuận và mức độ nhiễm sâu bệnh hại; năng suất và các yếu tố tạo thành năng suất trong vụ Xuân 2018. Kết quả đánh giá khả năng kết hợp của các dòng bố mẹ về các tính trạng góc lá và năng suất trong vụ Xuân 2018 tại Gia Lâm, Hà Nội.
Khả năng kết hợp của 6 dòng ngô về tính trạng góc lá. Khả năng kết hợp của 6 dòng ngô về năng suất thực thu. Kết luận và kiến nghị. 55 Tài liệu tham khảo.
Môt số hình ảnh minh họa. 65 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt ASI Chênh lệch tung phấn-phun râu BHH/C Số bắp hữu hiệu/cây CCCC Chiều cao cây cuối cùng CCĐB Chiều cao đóng bắp CDB Chiều dài bắp CDĐC Chiều dài đuôi chuột CS Cộng sự ĐKB Đường kính bắp ĐKL Đường kính lõi FAO Tổ chức Nông nghiệp và lương thực Liên hợp quốc GE Tương tác giữa kiểu gen và môi trường H/H Số hạt/hàng H/H Số hạt/hàng KNKH Khả năng kết hợp LA Diện tích lá LAI Chỉ số diện tích lá MĐC Mật độ cao NSLT Năng suất lý thuyết NSTT Năng suất thực thu PR Phun râu KL1000 Khối lượng 1000 hạt QTL Locus tính trạng số lượng SHH Số hàng hạt SLCC Số lá cuối cùng TGST Thời gian sinh trưởng TC Trỗ cờ THL Tổ hợp lai v LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC BẢNG Bảng 2. Tình hình sản xuất ngô, lúa, lúa mỳ giai đoạn 1961- 2016. Tình hình sản xuất ngô của Việt Nam giai đoạn 1961 – 2016.
Diện tích, năng suất và sản lượng ngô của CHDCND Lào từ 2010 – 2014. Vật liệu trong thí nghiệm luân giao 6 dòng ngô lá đứng vụ Đông 2017 tại Gia Lâm, Hà Nội. Thời gian sinh trưởng của các dòng ngô thí nghiệm trong vụ Đông 2017 và Xuân 2018 tại Gia Lâm, Hà Nội. Một số đặc điểm nông sinh học của 6 dòng ngô thí nghiệm trong vụ Đông 2017 và Xuân 2018 tại Gia Lâm, Hà Nội.
Năng suất và các yếu tố cấu thành năng suất của 6 dòng ngô thí nghiệm trong vụ Đông 2017 và Xuân 2018 tại Gia Lâm, Hà Nội. Mức độ nhiễm sâu bệnh hại và khả năng chống chịu điều kiện bất thuận của 6 dòng ngô thí nghiệm trong vụ Đông 2017. Mức độ nhiễm sâu bệnh hại và khả năng chống chịu điều kiện bất thuận của 6 dòng ngô thí nghiệm trong vụ Xuân 2018. Kết quả thực hiện khối lai diallel trong vụ Đông 2017 tại Gia Lâm, Hà Nội.
Các giai đoạn sinh trưởng phát triển của các tổ hợp lai trong vụ Xuân 2018 tại Gia Lâm, Hà Nội. Một số đặc điểm nông sinh học của các tổ hợp lai trong vụ Xuân 2018 tại Gia Lâm Hà Nội. Một số đặc điểm về bộ lá của các tổ hợp lai trong vụ Xuân 2018 tại Gia Lâm Hà Nội. Một số chỉ tiêu hình thái bắp của 15 tổ hợp lai trong vụ Xuân 2018 tại Gia Lâm, Hà Nội.
Các yếu tố cấu thành năng suất của các tổ hợp lai trong vụ Xuân 2018 tại Gia Lâm, Hà Nội. Mức độ nhiễm sâu bệnh hại và khả năng chống chịu của các tổ hợp lai trong vụ Xuân 2018 tại Gia Lâm,Hà Nội. 47 vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Bảng phân tích phương sai I.
Bảng phân tích phương sai II. Giá trị khả năng kết hợp chung và giá trị khả năng kết hợp của 6 dòng bố mẹ về tính trạng góc lá. Giá trị trung bình của chỉ tiêu góc lá trong mô hình Griffing 2- vụ Xuân 2018. Giá trị trung bình của năng suất hạt khô trong mô hình Griffing 2- vụ Xuân 2018.
Bảng phân tích phương sai I. Bảng phân tích phương sai II. Giá trị khả năng kết hợp chung và giá trị khả năng kết hợp của 6 dòng bố mẹ về năng suất hạt. Các giá trị ưu thế lai tạo thành trong phép lai luân giao giữa 6 dòng ngô Mỹ và Việt Nam.
53 vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC HÌNH Hình 2. Năng suất ngô của Hoa Kỳ giai đoạn 1890 - 2010. Mức độ đa dạng di truyền của 6 dòng ngô sử dụng trong khối lai diallel vụ Đông 2017. Đồ thị biểu diễn mối tương quan giữa chỉ số diện tích lá với cường độ quang hợp của các tổ hợp lai trong vụ Xuân 2018 tại Gia Lâm, Hà Nội.
Đồ thị biểu diễn mối tương quan giữa giá trị trung bình góc lá với cường độ quang hợp của các tổ hợp lai trong vụ Xuân 2018 tại Gia Lâm, Hà Nội. Đồ thị biểu diễn mối quan hệ tương quan giữa khối lượng 1000 hạt với năng suất lý thuyết và năng suất thực thu. Đồ thị biểu diễn năng suất lý thuyết và năng suất thực thu của các tổ hợp lai và hai đối chứng trong vụ Xuân 2018 tại Gia Lâm, Hà Nội. Sơ đồ Diallel 6 dòng bố mẹ vụ Đông 2017.20 viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Bounnao PHANDANOUVONG Tên luận văn: Đánh giá khả năng kết hợp của một số dòng ngô trong nước và nhập nội.
Chuyên ngành: Khoa học cây trồng Mã số: 8620110 Cơ sở đào tạo: Học viện Nông nghiệp Việt Nam Mục đích nghiên cứu và yêu cầu nghiên cứu Đánh giá khả năng kết hợp của một số dòng ngô của Việt Nam và nhập nội nhằm xác định các dòng có khả năng kết hợp phục vụ phát triển giống ngô lai có năng suất cao thích nghi với điều kiện Việt Nam. Đánh giá các giai đoạn sinh trưởng phát triển, chống chịu, năng suất và yếu tố tạo thành năng suất của các dòng bố mẹ và tổ hợp lai (THL) trong điều kiện vụ Đông năm 2017 và vụ Xuân 2018 Đánh giá được khả năng kết hợp và tính các giá trị ưu thế lai của các cặp lai, để xác định được các dòng có khả năng kết hợp cao Phương pháp nghiên cứu Vật liệu nghiên cứu gồm 6 dòng tự phối có nguồn gốc khác nhau, trong đó 3 dòng (D1 , D2 và D3) phát triển từ nguồn vật liệu của Mỹ nhập nội vào Việt Nam và 3 dòng ( D4, D5 và D6) phát triển từ giống ngô thụ phấn tự do trong nước. Thí nghiệm đồng ruộng bố trí khối ngẫu nhiên (RCBD) theo phương pháp của Gomez, (1984). Lai đánh giá khả năng kết hợp bằng lai Diallel theo phương pháp 4 của Griffing, (1956).