Luận văn tốt nghiệp đánh giá hiệu quả kinh doanh của htx du lịch cộng đồng và dịch vụ tổng hợp tại thôn nậm hồng xã thông nguyên huyện hoàng su phì tỉnh hà giang

Luận văn phân tích hiệu quả kinh doanh của HTX du lịch cộng đồng và dịch vụ tổng hợp tại thôn Nậm Hồng, xã Thông Nguyên, huyện Hoàng Su Phì, Hà Giang.

• Tác giả: Phàn Thị Ngọc
• Người hướng dẫn: TS. Bùi Thị Thanh Tâm
• Trường học: Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Kinh tế nông nghiệp
• Đề tài: Đánh Giá Hiệu Quả Kinh Doanh Du Lịch Cộng Đồng Tại Nậm Hồng, Hoàng Su Phì
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. MỞ ĐẦU
• 1.1. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu của đề tài
• 1.2.1. Mục tiêu chung
• 1.2.2. Mục tiêu cụ thể
• 1.3. Ý nghĩa của đề tài
• 1.3.1. Ý nghĩa trong học tập và nghiên cứu
• 1.3.2. Ý nghĩa thực tiễn
• 2. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN
• 2.1. Cơ sở lý luận của đề tài
• 2.2. Các khái niệm liên quan
• 2.3. Các đặc điểm và tiêu chí hoạt động của du lịch cộng đồng
• 2.4. Điều kiện đê hình thành và phát triển du lịch cộng đồng
• 2.5. Các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động kinh doanh du lịch
• 3. ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 3.2. Đối tượng nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu
• 3.3. Địa điểm và thời gian nghiên cứu
• 3.4. Phương pháp thu thập số liệu, thông tin
• 3.4.1. Thu thập số liệu thứ cấp
• 3.4.2. Thu thập số liệu sơ cấp
• 3.5. Phương pháp tổng hợp và phân tích số liệu
• 3.6. Các chỉ tiêu nghiên cứu
• 3.7. Tỷ suất lợi nhuận
• 4. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
• 4.1. Điều kiện tự nhiên và kinh tế-xã hội
• 4.1.1. Điều kiện tự nhiên
• 4.1.2. Tình hình phát triển kinh tế - xã hội ở xã Thông Nguyên
• 4.2. Đánh giá hiệu quả hoạt động kinh doanh du lịch cộng đồng trên địa bàn xã Thông Nguyên
• 4.2.1. Quá trình phát triển của HTX du lịch cộng đồng thôn Nậm Hồng
• 4.2.2. Thu nhập của HTX từ hoạt động du lịch
• 4.2.3. Thực trạng phát triển du lịch cộng đồng trên địa bàn xã Thông Nguyên, huyện Hoàng Su Phì, tỉnh Hà Giang
• 4.2.3.1. Tình hình phát triển du lịch cộng đồng tại địa bàn xã Thông Nguyên
• 4.2.3.2. Tình hình phát triển du lịch cộng đồng của HTX
• 4.2.3.3. Tình hình phát triển du lịch cộng đồng của các hộ điều tra
• 4.2.4. Doanh thu từ du lịch của các hộ điều tra
• 4.2.5. Tình hình đầu tư vào hoạt động du lịch của các nhóm hộ điều tra
• 4.2.6. Kết quả kinh doanh du lịch của các hộ tham gia du lịch
• 4.3. Những thuận lợi và khó khăn trong phát triển du lịch cộng đồng tại thôn Nậm Hồng, xã Thông Nguyên, huyện Hoàng Su Phì, tỉnh Hà Giang
• 4.3.1. Những thuận lợi trong phát triển du lịch cộng đồng
• 4.3.2. Những khó khăn trong phát triển du lịch cộng đồng
• 4.4. Đề xuất một số giải pháp phát triển du lịch cộng đồng trên địa bàn xã Thông Nguyên
• 4.4.1. Chính sách của địa phương
• 4.4.2. Xây dựng mô hình làng văn hóa du lịch, trở thành điểm đến hấp dẫn của du khách
• 4.4.3. Giải pháp bảo vệ và tôn tạo nguồn tài nguyên du lịch
• 4.4.4. Giải pháp về tổ chức hoạt động và quản lý
• 4.4.5. Giải pháp về môi trường
• 4.4.6. Giải pháp về cơ sở hạ tầng
• 4.4.7. Giải pháp về thị trường, thị trường hàng hóa
• 4.4.8. Giải pháp về vốn đầu tư
• 5. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• 5.1. Đối với Nhà nước
• 5.2. Đối với các cấp chính quyền và đoàn thể địa phương
• 5.3. Đối với người dân địa phương
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Giới thiệu về du lịch cộng đồng tại Nậm Hồng

Du lịch cộng đồng tại Nậm Hồng, xã Thông Nguyên, huyện Hoàng Su Phì, tỉnh Hà Giang, đã trở thành một trong những điểm đến hấp dẫn cho du khách. Du lịch cộng đồng không chỉ mang lại lợi ích kinh tế cho người dân địa phương mà còn góp phần bảo tồn văn hóa và môi trường. Nậm Hồng nổi bật với cảnh quan thiên nhiên tươi đẹp và phong tục tập quán độc đáo của người dân tộc Dao đỏ. Theo thống kê, lượng khách du lịch đến Nậm Hồng đã tăng đáng kể trong những năm gần đây, cho thấy tiềm năng phát triển của kinh doanh du lịch tại đây. Việc phát triển du lịch bền vững là cần thiết để đảm bảo lợi ích lâu dài cho cộng đồng và bảo vệ tài nguyên thiên nhiên.

1.1. Tình hình phát triển du lịch cộng đồng

Tình hình phát triển du lịch cộng đồng tại Nậm Hồng đã có những bước tiến đáng kể. Các hoạt động như homestay, tham quan làng nghề, và trải nghiệm văn hóa đã thu hút nhiều du khách. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều thách thức cần vượt qua, như việc nâng cao chất lượng dịch vụ và bảo tồn văn hóa địa phương. Theo báo cáo, doanh thu từ kinh doanh du lịch của HTX tại Nậm Hồng đã tăng trưởng ổn định, nhưng chưa khai thác hết tiềm năng. Cần có các giải pháp cụ thể để phát triển du lịch địa phương một cách hiệu quả hơn.

II. Đánh giá hiệu quả kinh doanh du lịch cộng đồng

Đánh giá hiệu quả kinh doanh của HTX du lịch cộng đồng tại Nậm Hồng cho thấy nhiều khía cạnh tích cực. Đánh giá hiệu quả không chỉ dựa trên doanh thu mà còn trên sự hài lòng của du khách và tác động đến đời sống người dân. Các chỉ tiêu như tỷ suất lợi nhuận, số lượng khách hàng, và mức độ hài lòng của du khách đều cho thấy sự phát triển khả quan. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng hiệu quả kinh doanh còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố như tác động kinh tế, chính sách hỗ trợ từ chính quyền địa phương và sự tham gia của cộng đồng.

2.1. Các chỉ tiêu đánh giá hiệu quả

Các chỉ tiêu đánh giá hiệu quả kinh doanh bao gồm doanh thu, lợi nhuận, và số lượng khách du lịch. Theo số liệu thu thập, doanh thu từ du lịch cộng đồng tại Nậm Hồng đã tăng trưởng từ 2017 đến 2019. Tuy nhiên, để đạt được hiệu quả cao hơn, cần có sự đầu tư vào cơ sở hạ tầng và nâng cao chất lượng dịch vụ. Việc áp dụng các công nghệ mới trong quản lý và marketing cũng sẽ giúp tăng cường khả năng cạnh tranh của HTX trong lĩnh vực kinh doanh du lịch.

III. Những thuận lợi và khó khăn trong phát triển du lịch cộng đồng

Phát triển du lịch cộng đồng tại Nậm Hồng gặp nhiều thuận lợi như cảnh quan thiên nhiên đẹp, văn hóa phong phú và sự hỗ trợ từ chính quyền địa phương. Tuy nhiên, cũng tồn tại nhiều khó khăn như thiếu nguồn lực đầu tư, cơ sở hạ tầng chưa phát triển và sự cạnh tranh từ các điểm du lịch khác. Để phát triển bền vững, cần có các giải pháp cụ thể nhằm khắc phục những khó khăn này, đồng thời phát huy những lợi thế sẵn có.

3.1. Thuận lợi trong phát triển

Nậm Hồng có nhiều thuận lợi trong phát triển du lịch bền vững. Cảnh quan thiên nhiên hùng vĩ, văn hóa đặc sắc của người dân tộc Dao đỏ là những yếu tố thu hút du khách. Hơn nữa, sự hỗ trợ từ chính quyền địa phương và các tổ chức phi chính phủ cũng tạo điều kiện thuận lợi cho việc phát triển kinh doanh du lịch. Các chương trình đào tạo và nâng cao nhận thức cho người dân về du lịch sinh thái cũng đã được triển khai, giúp nâng cao chất lượng dịch vụ.

3.2. Khó khăn trong phát triển

Mặc dù có nhiều thuận lợi, nhưng Nậm Hồng vẫn đối mặt với nhiều khó khăn trong phát triển du lịch cộng đồng. Cơ sở hạ tầng chưa phát triển đồng bộ, thiếu nguồn lực đầu tư và sự cạnh tranh từ các điểm du lịch khác là những thách thức lớn. Hơn nữa, việc bảo tồn văn hóa và môi trường trong quá trình phát triển cũng cần được chú trọng. Cần có các giải pháp cụ thể để khắc phục những khó khăn này, nhằm đảm bảo sự phát triển bền vững cho du lịch địa phương.

IV. Đề xuất giải pháp phát triển du lịch cộng đồng

Để nâng cao hiệu quả kinh doanh của HTX du lịch cộng đồng tại Nậm Hồng, cần có các giải pháp cụ thể. Các giải pháp này bao gồm đầu tư vào cơ sở hạ tầng, nâng cao chất lượng dịch vụ, và phát triển các sản phẩm du lịch độc đáo. Hơn nữa, việc tăng cường quảng bá và tiếp thị cho du lịch địa phương cũng rất quan trọng. Cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các bên liên quan để đảm bảo sự phát triển bền vững cho du lịch cộng đồng.

4.1. Giải pháp đầu tư cơ sở hạ tầng

Đầu tư vào cơ sở hạ tầng là một trong những giải pháp quan trọng để phát triển kinh doanh du lịch tại Nậm Hồng. Cần cải thiện đường giao thông, hệ thống điện nước và các dịch vụ tiện ích khác để tạo điều kiện thuận lợi cho du khách. Hơn nữa, việc xây dựng các điểm dừng chân, nhà vệ sinh công cộng và khu vực đỗ xe cũng cần được chú trọng. Đầu tư vào cơ sở hạ tầng không chỉ giúp nâng cao chất lượng dịch vụ mà còn tạo ấn tượng tốt cho du khách khi đến với Nậm Hồng.

4.2. Nâng cao chất lượng dịch vụ

Nâng cao chất lượng dịch vụ là yếu tố quyết định đến sự thành công của du lịch cộng đồng. Cần tổ chức các khóa đào tạo cho người dân về kỹ năng phục vụ khách hàng, quản lý và marketing. Hơn nữa, việc phát triển các sản phẩm du lịch độc đáo, như trải nghiệm văn hóa, ẩm thực địa phương cũng sẽ thu hút du khách. Cần có sự phối hợp giữa HTX và các cơ quan chức năng để đảm bảo chất lượng dịch vụ luôn được cải thiện.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Khóa luận tốt nghiệp đại học ngành Kinh tế nông nghiệp của tác giả Phàn Thị Ngọc (Trường Đại học Nông Lâm – Đại học Thái Nguyên, thực hiện năm 2020 dưới sự hướng dẫn của TS. Bùi Thị Thanh Tâm) tập trung nghiên cứu hoạt động kinh tế du lịch nông thôn tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số miền núi phía Bắc.

Về bối cảnh thực tiễn, du lịch cộng đồng xuất hiện tại Việt Nam từ năm 1997 và ngày càng khẳng định vai trò là hướng đi tiềm năng nhằm nâng cao thu nhập, chuyển dịch cơ cấu kinh tế cho người dân nông thôn và đồng bào dân tộc thiểu số. Thôn Nậm Hồng thuộc xã Thông Nguyên, huyện Hoàng Su Phì, tỉnh Hà Giang (cách Quốc lộ 2 ngã ba Tân Quang 33 km, cách thành phố Hà Giang 77 km và cách trung tâm xã 3,5 km) là nơi cư trú lâu đời của đồng bào Dao đỏ với cảnh quan ruộng bậc thang và bản sắc văn hóa đặc trưng. Năm 2019, mô hình du lịch cộng đồng thôn Nậm Hồng đã được công nhận là sản phẩm OCOP. Tuy nhiên, hoạt động kinh doanh du lịch tại địa phương vẫn chưa khai thác hết tiềm năng và lợi thế sẵn có, đòi hỏi phải có nghiên cứu đánh giá cụ thể về mặt hiệu quả kinh tế.

Mục tiêu nghiên cứu được xác định cụ thể như sau:

1. Mục tiêu chung: Đánh giá hiệu quả kinh doanh của Hợp tác xã (HTX) du lịch cộng đồng và dịch vụ tổng hợp tại thôn Nậm Hồng, xã Thông Nguyên, huyện Hoàng Su Phì, tỉnh Hà Giang; từ đó đề xuất các giải pháp nhằm thúc đẩy du lịch cộng đồng phát triển, nâng cao hiệu quả kinh tế, tăng thu nhập và cải thiện đời sống người dân.
2. Mục tiêu cụ thể:
   • Tìm hiểu tình hình phát triển du lịch cộng đồng trên địa bàn thôn Nậm Hồng, xã Thông Nguyên.
   • Đánh giá hiệu quả sản xuất kinh doanh của hoạt động du lịch cộng đồng.
   • Xác định những thuận lợi và khó khăn trong hoạt động kinh doanh của HTX.
   • Đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả kinh tế cho HTX và cộng đồng địa phương.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Hiệu quả hoạt động kinh doanh của HTX du lịch cộng đồng và tiềm năng phát triển du lịch cộng đồng trên địa bàn thôn Nậm Hồng.
• Phạm vi không gian: Thôn Nậm Hồng, xã Thông Nguyên, huyện Hoàng Su Phì, tỉnh Hà Giang.
• Phạm vi thời gian: Đợt khảo sát thực tế được thực hiện từ ngày 10/01/2020 đến ngày 10/05/2020; các chuỗi dữ liệu thứ cấp được thu thập và phân tích trong giai đoạn 2017 – 2019.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận thiết lập hệ thống khái niệm và cơ sở lý luận dựa trên các văn bản quy phạm pháp luật và tài liệu học thuật chuyên ngành:

• Khái niệm then chốt: Du lịch và dịch vụ du lịch (theo Luật Du lịch); Hợp tác xã (theo Luật Hợp tác xã); Du lịch cộng đồng (loại hình du lịch do chính cộng đồng phối hợp tổ chức, quản lý và làm chủ để tạo lợi ích kinh tế và bảo vệ môi trường); Hiệu quả kinh doanh (chỉ tiêu kinh tế tổng hợp phản ánh trình độ khai thác, sử dụng nguồn lực vật chất và tài chính).
• Tiêu chí và nguyên tắc phát triển du lịch cộng đồng: Áp dụng hệ thống tiêu chí của Tổ chức Du lịch Thế giới (UNWTO, 2008), nguyên tắc du lịch dựa vào cộng đồng của Võ Quế (2008) và các nguyên tắc du lịch bền vững của WTO (2004). Phân loại các hình thức du lịch cộng đồng gồm: du lịch sinh thái, du lịch văn hóa, du lịch nông nghiệp, du lịch bản địa, du lịch làng, sản phẩm thủ công mỹ nghệ và du lịch homestay.
• Các chỉ tiêu kinh tế sử dụng:
  • Tổng doanh thu: $\text{Doanh thu} = \text{Sản lượng tiêu thụ} \times \text{Giá bán}$.
  • Lợi nhuận: $\text{Lợi nhuận} = \text{Doanh thu} - \text{Chi phí}$.
  • Tỷ suất lợi nhuận vốn bán hàng ($T_{sv}$): $T_{sv} = \frac{P}{V_{bq}} \times 100$ (trong đó $P$ là lợi nhuận sinh ra trong kỳ, $V_{bq}$ là tổng số vốn sản xuất bình quân sử dụng trong kỳ).

Phương pháp nghiên cứu bao gồm:

• Thu thập dữ liệu thứ cấp: Thu thập số liệu thống kê, báo cáo tổng kết phát triển kinh tế - xã hội giai đoạn 2017 – 2019 từ UBND xã Thông Nguyên và tài liệu của HTX Nậm Hồng.
• Thu thập dữ liệu sơ cấp: Tiến hành chọn điểm nghiên cứu tại thôn Nậm Hồng và điều tra chọn mẫu ngẫu nhiên bằng bảng hỏi phỏng vấn trực tiếp với quy mô mẫu $n = 40$ hộ dân trên tổng số hơn 40 hộ của thôn để thu thập thông tin về nhân khẩu, lao động, vốn đầu tư, chi phí và doanh thu hoạt động du lịch.
• Phương pháp xử lý và phân tích dữ liệu: Sử dụng phương pháp phân tích - tổng hợp, phương pháp thống kê mô tả (tính số bình quân, cơ cấu tỷ lệ) và phương pháp đối chiếu so sánh theo chuỗi thời gian nhằm đánh giá sự biến động của các chỉ tiêu kinh tế.

Nội dung chính theo từng chương

Phần 1: Mở đầu

Trình bày tính cấp thiết của đề tài gắn với tiềm năng văn hóa người Dao đỏ tại thôn Nậm Hồng; xác lập hệ thống 4 mục tiêu cụ thể; làm rõ ý nghĩa học thuật trong việc vận dụng lý thuyết kinh tế nông nghiệp vào thực tiễn và ý nghĩa thực tiễn cung cấp cơ sở dữ liệu cho các cơ quan quản lý địa phương.

Phần 2: Cơ sở lý luận và thực tiễn

Hệ thống hóa các lý thuyết về bản chất, đặc điểm của du lịch (tính đa ngành, đa thành phần, đa mục tiêu, tính mùa vụ, tính liên vùng, tính xã hội hóa) và du lịch cộng đồng. Tác giả tổng hợp bài học thực tiễn quốc tế từ mô hình tiếp thị 4P tại thành phố Hua Hin (Thái Lan) và bảo tồn kiến trúc thời Edo tại khu phố Ouchi-Juki (Nhật Bản); kinh nghiệm trong nước tại Làng văn hóa du lịch Nặm Đăm, Nậm Lương, Khố Mỷ (huyện Quản Bạ) và thôn Lũng Cẩm Trên, Lô Lô Chải (huyện Đồng Văn, tỉnh Hà Giang).

Phần 3: Đối tượng, nội dung và phương pháp nghiên cứu

Xác định cụ thể không gian điều tra tại thôn Nậm Hồng; thiết lập quy trình khảo sát 40 phiếu phỏng vấn hộ gia đình; đưa ra công thức tính toán các chỉ tiêu tài chính (Doanh thu, Chi phí, Lợi nhuận, Tỷ suất lợi nhuận).

Phần 4: Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Chương này tập trung vào 4 nội dung trọng tâm: điều kiện tự nhiên - kinh tế - xã hội của xã Thông Nguyên, hoạt động kinh doanh của HTX Nậm Hồng, kết quả kinh doanh của các hộ gia đình và các giải pháp phát triển.

Tổng quan kinh tế - xã hội địa phương: Xã Thông Nguyên có diện tích đất tự nhiên 4.084 ha (trong đó đất nông nghiệp chiếm 3.702 ha, đất lâm nghiệp gần 1.500 ha), gồm 13 thôn bản và 4 dân tộc sinh sống. Năm 2015, xã đạt chuẩn Nông thôn mới với tổng kinh phí trên 50 tỷ đồng. Giai đoạn 2017 – 2019, kinh tế xã duy trì mức tăng trưởng khá:

Chỉ tiêu phát triển kinh tế	Đơn vị	Năm 2017	Năm 2018	Năm 2019
Tổng giá trị gia tăng	Triệu đồng	330	395	460
- Nông lâm nghiệp - Thủy sản	Triệu đồng	150	160	205
- Công nghiệp - Xây dựng	Triệu đồng	100	125	130
- Dịch vụ	Triệu đồng	80	110	125
Tốc độ tăng trưởng kinh tế	%	11,2	12,3	13,5
Thu nhập bình quân đầu người/năm	Triệu đồng	14	16	18

Lượng khách du lịch đến xã Thông Nguyên:

Năm	Tổng lượt khách (người)	Khách quốc tế (người)	Tỷ lệ khách quốc tế (%)	Khách nội địa (người)	Tỷ lệ khách nội địa (%)
2017	2.500	325	13,00	2.175	87,00
2018	3.600	510	14,66	3.090	85,83
2019	4.080	575	14,09	3.505	85,91

Hoạt động kinh doanh của HTX Du lịch cộng đồng Nậm Hồng: HTX được thành lập năm 2017 với 7 thành viên do anh Triệu Mềnh Kinh làm Giám đốc, cơ cấu quản lý gồm Hội đồng quản trị 3 người. HTX vận hành khu nghỉ dưỡng Hoàng Su Phì Bungalow (7 phòng khép kín) và Dao's Homestay với mức giá trọn gói bình quân 300.000 đồng/người/ngày đêm.

Cơ cấu doanh thu của HTX qua các năm (2017 – 2019) có sự tăng trưởng đều:

Chỉ tiêu dịch vụ của HTX	Năm 2017 (Trđ)	Cơ cấu 2017 (%)	Năm 2018 (Trđ)	Cơ cấu 2018 (%)	Năm 2019 (Trđ)	Cơ cấu 2019 (%)
Lưu trú	230	30,46	265	34,28	287	35,51
Ăn uống	154	20,39	192	24,83	200	24,75
Tắm lá thuốc	114	15,09	96	12,41	100	12,37
Hướng dẫn viên	110	14,56	84	10,86	92	11,38
Biểu diễn nghệ thuật	84	11,12	76	9,83	75	9,28
Cho thuê phương tiện	63	8,34	60	7,76	54	6,68
Tổng doanh thu	755	100,00	773	100,00	808	100,00

Hiệu quả sản xuất kinh doanh bình quân năm của HTX theo ngành nghề:

Nhóm ngành nghề kinh doanh	Mã ngành	Doanh thu (Trđ)	Chi phí (Trđ)	Lợi nhuận (Trđ)
Dịch vụ phục vụ đồ uống	5630	120	102	18
Nhà hàng và ăn uống lưu động	5610	80	56	24
Dịch vụ lưu trú ngắn ngày	5510	48	28,8	19,2
Điều hành tua du lịch	7912	40	28	12
Dịch vụ đặt chỗ & hỗ trợ	7990	40	32	8
Đại lý du lịch	7911	32	22,4	9,6
Dịch vụ xông hơi, massage	9610	20	14	6
Tổng cộng	--	380	283	96

Tình hình tham gia của các hộ điều tra: Khảo sát 40 hộ cho thấy có 22 hộ tham gia kinh doanh du lịch. Trình độ học vấn của 77 lao động tham gia hoạt động du lịch tại các hộ như sau: mù chữ 17 người (22,1%), tiểu học 18 người (23,4%), trung học cơ sở 15 người (19,4%), trung học phổ thông 17 người (22,1%), trung cấp - cao đẳng 8 người (10,4%) và đại học 2 người (2,6%).

Phần 5: Kết luận và kiến nghị

Tổng kết toàn bộ các chỉ tiêu kinh tế đã phân tích; khẳng định vai trò của HTX trong việc tạo việc làm và bảo tồn văn hóa; đề xuất các nhóm kiến nghị đối với Nhà nước, chính quyền địa phương và người dân.

Kết quả và đóng góp

Kết quả nghiên cứu chính

1. Hoạt động kinh doanh của HTX Nậm Hồng: Doanh thu tăng từ 755 triệu đồng (2017) lên 808 triệu đồng (2019). Lợi nhuận bình quân năm đạt 96 triệu đồng trên tổng doanh thu 380 triệu đồng và tổng chi phí 283 triệu đồng. Hai mảng dịch vụ mang lại doanh thu cao nhất là lưu trú (chiếm 35,51% năm 2019 với 287 triệu đồng) và ăn uống (chiếm 24,75% với 200 triệu đồng).
2. Cơ cấu phân bổ chi phí của HTX: Tổng chi phí hoạt động là 96,8 triệu đồng/năm, trong đó chi phí quản lý chiếm 52%, trích quỹ phát triển chiếm 20% (19,36 triệu đồng), chi hoạt động chung chiếm 10% (9,68 triệu đồng), chi cho thành viên sử dụng dịch vụ/sản phẩm chiếm 10% (9,68 triệu đồng), trích quỹ dự phòng chiếm 5% (4,84 triệu đồng) và quỹ phúc lợi chiếm 3% (2,336 triệu đồng).
3. Cơ sở hạ tầng và hộ gia đình: Xã đã hình thành 5 cơ sở lưu trú tiêu biểu tại thôn Nậm Hồng (Kinh Homestay quy mô 20 phòng/40 giường, Dao Homestay 10 phòng/10 giường, Tạ Quyên Homestay 12 phòng/24 giường, Hào Thu Homestay 5 phòng/5 giường, Hoàng Su Phì Bungalow 14 phòng/28 giường) và 9 điểm dịch vụ bán hàng, giải khát, spa tắm thuốc.

Giải pháp tác giả đề xuất

• Về chính sách và mô hình làng văn hóa: Xây dựng cơ chế hỗ trợ vốn vay ưu đãi; quy hoạch mô hình làng văn hóa du lịch cộng đồng gắn với bảo tồn nếp nhà đất, mái lá cọ và phong tục người Dao đỏ.
• Về tài nguyên và môi trường: Quản lý bền vững 1.500 ha rừng; giữ gìn cảnh quan ruộng bậc thang; xử lý rác thải sinh hoạt và nước thải tại các cơ sở homestay.
• Về đào tạo và quản trị: Nâng cao năng lực quản lý cho ban giám đốc HTX; mở các lớp tập huấn kỹ năng giao tiếp, vệ sinh an toàn thực phẩm, hướng dẫn viên du lịch và bồi dưỡng ngoại ngữ cho lao động địa phương.
• Về thị trường và hạ tầng: Đầu tư hoàn thiện hệ thống giao thông liên thôn; liên kết với các công ty lữ hành; phát triển chuỗi sản phẩm đặc sản OCOP như chè Shan tuyết, thảo quả, hàng thổ cẩm.

Đóng góp của đề tài

Khóa luận đã cung cấp một bức tranh định lượng chi tiết về hiệu quả tài chính của mô hình HTX du lịch cộng đồng tại địa bàn miền núi đặc thù; chỉ rõ mối liên kết kinh tế giữa tổ chức HTX và các hộ xã viên người Dao đỏ trong việc phân chia nguồn thu từ các chuỗi dịch vụ (lưu trú, ăn uống, tắm thuốc, biểu diễn văn nghệ).

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế: Nghiên cứu giới hạn phạm vi khảo sát sơ cấp tại một địa bàn thôn Nậm Hồng với quy mô mẫu 40 hộ; số liệu kinh tế của HTX và địa phương chỉ phản ánh giai đoạn 2017 – 2019. Trình độ học vấn của lực lượng lao động được điều tra còn thấp (tỷ lệ mù chữ và tiểu học chiếm trên 45%), dẫn đến việc ghi chép sổ sách kế toán của các hộ cá thể chưa hoàn toàn đồng bộ.
• Hướng nghiên cứu tiếp: Mở rộng phạm vi khảo sát sang các làng văn hóa du lịch lân cận trên địa bàn huyện Hoàng Su Phì; nghiên cứu sâu hơn về chuỗi giá trị sản phẩm OCOP gắn với du lịch cộng đồng và đánh giá tác động môi trường - văn hóa dài hạn của hoạt động du lịch đối với cộng đồng bản địa.

Giá trị tham khảo

Khóa luận là tài liệu tham khảo thiết thực cho:

• Sinh viên và học viên ngành Kinh tế nông nghiệp, Phát triển nông thôn, Quản trị dịch vụ du lịch & lữ hành khi thực hiện các đề tài nghiên cứu thực địa về kinh tế hợp tác xã và du lịch sinh thái nông thôn.
• Phần đáng tham khảo nhất: Hệ thống bảng biểu số liệu chi tiết về cơ cấu doanh thu các dịch vụ du lịch (Bảng 4.2), bảng phân tích chi phí - lợi nhuận theo từng mã ngành của HTX (Bảng 4.8) và phương pháp xây dựng bảng hỏi điều tra kinh tế hộ du lịch (Bảng 4.9, 4.10).
• Cơ quan quản lý địa phương: Cung cấp cứ liệu thực tế cho UBND xã Thông Nguyên và Phòng Nông nghiệp & PTNT huyện Hoàng Su Phì trong việc đánh giá, nhân rộng mô hình sản phẩm du lịch OCOP.

Câu hỏi thường gặp

1. HTX Du lịch cộng đồng Nậm Hồng được thành lập năm nào và có cơ cấu quản lý ra sao?
HTX được thành lập vào năm 2017 với 7 thành viên sáng lập ban đầu, do anh Triệu Mềnh Kinh làm Giám đốc. Bộ máy quản lý gồm Hội đồng quản trị có 03 người: 01 Chủ tịch HĐQT kiêm Giám đốc, 01 Phó Chủ tịch HĐQT kiêm Phó Giám đốc và 01 Ủy viên HĐQT.

2. Nguồn thu nhập lớn nhất của HTX Nậm Hồng đến từ những hoạt động dịch vụ nào?
Theo số liệu năm 2019, nguồn thu lớn nhất của HTX là dịch vụ lưu trú đạt 287 triệu đồng (chiếm 35,51% tổng doanh thu), tiếp theo là dịch vụ ăn uống đạt 200 triệu đồng (chiếm 24,75%), dịch vụ tắm lá thuốc đạt 100 triệu đồng (chiếm 12,37%) và dịch vụ hướng dẫn viên đạt 92 triệu đồng (chiếm 11,38%).

3. Khảo sát mẫu 40 hộ tại thôn Nậm Hồng ghi nhận bao nhiêu hộ tham gia làm du lịch và trình độ học vấn của người lao động như thế nào?
Trong 40 hộ được điều tra, có 22 hộ trực tiếp tham gia hoạt động du lịch với tổng số 77 lao động. Về trình độ học vấn: 22,1% mù chữ (17 người), 23,4% trình độ cấp I (18 người), 19,4% trình độ cấp II (15 người), 22,1% trình độ cấp III (17 người), 10,4% có trình độ trung cấp - cao đẳng (8 người) và 2,6% có trình độ đại học (2 người).

4. Lượng khách du lịch đến xã Thông Nguyên trong giai đoạn 2017 – 2019 tăng trưởng ra sao?
Tổng lượt khách tăng từ 2.500 lượt (năm 2017) lên 3.600 lượt (năm 2018) và đạt 4.080 lượt (năm 2019). Trong đó, lượng khách quốc tế tăng từ 325 lượt (năm 2017) lên 575 lượt (năm 2019), chiếm tỷ trọng dao động từ 13,00% đến 14,66% tổng lượng khách.

5. Lợi nhuận bình quân năm của HTX Nậm Hồng đạt bao nhiêu và ngành nào đóng góp lợi nhuận cao nhất?
Tổng lợi nhuận bình quân năm của HTX đạt 96 triệu đồng trên tổng doanh thu 380 triệu đồng (chi phí 283 triệu đồng). Ngành đóng góp lợi nhuận cao nhất là Nhà hàng và các dịch vụ ăn uống phục vụ lưu động với 24 triệu đồng, tiếp theo là Dịch vụ lưu trú ngắn ngày đạt 19,2 triệu đồng và Dịch vụ phục vụ đồ uống đạt 18 triệu đồng.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Phàn Thị Ngọc đã phản ánh toàn diện thực trạng hoạt động và hiệu quả kinh tế của HTX Du lịch cộng đồng Nậm Hồng tại xã Thông Nguyên, huyện Hoàng Su Phì trong giai đoạn 2017 – 2019. Kết quả phân tích cho thấy mô hình HTX bước đầu phát huy hiệu quả với mức doanh thu đạt 808 triệu đồng (năm 2019), tạo việc làm và sinh kế ổn định cho các hộ đồng bào Dao đỏ thông qua chuỗi dịch vụ homestay, ăn uống và tắm lá thuốc OCOP. Bên cạnh đó, nghiên cứu cũng chỉ rõ những hạn chế về trình độ học vấn của lao động địa phương và công tác quản lý tài chính, qua đó đề xuất hệ thống giải pháp đồng bộ về hạ tầng, đào tạo nhân lực và xúc tiến thị trường nhằm thúc đẩy du lịch cộng đồng phát triển bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Hiện nay du lịch trên thế giới ngày càng phát triển, bởi du lịch là ngành kinh tế mang lại nguồn thu nhập lớn cho đất nước. Du khách thích đi du lịch tới những bản làng xa xôi, nơi có đồng bào các dân tộc sinh sống với cảnh quan hoang sơ, những phong tục tập quán của đồng bào còn được lưu truyền, chưa mai một trong cuộc sống hiện đại. Chính vì thế những chương trình du lịch sinh thái, cộng đồng đến những bản làng được khách du lịch ưa chuộng.

Xuất hiện ở Việt Nam từ năm 1997 du lịch cộng đồng đã đem lại nhiều lợi ích kinh tế cho người dân địa phương. Du lịch cộng đồng gắn với nhiều hoạt động như tham quan các làng nghề cổ, khám phá núi rừng thiên nhiên, tìm hểu văn hóa các dân tộc…Trong đó, tiêu biểu nhất là loại hình homestay, hình thức khách du lịch đến ở nhà người dân địa phương để cùng ăn, nghỉ, tham gia các công việc hàng ngày cũng như các hoạt động văn hóa, văn nghệ. Phát triển du lịch cộng đồng là hướng đi tiềm năng để nâng cao đời sống của cộng dồng dân tộc thiểu số và đem lại nhiều lợi ích kinh tế cho người dân địa phương. Du lịch cộng đồng gắn với nhiều hoạt động như tham quan các làng nghề cổ, khám phá núi rừng thiên nhiên, tìm hiểu văn hóa các dân tộc,…Trong đó tiêu biểu nhất là loại hình homestay, hình thức khách du lịch đến ở nhà người dân địa phương để cùng ăn, nghỉ, tham gia các công việc hàng ngày cũng như các hoạt động văn hóa, văn nghệ.

Thôn Nậm Hồng thuộc xã Thông Nguyên, huyện Hoàng Su Phì. Thôn cách quốc lộ 2 ngã ba Tân Quang 33 km, cách thành phố Hà Giang 77 km, từ trung tâm xã Thông Nguyên lên thôn cách 3,5 km. Nậm Hồng một trong các làng văn hóa du lịch tiêu biểu huyện Hoàng Su Phì, đây là điểm đến chắc Luan van 2 chắn du khách có thể cảm nhận một cách trọn vẹn nhất. Phong cảnh thiên nhiên hữu tình cũng như cuộc sống của người dân tộc Dao đỏ.

Du lịch cộng đồng thôn Nậm Hồng đã được công nhận là sản phẩm OCOP trong năm 2019 vừa qua. Đến nay, hoạt động du lịch cộng đồng trong địa bàn xã đã có nhiều chuyển biến tích cực, tuy nhiên chưa khai thác hết tiềm năng cũng như lợi thế để phát triển sản xuất kinh doanh của ngành du lịch trên địa bàn. Vì vậy, với mong muốn tìm hiểu tình hình phát triển kinh tế về du lịch tại thôn Nậm Hồng, thuộc xã Thông Nguyên em đã tiến hành nghiên cứu đề tài “Đánh giá hiệu quả kinh doanh của HTX du lịch cộng đồng và dịch vụ tổng hợp tại thôn Nậm Hồng, xã Thông Nguyên, huyện Hoàng Su Phì, tỉnh Hà Giang” 1. Mục tiêu nghiên cứu của đề tài 1.

Mục tiêu chung Đánh giá hiệu quả kinh doanh của HTX du lịch cộng đồng tại thôn Nậm Hồng, xã Thông Nguyên, huyện Hoàng Su Phì, tỉnh Hà Giang. Từ đó, đưa ra một số giải pháp nhằm tạo cơ hội cho hoạt dộng du lịch cộng đồng của xã phát triển hơn, mang lại hiệu quả kinh tế, tăng thu nhập, cải thiện đời sống, góp phần phát triển kinh tế xã hội. Mục tiêu cụ thể - Tìm hiểu tình hình phát triển du lịch cộng đồng trên địa bàn thôn Nậm Hồng, xã Thông Nguyên. - Đánh giá hiệu quả sản xuất kinh doanh của hoạt động du lịch cộng đồng.

- Tìm hiểu những thuận lợi, khó khăn trong hoạt động kinh doanh của HTX. - Đề ra số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả kinh tế. Ý nghĩa của đề tài 1. Ý nghĩa trong học tập và nghiên cứu - Giúp bản thân vận dụng được kiến thức đã học vào thực tế.

Luan van 3 - Nâng cao năng một lực cũng như rèn luyện các kỹ năng cho bản thân trong quá trình tiếp cận và nghiên cứu đề tài. - Nâng cao khả năng thu thập, xử lý thông tin đồng thời bổ sung thêm những kiến thức còn thiếu cho bản thân. - Giúp hiểu thêm về tình hình sản xuất kinh doanh trong phát triển du lịch cộng đồng tại địa nghiên cứu. - Là tài liệu tham khảo cho ban ngành liên quan ở địa phương, khoa KT&PTNT, cho nhà trường.

Ý nghĩa thực tiễn - Kết quả nghiên cứu về hiệu quả kinh doanh của HTX giúp ta đánh giá sát thực hơn về tình hình phát triển kinh tế của du lịch cộng đồng trong địa bàn nghiên cứu. Từ đó đưa ra giải pháp phát triển phù hợp. - Ngoài ra, những phân tích và đánh giá trong đề tài có thể làm cơ sở cho hệ thống nghiên cứu và học tập ở lĩnh vực du lịch cộng đồng, làm tài liệu tham khảo cho các cơ quan lãnh đạo, quản lý tại địa phương. Luan van 4 Phần 2 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN 2.

Cơ sở lý luận của đề tài 2. Các khái niệm liên quan - Du lịch: Là các hoạt động liên quan đến chuyến đi của con người ngoài nơi cư trú thường xuyên của mình nhằm mục đích: Nghỉ dưỡng, tham quan, tìm hiểu, giải trí trong một thời gian nhất định. [10] - Du lịch cộng đồng: Là một loại hình du lịch do chính cộng đồng người dân phối hợp tổ chức, quản lý và làm chủ để mang lại lợi ích kinh tế và bảo vệ môi trường chung, thông qua việc giới thiệu du khách các nét đặc trưng của địa phương (phong cảnh, văn hóa…) [16] - Dịch vụ du lịch : Là việc cung cấp các dịch vụ về lữ hành, vận chuyển, lưu trú, ăn uống, vui chơi giải trí, thông tin, hướng dẫn và những dịch vụ khác nhằm đắp ứng nhu cầu của khách du lịch. [10] - Hợp tác xã: Là tổ chức kinh tế tập thể do các cá nhân, hộ gia đình, pháp nhân có nhu cầu, lợi ích chung, tự nguyện góp vốn, góp sức lập ra theo quy định của luật này để phát huy mạnh tập thể của từng xã viên tham gia hợp tác xã, cùng giúp nhau thực hiện hiệu quả các hoạt động sản xuất, kinh doanh và nâng cao đời sống vật chất, tinh thần, góp phần phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.

[11] - Hiệu quả kinh doanh: Là một chỉ tiêu kinh tế tổng hợp phản ánh trình độ sử dụng các nguồn vật lực, tài chính của doanh nghệp để đạt hiệu quả cao nhất. [19] Du lịch cộng đồng dựa trên sự tò mò, momg muốn của du khách để tìm hiểu thêm về cuộc sống hằng ngày của người dân từ các nền văn hóa khác nhau. Du lịch cộng đồng thường liên kết với người dân từ thành thị đến các Luan van 5 vùng nông thôn để thưởng thức cuộc sống tại đó trong một khoảng thời gian nhất định. Các đặc điểm và tiêu chí hoạt động của du lịch cộng đồng 2.

Các đặc điểm Mọi hoạt động của du lịch đều được thực hiện dựa trên giá trị của tài nguyên du lịch thiên nhiên văn hóa, lịch sử kèm theo các điều kiện về cơ sở hạ tầng và dịch vụ. Kết quả của quá trình khai thác đó là sự hình thành những sản phẩm du lịch từ các tiềm năng và tài nguyên đem lại nhiều lợi ích cho xã hội. Du lịch mang những đặc điểm sau: - Tính đa ngành: Tính đa ngành thể hiện ở đối tượng được khai thác để phục vụ du lịch (sự hấp dãn về cảnh quan thiên nhiên, các giá trị lịch sử, văn hóa, cơ sở hạ tầng và các dịch vụ kèm theo,…). Thu nhập xã hội từ du lịch cũng mang lại nguồn thu cho nhiều ngành kinh tế khác nhau thông qua các sản phẩm dịch vụ cung cấp cho khách du lịch điện, nước, nông sản, hàng hóa,…).

- Tính đa thành phần: Biểu hiện ở tính đa dạng trong thành phần khách du lịch, những người phục vụ du lịch, cộng đồng địa phương, các tổ chức chính phủ và phi chính phủ, các tổ chức tư nhân tham gia vào hoạt động du lịch. - Tính đa mục tiêu: Biểu hiện ở những lợi ích đa dạng về bảo tồn thiên nhiên, cảnh quan lịch sử văn hóa, nâng cao chất lượng cuộc sống của khách du lịch và người tham gia hoạt động dịch vụ du lịch, mở rộng sự giao lưu văn hóa, kinh tế và nâng cao ý thức trách nhiệm của mọi thành viên trong xã hội. - Tính liên vùng: Được biểu hiện thông qua các tuyến du lịch, với một quàn thể các điểm du lịch trong một khu vực, một quốc gia hay giữa các quốc gia với nhau. - Tính mùa vụ: Biểu hiện ở thời gian diễn ra hoạt đông du lịch tập trung với cường độ cao trong năm.

Tính mùa vụ thể hiện rõ nhất ở các loại hình du Luan van 6 lịch nghỉ biển, thể thao theo mùa,…(theo tính chất công việc của những người hưởng thụ sản phẩm du lịch). - Tính chi phí: Biểu hiện ở chỗ mục đích đi du lịch là hưởng thụ các sản phẩm du lịch chứ không phải với mục tiêu kiếm tiền. - Tính xã hội hóa: Biểu hiện ở việc thu hút toàn bộ mọi thành phần trong xã hội tham gia (có thể trực tiếp hoặc gián tiếp) vào hoạt động du lịch. Ngoài những đặc trưng cơ bản của du lịch,du lịch cộng đồng còn có thêm một số đặc trưng sau: - Tính giáo dục cao về môi trường: Giáo dục môi trường trong du lịch có tác dung làm thay đổi thái du lịch.

- Góp phần bảo vệ tài nguyên thiên nhiên và duy trì đa dạng sinh học: Vì du lịch được phát triển trong môi trường có sự hấp dẫn ưu thế về tự nhiên, văn hóa bản địa đặc sắc…Vì vậy trong du lịch, hình thức, địa điểm và mức độ sử dụng các dạng tài nguyên phục vụ du lịch phải đươc duy trì quản lý bền vững. - Thu hút sự tham gia của cộng đồng địa phương: Du lịch cải thiện đời sống, tăng thêm lợi ích cho cộng đồng địa phương trên cơ sở cung cấp về kiến thức, những kinh nghiệm thực tế để đa số người dân có khả năng tham gia vào việc quản lý, vận hành, kinh doanh du lịch. Đó cũng là để người dân trở thành những nguời bảo tồn tích cực. Lợi ích của du lịch phải lớn hơn sự trả giá về môi trường, văn hóa, xã hội có thể nảy sinh trên lãnh thổ du lịch.

Tiêu chí hoạt động của du lịch cộng đồng Theo UNWTO (2008) cho rằng những tiêu chí của một du lịch cộng đồng đang hướng tới gồm: - Người dân nên được tham gia vào quá trình lên kế hoạch và quản lý hoạt động du lịch tại cộng đồng. - Hoạt động du lịch này phải mang lợi ích một cách công bằng cho cộng đồng.