Luận văn thạc sĩ đánh giá hiện trạng môi trường và đề xuất các biện pháp giảm thiểu ô nhiễm môi trường trong hoạt động khai thác than tại mỏ than núi hồng tỉnh thái nguyên

Luận văn thạc sĩ đánh giá hiện trạng môi trường, đề xuất biện pháp giảm thiểu ô nhiễm trong khai thác than tại mỏ Núi Hồng, Thái Nguyên.

• Tác giả: Lương Thị Hoa
• Người hướng dẫn: PGS.TS Nguyễn Thế Hùng
• Trường học: Đại học Nông Lâm - Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Khoa học môi trường
• Đề tài: Đánh giá hiện trạng môi trường và đề xuất các biện pháp giảm thiểu ô nhiễm môi trường trong hoạt động khai thác than tại mỏ than Núi Hồng tỉnh Thái Nguyên
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Thái Nguyên

Tóm tắt

I. Hiện trạng môi trường tại mỏ Núi Hồng Thái Nguyên

Hiện trạng môi trường tại mỏ Núi Hồng, Thái Nguyên, được đánh giá dựa trên các yếu tố như chất lượng không khí, nước và đất. Kết quả nghiên cứu cho thấy, hoạt động khai thác than đã gây ra những tác động tiêu cực đến môi trường xung quanh. Ô nhiễm không khí chủ yếu do bụi và khí thải từ quá trình khai thác. Ô nhiễm nước xuất phát từ nước thải mỏ chứa các chất độc hại như kim loại nặng. Ô nhiễm đất do chất thải rắn và bùn thải từ hoạt động khai thác. Những vấn đề này đòi hỏi các giải pháp quản lý môi trường hiệu quả hơn.

1.1. Ô nhiễm không khí

Ô nhiễm không khí tại mỏ Núi Hồng chủ yếu do bụi và khí thải từ các hoạt động khai thác than. Nồng độ bụi lơ lửng (TSS) vượt quá tiêu chuẩn cho phép, đặc biệt tại các khu vực gần khai trường. Khí thải từ máy móc và phương tiện vận chuyển cũng góp phần làm gia tăng ô nhiễm môi trường. Các biện pháp kiểm soát ô nhiễm như phun nước giảm bụi và sử dụng thiết bị lọc khí cần được áp dụng triệt để.

1.2. Ô nhiễm nước

Ô nhiễm nước tại mỏ Núi Hồng chủ yếu do nước thải mỏ chứa các chất độc hại như kim loại nặng (Mn, Pb, Cu). Nước thải này thường không được xử lý đúng cách trước khi thải ra môi trường, gây ảnh hưởng đến nguồn nước mặt và nước ngầm. Các giải pháp xử lý nước thải như xây dựng hệ thống lọc và sử dụng công nghệ giảm ô nhiễm cần được triển khai để bảo vệ tài nguyên nước.

II. Giải pháp giảm thiểu ô nhiễm tại mỏ Núi Hồng

Để giảm thiểu ô nhiễm môi trường tại mỏ Núi Hồng, các giải pháp kỹ thuật và quản lý môi trường cần được áp dụng đồng bộ. Các giải pháp bao gồm cải tiến công nghệ khai thác, xử lý chất thải hiệu quả, và tăng cường bảo vệ môi trường. Việc áp dụng các chính sách môi trường nghiêm ngặt cũng là yếu tố quan trọng để đảm bảo phát triển bền vững.

2.1. Giải pháp kỹ thuật

Các giải pháp kỹ thuật bao gồm việc sử dụng công nghệ khai thác tiên tiến để giảm thiểu bụi và khí thải. Hệ thống xử lý nước thải cần được nâng cấp để loại bỏ các chất độc hại. Sử dụng công nghệ giảm ô nhiễm như lọc bụi và khí thải cũng là một phần quan trọng trong việc kiểm soát ô nhiễm.

2.2. Giải pháp quản lý

Các giải pháp quản lý bao gồm việc thực hiện các chính sách môi trường nghiêm ngặt, tăng cường giám sát và đánh giá tác động môi trường. Cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan quản lý và doanh nghiệp để đảm bảo các biện pháp bảo vệ môi trường được thực hiện hiệu quả.

III. Tác động môi trường và đề xuất phát triển bền vững

Hoạt động khai thác than tại mỏ Núi Hồng đã gây ra nhiều tác động môi trường nghiêm trọng, ảnh hưởng đến đời sống người dân và hệ sinh thái. Để đảm bảo phát triển bền vững, cần có các biện pháp giảm thiểu tác động và quản lý môi trường hiệu quả. Các đề xuất bao gồm tăng cường kiểm soát ô nhiễm, áp dụng công nghệ giảm ô nhiễm, và thực hiện các chính sách môi trường nghiêm ngặt.

3.1. Tác động đến cộng đồng

Hoạt động khai thác than đã ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống người dân xung quanh mỏ Núi Hồng. Ô nhiễm không khí và ô nhiễm nước đã gây ra các vấn đề sức khỏe như bệnh hô hấp và da liễu. Cần có các biện pháp giảm thiểu tác động và hỗ trợ cộng đồng để cải thiện chất lượng cuộc sống.

3.2. Phát triển bền vững

Để đảm bảo phát triển bền vững, cần kết hợp giữa khai thác khoáng sản và bảo vệ môi trường. Các biện pháp như tái chế chất thải, phục hồi môi trường sau khai thác, và sử dụng công nghệ giảm ô nhiễm cần được áp dụng. Các chính sách môi trường cũng cần được thực hiện nghiêm ngặt để đảm bảo sự cân bằng giữa phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường.

Trích đoạn nội dung tài liệu

MỞ ĐẦU. Tính cấp thiết của đề tài. Mục tiêu nghiên cứu của đề tài. Mục tiêu chung.

Mục tiêu cụ thể. Ý nghĩa của đề tài. Ý nghĩa khoa học. Ý nghĩa thực tiễn của đề tài.4 TỔNG QUAN TÀI LIỆU.

Một số khái niệm về môi trường. Một số khái niệm về than. Tình hình hoạt động khai thác than trên thế giới và Việt Nam. Hoạt động khai thác than trên thế giới .1 Tình hình khai thác than trên thế giới .2 Ô nhiễm môi trường do hoạt động khai thác than trên thế giới.

Hoạt động khai thác than ở Việt Nam .1 Tình hình khai thác than ở Việt Nam. Khai thác than ảnh hưởng đến môi trường ở Việt Nam. Hoạt động khai thác than ở tỉnh Thái Nguyên. Tổng quan hoạt động khai thác than ở tỉnh Thái Nguyên.

Đặc điểm khoáng sản than ở tỉnh Thái nguyên. Thực trạng môi trường do hoạt động của các mỏ than trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên .32 ĐỐI TƢỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu. Đối tượng nghiên cứu.

Phạm vi nghiên cứu. Địa điểm và thời gian nghiên cứu. Thời gian nghiên cứu. Nội dung nghiên cứu.

Hiện trạng hoạt động khai thác than và công tác quản lý môi trường Mỏ than Núi Hồng tỉnh Thái Nguyên. Đánh giá hiện trạng môi trường khu vực khai thác than tại mỏ than Núi Hồng tỉnh Thái Nguyên. Đánh giá mức độ ảnh hưởng của hoạt động khai thác than tới đời sống của cộng đồng dân cư xung quanh khu vực hoạt động khai thác than của mỏ than Núi Hồng tỉnh Thái Nguyên. Khó khăn tồn tại và đề xuất các biện pháp giảm thiểu ô nhiễm môi trường trong hoạt động khai thác than của mỏ than Núi Hồng tỉnh Thái Nguyên.

Phương pháp nghiên cứu. Phương pháp thu thập tài liệu, số liệu, thông tin thứ cấp. Thu thập thông tin sơ cấp. Phương pháp điều tra khảo sát thực địa và lấy mẫu.

Phương pháp tổng hợp và so sánh. Phương pháp phân tích mẫu. Phương pháp tính toán, xử lý số liệu .39 KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN. Hiện trạng hoạt động khai thác than và công tác quản lý môi trường tại mỏ than Núi Hồng tỉnh Thái Nguyên.

Lịch sử hình thành và phát triển. Trữ lượng than tại mỏ tan Núi Hồng. Công nghệ khai thác của mỏ than Núi Hồng. Đánh giá thực trạng công tác quản lý môi trường của mỏ Núi Hồng.

Đánh giá công tác quản lý môi trường tại mỏ than qua quản lý và công nhân mỏ. Các biện pháp xử lý chất thải mỏ đang thực hiện. Hiện trạng môi trường khu vực khai thác than tại mỏ than Núi Hồng Tỉnh Thái Nguyên. Hiện trạng môi trường nước tại mỏ than Núi Hồng.

Hiện trạng chất lượng môi trường không khí tại mỏ than Núi Hồng. Hiện trạng chất lượng môi trường đất. Đánh giá mức độ ảnh hưởng của hoạt động khai thác than tới đời sống của cộng đồng dân cư xung quanh khu vực khai thác than tại mỏ than Núi Hồng. Ảnh hưởng của khai thác than đến việc làm, kinh tế.

Ảnh hưởng của khai thác than đến môi trường không khí. Ảnh hưởng của khai thác than đến môi trường nước. Ảnh hưởng của khai thác than đến môi trường đất. Ảnh hưởng của khai thác than đến sức khỏe của người dân.

Ảnh hưởng của khai thác than tới an ninh trật tự xã hội. Khó khăn, tồn tại và đề xuất các biện pháp giảm thiểu ô nhiễm môi trường trong hoạt động khai thác than tại mỏ than Núi Hồng. Khó khăn, tồn tại. Giải pháp khắc phục các tác động tiêu cực của hoạt động khai thác than trên địa bàn tới môi trường.

Các giải pháp về kỹ thuật. Các giải pháp quản lý .82 KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ .83 TÀI LIỆU THAM KHẢO .85 vi DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT Kí hiệu viết tắt Tên kí hiệu BOD (Biochemical Oxygen Demand) Nhu cầu oxy sinh học COD (Chemical Oxygen Demand) Nhu cầu oxy hóa học CTNH Chất thải nguy hại DO (Dissolve oxygen) Oxy hòa tan EPA (The US Environment Protection Cơ quan bảo vệ môi trường Agency) Hoa Kỳ HST Hệ sinh thái MPN (Most Probable Number) Số vi khuẩn có thể lớn nhất TSS (Total Suspended Solid) Tổng chất rắn lơ lửng TCCP Tiêu chuẩn cho phép TCVN Tiêu chuẩn Việt Nam TNH Than Núi Hồng QCVN Quy chuẩn Việt Nam UBND Ủy ban nhân dân WEC (World Energy Council) Hội đồng năng lượng toàn cầu vii DANH MỤC HÌNH Hình 1.1: Biểu đồ sản lượng than khai thác 10 quốc gia đứng đầu thế giới năm 2013 .2: Biểu đồ sản lượng xuất khẩu than các nước đứng đầu thế giới năm 2013 .3: Bản đồ phân bố khoáng sản tỉnh Thái Nguyên.4: Bản đồ phân bố sản lượng một số mỏ than trên địa bàn Tỉnh Thái Nguyên.5: Ô nhiễm bụi lơ lửng tại một số khu vực khai thác khoáng sản và sản xuất vật liệu xây dựng trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên từ 2008 đến 2010 .1: Quy trình và công nghệ khai thác than lộ thiên của mỏ Núi Hồng.2: Sơ đồ công nghệ khai thác than kèm dòng thải.3: Biểu đồ thể hiện diễn biến hàm lượng TSS trong nước mặt qua các năm tại mỏ than Núi Hồng .4: Biều đồ thể hiện diễn biến hàm lượng Mn trong nước thải qua các năm .5: Biểu đồ diễn biến hàm lượng pH trong nước ngầm qua các năm của mỏ than Núi Hồng .6: Biểu đồ thể hiện cường độ tiếng ồn một số điểm xung quanh khu vực khai thác than Núi Hồng qua các năm .7: Biểu đồ thể hiện hàm lượng As trong đất năm 2014 .8: Biểu đồ thể hiện diễn biến hàm lượng Cu trong đất năm 2014 – 2015 .9: Biểu đồ thể hiện diễn biến hàm lượng Pb trong đất năm 2014 – 2015.10: Biểu đồ thể hiện nguyên nhân ảnh hưởng sản xuất nông - lâm nghiệp .11: Đánh giá của người dân về mức độ ô nhiễm môi trường không khí .12: Biểu đồ thể hiện nguyên nhân gây ô nhiễm nguồn nước mặt.13: Biểu đồ thể hiện ảnh hưởng của hoạt động khai thác than tới môi trường đất .14: Biểu đồ thể hiện nguyên nhân gây ảnh hưởng đến chất lượng môi trường đất .15: Biểu đồ thể hiện ảnh hưởng tiếng ồn gây ra đối với người dân và công nhân .16: Biểu đồ thể hiện các bệnh do ô nhiễm môi trường không khí gây ra .17: Sơ đồ hệ thống xử lý bụi dự kiến. 81 viii DANH MỤC BẢNG Bảng 1. Sản lượng than các nước trên thế giới 2012.

Tổng sản lượng than toàn cầu 1990 - 2013. Top 10 quốc gia sản xuất than năm 2013. Các nước xuất khẩu than lớn trên thế giới 2013. Sản lượng khai thác than những năm gần đây tại Việt Nam.

Kế hoạch sản lượng khai thác của nước ta 2015 - 2030. Sản lượng khai thác than ở Thái Nguyên 2011-2014. Trữ lượng, công suất các mỏ than tỉnh Thái Nguyên. Sản lượng khai thác than trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên.

Lưu lượng nước thải một số mỏ than tỉnh Thái Nguyên. Nội dung quan trắc. Các phương pháp phân tích mẫu. Trữ lượng địa chất từng thấu kính than theo mức cao.

Thực trạng công nghệ xử lý chất thải công ty than Núi Hồng. Lượng nước mưa chảy tràn qua các mặt bằng. Nồng độ các chất ô nhiễm trong nước thải sinh hoạt mỏ. Kết quả phân tích mẫu nước mặt năm 2013 - 2014.

Kết quả đo, phân tích nước mặt đợt 1 năm 2015. Kết quả phân tích mẫu nước thải năm 2013 - 2014. Kết quả phân tích mẫu nước thải năm 2015. Kết quả phân tích nước ngầm năm 2013.

Kết quả phân tích nước ngầm năm 2014. Kết quả phân tích mẫu nước ngầm đợt 1 năm 2015. Kết quả phân tích môi trường không khí tại khu vực khai thác mỏ than Núi Hồng năm 2013 - 2014. Kết quả phân tích môi trường không khí tại khu vực khai thác mỏ than năm 2015.

Kết quả phân tích môi trường không khí xung quanh khu vực khai thác mỏ than Núi Hồng năm 2013 – 2014. Kết quả đo, phân tích không khí khu vực xung quanh mỏ than Núi Hồng đợt 1 năm 2015. Kết quả phân tích mẫu đất xung quanh khu vực khai thác năm 2013 - 2014. Kết quả phân tích mẫu đất xung quanh khu vực khai thác năm 2015.

Tính cấp thiết của đề tài Những năm gần đây, cùng với sự phát triển của các ngành công nghiệp khác thì khai thác khoáng sản đang phát triển một cách mạnh mẽ do nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội của đất nước và trong điều kiện mở cửa của kinh tế thị trường, các hoạt động này đang được khai thác với quy mô ngày càng lớn. Hoạt động này đã đóng góp quan trọng cho phát triển kinh tế - xã hội, góp phần tích cực vào sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước. Tuy nhiên, sự phát triển của khai thác khoáng sản là tăng trưởng kinh tế - xã hội, tạo ra những thị trường mạnh để thu hút đầu tư từ nước ngoài thì nó cũng đang tạo ra những mặt tiêu cực gây ảnh hưởng xấu tới con người và hệ sinh thái xung quanh khu vực khai thác. Các hoạt động khai thác than, quặng, phi quặng và vật liệu xây dựng, như: tiến hành xây dựng mỏ, khai thác thu hồi khoáng sản, đổ thải, thoát nước mỏ… đã làm phá vỡ cân bằng điều kiện sinh thái được hình thành từ hàng chục triệu năm, gây ô nhiễm nặng nề đối với môi trường đất và ngày càng trở nên vấn đề cấp bách mang tính chất xã hội và chính trị của cộng đồng.

Thái Nguyên là tỉnh có nguồn tài nguyên khoáng sản đa dạng và phong phú, đặc biệt là than. Trước cách mạng tháng Tám, các kỹ sư Pháp đã đề xuất phát triển công nghiệp luyện kim đen trên cơ sở khai thác than Khánh Hòa, Phấn Mễ và sắt Trại Cau. Hoạt động khai thác than tại nơi đây đã làm thay đổi cảnh quan địa hình, thu hẹp diện tích đất trồng và đất rừng do diện tích khai trường và bãi thải ngày càng phát triển, gây ô nhiễm môi trường không khí, đất, nước, tích tụ các chất thải và làm thay đổi tài nguyên sinh vật và hệ sinh thái. Mỏ than Núi Hồng nằm trên địa bàn huyện Đại từ, Tỉnh Thái Nguyên.

Với các sản phẩm chính là các loại than phục vụ cho sản xuất công nghiệp, đặc biệt là công nghiệp nhiệt điện. Hằng năm, mỏ đã cung cấp một khối lượng than lớn, đáp ứng nhu cầu sử dụng cho các tỉnh khu vực miền Bắc.