MỞ ĐẦU 1.1 Tính cấp thiết của đề tài Đất đai là sản phẩm của tự nhiên, là tài nguyên thiên nhiên vô cùng quý giá của mỗi quốc gia. Đất đai là yếu tố duy nhất củ sự sống, là tƣ liệu sản xuất đặc biệt không gì thay thế đƣợc đối với sản xuất nông – lâm nghiệp, là nền tảng cho sự sống của con ngƣời và nhiều sinh vật khác, nếu không có đất sẽ không có sản xuất và cũng không có sự tồn tại của con ngƣời. Cho nên việc quản lý và sử dụng đất đai là một vấn đề hết sức quan trọng. Đất đai có ý nghĩa chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội sâu sắc trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ tổ quốc.
Trong những năm gần đây, nền kinh tế phát triển mạnh mẽ, cùng với áp lực về sự gia tăng dân số làm cho diện tích đất ngày càng bị thu hẹp. Đồng thời kéo theo quá trình đô thị hóa diễn ra mạnh mẽ làm cho đất đai ngày càng có giá trị kinh tế cao. Công tác giao đất, cho thuê đất, thu hồi đất và chuyển mục đích sử dụng đất là một trong những nội dung quản lý nhà nƣớc về đất đai, đó cũng là một cơ sở pháp lý để ngƣời sử dụng nắm đƣợc quyền và nghĩa vụ của mình. Vì vậy, việc sử dụng một cách hợp lý, tiết kiệm nguồn tài nguyên này là một yêu cầu rất cấp bách.
Để nắm bắt đƣợc tình hình giao đất, cho thuê đất, thu hồi đất và chuyển mục đích sử dụng đất thì việc đánh giá công tác này rất cần thiết, nhằm tìm ra khó khăn, nguyên nhân từ đó đề ra những biện pháp khác phục nhằm tăng hiệu quả trong quá trình sử dụng đất. Điều này càng quan trọng trong bối cảnh của huyện Phú Lƣơng hiện nay, một huyện đang phát triển với nhu cầu sử dụng đất ngày càng tăng. Chính vì vậy, việc đánh giá công tác quản lý đất đai nói chung, công tác giao đất, cho thuê đất, thu hồi đất và chuyển mục đích sử dụng đất trên địa bàn huyện nói riêng để thấy đƣợc những thuận lợi và khó khăn, tìm ra các nguyên nhân để từ đó đề ra các giải pháp khắc phục làm tăng hiệu quả trong quá trình sử dụng đất là rất cần thiết. Xuất phát từ những yêu cầu đó, đƣợc sự nhất trí của ban giám hiệu nhà trƣờng, ban chủ nhiệm khoa Quản lý Tài nguyên và sự hƣớng dẫn của thầy Th.S n 2 Nguyễn Quang Thi em tiến hành nghiên cứu đề tài: “Đánh giá công tác giao đất, cho thuê đất, thu hồi đất, chuyển mục đích sử dụng đất trên địa bàn huyện Phú Lương, tỉnh Thái Nguyên giai đoạn 2014 – 2016.
Mục tiêu nghiên cứu 1. Mục tiêu tổng quát Đánh giá đƣợc kết quả công tác giao đất, cho thuê đất, thu hồi đất và chuyển mục đích sử dụng đất trên địa bàn huyện Phú Lƣơng, tỉnh Thái Nguyên giai đoạn 2014 – 2016. Mục tiêu cụ thể - Khái quát đƣợc thực trạng sử dụng đất và công tác quản lý đất đai trên địa bàn huyện Phú Lƣơng năm. - Đánh giá đƣợc kết quả giao đất, cho thuê đất, thu hồi đất và chuyển mục đích sử dụng đất trên địa bàn huyện Phú Lƣơng giai đoạn 2014 – 2016.
- Nêu đƣợc những thuận lợi và khó khăn từ đó đề xuất giải pháp trong công tác giao đất, cho thêu đất, thu hồi đất và chuyển mục đích sử dụng đất trên địa bàn huyện Phú Lƣơng giai đoạn 2014 - 2016. Ý nghĩa của đề tài 1. Ý nghĩa trong học tập - Tìm hiểu và nắm vững các kiến tức về Luật Đất Đai nói chung, công tác giao đất, cho thuê đất, thu hồi đất và chuyển mục đích sử dụng đất nói riêng. - Giúp sinh viên gắn đƣợc lý thuyết với thực hành để củng cố thêm bài trên lớp.
Ý nghĩa thực tiễn Tìm ra nững mặt đã đạt đƣợc và hạn chế của các công tác quản lý Nhà nƣớc đất đai, công tác giao đất, cho thuê đất và chuyển mục đích sử dụng đất của địa phƣơng, từ đó đề suốt ra cách khắc phục khó khăn trong thời gian tới. n 3 PHẦN 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2. Cơ sở khoa học của đề tài 2. Các nội dung quản lý nhà nước về đất đai Từ 1/7/2014, Luật đất đai năm 2013 chính thức có hiệu lực.
Luật Đất đai năm 2013 có 14 chƣơng, 212 điều, tăng 7 chƣơng, 66 điều so với Luật Đất đai năm 2003. Trong đó, Luật Đất đai năm 2013 đã bổ sung quy định trƣờng hợp quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất là tài sản chung của nhiều ngƣời thì cấp mỗi ngƣời một giấy chứng nhận, hoặc cấp chung một sổ đỏ và trao cho ngƣời đại diện. Trƣờng hợp đất là tài sản chung của vợ chồng thì giấy chứng nhận ghi cả họ, tên vợ và họ, tên chồng, nếu giấy chứng nhận đã cấp chỉ ghi họ, tên của vợ hoặc chồng thì đƣợc cấp đổi sang giấy chứng nhận mới để ghi cả họ, tên vợ và họ, tên chồng nếu có nhu cầu. Về thu hồi đất, bồi thƣờng, hỗ trợ, tái định cƣ, Luật quy định cụ thể về những trƣờng hợp thật cần thiết mà Nhà nƣớc phải thu hồi đất vì mục đích quốc phòng, an ninh; phát triển kinh tế-xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng nhƣ quy định tại Điều 54 của Hiến pháp.
Quy định giá đất bồi thƣờng không áp dụng theo bảng giá đất mà áp dụng giá đất cụ thể do UBND cấp tỉnh quyết định tại thời điểm quyết định thu hồi đất. Bên cạnh đó, yêu cầu về bảo đảm sinh kế cho ngƣời có đất thu hồi đã đƣợc quy định cụ thể, rõ ràng, đầy đủ hơn trong Luật sửa đổi thông qua quy định về các khoản hỗ trợ khi Nhà nƣớc thu hồi đất nhƣ hỗ trợ ổn định đời sống và sản xuất; hỗ trợ đào tạo, chuyển đổi nghề và tạo việc làm; hỗ trợ tái định cƣ đối với trƣờng hợp thu hồi đất mà phải di chuyển chỗ ở và một số khoản hỗ trợ khác. Luật quy định về chế độ sở hữu đất đai, quyền hạn, trách nhiệm của Nhà nƣớc đại diện chủ sở hữu toàn dân về đất đai; thống nhất quản lý về đất đai, chế độ quản lý, sử dụng đất đai; quyền và nghĩa vụ của ngƣời sử dụng đất đối với đất đai thuộc lãnh thổ Việt Nam. Luật Đấu thầu ƣu tiên phát triển nguồn nhân lực và tạo việc làm cho ngƣời lao động trong nƣớc, ƣu đãi đối với nhà thầu và hàng hóa sản xuất trong n 4 nƣớc.
Đồng thời từng bƣớc giúp nhà thầu Việt Nam từng bƣớc tiếp nhận công nghệ và kinh nghiệm quản lý tiên tiến, tự chủ, nâng cao năng lực, sức cạnh tranh để tiến tới nhà thầu độc lập thực hiện các gói thầu lớn, công nghệ cao, phức tạp tại thị trƣờng Việt Nam cũng nhƣ thị trƣờng thế giới. Luật Đất đai 2013 quy định: Nhà nƣớc thống nhất quản lý về đất đai, theo 15 nội dung quản lý về đất đai bao gồm: a) Ban hành các văn bản quy phạm pháp luật về quản lý, sử dụng đất đai và tổ chức thực hiện văn bản đó. b) Xác định địa giới hành chính, lập và quản lý hồ sơ địa giới hành chính, lập bản đồ hành chính. c) Khảo sát, đo đạc, lập bản đồ hành chính , bản đồ hiện trạng sử dụng đất và bản đồ quy hoạch sử dụng đất; điều tra, đánh giá tài nguyên đất; điều tra xây dựng giá đât.
d) Quản lý quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất. đ) Quản lý việc giao đất, cho thuê đất, thu hồi đất, chuyển mục đích sử dụng đất. e) Quản lý việc bồi thƣờng , hỗ trợ, tái định cƣ khi thu hồi đất. g) Đăng ký đất đai, lập quản lý hồ sơ địa chính, cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất.
h) Thống kê, kiểm kê đất đai. i) Quản lý hành chính về đất đai và giá đất k) Quản lý, giám sát việc thực hiện quyền và nghĩa vụ của ngƣời sử dụng đất. l) Thanh tra, kiểm tra, giám sát, theo dõi, đánh giá việc chấp hành quy định của pháp luật về đất đai và xử lý vi phạm pháp luật về đất đai. m) Phổ biến, giáo dục pháp luật về đất đai n) Giải quyết tranh chấp về đất đai; giải quyết khiếu nại, tố cáo trong quản lý sử dụng đất đai.
u) Quản lý hoạt động về dịch vụ đất đai (Điều 22 Luật Đất đai, 2013). Căn cứ pháp lý của công tác giao đất, cho thuê đất, thu hồi đất, chuyển mục đích sử dụng đất - Các văn bản pháp lý liên quan đến công tác giao đất, cho thuê đất, thu hồi đất và chuyển mục đích sử dựng đất từ khi Luật Đất Đai đƣợc thi hành: - Luật Đất Đai 2013. - Nghị định số 43/2014/NĐ-CP ngày 12 tháng 05 năm 2014 của Chính phủ Quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Đất Đai 2013. - Nghị định só 44/2014/NĐ-CP ngày 15 tháng 05 năm 2014 của Chính Phủ quy định về giá đất.
- Nghị đinh số 45/2014/NĐ-CP ngày 15/05/2014 của Chính Phủ quy định về thu tiền sử dụng đất. - Nghị định số 46/2014/NĐ-CP ngày 15 tháng 05 nam 2014 của Chính phủ quy định về thu tiền thuê đất, thuê mặt nƣớc. - Nghị định số 47/2014/NĐ-CP ngày 15 tháng 05 năm 2014 của Chính phủ quy định về bồi thƣờng, hô trợ; tái định cứ khi Nhà nƣớc thu hồi đất. - Nghị định số 102/2014/NĐ-CP ngày 10 tháng 10 năm 2014 của Chính phủ về việc xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai.
- Nghị định số 104/2014/NĐ-CP ngày 14 tháng 11 năm 2014 của Chính phủ quy định về khung giá đất. - Nghị định số 35/2015/NĐ-CP ngày 13 tháng 4 năm 2015 của Chính phủ về Quản lý , sử dụng đất trồng lúa. - Nghị định số 21/2013/NĐ-CP ngày 04 tháng 03 năm 2013 của Chính Phủ quy định về chức năng ,nhiệm vụ , quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Bộ Tài Nguyên và Môi Trƣờng. - Thông tƣ số 30/2014/ TT- BTNMT ngày 02 thang 06 năm 2014 của Bộ Trƣởng Bộ Tài Nguyên và Môi Trƣờng quy định về hồ sơ giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất , thu hồi đất.
- Thông tƣ số 76/2014/TT-BTC ngày 16 tháng 06 năm 2014 của Bộ trƣởng Bộ Tài chính Hƣớng dẫn một số điều của Nghị định số 45/2014/NĐ-CP n 6 ngày 15 tháng 05 năm 2014 của Chính phủ quy định về thu tiền sử dụngđất.