Luận Án Tiến Sĩ Về Ảnh Hưởng Của Tuyến Đường Tuần Tra Biên Giới Tới Hệ Sinh Thái Xã Hội Ở Tây Nguyên

• Tác giả: Phạm Hoài Nam
• Người hướng dẫn: GS. Trương Quang Học
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Khoa học Môi trường
• Đề tài: Nghiên Cứu Đánh Giá Ảnh Hưởng Của Tuyến Đường Tuần Tra Biên Giới Tới Hệ Sinh Thái – Xã Hội Ở Khu Vực Tây Nguyên
• Loại tài liệu: Luận án Tiến sĩ
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• MỤC LỤC
• DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC CÁC BẢNG
• DANH MỤC CÁC HÌNH
• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ TỔNG QUAN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
• 1.1. Một số khái niệm
• 1.2. Khung phân tích của vấn đề nghiên cứu
• 1.3. Tính hệ thống, liên ngành trong đánh giá ảnh hưởng của giao thông đường bộ tới hệ sinh thái - xã hội
• 1.4. Tổng quan về vấn đề nghiên cứu
• 1.4.1. Nghiên cứu trên thế giới
• 1.4.2. Nghiên cứu ở Việt Nam
• 2. CHƯƠNG 2: ĐỐI TƯỢNG, PHẠM VI, CÁCH TIẾP CẬN VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 2.1.1. Đối tượng nghiên cứu
• 2.1.2. Phạm vi nghiên cứu
• 2.2. Cách tiếp cận
• 2.2.1. Tiếp cận dựa trên hệ sinh thái
• 2.2.2. Tiếp cận dựa vào cộng đồng
• 2.3. Phương pháp nghiên cứu
• 2.3.1. Phương pháp thu thập số liệu thứ cấp và phân tích tổng hợp
• 2.3.2. Phương pháp đánh giá nhanh đa dạng sinh học
• 2.3.3. Phương pháp đánh giá nông thôn có sự tham gia (PRA)
• 2.3.4. Phương pháp phân tích chính sách
• 2.3.5. Phương pháp bản đồ - viễn thám
• 3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
• 3.1. Một số nét đặc trưng về tự nhiên, kinh tế - xã hội khu vực biên giới Tây Nguyên
• 3.1.1. Vị trí địa lý, đặc điểm địa hình
• 3.1.2. Đặc điểm khí hậu, thủy văn và thổ nhưỡng
• 3.1.3. Đặc điểm tài nguyên sinh vật
• 3.1.4. Đặc điểm văn hóa và điều kiện kinh tế - xã hội
• 3.1.5. Đặc trưng về hệ sinh thái – xã hội
• 3.2. Đánh giá ảnh hưởng của đường tuần tra biên giới Tây Nguyên tới hệ sinh thái
• 3.2.1. Ảnh hưởng của xây dựng tuyến đường làm suy giảm diện tích rừng
• 3.2.2. Ảnh hưởng của việc xây dựng tuyến đường tới đa dạng loài
• 3.3. Đánh giá ảnh hưởng của đường tuần tra biên giới Tây Nguyên tới hệ xã hội
• 3.3.1. Xu hướng dân số tại khu vực tuyến đường tuần tra biên giới
• 3.3.2. Diễn biến phát triển kinh - tế xã hội trên tuyến đường tuần tra biên giới
• 3.3.3. Vai trò của cộng đồng đối với dự án đường tuần tra biên giới ở Tây Nguyên
• 3.4. Ảnh hưởng của đường tuần tra biên giới Tây Nguyên tới các mối tương tác giữa hệ sinh thái và xã hội
• 3.4.1. Chuyển đổi mục đích sử dụng đất và suy giảm các hệ sinh thái rừng
• 3.4.2. Sinh kế, nghèo đói và suy giảm đa dạng sinh học
• 3.4.3. Vai trò cộng đồng trong an ninh - quốc phòng và bảo vệ tài nguyên
• 3.5. Đề xuất giải pháp quản lý và sử dụng hợp lý tài nguyên trên khu vực tuyến đường tuần tra biên giới Tây Nguyên
• 3.5.1. Định hướng phát triển bền vững
• 3.5.2. Một số giải pháp phát triển bền vững
• 3.5.3. Đề xuất mô hình quản lý, sử dụng hợp lý tài nguyên
• KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
• DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC ĐÃ CÔNG BỐ CÓ LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Đánh Giá Ảnh Hưởng Của Tuyến Đường Tuần Tra Biên Giới

Tuyến đường tuần tra biên giới (TTBG) đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ an ninh quốc gia và phát triển kinh tế - xã hội tại khu vực Tây Nguyên. Tuy nhiên, việc xây dựng và hoạt động của tuyến đường này cũng gây ra nhiều tác động đến hệ sinh thái và xã hội. Đánh giá những ảnh hưởng này là cần thiết để đảm bảo sự phát triển bền vững.

1.1. Khái Niệm Về Tuyến Đường Tuần Tra Biên Giới

Tuyến đường TTBG được xây dựng nhằm mục đích bảo vệ an ninh quốc gia, giữ vững chủ quyền lãnh thổ. Tuyến đường này không chỉ có ý nghĩa về mặt quân sự mà còn ảnh hưởng đến đời sống của người dân và hệ sinh thái xung quanh.

1.2. Tầm Quan Trọng Của Hệ Sinh Thái Xã Hội Tây Nguyên

Hệ sinh thái xã hội Tây Nguyên là nơi sinh sống của nhiều dân tộc thiểu số, với nền văn hóa đa dạng. Việc bảo tồn và phát triển bền vững hệ sinh thái này là rất quan trọng để duy trì sự đa dạng sinh học và văn hóa địa phương.

II. Vấn Đề Và Thách Thức Liên Quan Đến Tuyến Đường Tuần Tra Biên Giới

Việc xây dựng tuyến đường TTBG mang lại nhiều lợi ích nhưng cũng đặt ra không ít thách thức cho hệ sinh thái và cộng đồng địa phương. Các vấn đề như mất rừng, suy giảm đa dạng sinh học và xung đột xã hội cần được xem xét kỹ lưỡng.

2.1. Tác Động Đến Đa Dạng Sinh Học

Việc mở đường có thể dẫn đến mất diện tích rừng, làm suy giảm môi trường sống của nhiều loài động vật và thực vật quý hiếm. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến sự đa dạng sinh học tại khu vực Tây Nguyên.

2.2. Xung Đột Giữa Các Nhóm Dân Cư

Sự phát triển của tuyến đường có thể gây ra xung đột giữa các nhóm dân cư địa phương, đặc biệt là giữa các dân tộc thiểu số và các nhà đầu tư. Việc quản lý xung đột này là một thách thức lớn cho chính quyền địa phương.

III. Phương Pháp Đánh Giá Ảnh Hưởng Của Tuyến Đường Tuần Tra

Để đánh giá tác động của tuyến đường TTBG, cần áp dụng các phương pháp nghiên cứu khoa học hiện đại. Các phương pháp này giúp xác định rõ ràng các ảnh hưởng đến hệ sinh thái và xã hội.

3.1. Phương Pháp Nghiên Cứu Đánh Giá Nhanh

Phương pháp đánh giá nhanh giúp thu thập thông tin về tình trạng hiện tại của hệ sinh thái và xã hội trước và sau khi xây dựng tuyến đường. Điều này giúp xác định các tác động một cách nhanh chóng và hiệu quả.

3.2. Phân Tích Dữ Liệu Từ Các Nguồn Khác Nhau

Việc phân tích dữ liệu từ các nguồn khác nhau như khảo sát, tài liệu nghiên cứu và số liệu thống kê sẽ cung cấp cái nhìn toàn diện về tác động của tuyến đường TTBG đến hệ sinh thái và xã hội.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Và Kết Quả Nghiên Cứu

Kết quả nghiên cứu về ảnh hưởng của tuyến đường TTBG sẽ cung cấp thông tin quan trọng cho các nhà hoạch định chính sách và quản lý tài nguyên. Những ứng dụng thực tiễn này sẽ giúp cải thiện chất lượng cuộc sống của người dân và bảo vệ môi trường.

4.1. Đề Xuất Giải Pháp Quản Lý Tài Nguyên

Các giải pháp quản lý tài nguyên hợp lý sẽ giúp bảo vệ hệ sinh thái và đảm bảo phát triển bền vững cho khu vực Tây Nguyên. Việc áp dụng các mô hình quản lý dựa vào cộng đồng là một trong những giải pháp hiệu quả.

4.2. Kết Quả Nghiên Cứu Được Ứng Dụng Trong Thực Tiễn

Kết quả nghiên cứu sẽ được sử dụng để xây dựng các chính sách phát triển bền vững, bảo tồn đa dạng sinh học và cải thiện đời sống của người dân tại khu vực biên giới Tây Nguyên.

V. Kết Luận Và Tương Lai Của Tuyến Đường Tuần Tra Biên Giới

Tuyến đường TTBG có vai trò quan trọng trong việc bảo vệ an ninh quốc gia và phát triển kinh tế - xã hội. Tuy nhiên, cần có những biện pháp quản lý hợp lý để giảm thiểu tác động tiêu cực đến hệ sinh thái và xã hội.

5.1. Tương Lai Của Tuyến Đường TTBG

Tương lai của tuyến đường TTBG phụ thuộc vào việc áp dụng các chính sách phát triển bền vững và quản lý tài nguyên hiệu quả. Điều này sẽ giúp bảo vệ môi trường và nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân.

5.2. Đề Xuất Hướng Đi Mới Trong Quản Lý

Cần có những hướng đi mới trong quản lý tuyến đường TTBG, bao gồm việc tăng cường sự tham gia của cộng đồng và áp dụng các công nghệ mới trong quản lý tài nguyên.