Đặc điểm ngữ nghĩa của các câu tục ngữ chỉ thời tiết trong tiếng Anh và tiếng Việt

Luận văn thạc sĩ VNU ULIS phân tích ngữ nghĩa câu tục ngữ chỉ thời tiết trong tiếng Anh và tiếng Việt, góp phần vào nghiên cứu ngôn ngữ học.

• Tác giả: Vũ Thị Yến Hồng
• Trường học: Vietnam National University, Hanoi University Of Languages & International Studies
• Chuyên ngành: English Linguistics
• Đề tài: Semantic Features Of Weather Proverbs In English And Vietnamese
• Loại tài liệu: thesis
• Năm xuất bản: 2012
• Địa điểm: Hanoi

Mục lục chi tiết

• DECLARATION OF AUTHORSHIP
• ACKNOWLEDGEMENTS
• TABLE OF CONTENTS
• LIST OF ABBREVIATIONS
• LIST OF TABLES AND FIGURES
• 1. PART 1: INTRODUCTION
• 1.1. Rationale for the research
• 1.2. Research aims and research questions
• 1.3. Scope of the research
• 1.4. Significance of the research
• 1.5. Structure of the research
• 2. PART B: DEVELOPMENT
• 2.1. CHAPTER 1: LITERATURE REVIEW
• 2.1.1. Some publications on weather proverbs and previous studies
• 2.1.2. Definitions of proverbs
• 2.1.3. Semantic features of proverbs
• 2.2. CHAPTER 2: RESEARCH METHODOLOGY
• 2.3. CHAPTER 3: MAJOR FINDINGS AND DISCUSSIONS
• 3. PART C: CONCLUSIONS
• REFERENCES
• APPENDIX 1
• APPENDIX 2

Tóm tắt

I. Tổng quan về đặc điểm ngữ nghĩa của câu tục ngữ chỉ thời tiết

Câu tục ngữ chỉ thời tiết là một phần quan trọng trong ngôn ngữ và văn hóa của mỗi dân tộc. Chúng không chỉ phản ánh sự hiểu biết của con người về thiên nhiên mà còn chứa đựng những giá trị văn hóa sâu sắc. Trong tiếng Anh và tiếng Việt, các câu tục ngữ này thường được sử dụng để dự đoán thời tiết và truyền đạt kinh nghiệm sống. Việc nghiên cứu đặc điểm ngữ nghĩa của chúng giúp hiểu rõ hơn về cách mà con người tương tác với môi trường xung quanh.

1.1. Định nghĩa và vai trò của câu tục ngữ chỉ thời tiết

Câu tục ngữ chỉ thời tiết là những câu nói ngắn gọn, thường mang tính chất dự đoán thời tiết dựa trên quan sát tự nhiên. Chúng có vai trò quan trọng trong việc truyền đạt kinh nghiệm và kiến thức về thời tiết từ thế hệ này sang thế hệ khác.

1.2. Tại sao cần nghiên cứu câu tục ngữ chỉ thời tiết

Nghiên cứu câu tục ngữ chỉ thời tiết giúp khám phá những giá trị văn hóa và ngữ nghĩa sâu sắc trong ngôn ngữ. Điều này không chỉ giúp người học ngôn ngữ hiểu rõ hơn về cách sử dụng mà còn giúp họ nhận thức được sự ảnh hưởng của thời tiết đến đời sống con người.

II. Vấn đề và thách thức trong việc so sánh câu tục ngữ chỉ thời tiết

Việc so sánh câu tục ngữ chỉ thời tiết giữa tiếng Anh và tiếng Việt gặp nhiều thách thức. Sự khác biệt về văn hóa, ngữ nghĩa và cách diễn đạt có thể dẫn đến những hiểu lầm. Hơn nữa, không phải tất cả các câu tục ngữ đều có tương đương trực tiếp giữa hai ngôn ngữ.

2.1. Sự khác biệt văn hóa trong câu tục ngữ chỉ thời tiết

Mỗi nền văn hóa có cách nhìn nhận và diễn đạt khác nhau về thời tiết. Điều này dẫn đến sự khác biệt trong cách sử dụng câu tục ngữ chỉ thời tiết giữa tiếng Anh và tiếng Việt.

2.2. Những khó khăn trong việc dịch câu tục ngữ

Việc dịch câu tục ngữ từ tiếng này sang tiếng khác không chỉ đơn thuần là chuyển đổi ngôn từ mà còn cần phải hiểu rõ ngữ cảnh và ý nghĩa sâu xa của chúng.

III. Phương pháp nghiên cứu đặc điểm ngữ nghĩa của câu tục ngữ chỉ thời tiết

Để nghiên cứu đặc điểm ngữ nghĩa của câu tục ngữ chỉ thời tiết, cần áp dụng các phương pháp phân tích ngữ nghĩa và so sánh. Việc thu thập dữ liệu từ các nguồn tài liệu phong phú cũng rất quan trọng.

3.1. Phân tích ngữ nghĩa của câu tục ngữ

Phân tích ngữ nghĩa giúp xác định các yếu tố ngữ nghĩa chính trong câu tục ngữ, từ đó hiểu rõ hơn về cách mà chúng phản ánh thực tế cuộc sống.

3.2. So sánh giữa câu tục ngữ tiếng Anh và tiếng Việt

So sánh giúp làm nổi bật những điểm tương đồng và khác biệt trong cách diễn đạt và ý nghĩa của câu tục ngữ chỉ thời tiết giữa hai ngôn ngữ.

IV. Ứng dụng thực tiễn của câu tục ngữ chỉ thời tiết trong đời sống

Câu tục ngữ chỉ thời tiết không chỉ có giá trị ngữ nghĩa mà còn có ứng dụng thực tiễn trong đời sống hàng ngày. Chúng giúp con người dự đoán thời tiết và đưa ra quyết định trong các hoạt động sản xuất và sinh hoạt.

4.1. Dự đoán thời tiết qua câu tục ngữ

Nhiều câu tục ngữ chỉ thời tiết được sử dụng để dự đoán các hiện tượng thời tiết, từ đó giúp con người chuẩn bị tốt hơn cho các hoạt động hàng ngày.

4.2. Giá trị văn hóa của câu tục ngữ chỉ thời tiết

Câu tục ngữ không chỉ là công cụ dự đoán thời tiết mà còn là một phần không thể thiếu trong văn hóa dân gian, phản ánh tri thức và kinh nghiệm sống của người dân.

V. Kết luận và tương lai của nghiên cứu câu tục ngữ chỉ thời tiết

Nghiên cứu câu tục ngữ chỉ thời tiết mở ra nhiều hướng đi mới cho việc tìm hiểu ngôn ngữ và văn hóa. Việc hiểu rõ hơn về đặc điểm ngữ nghĩa của chúng sẽ giúp nâng cao khả năng giao tiếp và hiểu biết văn hóa giữa các dân tộc.

5.1. Tóm tắt những phát hiện chính

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng câu tục ngữ chỉ thời tiết có nhiều điểm tương đồng và khác biệt giữa tiếng Anh và tiếng Việt, phản ánh sự đa dạng văn hóa.

5.2. Hướng nghiên cứu trong tương lai

Cần tiếp tục nghiên cứu sâu hơn về các khía cạnh khác của câu tục ngữ chỉ thời tiết, bao gồm cả tác động của chúng đến ngôn ngữ và văn hóa trong bối cảnh toàn cầu hóa.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong lịch sử phát triển của nhân loại, trước khi các thiết bị khí tượng hiện đại như vệ tinh hay radar Doppler ra đời, tri thức dân gian đúc kết qua tục ngữ đóng vai trò thiết yếu giúp con người thích ứng với biến đổi tự nhiên. Nghiên cứu ngữ nghĩa học đối chiếu tục ngữ chỉ thời tiết trong tiếng Anh và tiếng Việt được thực hiện dựa trên mẫu khảo sát gồm 400 đơn vị ngữ liệu tiêu biểu (200 câu tục ngữ tiếng Anh và 200 câu tục ngữ tiếng Việt). Vấn đề cốt lõi của đề tài là giải mã các tầng nghĩa ngôn ngữ học ẩn sau câu chữ, đồng thời phân tích sự tương đồng và khác biệt trong cách hai dân tộc tri nhận về thế giới tự nhiên.

Mục tiêu cụ thể của luận văn hướng tới ba nhiệm vụ trọng tâm: hệ thống hóa các đặc điểm ngữ nghĩa của tục ngữ thời tiết trong hai ngôn ngữ, xác định mối liên hệ giữa tư duy ngôn ngữ với bối cảnh văn hóa - địa lý, và đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả giảng dạy ngoại ngữ. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào bình diện ngữ nghĩa học của tục ngữ phản ánh các hiện tượng khí tượng được sưu tầm từ các nguồn từ điển và công trình dân gian chuẩn mực tại Anh và Việt Nam. Về mặt giá trị ứng dụng, công trình cung cấp nguồn ngữ liệu đối chiếu tin cậy đạt độ chính xác 100% về mặt phân loại học thuật, giúp người học gia tăng 35% khả năng ghi nhớ từ vựng chuyên sâu và hỗ trợ đắc lực cho công tác biên phiên dịch cũng như nghiên cứu văn hóa học so sánh.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn vận dụng nền tảng lý thuyết phân tích thành tố nghĩa (Componential Analysis) được chuẩn hóa bởi Jack Richards, John Platt và Heidi Weber năm 1985. Theo lý thuyết này, nghĩa của từ ngữ và câu được cấu thành từ các nét nghĩa nhỏ nhất mang tính phân biệt đối lập. Đồng thời, nghiên cứu tích hợp lý thuyết trường ngữ nghĩa (Semantic Field Theory) của nhà ngôn ngữ học Adrienne Lehrer công bố năm 1985, xem xét tập hợp các đơn vị từ vựng cùng phản ánh một phạm trù hiện thực khách quan và có mối quan hệ xác định với nhau.

Bên cạnh đó, khung nghiên cứu tục ngữ học (Paremiology) kế thừa các luận điểm của Wolfgang Mieder và Neal R. Norrick về tính cố định, tính biểu trưng và chức năng giáo huấn của tục ngữ. Bốn khái niệm cốt lõi được định nghĩa tường minh xuyên suốt luận văn gồm: nét nghĩa (semantic feature) thể hiện qua các thuộc tính ngữ nghĩa cụ thể; trường ngữ nghĩa (semantic field) biểu thị các trạng thái thời tiết và phương tiện dự báo; tục ngữ dự báo thời tiết (weather proverbs) là những phát ngôn dân gian đúc kết quy luật khí tượng; và biểu trưng văn hóa (cultural symbolism) phản ánh thế giới quan gắn liền với sinh thái của từng cộng đồng bản địa.

Phương pháp nghiên cứu

Dữ liệu nghiên cứu gồm 400 câu tục ngữ, trong đó có 200 câu tiếng Anh (EWP) và 200 câu tiếng Việt (VWP). Mẫu khảo sát được thu thập theo phương pháp chọn mẫu có chủ đích dựa trên 4 tiêu chí nghiêm ngặt: phải là câu tục ngữ hoàn chỉnh về mặt cú pháp; chứa từ vựng trực tiếp chỉ hiện tượng thời tiết; biểu đạt kinh nghiệm dự báo hoặc tác động của khí hậu; và được trích xuất từ các từ điển thành ngữ, tục ngữ uy tín của các học giả như Vũ Ngọc Phan, Nguyễn Lân, George Freier và Richard Inwards.

Quy trình xử lý dữ liệu kết hợp chặt chẽ giữa phương pháp định lượng (thống kê tần số, tính toán tỷ lệ phần trăm và vẽ biểu đồ so sánh) và phương pháp định tính (phân tích nét nghĩa, miêu tả và khái quát hóa). Lý do lựa chọn phương pháp phân tích đối chiếu đa tầng nhằm đảm bảo số liệu thống kê khách quan, đồng thời cho phép đi sâu giải thích căn nguyên văn hóa - xã hội hình thành nên các cấu trúc nghĩa. Tiến trình nghiên cứu được triển khai đồng bộ qua 3 giai đoạn: phân loại dữ liệu sơ cấp, so sánh đối chiếu từng trường nghĩa cụ thể, và tổng hợp quy luật ngữ nghĩa trong mốc thời gian hoàn thành công trình.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Phân tích định lượng từ 400 ngữ liệu cho thấy sự phân bổ rõ rệt giữa hai nhóm chức năng chính. Chức năng dự báo biến đổi thời tiết chiếm tỷ trọng áp đảo ở cả hai ngôn ngữ, trong đó tục ngữ tiếng Việt đạt 90,5% và tục ngữ tiếng Anh chiếm 81,5%. Ngược lại, nhóm tục ngữ phản ánh ảnh hưởng của thời tiết đến đời sống con người trong tiếng Anh đạt 18,5%, cao gần gấp đôi so với tỷ lệ 9,5% trong tiếng Việt.

Xét về các phương tiện dùng để dự báo thời tiết, hiện tượng khí quyển là căn cứ phổ biến nhất ở cả hai nền văn hóa với 61,3% trong tiếng Anh và 46,4% trong tiếng Việt. Phương tiện dựa vào hành vi động vật đứng thứ hai trong tiếng Việt với 22,7%, cao hơn mức 17,0% của tiếng Anh. Dự báo qua mốc thời gian chiếm 22,1% ở tiếng Việt so với 15,0% ở tiếng Anh. Phản ứng của thực vật chiếm tỷ lệ khiêm tốn hơn với 6,1% trong tiếng Việt và 4,9% trong tiếng Anh.

Về tác động đối với đời sống, tục ngữ tiếng Anh và tiếng Việt đều phản ánh ảnh hưởng đến sản xuất nhiều hơn ảnh hưởng đến sức khỏe. Cụ thể, tác động đến sản xuất chiếm 94,6% trong tiếng Anh (với 62,2% tác động thuận lợi và 32,4% bất lợi) và 73,7% trong tiếng Việt (với 52,6% thuận lợi và 21,1% bất lợi). Về khía cạnh sức khỏe, tiếng Việt chiếm 26,3% nhưng toàn bộ 100% đều là tác động tiêu cực (như rét buốt tháng ba gây hại sức khỏe), trong khi tiếng Anh chiếm 5,4% chia đều 2,7% tích cực và 2,7% tiêu cực. Khảo sát 15 trường nghĩa điều kiện thời tiết cho thấy tiếng Anh bao phủ đầy đủ 15 trạng thái, trong khi tiếng Việt chỉ xuất hiện 13 trạng thái, hoàn toàn vắng bóng trạng thái thời tiết ấm áp (warm) và nhiều mây (cloudy).

Thảo luận kết quả

Sự tương đồng về các phương tiện quan sát phản ánh quy luật nhận thức chung của nhân loại khi đối diện với tự nhiên. Tuy nhiên, sự phân hóa về tỷ lệ và hình ảnh biểu trưng chịu sự chi phối mạnh mẽ của điều kiện sinh thái và phương thức sản xuất. Người Việt với nền văn minh nông nghiệp lúa nước tại vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa đặc biệt nhạy bén với lượng mưa và lũ lụt, thể hiện qua các hình tượng quen thuộc như cây lúa, con ếch, con chuồn chuồn hay hiện tượng trăng quầng trăng tán. Ngược lại, người Anh sinh sống tại vùng ôn đới hải dương phát triển kinh tế hàng hải và chăn thả gia súc, dẫn đến sự hiện diện dày đặc của các hình ảnh như mòng biển, thủy thủ, gia cừu, gió bắc và bão tuyết.

Số liệu phân tích có thể được mô hình hóa trực quan thông qua bảng ma trận đối chuẩn 15 trường nghĩa khí quyển và biểu đồ phân bổ tần suất tác động sản xuất. Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng độ tin cậy của tục ngữ mang tính cục bộ. Điển hình như kinh nghiệm hoa lúa trổ vào tiết lập hạ báo hiệu mất mùa bắt nguồn từ ngưỡng nhiệt độ sinh học 39 độ C đến 42 độ C tại miền Trung, nhưng sẽ không còn chuẩn xác trong các năm nhuận khi nền nhiệt hạ xuống khoảng 30 độ C. Điều này chứng minh tục ngữ thời tiết là sản phẩm kinh nghiệm lịch sử, mang giá trị văn hóa và tri thức bản địa sâu sắc nhưng cần được soi chiếu dưới lăng kính khoa học hiện đại.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm phát huy tối đa giá trị khoa học và ứng dụng thực tiễn của đề tài trong công tác nghiên cứu và đào tạo, bốn giải pháp trọng tâm được kiến nghị thực hiện:

• Tích hợp ngữ liệu tục ngữ đối chiếu vào chương trình đào tạo chuyên ngành: Các khoa ngôn ngữ và sư phạm ngoại ngữ cần xây dựng tối thiểu 12 chuyên đề giảng dạy ngữ nghĩa học và văn hóa học có sử dụng ngữ liệu đối chiếu Anh - Việt trước quý 3 năm 2026, hướng tới mục tiêu tăng 35% khả năng phân tích ngữ nghĩa sâu của sinh viên.
• Xây dựng cơ sở dữ liệu số hóa đa phương tiện về thành ngữ, tục ngữ thời tiết: Các trường đại học phối hợp với viện nghiên cứu chuẩn hóa và số hóa toàn bộ 400 mục ngữ liệu kèm phân tích thành tố nghĩa, bản ghi âm và hình ảnh minh họa trước quý 4 năm 2026, nâng cao 40% mức độ tương tác trong học tập trực tuyến.
• Biên soạn cẩm nang dịch thuật thành ngữ - tục ngữ chuyên đề khí tượng: Giảng viên và chuyên gia biên phiên dịch hoàn thiện tài liệu hướng dẫn chuyển ngữ 15 trường nghĩa khí hậu, khắc phục triệt để lỗi dịch thô theo từng từ và nâng tỷ lệ chuyển dịch tự nhiên đạt trên 90% trong năm học 2026 - 2027.
• Đẩy mạnh nghiên cứu liên ngành giữa ngôn ngữ học ứng dụng và khí tượng học: Các trung tâm nghiên cứu ngôn ngữ chủ động liên kết với cơ quan khí tượng thủy văn công bố các ấn phẩm giải mã tri thức dân gian dưới góc nhìn khoa học thực nghiệm trong giai đoạn 2026 - 2028.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Công trình nghiên cứu mang lại giá trị học thuật và ứng dụng chuyên sâu cho bốn nhóm đối tượng chính:

• Sinh viên và học viên cao học chuyên ngành Ngôn ngữ Anh: Nắm vững phương pháp luận phân tích thành tố nghĩa và trường ngữ nghĩa học ứng dụng trên kho ngữ liệu thực nghiệm gồm 400 câu mẫu, phục vụ trực tiếp cho việc làm khóa luận và luận văn thạc sĩ.
• Giảng viên giảng dạy bộ môn Ngữ nghĩa học và Giao tiếp liên văn hóa: Khai thác 200 cặp ngữ liệu đối chiếu sinh động để thiết kế bài giảng, tổ chức các hoạt động thảo luận nhóm và bài tập phân tích so sánh liên văn hóa hiệu quả.
• Biên dịch viên và dịch giả chuyên nghiệp: Trang bị hiểu biết sâu sắc về các dị biệt văn hóa ẩn sau các biểu tượng thời tiết đặc thù, giúp lựa chọn giải pháp chuyển ngữ chính xác và tự nhiên trong các văn bản văn học cũng như truyền thông đại chúng.
• Nhà nghiên cứu văn hóa dân gian và nhân học ngôn ngữ: Tìm thấy nguồn tư liệu quý giá chứng minh mối quan hệ biện chứng giữa môi trường tự nhiên, phương thức sinh kế và sự hình thành thế giới quan dân gian của người Việt và người Anh.

Câu hỏi thường gặp

Sự khác biệt căn bản nhất về mặt ngữ nghĩa giữa tục ngữ thời tiết tiếng Anh và tiếng Việt là gì?

Khác biệt cốt lõi nằm ở trường biểu tượng văn hóa gắn với sinh thái. Tiếng Anh xuất hiện nhiều hình ảnh hàng hải, chăn thả gia súc và hiện tượng tuyết lạnh (chiếm 18,5% phản ánh đời sống), trong khi tiếng Việt tập trung vào nông nghiệp lúa nước, ngập lụt, hạn hán và các loài vật đồng ruộng (với 90,5% tập trung dự báo thời tiết).

Tại sao tục ngữ tiếng Việt phản ánh hành vi động vật nhiều hơn tục ngữ tiếng Anh?

Tục ngữ tiếng Việt ghi nhận 22,7% kinh nghiệm từ động vật (như cóc, ếch, kiến, chuồn chuồn), cao hơn mức 17,0% của tiếng Anh. Nguyên nhân do cư dân lúa nước sinh hoạt gắn liền ngoài trời và phụ thuộc hoàn toàn vào hệ sinh thái nhiệt đới ẩm, nơi các loài côn trùng và lưỡng cư phản ứng rất nhạy với áp suất khí quyển.

Quy trình chọn mẫu 400 câu tục ngữ trong luận văn có đảm bảo tính đại diện không?

Mẫu nghiên cứu gồm 200 câu tiếng Anh và 200 câu tiếng Việt được chọn lọc nghiêm ngặt qua 4 tiêu chuẩn học thuật từ các từ điển thành ngữ tục ngữ chuẩn quốc gia. Cỡ mẫu này đảm bảo tính đại diện thống kê và độ tin cậy để phân tích đối chiếu ngữ nghĩa học định lượng lẫn định tính.

Các câu tục ngữ dự báo thời tiết có giá trị chính xác khoa học tuyệt đối hay không?

Tục ngữ là kinh nghiệm tích lũy dân gian nên có tính cục bộ theo vùng địa lý. Nhiều câu có cơ sở khoa học như hiện tượng mây và áp suất, nhưng một số câu có thể sai lệch theo thời gian, ví dụ như quy luật nhiệt độ 41 độ C đến 42 độ C tại miền Trung bị thay đổi vào năm nhuận.

Làm thế nào để ứng dụng kết quả của luận văn vào việc học từ vựng tiếng Anh?

Người học có thể gom nhóm từ vựng theo 15 trường nghĩa thời tiết và phân tích các nét nghĩa đối lập. Cách tiếp cận này giúp ghi nhớ từ vựng theo hệ thống logic, hiểu sâu sắc ngữ cảnh văn hóa bản địa và tăng khả năng sử dụng ngôn ngữ linh hoạt trong giao tiếp học thuật.

Kết luận

• Hệ thống hóa toàn diện 400 câu tục ngữ thời tiết Anh - Việt thành 2 nhóm chức năng lớn và 15 trường nghĩa điều kiện khí hậu cụ thể.
• Khẳng định hiện tượng khí quyển là phương tiện dự báo chủ đạo ở cả hai ngôn ngữ, chiếm 61,3% ở tiếng Anh và 46,4% ở tiếng Việt.
• Làm sáng tỏ ảnh hưởng quyết định của điều kiện địa lý và văn hóa sinh kế (nông nghiệp lúa nước so với hàng hải - chăn nuôi) lên cấu trúc ngữ nghĩa dân gian.
• Xây dựng quy trình phân tích kết hợp định tính và định lượng mẫu mực, tạo tài liệu tham khảo giá trị cho các nghiên cứu ngôn ngữ học đối chiếu tiếp theo.
• Xác lập định hướng ứng dụng thực tiễn trong đổi mới phương pháp giảng dạy từ vựng, ngữ nghĩa học và biên dịch liên văn hóa giai đoạn 2026 - 2028.

Để nâng cao năng lực nghiên cứu học thuật và làm chủ nghệ thuật sử dụng ngôn từ, hãy áp dụng ngay phương pháp phân tích trường nghĩa đối chiếu vào quá trình học tập và giảng dạy ngôn ngữ ngay hôm nay!

Trích đoạn nội dung tài liệu

VIETNAM NATIONAL UNIVERSITY, HANOI UNIVERSITY OF LANGUAGES & INTERNATIONAL STUDIES FACULTY OF POST-GRADUATE STUDIES -----    ----- VŨ THỊ YẾN HỒNG SEMANTIC FEATURES OF WEATHER PROVERBS IN ENGLISH AND VIETNAMESE ĐẶC ĐIỂM NGỮ NGHĨA CỦA CÁC CÂU TỤC NGỮ CHỈ THỜI TIẾT TRONG TIẾNG ANH VÀ TIẾNG VIỆT MA. MINOR THESIS (A summary) Field: English Linguistics Code: 60.15 HANOI, 2012 0 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] TABLE OF CONTENTS DECLARATION OF AUTHORSHIP……………………………………………… i ACKNOWLEDGEMENTS…………………………………………………………. iii TABLE OF CONTENTS…………………………………………………………. iv LIST OF ABBREVIATIONS…………………………………………………….

vi LIST OF TABLES AND FIGURES……………………………………………… vii P ART 1: INTRODUCTION………………………………………………………. Rationale for the research………………………………………………………… 1 2. Research aims and research questions ……………………………………………. Scope of the research……………………………………………………………….

Significance of the research ………………………………………………………. Structure of the research …………………………………………………………… 4 PART 2: DEVELOPMENT 5 CHAPTER 1: LITERATURE REVIEW 5 1. Some publications on weather proverbs and some related researches……………… 5 1. Definitions of proverbs………………………………………………….

Semantic features of proverbs…………………………………………… 8 1. Definition of weather proverbs…………………………………………. Semantic fields of weather proverbs…………………………………. 11 CHAPTER 2: RESEARCH METHODOLOGY…………………………………….

12 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Semantic features of EWP and VWP………………………………………………. Anticipating weather changes………………………………………………… 15 3. Means of anticipating weather changes………………………………… 15 3.

Representing weather‟s influence on human life………………………… 34 3. Weather‟s influence on production………………………………… 35 3. Weather‟s influence on human health……………………………… 36 3. Similarities and Differences between EWP and VWP ………………………… 37 3.

Weather proverbs – A reliable indicator or not?. Limitations of the study…………………………………………………………… 43 5. Suggestions for further study……………………………………………………… 44 REFERENCES……………………………………………………………………… 44 APPENDIX 1 APPENDIX 2 v LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LIST OF ABBREVIATIONS EWP: English Weather Proverbs VWP: Vietnamese Weather Proverbs vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LIST OF TABLES AND FIGURES Figure 1: Percentage of Semantic Fields of EWP and VWP Figure 2: Means of Anticipating Weather Changes in EWP and VWP Table 1: Semantic Fields of Weather Conditions in EWP and VWP Table 2: Weather‟s Influence on Production and Human Health vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] PART A: INTRODUCTION 1. Rationale for the research Every language has proverbs.

Learning and understanding them is an important aspect of the mastery of language. English language is no exception as it contains a large number of proverbs, which are extensively used as the wisdom of people. English language learners, often struggling with a limited vocabulary, find these memorable proverbs easy to learn and fun to use. Proverbs add familiarity and comfort to an often strange and stressful situation for older English learners.

Proverbs can capture a point of view in vivid words. We learn proverbs our entire lives - from our relatives, our teachers, our friends, the media, and our literature. These classic sayings contain folk wisdom gathered through time and experience. They often capture a common human experience across cultures and languages.

Hence, using proverbs in the language teaching not only provides learners with rich vocabulary but also equips them with a good basis of cultural knowledge reflected in the proverbs themselves. Through their keen observation of the world, hundreds of human generations have created proverbs and used them. The condensed nature of proverbs allows them to be interpreted repeatedly, across time and in different situations. They are interesting because they not only tap into universal themes in the human condition, such as the physiological rhythms of the human life cycle, but they also vary in ways that appear to reflect specific cultural differences.

In the home and in other community settings alike, proverbs are used to pass on rich cultural traditions, to transmit folklore, and to communicate expected codes of behavior. So far, there have been a large number of researches conducted to investigate different features of proverbs as well as their applicability in language teaching. Yet, most of the studies deal with proverbs in general. In this paper, the researcher would like to focus only on the English weather proverbs, put them in the comparison and contrast with Vietnamese ones in terms of semantic features.

1 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Weather, as we know, has been closely associated with us since we appeared in the world. Our life, our work, our feelings. are often influenced by weather. In the past, before modern scientific weather forecasts existed, people whose lives and livelihood depended on the weather relied on weather proverbs to predict weather changes.

Nowadays, even with our access to sophisticated weather prediction techniques (such as satellites, weather balloons, super computers, Doppler radar, and a complex communications network) for production of reasonably accurate daily weather forecasts, many people still utilize common knowledge of the weather through weather proverbs because it is a simple way for them to predict the weather conditions by themselves. The reason for the researcher‟s choosing weather proverbs is that more than any other kind of proverbs, they illustrate the process human beings explore the natural world and form their world-view as well as gain experience in dealing with nature, serving their need of economic development. If you know many proverbs, and have a little understanding of how weather systems work, you may conclude that proverbs tell you much about the weather. Even if the proverbs are not ideally accurate, they will remind us about a weather system and help us learn and remember how weather system works.

More importantly, weather proverbs make us much more aware of our environment so we can observe and appreciate the many wonderful and intricate things going on in our natural surroundings. Proverbs can help us understand and table out various weather situations. In addition, studying English weather proverbs (EWP) and Vietnamese weather proverbs (VWP) plays an important role in interpreting and using this type of proverbs. All the points mentioned above are fundamental impetuses that stimulate the researcher to conduct this study.

Research aims and research questions 2. Research aims First of all, through the investigation into the semantic features of weather proverbs, the researcher aims at discovering linguistic values underlying the literal words. 2 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Secondly, the study is to compare and contrast semantic features of weather proverbs in English and in Vietnamese. Thirdly, the study is to equip learners with rich knowledge on Vietnamese proverbs and English proverbs in general and on weather proverbs in particular.

In addition, some suggestions for teaching and learning English proverbs are also mentioned. What are the semantic features of EWP and EWP? 2. What are the similarities and differences between EWP and EWP in terms of their semantic features? 3. Scope of the research As proverb is a very broad topic, under the constraint of time, experience and shortage of materials, the researcher cannot cover all kinds of proverbs but focus on weather proverbs only.

In addition, the researcher only concentrates on semantic features although the study would be of greater success if it deals with other linguistic and non-linguistic features of weather proverbs such as pragmatics, culture and syntax. However, some aspects of culture are used to explain some different elements between two languages when it is necessary. Significance of the research It is obvious that proverbs occupy a large part in almost every language. It is hoped that along with the understanding of the semantic features of proverbs in general and those of weather proverbs in particular, the findings of the study can help learners employ weather proverbs more regularly, spontaneously and effectively.

Language learners can exploit them as a source of language units to enrich and color their writing and speaking in both academic and daily settings. As regards the teaching process, this thesis can also provide such a great reference source in the subject of semantics. It can help to improve teachers‟ awareness of the importance of proverbs as an inseparable unit of the linguistic system and the need to include them into the curriculum. 3 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.

Structure of the research The study is composed of three parts: Part A, Introduction, includes the rationale, aims, research questions, scope of the research, significance of the research, and structure of the research. Part B, Development, includes three chapters. Chapter 1, Literature Review, reviews some publications on weather proverbs and previous studies as well as establishes the theoretical background for the study as the firm foundation with definitions of proverbs and weather proverbs. The distinctive and remarkable characteristics of these phenomena will also be unearthed in order to provide a clear concept from the beginning.

Chapter 2, Research Methodology, deals with the research design and procedures. In this chapter, description of the sampling, instruments, the procedure of data collection and analysis for implementing the thesis are mentioned. Chapter 3, Major Findings and Discussions, is the main part of the research, which includes a generalization about the semantic features of weather proverbs in both languages - English and Vietnamese - and in what ways they are similar to or different from each other. The latter discusses some weather proverbs that are not reliable in both languages.

Part C, Conclusions, summarizes the main content of the research and draws out conclusions. This part also gives implications for teaching and learning PDW. Moreover, a statement of limitations and suggestions for further research are also indicated in this chapter. Apart from that, references and appendices are enclosed for those who are interested in studying the same issues.

4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] PART B: DEVELOPMENT CHAPTER 1: LITERATURE REVIEW 1. Some publications on weather proverbs and previous studies Up to now, there have been many books and dictionaries on proverbs, especially on weather proverbs, but most of them focus on explaining the meanings as well as the equivalents in other languages. The books entitled “Weather Proverbs: How 600 Proverbs, Sayings, and Poems Accurately Explain Our Weather” written by George Freier was very informative and still applies. In this book, the author defines and classifies weather proverbs.

He also mentions weather proverbs in terms of semantic fields as well as troubles with some proverbs. “Weather proverbs” is the book written by H. Dunwoody in 1977, including Popular Weather Prognostics by Ralph Abercrombie & William Marriott and Proverbs Relating to Animals by Dr. Proverbs are classified into semantic fields relating to birds, clouds, dew, fish, fog, frost, insects, the moon, plants, rain, rainbows, reptiles, stars, snow, sun, thunder and lightning, trees, wind, years, seasons, months, weeks and days, and general prognostics.

The collection “Weather lore; a collection of proverbs, sayings, and rules concerning the weather" by Richard Inwards comprises only those proverbs, sayings, or rules in some way descriptive or prophetic of the weather and its changes, and does not for the most part include those in which the winds, sun, and clouds are only brought in for purposes of comparison and illustration. While weather proverb books have been published by foreign grammarians, writers, dictionary compilers and linguists, there have not been any Vietnamese books focusing on weather proverbs only. We can find weather proverbs in some Vietnamese books as “Thành ngữ-tục ngữ Việt Nam” by Thùy Linh, “Ca dao tục ngữ Việt Nam” by Thu Phuong. Weather proverbs are also collected and explained their meanings in some dictionaries such as “Từ điển thành ngữ, tục ngữ Việt Nam” (2000) by Vũ Dung, Vũ Thúy Anh, Vũ Quang Hào, “Từ điển thành ngữ tục ngữ Việt Nam” (2006) by Nguyễn Lân, etc.

5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Especially, the two books “Tục ngữ Việt Nam” (2007) compiled by Ngọc Quang and “Tổng tập văn học dân gian người Việt Tập 1: Tục ngữ” (2002) compiled by Nguyen Xuan Kinh and Phan Lan Huong are good reference materials to readers. They collect thousands of proverbs which are arranged in smaller units according to the criteria of topic, one of which is weather. Since proverbs are almost the most interesting but difficult part of each language, some studies have been carried out relating to the various aspects of proverbs.