Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Hoạt động thương mại quốc tế của Việt Nam ghi nhận sự chuyển biến mạnh mẽ thông qua việc ký kết và thực thi các hiệp định thương mại tự do (FTA) thế hệ mới như CPTPP, RCEP và đặc biệt là EVFTA. Việc cắt giảm phần lớn các hàng rào thuế quan về mức 0% hoặc dưới 5% cùng sự gia tăng dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đã tạo tiền đề mở rộng thị trường cho các ngành sản xuất trong nước. Trong cơ cấu kinh tế nông nghiệp, cà phê là cây công nghiệp chủ lực, đứng thứ hai cả nước về diện tích canh tác, đóng góp khoảng 3% GDP và tạo sinh kế cho hơn 600.000 hộ nông dân. Việt Nam hiện giữ vị thế quốc gia sản xuất cà phê Robusta lớn nhất thế giới và đứng thứ hai toàn cầu về tổng sản lượng xuất khẩu.

Liên minh châu Âu (EU) là thị trường tiêu thụ cà phê lớn nhất của Việt Nam, chiếm 40% tổng lượng và 38% tổng kim ngạch xuất khẩu cả nước, nổi bật tại các thị trường Đức (chiếm 14,3% thị phần, đạt 228,1 triệu USD), Italia (chiếm 7,8%, đạt 124,5 triệu USD), Bỉ (đạt 74,8 triệu USD) và Ba Lan (đạt 23,5 triệu USD). Mặc dù đạt kim ngạch cao, xuất khẩu cà phê Việt Nam vẫn chủ yếu ở dạng thô cho các nhà máy chế biến nước ngoài do hạn chế về thương hiệu riêng tại thị trường bản địa. Công ty Cổ phần Cà phê Detech là doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực sản xuất và xuất khẩu cà phê, xác định EU là thị trường trọng yếu với chủng loại chủ lực là Robusta (chiếm trên 90% cơ cấu xuất khẩu sang EU). Trước bối cảnh Hiệp định EVFTA chính thức có hiệu lực từ năm 2020 với các cam kết ưu đãi thuế quan đi kèm hàng rào kỹ thuật khắt khe, việc phân tích thực trạng hoạt động xuất khẩu của doanh nghiệp trở thành nhiệm vụ cấp thiết.

Khóa luận xác định mục đích nghiên cứu thông qua 3 nhiệm vụ cụ thể:

  1. Hệ thống hóa kiến thức lý thuyết liên quan đến xuất khẩu và cơ hội, thách thức đối với hoạt động xuất khẩu mặt hàng cà phê của doanh nghiệp Việt Nam.
  2. Phân tích thực trạng hoạt động xuất khẩu cà phê sang thị trường EU của Công ty Cổ phần Cà phê Detech giai đoạn 2021 – 2023, từ đó chỉ ra các cơ hội, thách thức, điểm mạnh và điểm yếu còn tồn tại.
  3. Xác định định hướng và đề xuất một số giải pháp nhằm tận dụng cơ hội, vượt qua thách thức để thúc đẩy hoạt động xuất khẩu cà phê sang EU của doanh nghiệp.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu được xác định rõ:

  • Đối tượng nghiên cứu: Hoạt động xuất khẩu mặt hàng cà phê sang thị trường EU của Công ty Cổ phần Cà phê Detech.
  • Không gian nghiên cứu: Công ty Cổ phần Cà phê Detech.
  • Thời gian nghiên cứu: Dữ liệu và số liệu thực tế được thu thập trong giai đoạn từ năm 2020 đến năm 2023 (tập trung phân tích giai đoạn 2021 – 2023).
  • Nội dung nghiên cứu: Đánh giá cơ hội, thách thức và thực trạng kinh doanh xuất khẩu cà phê sang EU dưới tác động của Hiệp định EVFTA, từ đó xây dựng các giải pháp và kiến nghị.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận vận dụng hệ thống lý luận thương mại quốc tế và các văn bản quy phạm pháp luật:

  • Khái niệm và khung lý thuyết: Khái niệm Hiệp định thương mại tự do (FTA) theo Cục Quản lý Thương mại Quốc tế; khái niệm xuất khẩu hàng hóa theo Giáo trình Thương mại quốc tế của Feenstra and Taylor (2010), Thư viện Học liệu Mở Việt Nam (VOER) và Khoản 1 Điều 28 Luật Thương mại năm 2005 (sửa đổi, bổ sung năm 2019); quy tắc quản trị chuỗi cung ứng nhập khẩu 5'R (Five Right: đúng số lượng, đúng loại hàng, đúng thời điểm, đúng chất lượng, đúng nguồn cung cấp); mô hình phân tích ma trận TOWS/SWOT đánh giá môi trường kinh doanh bên trong và bên ngoài.
  • Hệ thống văn bản pháp lý và tiêu chuẩn kỹ thuật: Cam kết cắt giảm thuế quan và bảo hộ 39 chỉ dẫn địa lý (bao gồm cà phê Buôn Ma Thuột) trong Hiệp định EVFTA; các quy định an toàn vệ sinh thực phẩm và kiểm dịch của EU gồm Quy định EC số 178/2002 (Luật Thực phẩm chung), Quy định EC số 852/2004 (vệ sinh thực phẩm), Quy định EC số 1881/2006 và EEC số 315/93 (giới hạn chất gây ô nhiễm, kim loại nặng, độc tố nấm mốc, PAHs, Acrylamide), Quy định EC số 396/2005, EU số 540/2011 và EU số 2019/1793 (mức dư lượng thuốc trừ sâu tối đa MRLs), Quy định EU số 1169/2011 và Chỉ thị số 2000/13/EC (ghi nhãn thực phẩm); các chứng nhận quốc tế ISO 9001, ISO 22000, HACCP, GLOBAL G.A.P, UTZ Certified, Rainforest Alliance, Halal và quy định cấm nhập khẩu nông sản có nguồn gốc từ phá rừng của EU áp dụng từ cuối năm 2024.

Phương pháp nghiên cứu được triển khai bao gồm:

  • Phương pháp thu thập dữ liệu thứ cấp: Thu thập tài liệu từ sách, báo chuyên ngành, cổng thông tin điện tử, thư viện Trường Đại học Thương mại; khai thác các báo cáo tài chính, báo cáo xuất nhập khẩu nội bộ từ Văn phòng và các phòng ban chuyên môn của Công ty Cổ phần Cà phê Detech.
  • Phương pháp xử lý và phân tích dữ liệu: Tổng hợp, phân loại dữ liệu theo nhóm tiêu chí; sử dụng phương pháp so sánh số liệu tuyệt đối và tương đối qua các năm để đánh giá xu hướng tăng trưởng kim ngạch, biến động cơ cấu tài sản, nguồn vốn và cơ cấu mặt hàng xuất khẩu; phương pháp tổng hợp để khái quát hóa luận điểm và luận cứ giải pháp.

Nguồn dữ liệu sử dụng trong nghiên cứu:

  • Báo cáo tài chính và báo cáo hoạt động kinh doanh của Phòng Tài chính Kế toán, Phòng Xuất nhập khẩu – Công ty Cổ phần Cà phê Detech giai đoạn 2021 – 2023.
  • Cơ sở dữ liệu và công trình nghiên cứu đã công bố của các tác giả: PGS.TS. Nguyễn Thị Bích Loan (2016), Tô Lê Nguyên Khoa (2020), Hà Văn Hội (2014, 2021), Lê Thị Hồng Nghĩa (2015), Trần Đức Lâm (2020), Trương Thu Hà (2021), Nguyễn Thị Phương Thảo (2020), Lê Thị Việt Nga cùng cộng sự (2022).

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Tổng quan về vấn đề nghiên cứu

Chương 1 làm rõ tính cấp thiết của đề tài trong bối cảnh ngành cà phê Việt Nam chiếm tỷ trọng lớn về sản lượng Robusta toàn cầu nhưng giá trị gia tăng thu về còn hạn chế do chủ yếu xuất khẩu thô. Tác giả tiến hành lược khảo các công trình nghiên cứu trước đây về tác động của các FTA (EVFTA, TPP, AEC, UKVFTA) đối với các ngành hàng da giày, thép, thủy sản và nông sản, từ đó chỉ ra khoảng trống nghiên cứu về mặt hàng cà phê tại một doanh nghiệp cụ thể là Công ty Cổ phần Cà phê Detech. Chương này cũng xác định mục đích nghiên cứu, đối tượng, phạm vi thời gian (2020 – 2023), không gian nghiên cứu tại Detech Coffee và kết cấu 4 chương của khóa luận.

Chương 2: Cơ sở luận về tác động của tham gia Hiệp định thương mại tự do tới xuất khẩu của doanh nghiệp

Chương 2 trình bày khung lý thuyết toàn diện về FTA và hoạt động xuất khẩu hàng hóa. Tác giả phân tích các tác động hai chiều của FTA đối với doanh nghiệp: mang lại lợi ích về cắt giảm thuế quan, mở rộng thị phần, thu hút công nghệ nguồn và thúc đẩy tái cấu trúc sản xuất; đồng thời tạo ra áp lực cạnh tranh gay gắt ngay trên thị trường nội địa, đối mặt với các tiêu chuẩn lao động quốc tế, rào cản kỹ thuật và các biện pháp phòng vệ thương mại.

Chương này phân loại chi tiết các nhóm nhân tố tác động đến hoạt động xuất khẩu:

  • Nhân tố bên ngoài: Nhu cầu thị trường quốc tế (dung lượng và đặc điểm tiêu dùng); quy định chính sách của nước nhập khẩu (hàng rào kỹ thuật TBT, tiêu chuẩn vệ sinh dịch tễ SPS, quy tắc xuất xứ, thuế chống bán phá giá); đối thủ cạnh tranh (trực tiếp, gián tiếp, tiềm năng); các cơ chế chính sách hỗ trợ trong nước về tài chính, nhân lực, xúc tiến thương mại và cải cách thủ tục hải quan.
  • Nhân tố bên trong: Khả năng cung ứng (quy mô, cơ cấu, việc đáp ứng quy tắc 5'R); năng lực cạnh tranh (chất lượng sản phẩm, chi phí trên một đơn vị chất lượng, thương hiệu); năng lực nghiên cứu và mở rộng thị trường.
  • Khung mô hình TOWS: Thiết lập các tiêu chí phân tích cơ hội (tăng sức cạnh tranh giá, mở rộng thị phần, thu hút đầu tư, bảo hộ chỉ dẫn địa lý), thách thức (quy tắc xuất xứ, hàng rào SPS/TBT, nguy cơ phòng vệ thương mại, cạnh tranh nội khối), điểm mạnh (chất lượng sản phẩm, công nghệ, nhân lực, chứng nhận quốc tế) và điểm yếu (quy mô vốn, tiếp thị quốc tế, năng lực logistics, nguồn nhân lực am hiểu thị trường).

Chương 3: Cơ hội và thách thức trong xuất khẩu cà phê sang thị trường EU trong bối cảnh thực thi Hiệp định EVFTA của Công ty cổ phần Cà phê Detech

Chương 3 tập trung phân tích thực trạng tại Công ty Cổ phần Cà phê Detech. Doanh nghiệp tiền thân là Công ty TNHH Cà phê Detech thành lập ngày 15/08/2003, chuyển đổi mô hình thành công ty cổ phần năm 2012 với nông trường nguyên liệu 233 ha tại Sơn La, mở rộng chế biến cà phê rang xay và hòa tan từ năm 2019 với vốn điều lệ 100 tỷ đồng.

Bảng 1: Cơ cấu tài sản và nguồn vốn của Công ty Cổ phần Cà phê Detech giai đoạn 2021 – 2023

Chỉ tiêu tài chính Năm 2021 Năm 2022 Năm 2023
Tổng tài sản (tỷ đồng) 310,0 - 455,0
- Tỷ trọng tài sản ngắn hạn 68,2% 67,3% 65,5%
- Tỷ trọng tài sản dài hạn 31,8% 32,7% 34,5%
Cơ cấu nguồn vốn
- Vốn chủ sở hữu 33,3% 32,7% 34,5%
- Nợ phải trả 66,7% 67,3% 65,5%

(Nguồn: Phòng Tài chính Kế toán – Công ty Cổ phần Cà phê Detech)

Tài sản công ty tăng trưởng bình quân 21,28%/năm. Hàng tồn kho chiếm tỷ trọng bình quân 42,5% tài sản ngắn hạn; tài sản cố định hữu hình chiếm khoảng 72,4% tài sản dài hạn.

Bảng 2: Kim ngạch xuất khẩu theo thị trường của Detech giai đoạn 2021 – 2023 (Đơn vị: Tỷ đồng)

Thị trường xuất khẩu Năm 2021 Năm 2022 Năm 2023
Thị trường EU 48,25 45,58 (giảm 5,53%) 50,53 (tăng 10,8%)
Thị trường Mỹ 18,09 17,11 (giảm 5,42%) 19,69
Thị trường Trung Quốc 13,23 18,32 (tăng 38,47%) 20,28
Các quốc gia khác - - 7,62

(Nguồn: Phòng Xuất nhập khẩu – Công ty Cổ phần Cà phê Detech)

Năm 2023, doanh thu các mặt hàng của công ty đạt 51,15 tỷ đồng cà phê nhân, 26,42 tỷ đồng cà phê rang xay và 20,56 tỷ đồng cà phê hòa tan. Riêng sang thị trường EU năm 2021, kim ngạch cà phê nhân xanh đạt 23,14 tỷ đồng, rang xay đạt 13,52 tỷ đồng và hòa tan đạt 11,53 tỷ đồng.

Tác giả lập ma trận SWOT đánh giá thực trạng của Detech:

  • Điểm mạnh (S): Dây chuyền khép kín hiện đại; đạt chuẩn ISO, chứng nhận UTZ Certified, Rainforest Alliance Certified, Halal; làm chủ vùng trồng 233 ha tại Sơn La; đội ngũ đào tạo bài bản; quan hệ khách hàng ổn định.
  • Điểm yếu (W): Quy mô sản xuất hạn chế; hoạt động marketing quốc tế còn yếu; danh mục sản phẩm cao cấp chưa đa dạng; thiếu nhân lực am hiểu sâu luật pháp và tiêu chuẩn EU; năng lực logistics chưa đáp ứng tối ưu.
  • Cơ hội (O): EVFTA xóa bỏ thuế quan (93% dòng thuế về 0% ngay; xóa thuế 7,5% - 9,0% cho cà phê rang/rang xay ngay hoặc sau 4 năm; xóa thuế 9,0% - 11,5% cho chế phẩm sau 3 năm); thu hút vốn và công nghệ chế biến sâu; bảo hộ chỉ dẫn địa lý; tận dụng chuẩn EU để mở rộng sang các thị trường khác như Hàn Quốc, Đài Loan.
  • Thách thức (T): Quy tắc xuất xứ nghiêm ngặt (cà phê nhân xanh phải đạt 100% xuất xứ thuần túy nội địa; chế phẩm cà phê có hàm lượng đường không quá 40% trọng lượng); rào cản kỹ thuật SPS/TBT (kiểm soát glyphosate, acrylamide, độc tố nấm mốc, PAHs); quy định chống phá rừng từ cuối 2024; áp lực cạnh tranh từ các doanh nghiệp quốc tế đầu tư vào Việt Nam để tận dụng xuất xứ EVFTA.

Chương 4: Giải pháp để tận dụng cơ hội và đối phó với thách thức khi xuất khẩu cà phê sang thị trường EU của Công ty cổ phần Cà phê Detech

Chương 4 đưa ra dự báo tốc độ tăng trưởng nhu cầu nhập khẩu cà phê của EU giai đoạn 2024 – 2029 đạt khoảng 1,5% – 2%/năm, đạt tổng khối lượng 11,2 triệu tấn vào năm 2029 (tăng từ 10,1 triệu tấn năm 2023). Tác giả đề xuất định hướng và các giải pháp cụ thể:

  • Nâng cao năng lực cạnh tranh sản phẩm thông qua kiểm soát nghiêm ngặt chất lượng, áp dụng các tiêu chuẩn an toàn thực phẩm.
  • Đẩy mạnh nghiên cứu và thâm nhập sâu vào các thị trường thành viên EU (Đức, Ý, Bỉ, Ba Lan, Pháp...).
  • Đổi mới, nâng cấp công nghệ sản xuất, chế biến sâu để gia tăng tỷ trọng cà phê rang xay và hòa tan.
  • Phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, trẻ hóa đội ngũ cán bộ, nâng cao chuyên môn về nghiệp vụ ngoại thương và quy định thị trường EU.
  • Đẩy mạnh hoạt động marketing quốc tế, tham gia hội chợ thương mại, khai thác kênh thương mại điện tử B2B và phát triển thương hiệu cà phê đặc sản.
  • Đề xuất kiến nghị đối với Nhà nước (hoàn thiện khung pháp lý, hỗ trợ thông tin thị trường, cải cách thủ tục hải quan, cấp chứng nhận xuất xứ) và các doanh nghiệp trong ngành (tăng cường liên kết chuỗi giá trị).

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đã tổng hợp và chỉ ra những kết quả cụ thể về mặt số liệu thực chứng tại doanh nghiệp:

  • Giai đoạn 2021 – 2023, quy mô tổng tài sản của Detech tăng từ 310 tỷ đồng lên gần 455 tỷ đồng (tăng trưởng bình quân 21,28%/năm), vốn điều lệ đạt 100 tỷ đồng, cơ cấu tài chính duy trì ổn định với tỷ trọng vốn chủ sở hữu đạt 34,5% năm 2023.
  • Hoạt động xuất khẩu sang EU đạt 48,25 tỷ đồng năm 2021, sụt giảm 5,53% vào năm 2022 do biến động chuỗi cung ứng và lạm phát toàn cầu, nhưng phục hồi đạt 50,53 tỷ đồng vào năm 2023 (tăng 10,8%).
  • Cơ cấu sản phẩm xuất khẩu có bước chuyển biến tích cực, giảm dần tỷ trọng phụ thuộc vào cà phê thô thông qua việc tăng doanh thu các dòng chế biến sâu gồm cà phê rang xay (26,42 tỷ đồng năm 2023) và cà phê hòa tan (20,56 tỷ đồng năm 2023).

Về mặt giải pháp, tác giả đã hệ thống hóa các nhóm chính sách ứng phó:

  • Giải pháp thích ứng kỹ thuật: Kiểm soát vùng nguyên liệu 233 ha tại Sơn La tuân thủ tiêu chuẩn xuất xứ thuần túy của EVFTA và quy định chống phá rừng của EU.
  • Giải pháp tổ chức sản xuất: Ứng dụng công nghệ chế biến sâu, duy trì các chứng chỉ quốc tế (UTZ, Rainforest Alliance, ISO).
  • Giải pháp thị trường và nhân sự: Đổi mới xúc tiến thương mại số, đào tạo đội ngũ chuyên môn hóa theo quy chuẩn thị trường châu Âu.

Đóng góp của khóa luận:

  • Bổ sung dữ liệu thực nghiệm về tác động của Hiệp định EVFTA đối với hoạt động xuất khẩu của một doanh nghiệp vừa và nhỏ trong ngành cà phê.
  • Khác với các nghiên cứu trước đây chỉ dừng lại ở phạm vi lý thuyết chung hoặc bao quát toàn ngành (như nghiên cứu của Hà Văn Hội, Tô Lê Nguyên Khoa), đề tài đi sâu vào trường hợp điển hình của Công ty Cổ phần Cà phê Detech, kết hợp phân tích ma trận TOWS/SWOT với số liệu tài chính - xuất khẩu thực tế trong 3 năm thực thi EVFTA.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

  • Hạn chế: Tác giả tự nhận định do hạn chế về thời gian nghiên cứu, trình độ chuyên môn và kinh nghiệm thực tế nên phân tích chưa bao quát hết mọi khía cạnh chuyên sâu của chuỗi phân phối phức tạp tại từng quốc gia thành viên EU; chuỗi dữ liệu tập trung chủ yếu trong giai đoạn 2021 – 2023.
  • Hướng nghiên cứu tiếp: Mở rộng nghiên cứu đánh giá định lượng chi tiết hơn về mức độ tác động của các quy định kỹ thuật phi thuế quan mới của EU (như luật thẩm định chuỗi cung ứng, quy định chống suy thoái rừng EUDR) đối với toàn bộ chuỗi cung ứng từ nông hộ trồng cà phê đến khâu logistics xuất khẩu của doanh nghiệp.

Giá trị tham khảo

  • Đối tượng sử dụng: Sinh viên, học viên chuyên ngành Kinh tế quốc tế, Kinh doanh quốc tế, Thương mại quốc tế; các nhà nghiên cứu và cán bộ quản lý tại các doanh nghiệp xuất khẩu nông sản Việt Nam.
  • Phần nội dung có giá trị tham khảo cao:
    • Hệ thống các quy định kỹ thuật của thị trường EU (an toàn thực phẩm, MRLs, ghi nhãn, quy tắc xuất xứ theo EVFTA) được trích dẫn chi tiết theo số hiệu văn bản EC/EU tại Chương 3.
    • Bộ dữ liệu thực tế về cơ cấu tài chính và kim ngạch xuất khẩu mặt hàng cà phê của Công ty Cổ phần Cà phê Detech giai đoạn 2021 – 2023.
    • Ma trận SWOT/TOWS ứng dụng đánh giá thực tiễn hoạt động xuất khẩu nông sản trong bối cảnh thực thi FTA thế hệ mới.

Câu hỏi thường gặp

1. Thị trường xuất khẩu lớn nhất của Công ty Cổ phần Cà phê Detech giai đoạn 2021 – 2023 là thị trường nào?
EU là thị trường xuất khẩu lớn nhất và quan trọng nhất của công ty, đạt kim ngạch 48,25 tỷ đồng năm 2021, 45,58 tỷ đồng năm 2022 và 50,53 tỷ đồng năm 2023. Xếp sau EU là thị trường Trung Quốc (20,28 tỷ đồng năm 2023) và thị trường Mỹ (19,69 tỷ đồng năm 2023).

2. Công ty Cổ phần Cà phê Detech sở hữu vùng nguyên liệu tại địa phương nào và quy mô bao nhiêu?
Năm 2012, công ty đầu tư xây dựng nông trường cà phê tại tỉnh Sơn La với diện tích 233 ha, tạo nền tảng chủ động nguồn nguyên liệu và kiểm soát chất lượng sản phẩm.

3. Cam kết cắt giảm thuế quan của EU trong EVFTA đối với cà phê Việt Nam được quy định như thế nào?
EU xóa bỏ thuế quan đối với 93% dòng thuế cà phê ngay khi Hiệp định có hiệu lực và xóa bỏ 99,2% số dòng thuế sau 7 năm. Thuế cà phê hạt rang, rang xay (mức cũ 7,5% - 9,0%) được xóa bỏ 75% ngay và 25% còn lại sau 4 năm; chế phẩm từ cà phê (mức cũ 9,0% - 11,5%) được xóa bỏ hoàn toàn trong vòng 3 năm.

4. Quy tắc xuất xứ theo EVFTA đối với cà phê xuất khẩu yêu cầu những điều kiện gì?
Cà phê nhân xanh phải đáp ứng quy tắc xuất xứ thuần túy (100% thu hoạch từ vùng nguyên liệu tại Việt Nam). Đối với các chế phẩm từ cà phê, không được tái sản xuất từ các sản phẩm không có xuất xứ trong cùng nhóm và hàm lượng trọng lượng đường sử dụng không được vượt quá 40% trọng lượng sản phẩm.

5. Sản phẩm của Công ty Cổ phần Cà phê Detech đã đạt được những chứng nhận tiêu chuẩn quốc tế nào?
Doanh nghiệp áp dụng hệ thống quản lý chất lượng tiêu chuẩn ISO và đã đạt được các chứng nhận quốc tế uy tín bao gồm UTZ Certified, Rainforest Alliance Certified và Halal.


Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của sinh viên Tống Thị Thu đã hệ thống hóa cơ sở lý luận về tác động của các hiệp định thương mại tự do tới hoạt động xuất khẩu, đồng thời phân tích sâu thực trạng xuất khẩu cà phê sang thị trường EU của Công ty Cổ phần Cà phê Detech giai đoạn 2021 – 2023. Thông qua việc vận dụng ma trận SWOT/TOWS kết hợp phân tích số liệu tài chính và kim ngạch thực tế, công trình đã làm rõ các cơ hội giảm thuế theo EVFTA cũng như những thách thức từ rào cản kỹ thuật và quy tắc xuất xứ nghiêm ngặt của EU. Các nhóm giải pháp nâng cao chất lượng, đổi mới công nghệ chế biến sâu và phát triển nhân lực do tác giả đề xuất có tính liên kết chặt chẽ với thực tiễn hoạt động của doanh nghiệp nghiên cứu.