TRƯỜNG ĐẠI HỌC THƯƠNG MẠI KHOA KINH TẾ - LUẬT KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐỀ TÀI: CHÍNH SÁCH HỖ TRỢ PHÁT TRIỂN NÔNG NGHIỆP CÔNG NGHỆ CAO CỦA TỈNH NGHỆ AN CHUYÊN NGÀNH: QUẢN LÝ KINH TẾ Giáo viên hướng dẫn: Sinh viên thực hiện: Họ và tên: T.S Dương Hoàng Anh Họ và tên: Phạm Thành Tân Bộ môn:Quản lý kinh tế Lớp: K54F1 HÀ NỘI, 2021 TÓM LƯỢC “Chính sách hỗ trợ phát triển nông nghiệp công nghê cao” được xây dựng nhằm nâng cao hiệu quả, tạo bước đột phá về năng suất, chất lượng nông sản, thỏa mãn nhu cầu ngày càng cao của xã hội và bảo đảm sự phát triển nông nghiệp bền vững. Nhận thấy vai trò quan trọng của các chính sách hỗ trợ, đặc biệt trong thời kỳ kinh tế mở cửa hội nhập, công nghệ 4.0 và áp lực cạnh tranh, tiêu chuẩn ngày càng lớn nên em đã lựa chọn đề tài “Chính sách hỗ trợ phát triển nông nghiệp công nghê cao của tỉnh Nghệ An ” làm đề tài khóa luận tốt nghiệp.Về lý thuyết đề tài đã nêu nổi bật những lý luận, nguyên tắc cơ bản, yếu tố ảnh hưởng về “chính sách hỗ trợ phát triển nông nghiệp công nghệ cao”.Về thực tiễn đề tài đã phân tích và đánh giá thực trạng “chính sách hỗ trợ phát triển nông nghiệp công nghệ cao trên địa bàn tỉnh Nghệ An”. Từ đó đưa ra quan điểm và giải pháp hoàn thiện “chính sách phát trển nông nghiệp công nghệ cao trên địa bàn tỉnh Nghệ An” i LỜI CẢM ƠN Trong suốt quá trình học tập và hoàn thiện Khóa luận tại trường Đại học Thương Mại, tôi đã nhận được sự quan tâm, giúp đỡ của Khoa Kinh tế - Luật Trường Đại học Thương Mại; UBND tỉnh Nghệ An, quý thầy cô, bạn bè, đồng nghiệp và gia đình đã tạo điều kiện về thời gian, kinh phí, hướng dẫn nội dung, cung cấp tài liệu và thông tin cần thiết. Trước tiên tôi xin chân thành cảm ơn sâu sắc đến tập thể cán bộ, giảng viên Trường Đại học Thương Mại đã tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập chương trình chính quy khóa 54 – chuyên ngành Quản lý kinh tế tại trường. Tôi xin chân thành cảm ơn TS. Dương Hoàng Anh đã tận tình hướng dẫn và có những đóng góp quý báu để tôi hoàn thành Khóa luận này. Tôi xin chân thành cảm ơn tới gia đình người thân, bạn bè đã cổ vũ tinh thần và giúp đỡ để tôi hoàn thành luận văn này. Tôi xin chân thành cảm ơn! Hà Nội, ngày tháng 12 năm 2021 Sinh viên Phạm Thành Tân ii MỤC LỤC TÓM LƯỢC……………………………………………………………………………i LỜI CẢM ƠN…………………………………………………………………………ii MỤC LỤC .iii DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT. v DANH MỤC BẢNG HÌNH . vi PHẦN MỞ ĐẦU .Tính cấp thiết của đề tài . Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan tới đề tài. Đối tượng, mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu . Phương pháp nghiên cứu. Kết cấu khóa luận. 6 CHƯƠNG 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VÀ KINH NGHIỆM THỰC TIỄN VỀ CHÍNH SÁCH HỖ TRỢ PHÁT TRIỂN NÔNG NGHIỆP CÔNG NGHỆ CAO TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH . Nông nghiệp công nghệ cao và chính sách hỗ trợ phát triển nông nghiệp công nghệ cao .1 Nông nghiệp công nghệ cao . Chính sách hỗ trợ phát triển nông nghiệp công nghệ cao .2 Nguyên lý cơ bản về chính sách hỗ trợ phát triển nông nghiệp công nghệ cao trên địa bàn tỉnh .1 Nguyên tắc của chính sách hỗ trợ phát triển nông nghiệp công nghệ cao . Mục tiêu chính sách hỗ trợ phát triển nông nghiệp công nghệ cao .3 Vai trò chính sách hỗ trợ phát triện nông nghiệp công nghệ cao . Nội dung chính sách hỗ trợ phát triển nông nghiệp công nghệ cao . Các yếu tố ảnh hưởng đến chính sách hỗ trợ phát triển nông nghiệp công nghệ cao trên địa bàn tỉnh . Yếu tố vĩ mô . Yếu tố vi mô của địa phương .4 Kinh nghiệm ban hành, thực thi chính sách hỗ trợ phát triển nông nghiệp công nghệ cao của một số địa phương và bài học rút ra cho tỉnh Nghệ An . Kinh nghiệm của một số địa phương . Bài học rút ra cho tỉnh Nghệ An . 24 iii CHƯƠNG 2: PHÂN TÍCH VÀ ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG CHÍNH SÁCH HỖ TRỢ PHÁT TRIỂN NÔNG NGHIỆP CÔNG NGHỆ CAO TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH NGHỆ AN .1 Tổng quan tình hình và ảnh hưởng của nhân tố môi trường đến chính sách hỗ trợ nông nghiệp công nghiệp công nghệ cao của tỉnh Nghệ An . Khái quát đặc điểm kinh tế - xã hội ở tỉnh Nghệ An . Khái quát thực trạng phát triển nông nghiệp công nghệ cao trên địa bàn tỉnh Nghệ An. Phân tích yếu tố ảnh hưởng tới chính sách hỗ trợ phát triển nông nghiệp công nghê cao trên địa bàn tỉnh Nghệ An. Phân tích thực trạng chính sách hỗ trợ phát triển nông nghiêp công nghệ cao trên địa bàn tỉnh Nghệ An giai đoạn 2018-2020. Chính sách hỗ trợ về vốn và tín dụng . Chính sách hỗ trợ chuyển giao khoa học công nghệ . Chính sách đào tạo nguồn nhân lực . Kết quả thực thi chính sách hỗ trợ nông nghiệp công nghệ cao .3 Đánh giá thực trạng chính sách hỗ trợ phát triển nông nghiêp công nghệ cao trên địa bàn tỉnh Nghệ An giai đoạn 2018-2020. 43 CHƯƠNG 3: QUAN ĐIỂM VÀ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN CHÍNH SÁCH HỖ TRỢ PHÁT TRIỂN NÔNG NGHIỆP CÔNG NGHỆ CAO TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH NGHỆ AN . Dự báo phát triển nông nghiệp công nghệ cao trên địa bàn tỉnh Nghệ An . Quan điểm hoàn thiện chính sách hỗ trợ phát triển nông nghiệp công nghệ cao trên địa bàn tỉnh Nghệ An .1 Quan điểm về phát triển nông nghiệp công nghệ cao của tỉnh Nghệ An.2 Quan điểm hoàn thiện chính sách hỗ trợ phát triển nông nghiệp công nghệ cao trên địa bàn tỉnh Nghệ An. Giải pháp hoàn thiện chính sách hỗ trợ nông nghiệp công nghệ cao trên địa bàn tỉnh Nghệ An giai đoạn 2025 tầm nhìn 2035 . Chính sách hỗ trợ vốn và tín dụng . Chính sách hỗ trợ chuyển giao khoa học, công nghệ . Chính sách đào tạo nguồn nhân lực . Vấn đề đặt ra cần tiếp tục nghiên cứu . 58 TÀI LIỆU THAM KHẢO . 59 iv DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT Viết tắt Viết đầy đủ CNTT Công nghệ thông tin CN Công nghệ CNC Công nghệ cao CNH, HĐH Công nghiệp hóa, Hiện đại hóa CNSH Công nghệ sinh học DN Doanh nghiệp HTX Hợp tác xã KHCN Khoa học công nghệ KTXH Kinh tế xã hội NN Nông nghiệp NNCNC Nông nghiệp công nghệ cao NN&PTNT Nông nghiệp và Phát triển nông thôn SXNN Sản xuất nông nghiệp SXTT Sản xuất tập trung UBNN Ủy ban nhân dân v DANH MỤC BẢNG HÌNH Bảng 2. Kết quả sản xuất thủy sản ứng dụng công nghệ cao của tỉnh Nghệ An giai đoạn 2018 – 2020 . Lao động theo các ngành nghề trên địa bàn Tỉnh Nghệ An giai đoạn 2018 – 2020 . 42 vi PHẦN MỞ ĐẦU 1.Tính cấp thiết của đề tài Việt Nam là một quốc gia đang phát triển, nông nghiệp vẫn giữ vai trò quan trọng trong nền kinh tế. Tuy nhiên, sự bùng nổ của công nghệ thông tin; quá trình hội nhập quốc tế đòi hỏi chất lượng nông sản càng cao; cùng với diện tích đất bị thu hẹp do đô thị hóa, do biến đổi khí hậu trong khi dân số tăng nên nhu cầu lương thực không ngừng tăng lên… là những thách thức rất lớn đối với sản xuất nông nghiệp. Giải bài toán cho các vấn đề này, theo các chuyên gia, phát triển nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao là xu hướng tất yếu, là câu trả lời cho việc phát triển nền nông nghiệp nước nhà. Ứng dụng khoa học công nghệ sẽ giải quyết các thách thức trong phát triển nông nghiệp bằng các ưu việt của các công nghệ như: Công nghệ sinh học, công nghệ nhà kính, công nghệ tưới nhỏ giọt, công nghệ cảm biến, tự động hóa, internet vạn vật… giúp sản xuất nông nghiệp tiết kiệm chi phí, tăng năng suất, hạ giá thành và nâng cao chất lượng nông sản, bảo vệ môi trường. Mặt khác, nông nghiệp công nghệ cao giúp nông dân chủ động trong sản xuất, khắc phục được tính mùa vụ, giảm sự lệ thuộc vào thời tiết, khí hậu, đáp ứng nhu cầu thị trường về chất lượng nông sản. Xác định tầm quan trọng của nông nghiệp ứng dụng công nghệ giúp thay đổi bức tranh nông nghiệp nước nhà, đưa nền nông nghiệp Việt Nam hội nhập và phát triển trong thời đại cách mạng công nghiệp 4.0, Hội nghị lần thứ 4, Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XII ban hành Nghị quyết số 06-NQ/TW, ngày 05/11/2016 về thực hiện có hiệu quả tiến trình hội nhập kinh tế quốc tế, giữ vững ổn định chính trị - xã hội trong bối cảnh nước ta tham gia các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới nhấn mạnh những định hướng về phát triển nông nghiệp hiện đại, ứng dụng công nghệ cao (CNC) như: “Hiện đại hóa, thương mại hóa nông nghiệp, chuyển mạnh sang phát triển nông nghiệp theo chiều sâu, sản xuất lớn, dựa vào khoa học - công nghệ, có năng suất, chất lượng, sức cạnh tranh và giá trị gia tăng cao. Chuyển nền nông nghiệp từ sản xuất lương thực là chủ yếu sang phát triển nền nông nghiệp đa dạng phù hợp với lợi thế của từng vùng. Tỉnh Nghệ An có trình độ thâm canh lúa, năng suất, sản lượng luôn đứng đầu (bình quân mỗi năm đạt 150 -155 ngàn tấn lúa). Theo báo cáo và thống kê năm 2018 của Sở Nông nghiệp tỉnh Nghệ An có tổng diện tích đất tự nhiên 89.829 hecta, trong đó đất nông nghiệp chiếm 46.817 hecta, phù hợp với phát triển nông nghiệp, nhiều vùng đất rộng lớn có điều kiện thổ nhưỡng phù hợp phát triển cây cam hàng hóa. Bên cạnh đó, tính đến cuối năm 2020, sau nhiều năm nỗ lực thực hiện dựa trên những thế mạnh về điều kiện tự nhiên và xã hội trên. 1 Tuy nhiên, phát triển nông nghiệp công nghệ cao ở tỉnh Nghệ An mới được triển khai bước đầu.Theo báo cáo cuối năm của UBND tỉnh Nghệ An, đa số các mô hình chưa đáp ứng được yêu cầu sản xuất trên diện rộng, năng suất chưa thực sự cao; hoạt động sản xuất nông nghiệp ứng dụng CNC chưa phát triển tương xứng với tiềm năng lợi thế và chưa có sự kết hợp hài hòa giữa phát triển nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao với công nghiệp chế biến và bảo vệ tài nguyên môi trường, chưa đảm bảo phát triển nông nghiệp bền vững.
