Thực trạng chăm sóc người bệnh của điều dưỡng tại TTYT huyện Hòa An, Cao Bằng

Đánh giá thực trạng hoạt động chăm sóc người bệnh của điều dưỡng tại TTYT Hòa An, Cao Bằng và các giải pháp nâng cao chất lượng dịch vụ y tế.

• Tác giả: Đoàn Thị Nga
• Người hướng dẫn: Nguyễn Thu Hiền
• Trường học: Trường Đại học Y Dược, Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Y tế công cộng
• Đề tài: Thực trạng hoạt động chăm sóc người bệnh của điều dưỡng tại Trung tâm Y tế huyện Hòa An, tỉnh Cao Bằng và đề xuất giải pháp
• Loại tài liệu: Luận văn chuyên khoa cấp II
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Thái Nguyên

Tóm tắt

I. Thực trạng chăm sóc người bệnh tại Hòa An hiện nay

Chăm sóc người bệnh tại Trung tâm Y tế huyện Hòa An, tỉnh Cao Bằng đang đối mặt với nhiều thách thức trong việc nâng cao chất lượng dịch vụ. Nghiên cứu năm 2023 cho thấy hoạt động chăm sóc người bệnh toàn diện còn chưa đáp ứng đầy đủ nhu cầu của bệnh nhân. Các điều dưỡng viên tại cơ sở này thực hiện nhiệm vụ chuyên môn với tỷ lệ hài lòng của bệnh nhân chưa đạt mức cao. Thiếu hụt nhân lực y tế, hạn chế về trang thiết bị y tế và điều kiện cơ sở vật chất là những trở ngại chính. Bên cạnh đó, mức độ giao tiếp giữa điều dưỡng và bệnh nhân cũng cần được cải thiện để xây dựng sự tin tưởng và hợp tác tốt hơn.

1.1. Tình hình nhân lực điều dưỡng

Phân bố điều dưỡng chăm sóc người bệnh tại Hòa An còn không đều đặn giữa các khoa phòng. Số lượng cán bộ y tế không đáp ứng đủ nhu cầu của bệnh nhân đang nằm viện. Các điều dưỡng trưởng khoa gặp khó khăn trong việc quản lý và phân công công việc. Chất lượng đào tạo liên tục cần được nâng cao để cập nhật kiến thức mới.

1.2. Chất lượng dịch vụ chăm sóc

Tỷ lệ hài lòng của bệnh nhân về thái độ phục vụ của điều dưỡng còn ở mức trung bình. Công tác hướng dẫn vệ sinh, ăn uống hàng ngày chưa được thực hiện một cách hệ thống. Thời gian chờ đợi tại phòng khám kéo dài làm ảnh hưởng đến trải nghiệm bệnh nhân. Cần cải thiện quy trình chăm sóc người bệnh để nâng cao hiệu quả.

II. Các yếu tố ảnh hưởng đến hoạt động chăm sóc người bệnh

Nhiều yếu tố tác động đến hoạt động chăm sóc người bệnh tại Trung tâm Y tế huyện Hòa An. Về mặt cơ sở vật chất, trang thiết bị y tế còn lạc hậu và không đồng bộ, ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng dịch vụ y tế. Khoảng cách địa lý và điều kiện giao thông khó khăn làm hạn chế việc thu hút và giữ chân nhân tài. Kiến thức và kỹ năng của điều dưỡng cần được nâng cấp thường xuyên. Sự hỗ trợ từ chính quyền địa phương và ngành Y tế trong việc cấp phát nguồn lực còn chưa đủ để phát triển bền vững.

2.1. Thách thức về nguồn lực

Ngân sách y tế được cấp cho Trung tâm Y tế huyện Hòa An chưa đủ để đầu tư cơ sở hạ tầng và mua sắm thiết bị y tế hiện đại. Sự thiếu hụt nhân viên y tế được đào tạo chuyên sâu làm giảm hiệu suất công việc. Mức lương của điều dưỡng viên ở khu vực nông thôn còn thấp, khó thu hút nhân tài chất lượng cao.

2.2. Rào cản về kỹ năng và kiến thức

Nhiều điều dưỡng chưa được đào tạo về chăm sóc người bệnh toàn diện theo chuẩn quốc tế. Thiếu các khóa học chuyên sâu về giao tiếp, tâm lý bệnh nhân và kỹ năng mềm. Cơ hội học tập và nâng cao trình độ cán bộ y tế còn hạn chế do cách xa trung tâm đào tạo.

III. Các giải pháp nâng cao chất lượng chăm sóc người bệnh

Để cải thiện hoạt động chăm sóc người bệnh tại huyện Hòa An, cần triển khai các giải pháp toàn diện nhằm nâng cao chất lượng dịch vụ y tế. Trước tiên, phải tăng cường đào tạo và bồi dưỡng cho điều dưỡng viên về kỹ năng chuyên môn và giao tiếp. Đồng thời, cần tối ưu hóa quy trình làm việc và phân công nhiệm vụ hợp lý giữa các nhân viên y tế. Cải thiện cơ sở vật chất và trang thiết bị y tế là ưu tiên hàng đầu. Cuối cùng, cần xây dựng hệ thống đánh giá chất lượng chăm sóc người bệnh định kỳ để theo dõi tiến độ cải thiện.

3.1. Giải pháp về đào tạo và phát triển nhân lực

Cần tổ chức các khóa đào tạo chuyên sâu cho điều dưỡng về chăm sóc toàn diện bệnh nhân, tâm lý giao tiếp và kỹ năng chuyên môn. Tăng cường các khóa học online để giảm chi phí và thuận tiện cho cán bộ y tế ở vùng sâu. Xây dựng chương trình mentoring từ các chuyên gia và bác sỹ chuyên khoa giàu kinh nghiệm.

3.2. Cải tiến cơ sở vật chất và thiết bị

Tăng cường ngân sách y tế để mua sắm trang thiết bị y tế hiện đại, cấp tập trung cho khoa cấp cứu và khoa nội trú. Nâng cấp cơ sở hạ tầng Trung tâm Y tế để tạo môi trường làm việc tốt hơn cho nhân viên y tế và bệnh nhân. Thực hiện bảo dưỡng định kỳ các thiết bị để đảm bảo hoạt động ổn định.

3.3. Tổ chức lại quy trình và quản lý

Xây dựng quy trình chăm sóc người bệnh tiêu chuẩn, rõ ràng và khả thi cho Trung tâm Y tế. Tăng cường giám sát chất lượng thông qua đánh giá định kỳ từ phòng điều dưỡng. Cải thiện hệ thống thông tin liên lạc giữa các khoa phòng để phối hợp công việc hiệu quả hơn.

IV. Kết luận và khuyến nghị

Chăm sóc người bệnh tại huyện Hòa An cần được coi là ưu tiên hàng đầu trong chiến lược phát triển y tế cơ sở của tỉnh Cao Bằng. Những giải pháp được đề xuất cần được triển khai một cách có hệ thống và liên tục. Sự phối hợp chặt chẽ giữa Trung tâm Y tế, chính quyền địa phương và ngành Y tế là điều cần thiết. Đánh giá định kỳ về hoạt động chăm sóc người bệnh và phản hồi từ bệnh nhân sẽ giúp điều chỉnh chiến lược kịp thời. Mục tiêu cuối cùng là nâng cao chất lượng dịch vụ y tế và sự hài lòng của bệnh nhân, góp phần cải thiện sức khỏe cộng đồng.

4.1. Ưu tiên cấp bách

Nâng cao chất lượng nhân lực là ưu tiên số một cần thực hiện ngay. Cải thiện trang thiết bị y tế và cơ sở vật chất cần được bắt đầu trong năm tài chính tới. Xây dựng hệ thống đánh giá chất lượng cho hoạt động chăm sóc phải được đưa vào áp dụng ngay.

4.2. Khuyến nghị dài hạn

Cần phát triển kế hoạch phát triển nhân lực 5 năm cho Trung tâm Y tế huyện Hòa An. Tăng cường hợp tác với các cơ sở đào tạo để có chương trình bồi dưỡng định kỳ. Xây dựng môi trường làm việc tích cực để giữ chân cán bộ y tế chất lượng cao.

Trích đoạn nội dung tài liệu

ĐẶT VẤN ĐỀ Nâng cao chất lượng khám chữa bệnh hướng tới sự hài lòng của người bệnh là mục tiêu cao nhất của ngành Y tế Việt Nam nói riêng và các nước trong khu vực nói chung. Trong quá trình điều trị người bệnh ngoài việc chẩn đoán, điều trị, công tác chăm sóc người bệnh của điều dưỡng viên đóng vai trò rất quan trọng. Chăm sóc người bệnh của điều dưỡng viên ngày càng hoàn thiện về trình độ, quy mô, chất lượng và an toàn người bệnh mà Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã nhận định “Điều dưỡng là một mắt xích quan trọng của công tác chăm sóc sức khỏe”. Hoạt động CSNB cũng như việc nâng cao chất lượng khám chữa bệnh tại một số cơ sở y tế hiện nay vẫn chưa được quan tâm đúng mức, còn có các ý kiến của người bệnh, cộng đồng và cơ quan truyền thông về chất lượng CSNB chưa tương xứng.

Theo nghiên cứu của Lại Văn Nông, Ngô Thị Dung, Nguyễn Việt Phương và cộng sự (2021) cho thấy điểm đánh giá chung về hoạt động điều dưỡng là 4,61/5, còn 21 trên tổng số 192 tiêu chí có tỉ lệ đạt thấp (<80%), tập trung vào các tiêu chí liên quan đến các nội dung: chăm sóc về tinh thần, thực hiện kế hoạch chăm sóc, chăm sóc vệ sinh cá nhân, chăm sóc về dinh dưỡng cho bệnh nhân uống thuốc tại giường, giáo dục sức khỏe và nghiên cứu khoa học [23]. Theo nghiên cứu của Hồ Phương Thúy, Bàn Văn Hoàng, Nguyễn Ngọc Anh và cộng sự (2021) cho thấy tỷ lệ người bênh hài lòng về công tác chăm sóc người bệnh của điều dưỡng là rất cao, dao động từ 95% - 100%. Tuy nhiên, vẫn còn một số người bệnh chưa hài lòng ở các tiêu chí: Đảm bảo sự riêng tư khi nằm viện như thay quần áo, khám bệnh, đi vệ sinh tại 2 giường…, có rèm che, vách ngăn hoặc nằm riêng chiếm 5,0%; điều dưỡng tư vấn chế độ ăn, vận động, theo dõi và phòng biến chứng chiếm 5,0% và điều dưỡng thực hiện thuốc đúng giờ chiếm 8,0% [36]. Trung tâm Y tế huyện Hoà An là Trung tâm y tế (TTYT) tuyến huyện hạng 2, chăm sóc sức khoẻ cho đồng bào dân tộc của huyện Hoà An và các huyện lân cận với số giường bệnh kế hoạch là 120 giường, thực kê là 170 giường bệnh [40].

Công tác CSNB của điều dưỡng tại Trung tâm được thực hiện theo quy định tại Thông tư 31/2021/TT-BYT ngày 28/12/2021 của bộ trưởng Bộ Y tế qui định hoạt động điều dưỡng trong bệnh viện [4]. Việc đánh giá thực trạng hoạt động CSNB của điều dưỡng tại Trung tâm Y tế Hòa An, tỉnh Cao Bằng là rất cần thiết để có biện pháp khắc phục các tồn tại đáp ứng nhu cầu CSNB trong thời kỳ mới nhằm nâng cao chất lượng chăm sóc, điều trị người bệnh tại TTYT cũng như hướng tới sự hài lòng của người bệnh. Câu hỏi đặt ra là: Thực trạng hoạt động CSNB của điều dưỡng tại Trung tâm Y tế Hòa An ra sao? Những yếu tố nào ảnh hưởng đến hoạt động chăm sóc người bệnh của Trung tâm Y tế tuyến huyện? Giải pháp nào để khắc phục những khó khăn, tồn tại nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động CSNB nơi đây? Để trả lời cho những câu hỏi này, chúng tôi tiến hành nghiên cứu đề tài: "Thực trạng hoạt động chăm sóc người bệnh của điều dưỡng tại Trung tâm Y tế huyện Hòa An, tỉnh Cao Bằng và đề xuất giải pháp” với các mục tiêu sau: 1. Đánh giá thực trạng hoạt động chăm sóc người bệnh của điều dưỡng tại Trung tâm Y tế huyện Hòa An, tỉnh Cao Bằng năm 2021.

Phân tích một số yếu tố ảnh hưởng đến hoạt động chăm sóc người bệnh của điều dưỡng và đề xuất giải pháp. Hoạt độn c ăm sóc n ƣời bện tr n T ế iới v Việt Nam 1. Một số khái niệm về điều dưỡng và công tác chăm sóc người bệnh * Khái niệm về điều dưỡng Điều dưỡng (Nursing) có nghĩa là chăm sóc, nuôi dưỡng. Nguồn gốc của sự chăm sóc là từ những hành động của bà mẹ đối với con kể từ khi chúng mới lọt lòng [45].

Ở Việt Nam, trước đây người điều dưỡng được gọi là Y tá, có nghĩa là người phụ tá của người thầy thuốc. Ngày nay, điều dưỡng đã được xem là một nghề độc lập trong hệ thống y tế do đó người làm công tác điều dưỡng được gọi là điều dưỡng viên. Người điều dưỡng hiện có nhiều cấp bậc, trình độ và đã được qui định rất cụ thể và chi tiết trong hệ thống ngạch bậc công chức theo các văn bản quy định của Bộ Nội vụ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam. * Khái niệm về chăm sóc điều dưỡng Chăm sóc điều dưỡng là việc nhận định, can thiệp chăm sóc, theo dõi nhằm đáp ứng các nhu cầu cơ bản của mỗi người bệnh về: hô hấp, tuần hoàn, dinh dưỡng, bài tiết, vận động và tư thế, ngủ và nghỉ ngơi, mặc và thay đồ vải, thân nhiệt, vệ sinh cá nhân, môi trường an toàn, giao tiếp, tín ngưỡng, hoạt động, giải trí và kiến thức bảo vệ sức khỏe [4].

* Khái niệm về chăm sóc người bệnh CSNB trong bệnh viện bao gồm sự hỗ trợ, đáp ứng các nhu cầu cơ bản của mỗi người bệnh, nhằm duy trì hô hấp, tuần hoàn, thân nhiệt, ăn uống, bài tiết, tư thế, vận động, vệ sinh cá nhân, ngủ và nghỉ, chăm sóc tâm lý, hỗ trợ điều trị và tránh các nguy cơ từ môi trường bệnh viện cho người bệnh [2]. *Khái niệm về phân cấp chăm sóc 4 - Người bệnh cần chăm sóc cấp I là người bệnh nặng, nguy kịch, hôn mê, suy hô hấp, suy tuần hoàn, phải nằm bất động và yêu cầu có sự theo dõi, chăm sóc toàn diện và liên tục. - Người bệnh cần chăm sóc cấp II là người bệnh có những khó khăn, hạn chế trong việc thực hiện các hoạt động hằng ngày và cần sự theo dõi, hỗ trợ. - Người bệnh cần chăm sóc cấp III là người bệnh tự thực hiện được các hoạt động hằng ngày và cần sự hướng dẫn chăm sóc [45].

*Các mô hình phân công chăm sóc người bệnh Theo thông tư 31/2021/TT-BYT ngày 28/12/2021 của bộ trưởng Bộ Y tế qui định hoạt động điều dưỡng trong bệnh viện thì chăm sóc điều dưỡng là việc nhận định, can thiệp chăm sóc, theo dõi nhằm đáp ứng các nhu cầu cơ bản của mỗi người bệnh về: hô hấp, tuần hoàn, dinh dưỡng, bài tiết, vận động và tư thế, ngủ và nghỉ ngơi, mặc và thay đồ vải, thân nhiệt, vệ sinh cá nhân, môi trường an toàn, giao tiếp, tín ngưỡng, hoạt động, giải trí và kiến thức bảo vệ sức khỏe [4]. Hiện nay tại Việt Nam nhiều mô hình chăm sóc người bệnh được triển khai và áp dụng. Bệnh viện căn cứ vào đặc điểm chuyên môn của từng khoa để áp dụng một trong các mô hình sau đây: Mô hình phân công điều dưỡng chăm sóc chính: Một điều dưỡng viên hoặc một hô sinh viên chịu trách nhiệm chính trong việc nhận định, lập kế hoạch chăm sóc, tổ chức thực hiện có sự trợ giúp của các điều dưỡng viên hoặc hộ sinh viên khác và theo dõi đánh giá cho một số người bệnh trong quá trình nằm viện [2]. Mô hình chăm sóc theo nhóm: Nhóm có từ 2 - 3 điều dưỡng viên hoặc hô sinh viên chịu trách nhiệm chăm sóc một số người bệnh ở một đơn nguyên hay một số buồng bệnh.

5 Mô hình chăm sóc toàn diện theo đội: Đội gồm bác sĩ, điều dưỡng viên hoặc hộ sinh viên và người hành nghề khám bệnh, chữa bệnh khác chịu trách nhiệm điều trị, chăm sóc cho một số người bệnh ở một đơn nguyên hay một số buồng bệnh [2]. Mô hình lấy người bệnh làm trung tâm: Công tác chăm sóc người bệnh toàn diện được thực hiện theo mô hình lấy người bệnh, buồng bệnh làm trung tâm là có sự tham gia của các lực lượng liên quan như bác sĩ, điều dưỡng, hộ lý, dược. Nội dung chăm sóc toàn diện bao gồm về chăm sóc y tế (chữa bệnh); thể chất (ăn mặc, ở, vệ sinh); tinh thần (phong cách giao tiếp, thời gian tiếp xúc người bệnh). Ưu điểm của mô hình này là áp dụng nhiều tiến bộ khoa học công nghệ về chẩn đoán, điều trị và chăm sóc người bệnh và từng bước thực hiện kỹ thuật chăm sóc người bệnh chuyên sâu mô hình này lấy người bệnh làm trung tâm hiện nay mới chỉ áp dụng tại các cơ sở bệnh viện tuyến trung ương theo hướng chuyên sâu [5], [6].

Mô hình phân chăm sóc theo công việc: Mô hình này được áp dụng trong các trường hợp cấp cứu thảm họa hoặc ở chuyên khoa sâu đòi hỏi điều dưỡng chuyên khoa thực hiện kỹ thuật chăm sóc đặc biệt trên người bệnh. Mô hình chăm sóc theo ca: Bệnh viện tổ chức cho điều dưỡng viên, hộ sinh viên làm việc theo ca tại các khoa, đặc biệt là ở các khoa Cấp cứu, khoa Hồi sức tích cực, khoa Phẫu thuật, khoa Sản và khoa Sơ sinh. Mỗi ca làm việc áp dụng mô hình phân công chăm sóc phù hợp với đặc điểm chuyên môn của từng khoa [5], [6]. Thực trạng hoạt động chăm sóc người bệnh của điều dưỡng 1.

Trên Thế giới Điều dưỡng viên (y tá) tham gia vào các hoạt động khác nhau từ khi người bệnh nhập viện đến khi bệnh nhân xuất viện, giúp người bệnh đáp ứng các nhu cầu chăm sóc của họ. Họ cung cấp dịch vụ chăm sóc người bệnh liên 6 tục 24 giờ, được chia thành nhiều ca [51]. Chăm sóc người bệnh bao gồm thực hiện các đánh giá, nêu các chẩn đoán của điều dưỡng, phát triển các kế hoạch can thiệp, thực hiện chăm sóc và thực hiện các đánh giá để sửa đổi hoặc chấm dứt chăm sóc. Việc cung cấp dịch vụ chăm sóc điều dưỡng nên có sự tham gia của người bệnh.

Điều dưỡng tôn trọng giao tiếp, điều phối và tích hợp chăm sóc điều dưỡng, cung cấp giáo dục và thông tin, đồng thời xem xét sự thoải mái toàn diện và liên tục về thể chất và tình cảm của người bệnh [48]. Ngoài ra, điều dưỡng sử dụng một chiến lược thích hợp để thiết lập mối quan hệ tốt với người bệnh và có thể hiểu tình trạng của người bệnh theo cách mà họ có thể thúc đẩy họ tham gia tích cực vào mọi hoạt động của điều dưỡng.