Lời Cảm Ơn Và Định Hướng Phát Triển Hàng Thủ Công Mỹ Nghệ Xuất Khẩu Sang Thị Trường EU

Luận văn tốt nghiệp kỹ thuật nghiên cứu Luận văn tốt nghiệp giải pháp vượt rào cản kỹ thuật đối với hàng thủ công mỹ nghệ xuất khẩu sang, điều tra thực trạng, phân tích số liệu,

• Tác giả: Đặng Thu Trang
• Người hướng dẫn: ThS. Đặng Diệu Thúy
• Trường học: Khoa Thương Mại Quốc Tế
• Chuyên ngành: Khóa luận tốt nghiệp
• Đề tài: Cảm Ơn Và Định Hướng Phát Triển Hàng Thủ Công Mỹ Nghệ Xuất Khẩu Sang EU
• Năm xuất bản: 2013
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN CỦA VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
• 1.1. Tính cấp thiết của việc nghiên cứu đề tài
• 1.2. Tổng quan vấn đề nghiên cứu
• 1.3. Mục đích nghiên cứu đề tài
• 1.4. Đối tượng nghiên cứu
• 1.5. Phạm vi nghiên cứu
• 1.6. Phương pháp nghiên cứu
• 1.7. Kết cấu khóa luận
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA RÀO CẢN KỸ THUẬT ĐỐI VỚI MẶT HÀNG THỦ CÔNG MỸ NGHỆ XUẤT KHẨU SANG THỊ TRƯỜNG EU
• 2.1. Một số khái niệm cơ bản
• 2.2. Phân loại và đặc điểm hàng thủ công mỹ nghệ
• 2.3. Hiệp định về hàng rào kỹ thuật (TBT) trong thương mại quốc tế
• 2.3.1. Khái niệm rào cản kỹ thuật trong thương mại quốc tế
• 2.3.2. Mục đích của Hiệp định về hàng rào kỹ thuật trong thương mại (Hiệp định TBT)
• 2.3.3. Các hình thức của rào cản kỹ thuật trong thương mại quốc tế
• 3. CHƯƠNG 3: PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG CỦA HÀNG RÀO KỸ THUẬT CỦA EU ĐỐI VỚI MẶT HÀNG THỦ CÔNG MỸ NGHỆ CỦA CÔNG TY TNHH MÂY TRE XUẤT KHẨU CHÚC SƠN
• 3.1. Giới thiệu về công ty TNHH mây tre xuất khẩu Chúc Sơn
• 3.2. Lịch sử hình thành và quá trình phát triển của công ty TNHH mây tre xuất khẩu Chúc Sơn
• 3.3. Lĩnh vực kinh doanh của công ty
• 3.4. Cơ cấu tổ chức của công ty
• 3.5. Khái quát hoạt động sản xuất kinh doanh của công ty
• 3.6. Hoạt động sản xuất hàng hóa của công ty
• 3.7. Hoạt động kinh doanh xuất khẩu của công ty
• 3.8. Phân tích thực trạng việc áp dụng các rào cản kỹ thuật của EU đối với mặt hàng thủ công mỹ nghệ của công ty TNHH mây tre xuất khẩu Chúc Sơn
• 3.9. Tổng quan về thị trường EU
• 3.10. Vượt rào cản kỹ thuật của EU đối với mặt hàng thủ công mỹ nghệ tại công ty TNHH mây tre xuất khẩu Chúc Sơn
• 3.11. Tác động của hiệp định về hàng rào kỹ thuật của EU đối với hoạt động xuất khẩu của công ty
• 3.12. Đánh giá thực trạng việc đối phó với hàng rào kỹ thuật đối với mặt hàng thủ công mỹ nghệ xuất khẩu sang thị trường EU của công ty TNHH mây tre xuất khẩu Chúc Sơn
• 3.13. Nguyên nhân của hạn chế
• 4. CHƯƠNG 4: ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN VÀ ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP VƯỢT RÀO CẢN KỸ THUẬT ĐỐI VỚI MẶT HÀNG THỦ CÔNG MỸ NGHỆ XUẤT KHẨU SANG THỊ TRƯỜNG EU CỦA CÔNG TY TNHH MÂY TRE XUẤT KHẨU CHÚC SƠN
• 4.1. Định hướng phát triển cho hoạt động vượt rào cản kỹ thuật cho mặt hàng thủ công mỹ nghệ sang thị trường EU
• 4.2. Định hướng xu thế phát triển của rào cản kỹ thuật thị trường EU
• 4.3. Định hướng vượt rào cản kỹ thuật cho công ty TNHH mây tre xuất khẩu Chúc Sơn
• 4.4. Đề xuất một số giải pháp nhằm vượt rào cản kỹ thuật cho hàng TCMN sang thị trường EU của công ty TNHH mây tre xuất khẩu Chúc Sơn
• 4.4.1. Giải pháp cho vấn đề nắm bắt thông tin về các rào cản kỹ thuật của thị trường EU
• 4.4.2. Giải pháp cho vấn đề đáp ứng những tiêu chuẩn kỹ thuật của EU
• 4.4.3. Giải pháp cho vấn đề nhân lực có chuyên môn về các vấn đề vượt rào cản kỹ thuật
• 4.5. Một số kiến nghị nhằm vượt rào cản kỹ thuật cho mặt hàng thủ công mỹ nghệ sang thị trường EU của công ty TNHH mây tre xuất khẩu Chúc Sơn
• 4.5.1. Một số kiến nghị về phía Nhà nước
• 4.5.2. Một số kiến nghị về phía hiệp hội làng nghề

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Cảm Ơn Trong Ngành Thủ Công Mỹ Nghệ Xuất Khẩu

Cảm ơn là một phần quan trọng trong việc xây dựng mối quan hệ bền vững trong ngành thủ công mỹ nghệ. Đặc biệt, trong bối cảnh xuất khẩu sang thị trường EU, việc thể hiện lòng biết ơn đối với khách hàng và đối tác không chỉ giúp củng cố mối quan hệ mà còn tạo ra cơ hội phát triển mới. Ngành thủ công mỹ nghệ Việt Nam đã có những bước tiến đáng kể trong việc mở rộng thị trường, và sự hỗ trợ từ các bên liên quan là rất cần thiết.

1.1. Ý Nghĩa Của Lòng Cảm Ơn Trong Xuất Khẩu Hàng Thủ Công

Lòng cảm ơn không chỉ thể hiện sự tôn trọng mà còn là cách để xây dựng lòng tin với khách hàng. Việc cảm ơn khách hàng giúp tạo ra sự kết nối và tăng cường mối quan hệ lâu dài.

1.2. Cách Thể Hiện Lòng Cảm Ơn Đối Với Khách Hàng

Có nhiều cách để thể hiện lòng cảm ơn, từ việc gửi thư cảm ơn đến việc tổ chức các sự kiện tri ân. Những hành động này không chỉ tạo ấn tượng tốt mà còn giúp tăng cường sự trung thành của khách hàng.

II. Thách Thức Trong Xuất Khẩu Hàng Thủ Công Mỹ Nghệ Sang EU

Ngành thủ công mỹ nghệ Việt Nam đang đối mặt với nhiều thách thức khi xuất khẩu sang thị trường EU. Các rào cản kỹ thuật, tiêu chuẩn chất lượng và yêu cầu về bảo vệ môi trường là những vấn đề cần được giải quyết. Những thách thức này không chỉ ảnh hưởng đến khả năng cạnh tranh mà còn đến sự phát triển bền vững của ngành.

2.1. Rào Cản Kỹ Thuật Trong Thương Mại Quốc Tế

Rào cản kỹ thuật là một trong những yếu tố chính gây khó khăn cho hàng hóa Việt Nam khi vào thị trường EU. Các quy định về tiêu chuẩn chất lượng và an toàn sản phẩm cần được tuân thủ nghiêm ngặt.

2.2. Yêu Cầu Về Bảo Vệ Môi Trường

EU có những quy định khắt khe về bảo vệ môi trường, yêu cầu các sản phẩm phải thân thiện với môi trường. Điều này đặt ra thách thức lớn cho các doanh nghiệp trong ngành thủ công mỹ nghệ.

III. Phương Pháp Vượt Qua Rào Cản Kỹ Thuật Xuất Khẩu

Để vượt qua các rào cản kỹ thuật, các doanh nghiệp cần áp dụng những phương pháp hiệu quả. Việc nắm bắt thông tin về các tiêu chuẩn kỹ thuật và cải tiến quy trình sản xuất là rất quan trọng. Các giải pháp này không chỉ giúp doanh nghiệp đáp ứng yêu cầu mà còn nâng cao chất lượng sản phẩm.

3.1. Nắm Bắt Thông Tin Về Tiêu Chuẩn Kỹ Thuật

Doanh nghiệp cần thường xuyên cập nhật thông tin về các tiêu chuẩn kỹ thuật của EU để có thể điều chỉnh sản phẩm phù hợp. Việc này giúp giảm thiểu rủi ro khi xuất khẩu.

3.2. Cải Tiến Quy Trình Sản Xuất

Cải tiến quy trình sản xuất không chỉ giúp nâng cao chất lượng sản phẩm mà còn giảm chi phí. Doanh nghiệp cần đầu tư vào công nghệ và đào tạo nhân lực để đáp ứng yêu cầu của thị trường.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Trong Ngành Thủ Công Mỹ Nghệ

Việc áp dụng các giải pháp vượt qua rào cản kỹ thuật đã mang lại nhiều kết quả tích cực cho ngành thủ công mỹ nghệ. Các doanh nghiệp đã có thể mở rộng thị trường và tăng trưởng doanh thu. Những ứng dụng thực tiễn này không chỉ giúp doanh nghiệp phát triển mà còn góp phần vào sự phát triển chung của nền kinh tế.

4.1. Kết Quả Nghiên Cứu Về Xuất Khẩu Hàng Thủ Công

Nghiên cứu cho thấy rằng việc áp dụng các tiêu chuẩn kỹ thuật đã giúp tăng cường khả năng cạnh tranh của hàng hóa Việt Nam trên thị trường EU.

4.2. Tác Động Đến Doanh Thu Xuất Khẩu

Doanh thu từ xuất khẩu hàng thủ công mỹ nghệ đã tăng đáng kể nhờ vào việc cải thiện chất lượng sản phẩm và đáp ứng các yêu cầu của thị trường EU.

V. Kết Luận Về Định Hướng Phát Triển Ngành Thủ Công Mỹ Nghệ

Ngành thủ công mỹ nghệ cần có những định hướng phát triển rõ ràng để vượt qua các thách thức trong xuất khẩu. Việc cải tiến quy trình sản xuất, nâng cao chất lượng sản phẩm và xây dựng mối quan hệ tốt với khách hàng là những yếu tố quan trọng. Tương lai của ngành phụ thuộc vào khả năng thích ứng và đổi mới của các doanh nghiệp.

5.1. Định Hướng Phát Triển Bền Vững

Ngành cần hướng tới phát triển bền vững, đảm bảo chất lượng sản phẩm và bảo vệ môi trường. Điều này không chỉ giúp tăng cường uy tín mà còn tạo ra giá trị lâu dài.

5.2. Tương Lai Của Ngành Thủ Công Mỹ Nghệ

Tương lai của ngành thủ công mỹ nghệ sẽ phụ thuộc vào khả năng đổi mới và sáng tạo của các doanh nghiệp. Việc áp dụng công nghệ mới và cải tiến quy trình sản xuất sẽ là chìa khóa cho sự phát triển.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong tiến trình hội nhập kinh tế quốc tế, việc Việt Nam chính thức gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) vào tháng 11/2006 đã tạo điều kiện mở rộng thị trường xuất khẩu nhưng cũng đặt ra nhiều thách thức lớn. Khi các hàng rào thuế quan và hạn ngạch dần được dỡ bỏ theo lộ trình cam kết, các quốc gia nhập khẩu—đặc biệt là Liên minh Châu Âu (EU)—đã gia tăng sử dụng các biện pháp phi thuế quan, tiêu biểu là hàng rào kỹ thuật trong thương mại (TBT), nhằm bảo hộ sản xuất nội địa cũng như bảo vệ sức khỏe con người và môi trường.

Ngành thủ công mỹ nghệ (TCMN) Việt Nam là ngành kinh tế truyền thống, thuộc nhóm 10 ngành có kim ngạch xuất khẩu lớn nhất cả nước. Đến năm 2012, sản phẩm TCMN Việt Nam đã hiện diện tại 163 quốc gia và vùng lãnh thổ, đạt kim ngạch 1,6 tỷ USD (tăng 10% so với năm 2011). Tuy nhiên, các mặt hàng này thường xuyên đối mặt với nguy cơ bị từ chối nhập khẩu, trả về hoặc tiêu hủy nếu không đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật nghiêm ngặt từ thị trường EU.

Công ty TNHH mây tre xuất khẩu Chúc Sơn, tọa lạc tại làng nghề mây tre đan Phú Nghĩa (Hà Nội) với hơn 20 năm hoạt động sản xuất và xuất khẩu, đang gặp nhiều trở ngại trong việc duy trì và mở rộng thị phần sang EU do chưa đáp ứng toàn diện các rào cản kỹ thuật. Khóa luận tập trung giải quyết các nhiệm vụ và xác định phạm vi nghiên cứu cụ thể như sau:

• Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu:
  1. Hệ thống hóa cơ sở lý luận chung về rào cản kỹ thuật trong thương mại quốc tế và các quy định kỹ thuật của EU đối với mặt hàng thủ công mỹ nghệ.
  2. Phân tích thực trạng áp dụng các rào cản kỹ thuật của EU và đánh giá mức độ đáp ứng của Công ty TNHH mây tre xuất khẩu Chúc Sơn.
  3. Đề xuất hệ thống giải pháp và kiến nghị nhằm hỗ trợ công ty vượt qua rào cản kỹ thuật, thúc đẩy xuất khẩu sang thị trường EU.
• Đối tượng nghiên cứu: Tình hình áp dụng rào cản kỹ thuật của EU đối với mặt hàng thủ công mỹ nghệ và thực trạng đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật của Công ty TNHH mây tre xuất khẩu Chúc Sơn.
• Phạm vi nghiên cứu:
  • Phạm vi thời gian: Thu thập và phân tích dữ liệu hoạt động sản xuất kinh doanh giai đoạn 2009 – 2011.
  • Phạm vi không gian và nội dung: Hoạt động sản xuất, kinh doanh xuất khẩu và công tác vượt rào cản kỹ thuật đối với sản phẩm mây tre đan của Công ty TNHH mây tre xuất khẩu Chúc Sơn sang thị trường EU.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khung lý thuyết và các tiêu chuẩn áp dụng

Khóa luận xây dựng nền tảng nghiên cứu dựa trên các khái niệm chuyên ngành thương mại quốc tế và hệ thống tiêu chuẩn kỹ thuật quốc tế:

• Khái niệm và đặc điểm hàng thủ công mỹ nghệ: Sản phẩm được làm thủ công từ nguyên liệu tự nhiên (mây, tre, gỗ, gốm sứ), mang tính văn hóa bản địa. Phân loại thành 4 nhóm chính: nhóm sản phẩm gỗ, nhóm sản phẩm mây tre đan, nhóm gốm sứ mỹ nghệ, và nhóm hàng thêu.
• Hiệp định về Hàng rào kỹ thuật trong thương mại (Hiệp định TBT của WTO): Phân loại rào cản kỹ thuật thành 3 hình thức:
  • Quy định kỹ thuật: Văn bản có tính chất bắt buộc áp dụng đối với đặc tính sản phẩm, quy trình sản xuất hoặc bao bì, nhãn mác.
  • Tiêu chuẩn kỹ thuật: Tài liệu được công nhận bởi tổ chức tiêu chuẩn hóa, mang tính tự nguyện áp dụng.
  • Quy trình đánh giá sự phù hợp: Thủ tục kiểm tra, thử nghiệm, thanh tra và chứng nhận tính phù hợp của sản phẩm.
• Hệ thống quy định và tiêu chuẩn kỹ thuật liên quan của EU:
  • Luật hóa chất REACH (Registration, Evaluation, Authorisation and Restriction of Chemicals): Ban hành ngày 01/06/2007 (có hiệu lực từ 01/06/2008), quy định việc kiểm soát các chất có mức độ quan ngại rất cao (SVHC) với ngưỡng nồng độ trên 0,1% khối lượng sản phẩm.
  • Tiêu chuẩn ISO 9000: Bộ tiêu chuẩn quốc tế về hệ thống quản lý chất lượng do Tổ chức ISO ban hành.
  • Tiêu chuẩn ISO 14000: Bộ tiêu chuẩn quốc tế về hệ thống quản lý môi trường.
  • Tiêu chuẩn SA 8000: Bộ tiêu chuẩn về trách nhiệm xã hội do Tổ chức Trách nhiệm Xã hội Quốc tế (SAI) ban hành nhằm cải thiện điều kiện làm việc của người lao động.

Phương pháp nghiên cứu và nguồn dữ liệu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp luận duy vật biện chứng kết hợp các phương pháp nghiên cứu cụ thể:

• Phương pháp thu thập dữ liệu và khảo sát: Quan sát thực tế quy trình sản xuất, thực hiện phỏng vấn và lập phiếu điều tra trắc nghiệm đối với 5 cán bộ nhân viên thuộc bộ phận quản lý và xuất nhập khẩu của công ty.
• Phương pháp thống kê và xử lý số liệu: Thống kê doanh thu, kim ngạch xuất khẩu và cơ cấu thị trường.
• Phương pháp so sánh, phân tích, tổng hợp: Đối chiếu thực trạng sản xuất của công ty với các yêu cầu kỹ thuật của EU để chỉ ra các khoảng trống cần hoàn thiện.
• Nguồn dữ liệu: Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh của Công ty TNHH mây tre xuất khẩu Chúc Sơn (2009 – 2011), tài liệu nội bộ năm 2012 của công ty, số liệu thống kê ngành TCMN năm 2012 của Tổng cục Thống kê và tài liệu nghiên cứu thị trường EU (Nhân Trí, 2010).

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Tổng quan của vấn đề nghiên cứu

Chương 1 làm rõ tính cấp thiết của đề tài trong bối cảnh xuất khẩu TCMN Việt Nam sang EU gặp nhiều thách thức về rào cản kỹ thuật. Tác giả tổng quan các công trình nghiên cứu trước đây tại Đại học Thương mại liên quan đến đề tài vượt rào cản kỹ thuật sang EU, gồm: công trình nghiên cứu ngành gỗ của Nguyễn Thị Nga (2010) tại Công ty TNHH Tiến Đạt; nghiên cứu hàng TCMN của Nguyễn Thị Hải (2011) tại TOCONTAP Sài Gòn JSC (Chi nhánh Hà Nội); và nghiên cứu hàng TCMN của Nguyễn Thái Hà (2012) tại Công ty Cổ phần XNK Mỹ Nghệ Thăng Long. Ngoài ra, tác giả cũng đề cập một đề tài nghiên cứu về ứng dụng thương mại điện tử tại chính Công ty Chúc Sơn của Đại học Ngoại thương. Điểm khác biệt của khóa luận là tập trung chuyên sâu vào giải pháp vượt rào cản kỹ thuật đối với sản phẩm mây tre đan tại Công ty Chúc Sơn giai đoạn 2009 – 2011.

Chương 2: Cơ sở lý luận của rào cản kỹ thuật đối với mặt hàng thủ công mỹ nghệ xuất khẩu sang thị trường EU

Chương 2 trình bày các khái niệm về hàng TCMN, cấu trúc Hiệp định TBT và phân tích tác động hai chiều của rào cản kỹ thuật:

• Đối với quốc gia nhập khẩu: Bảo vệ người tiêu dùng, bảo vệ môi trường (quy định bao bì, hóa chất, chứng chỉ rừng) và bảo hộ sản xuất trong nước.
• Đối với quốc gia xuất khẩu: Gia tăng áp lực cạnh tranh, tăng chi phí đầu tư công nghệ, thử nghiệm, gặp khó khăn do sự không thống nhất tiêu chuẩn giữa các thị trường nhưng cũng tạo điều kiện nâng cao tính dự báo nếu chủ động cập nhật.

Chương này cũng phân tích chi tiết các yêu cầu kỹ thuật trọng tâm của EU gồm quy định REACH về kiểm soát hóa chất độc hại, các yêu cầu của hệ thống quản lý ISO 9000, ISO 14000 và 9 nhóm điều khoản của tiêu chuẩn trách nhiệm xã hội SA 8000 (lao động trẻ em, lao động cưỡng bức, an toàn sức khỏe, tự do nghiệp đoàn, phân biệt đối xử, kỷ luật, giờ làm việc, tiền lương và hệ thống quản lý).

Chương 3: Phân tích thực trạng của hàng rào kỹ thuật của EU đối với mặt hàng thủ công mỹ nghệ của công ty TNHH mây tre xuất khẩu Chúc Sơn

Chương 3 khái quát về Công ty TNHH mây tre xuất khẩu Chúc Sơn: tiền thân là xí nghiệp thành lập năm 1991, chính thức thành lập công ty TNHH năm 2001 với vốn điều lệ ban đầu 4 tỷ đồng, diện tích mặt bằng 6.000 m², quy mô khoảng 60 nhân sự và mạng lưới 50 đại lý vệ tinh tại các tỉnh (Thanh Hóa, Ninh Bình, Thái Bình...).

Về hoạt động kinh doanh:

• Doanh thu năm 2010 đạt mức tăng 4,1% so với năm 2009 (tăng 647.009.000 VNĐ), nhưng đến năm 2011 sụt giảm 9,5% (giảm 1.787.000.000 VNĐ) do ảnh hưởng của khủng hoảng nợ công châu Âu và thiên tai tại Nhật Bản.
• Xuất khẩu trực tiếp chỉ chiếm khoảng 1/3 doanh thu (năm 2011 đạt khoảng 4,8 tỷ VNĐ), 2/3 còn lại là bán buôn cho các doanh nghiệp đầu mối xuất nhập khẩu trong nước.
• Thị trường Nhật Bản chiếm tỷ trọng bình quân 37,42% (giảm mạnh năm 2011); thị trường EU tăng trưởng về tỷ trọng, trong đó Ba Lan là thị trường lớn nhất, tiếp theo là Italy và Đức. Tổng giá trị xuất khẩu sang EU năm 2010 tăng 12,54% so với năm 2009, năm 2011 giảm nhẹ 2,16% so với năm 2010.

Chỉ tiêu nghiên cứu	Thực trạng tại Công ty Chúc Sơn	Đánh giá mức độ đáp ứng quy định EU
Quy định REACH	Không dùng lưu huỳnh, borax, oxit kẽm; dùng oxy già tẩy trắng; dùng sơn PU/NC; keo dán mua từ cơ sở nhỏ chưa kiểm tra Formaldehyde định kỳ.	Đáp ứng một phần; còn nguy cơ Formaldehyde vượt ngưỡng 3,5 mg/m²h và mùi sơn dung môi bị đối tác phàn nàn.
Tiêu chuẩn ISO 9000 & ISO 14000	Chưa đạt chứng nhận do chi phí đào tạo/tư vấn (2.500–7.000 USD) và phí chứng nhận (2.000–5.000 USD) vượt khả năng tài chính.	Chưa có chứng nhận; mới áp dụng một số biện pháp kiểm soát nội bộ và xử lý sơ bộ rác/nước thải.
Tiêu chuẩn SA 8000	Không sử dụng lao động dưới 16 tuổi; làm việc 40h/tuần (nghỉ thứ 7, CN); không làm thêm giờ; khám sức khỏe 1 lần/năm; lương TB năm 2011 ~150 USD/tháng.	Tuân thủ đầy đủ các tiêu chí thực tế về lao động theo quy định nhưng chưa tiến hành đánh giá cấp chứng chỉ chính thức.
Khảo sát nhân sự (n=5)	5/5 ý kiến nhận định TBT của EU khắt khe nhất; 4/5 ý kiến cho biết nguồn thông tin TBT hoàn toàn phụ thuộc vào đối tác cung cấp.	Thể hiện tính bị động cao trong công tác nắm bắt quy chuẩn kỹ thuật.

Tác giả chỉ rõ các hạn chế: tiếp nhận thông tin thụ động, nguy cơ dư lượng Formaldehyde vượt chuẩn, thiếu chứng nhận ISO khiến công ty khó ký kết hợp đồng lớn, và đội ngũ cán bộ xuất nhập khẩu chưa được đào tạo chuyên sâu về kỹ thuật rào cản thương mại.

Chương 4: Định hướng phát triển và đề xuất giải pháp vượt rào cản kỹ thuật đối với mặt hàng thủ công mỹ nghệ xuất khẩu sang thị trường EU của công ty TNHH mây tre xuất khẩu Chúc Sơn

Chương 4 phân tích xu thế bảo hộ kỹ thuật ngày càng tăng của EU và đưa ra các định hướng, giải pháp và kiến nghị cụ thể:

• Giải pháp nội bộ doanh nghiệp:
  • Nắm bắt thông tin: Thiết lập kênh theo dõi thông tin từ cổng thông tin TBT của EU, cơ quan xúc tiến thương mại của Chính phủ, Hiệp hội làng nghề và chủ động yêu cầu tiêu chuẩn kỹ thuật sớm từ đối tác nhập khẩu.
  • Đáp ứng tiêu chuẩn REACH: Chuyển đổi sang nhà cung cấp keo dán có chứng nhận thử nghiệm (test report) hàm lượng Formaldehyde đạt chuẩn dưới 3,5 mg/m²h; nghiên cứu thay thế sơn gốc dầu bằng các chất phủ thân thiện với môi trường.
  • Lộ trình ISO: Xây dựng kế hoạch từng bước áp dụng hệ thống quản lý ISO 9000 và ISO 14000; thành lập ban chỉ đạo chất lượng nội bộ trước khi đăng ký cấp chứng nhận chính thức.
  • Đào tạo nhân lực: Cử cán bộ phòng xuất nhập khẩu tham gia các khóa đào tạo chuyên sâu về quy định TBT; tổ chức thi đua tay nghề và sáng kiến cải tiến kỹ thuật xử lý nguyên liệu cho công nhân sản xuất.
• Kiến nghị đối với Nhà nước:
  • Đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến pháp luật TBT thông qua các cơ quan quản lý và phương tiện truyền thông chuyên ngành.
  • Hỗ trợ nguồn vốn vay ưu đãi để các doanh nghiệp vừa và nhỏ đầu tư đổi mới công nghệ, dây chuyền sản xuất.
  • Đàm phán mở rộng thỏa thuận công nhận lẫn nhau (MRA) về quy trình kiểm định chất lượng với các tổ chức quốc tế nhằm giảm chi phí chứng nhận cho doanh nghiệp.
  • Quy hoạch và hỗ trợ đào tạo kỹ thuật tập trung cho các làng nghề TCMN.
• Kiến nghị đối với Hiệp hội Làng nghề Thủ công mỹ nghệ Việt Nam (Vietcraft):
  • Xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu và website cập nhật cảnh báo TBT tại các thị trường xuất khẩu.
  • Phối hợp với Tổng cục Dạy nghề tổ chức các lớp tập huấn kỹ thuật sản xuất sạch cho thợ thủ công.
  • Thành lập trung tâm nghiên cứu và phát triển (R&D) chuyên ngành TCMN nhằm hỗ trợ xử lý kỹ thuật vật liệu.
  • Tổ chức các đoàn doanh nghiệp tham gia hội chợ thương mại tại EU để nắm bắt thị hiếu và quy chuẩn thực tế.

Kết quả và đóng góp

• Kết quả dữ liệu thực tế: Khóa luận đã hệ thống hóa toàn diện các số liệu sản xuất kinh doanh và xuất khẩu của Công ty Chúc Sơn giai đoạn 2009 – 2011, phản ánh cơ cấu thị trường xuất khẩu với sự dịch chuyển sang EU (Ba Lan chiếm ưu thế) và tỷ trọng xuất khẩu trực tiếp còn hạn chế ở mức 1/3 tổng doanh thu.
• Đánh giá mức độ tuân thủ TBT: Phân tích rõ khả năng thực tế của doanh nghiệp: đáp ứng tốt quy định SA 8000 và các yêu cầu cơ bản về không sử dụng chất cấm (lưu huỳnh, borax, oxit kẽm), nhưng gặp điểm nghẽn ở việc kiểm soát Formaldehyde trong keo dán và rào cản chi phí đăng ký chứng nhận ISO 9000 / ISO 14000 (tổng chi phí tư vấn và chứng nhận từ 4.500 đến 12.000 USD).
• Hệ thống giải pháp mang tính ứng dụng: Đưa ra hệ thống giải pháp 3 cấp độ (Doanh nghiệp – Hiệp hội Vietcraft – Cơ quan quản lý Nhà nước) giải quyết trực tiếp các vấn đề về thông tin, chất lượng kỹ thuật nguyên phụ liệu và năng lực nhân sự.
• Đóng góp học thuật: Làm rõ mối liên hệ giữa các tiêu chuẩn kỹ thuật khắt khe của EU (REACH, ISO, SA 8000) đối với mô hình sản xuất mây tre đan tại một doanh nghiệp vừa và nhỏ thuộc làng nghề truyền thống miền Bắc, bổ sung dữ liệu thực nghiệm cho chuyên ngành Thương mại Quốc tế.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế của đề tài:
  • Dữ liệu khảo sát định lượng chỉ thực hiện trên mẫu nhỏ gồm 5 cán bộ nhân viên thuộc công ty do giới hạn về quy mô nhân sự quản lý tại doanh nghiệp.
  • Phạm vi số liệu thứ cấp dừng lại ở giai đoạn 2009 – 2011, chưa phản ánh các biến động chính sách thương mại và quy chuẩn kỹ thuật mới của EU sau năm 2012.
  • Nghiên cứu tập trung vào một đơn vị cụ thể (Công ty Chúc Sơn), chưa thực hiện khảo sát so sánh chéo với các doanh nghiệp mây tre đan khác trong cùng làng nghề Phú Nghĩa.
• Hướng nghiên cứu mở rộng: Mở rộng nghiên cứu so sánh năng lực vượt rào cản TBT của các cụm doanh nghiệp làng nghề mây tre đan phía Bắc và cập nhật các quy định mới của EU liên quan đến chứng chỉ nguồn gốc nguyên liệu và kinh tế tuần hoàn.

Giá trị tham khảo

• Đối với sinh viên và người nghiên cứu: Cung cấp tài liệu tham khảo cụ thể về phương pháp phân tích thực trạng rào cản kỹ thuật (TBT, REACH, ISO, SA 8000) đối với hàng hóa xuất khẩu truyền thống trong ngành Thương mại Quốc tế và Kinh tế Đối ngoại.
• Đối với doanh nghiệp sản xuất và xuất khẩu mây tre đan: Các phân tích về quy trình kiểm soát hóa chất tẩy trắng, sơn phủ PU/NC, nồng độ Formaldehyde trong keo ép và bảng kiểm soát lao động theo tiêu chuẩn SA 8000 có thể áp dụng trực tiếp vào hoạt động sản xuất thực tế.

Câu hỏi thường gặp

1. Doanh thu và tỷ trọng xuất khẩu trực tiếp của Công ty Chúc Sơn trong giai đoạn 2009 – 2011 đạt mức nào?

Trong giai đoạn 2009 – 2011, doanh thu công ty năm 2010 tăng 4,1% so với năm 2009, nhưng năm 2011 giảm 9,5% do ảnh hưởng suy thoái kinh tế. Xuất khẩu trực tiếp cho đối tác nước ngoài chỉ chiếm khoảng 1/3 doanh thu (năm 2011 đạt khoảng 4,8 tỷ VNĐ), 2/3 doanh thu còn lại đến từ bán buôn cho các doanh nghiệp xuất nhập khẩu nội địa.

2. Quy định REACH của EU ảnh hưởng trực tiếp đến những công đoạn nào trong quy trình sản xuất mây tre đan tại công ty?

Quy định REACH tác động đến 3 công đoạn chính:

• Xử lý chống mối mọt và làm trắng: Cấm sử dụng lưu huỳnh, borax và oxit kẽm; cho phép sử dụng oxy già với tỷ lệ thích hợp.
• Sơn phủ sản phẩm: Hạn chế sơn dung môi gốc dầu (PU, NC) do mùi và yêu cầu kiểm soát hàm lượng kim loại nặng.
• Nhúng keo định hình: Bắt buộc kiểm soát hàm lượng Formaldehyde giải phóng dưới ngưỡng 3,5 mg/m²h.

3. Thực trạng áp dụng tiêu chuẩn trách nhiệm xã hội SA 8000 tại Công ty Chúc Sơn như thế nào?

Công ty đáp ứng tốt các điều khoản thực tế của SA 8000: không sử dụng lao động dưới 16 tuổi, không có lao động cưỡng bức, công nhân làm việc 40 giờ/tuần (nghỉ thứ 7 và Chủ nhật, không làm đêm/thêm giờ), khám sức khỏe định kỳ 1 năm/lần và mức lương bình quân năm 2011 đạt khoảng 150 USD/tháng. Tuy nhiên, công ty chưa đăng ký cấp chứng chỉ chính thức do chi phí cao.

4. Chi phí ước tính để thực hiện tư vấn và chứng nhận ISO 9000 và ISO 14000 được văn bản nêu là bao nhiêu?

Theo tính toán trong khóa luận, chi phí đào tạo và tư vấn cho các bộ tiêu chuẩn này dao động từ 2.500 USD đến 7.000 USD, và phí đánh giá cấp chứng nhận dao động từ 2.000 USD đến 5.000 USD.

5. Khảo sát nội bộ 5 cán bộ nhân viên công ty phản ánh vấn đề gì lớn nhất trong việc đối phó với rào cản kỹ thuật?

Kết quả khảo sát cho thấy 100% (5/5) ý kiến đánh giá rào cản kỹ thuật của EU là khắt khe nhất và làm sụt giảm doanh số; 80% (4/5) cán bộ cho biết thông tin về tiêu chuẩn kỹ thuật hoàn toàn do đối tác nhập khẩu cung cấp, dẫn đến việc công ty luôn ở thế bị động khi có thay đổi quy chuẩn.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của sinh viên Đặng Thu Trang đã hệ thống hóa các vấn đề lý luận về rào cản kỹ thuật trong thương mại quốc tế và phân tích thực trạng đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe của EU (REACH, ISO 9000, ISO 14000, SA 8000) tại Công ty TNHH mây tre xuất khẩu Chúc Sơn giai đoạn 2009 – 2011. Nghiên cứu chỉ ra các hạn chế cốt lõi của doanh nghiệp về tính bị động trong tiếp cận thông tin, rủi ro dư lượng hóa chất và khó khăn tài chính khi chuẩn hóa hệ thống quản lý chất lượng. Trên cơ sở đó, tác giả đã xây dựng hệ thống giải pháp đồng bộ kết hợp nỗ lực nội tại của doanh nghiệp cùng các kiến nghị hỗ trợ từ phía Nhà nước và Hiệp hội Vietcraft nhằm thúc đẩy xuất khẩu bền vững mặt hàng mây tre đan sang thị trường EU.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Tổng quan của vấn đề nghiên cứu. - Chương 2: Cơ sở lý luận của rào cản kỹ thuật đối với mặt hàng thủ công mỹ nghệ xuất khẩu sang thị trường EU. - Chương 3: Thực trạng tình hình áp dụng các rào cản kỹ thuật của thị trường EU đối với mặt hàng thủ công mỹ nghệ xuất khẩu tại công ty TNHH mây tre xuất khẩu Chúc Sơn. Chương 4: Định hướng phát triển và đề xuất giải pháp vượt rào cản kỹ thuật cho mặt hàng thủ công mỹ nghệ xuất khẩu sang thị trường EU của công ty TNHH mây tre xuất khẩu Chúc Sơn.

SVTH: Đặng Thu Trang 4 GVHD: ThS. Đặng Diệu Thúy Luan van Khóa luận tốt nghiệp Khoa Thương Mại Quốc Tế Chương 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA RÀO CẢN KỸ THUẬT ĐỐI VỚI MẶT HÀNG THỦ CÔNG MỸ NGHỆ XUẤT KHẨU SANG THỊ TRƯỜNG EU. Một số khái niệm cơ bản. Khái niệm về hàng thủ công mỹ nghệ.

Việt Nam là một quốc gia đã hình thành và phát triển từ hàng ngàn năm trước, ban đầu gắn liền với hoạt động nông nghiệp và sản xuất nông thôn. Sau đó có một số bộ phận dân cư liên kết với nhau tạo thành các phường hội sản xuất một số mặt hàng thủ công như dệt vải, đúc đồng, mỹ nghệ, … từ đó các nghề được lan truyền và phát triển thành làng nghề. Thủ công mỹ nghệ là một ngành có truyền thống từ lâu đời, truyền thống đó gắn liền với tên những làng nghề, phố nghề và được biểu hiện bằng những sản phẩm thủ công với những nét độc đáo, tinh xảo, hoàn mỹ. Hàng thủ công mỹ nghệ là những vật trang trí, đồ dùng gia đình chủ yếu được sản xuất thủ công từ bàn tay khéo léo của người lao động từ những nguyên liệu có sẵn trong thiên nhiên như mây, tre, gỗ, gốm sứ,…Sản phẩm thủ công mỹ nghệ là những sản phẩm mang tính truyền thống và độc đáo của từng vùng, có giá trị chất lượng cao, vừa là hàng hoá, vừa là sản phẩm văn hoá, nghệ thuật, mỹ thuật, thậm chí có thể trở thành di sản văn hoá của dân tộc, mang bản sắc văn hoá của vùng lãnh thổ hay quốc gia sản xuất ra chúng.

Phân loại và đặc điểm hàng thủ công mỹ nghệ. Hàng thủ công mỹ nghệ được chia làm 4 nhóm sau: - Nhóm sản phẩm làm từ gỗ. Gỗ là một dạng tồn tại vật chất có cấu tạo chủ yếu từ các thành phần cơ bản như: xenluloza (40-50%), hemixenluloza (15-25%), lignin (15-30%) và một số chất khác. Những loại gỗ được sử dụng làm hàng thủ công mỹ nghệ thường là gỗ nhóm 1.

Tiêu chuẩn chính của các loại gỗ trong nhóm này là gỗ có màu sắc, hương vị thơm. Ưu điểm của gỗ là cách điện, cách nhiệt, có vân thớ đẹp, dễ nhuộm màu, dễ trang sức bề mặt,… SVTH: Đặng Thu Trang 5 GVHD: ThS. Đặng Diệu Thúy Luan van Khóa luận tốt nghiệp Khoa Thương Mại Quốc Tế - Nhóm sản phẩm làm từ mây, tre đan. Mây tre đan là những loại cây rất phổ biến ở những làng quê Việt Nam nên được sử dụng rất nhiều để sản xuất hàng thủ công mỹ nghệ như lẵng hoa, giỏ, vật dụng trong gia đình,…Các sản phẩm thủ công mỹ nghệ làm từ mây, tre đan có đặc điểm là bền chắc, mềm mại và đẹp.

Đa phần các vật dụng làm bằng mây tre đan là nguyên liệu tự nhiên, không bị rách hay vỡ khi bị rơi hay cọ xát nên rất an toàn, việc bảo quản cũng khá đơn giản. - Nhóm sản phẩm gốm sứ mỹ nghệ. Tại Việt Nam có rất nhiều làng nghề gốm sứ nổi tiếng như Bát Tràng, Chu Đậu, Đông Triều,….