Đặt vấn đề Trong những năm gần đây cùng với sự phát triển vượt bậc của nền kinh tế thế giới, nền kinh tế Việt Nam cũng có những chuyển biến mạnh mẽ do có sự đổi mới từ nền kinh tế tập trung sang nền kinh tế thị trường nhiều thành phần. Kinh tế thị trường xuất hiện với những ưu điểm vượt bậc đã tạo cho nền kinh tế đất nước nói chung và các doanh nghiệp nói riêng nhiều cơ hội phát triển mới. Các doanh nghiệp muốn tồn tại, đứng vững và phát triển đòi hỏi phải có phương án sản xuất kinh doanh đạt hiệu quả kinh tế. Để thực hiện được điều đó doanh nghiệp phải tiến hành đồng bộ các biện pháp quản lý mọi yếu tố có liên quan đến hoạt động sản xuất kinh doanh, kế toán là một công cụ đắc lực cho công tác quản lý các hoạt động của doanh nghiệp, kiểm tra việc sử dụng tài sản, vật tư, tiền vốn nhằm đảm bảo tính năng động, sáng tạo tự chủ trong sản xuất kinh doanh, tính toán và xác định hiệu quả kinh tế.
Nguyên vật liệu là một trong những yếu tố chính trong quá trình sản xuất của doanh nghiệp, đó là thành phần chính cấu thành lên sản phẩm, thường chiếm tỷ trọng lớn trong giá thành sản phẩm và là kết quả của quá trình sản xuất. Để quá trình sản xuất diễn ra bình thường, các doanh nghiệp cần có kế hoạch mua và dự trữ các loại vật tư một cách hợp lý, phải có một quá trình quản lý chặt chẽ toàn diện đối với vật liệu từ khâu cung cấp cả về số lượng, chủng loại, chất lượng và thời hạn cung cấp để đảm bảo hoạt động bình thường của quá trình sản xuất kinh doanh. Vì vậy, kế toán nguyên vật liệu có ý nghĩa vô cùng quan trọng trong công tác hạch toán kế toán, thông qua các thông tin số liệu trên sổ sách do kế toán cung cấp nhà quản lý có thể nắm bắt được tình hình hoạt động của doanh nghiệp, đánh giá được thực trạng của doanh nghiệp mình từ đó tìm cách đổi mới, đề ra phương pháp 1 quản lý kinh doanh, tiết kiệm chi phí hạ giá thành sản phẩm và đưa ra những quyết định mang lại lợi ích tối ưu cho doanh nghiệp. Công ty Cổ phần Vinpro Hà Nội là một doanh nghiệp chuyên chế biến các loại đồ uống từ các loại nguyên liệu tự nhiên.
Bởi vậy quá trình sản xuất kinh doanh của Công ty mang tính chất đặc thù, sản phẩm sản xuất đa dạng về số lượng, chủng loại, mẫu mã dẫn đến việc quản lý nguyên vật liệu rất phức tạp. Việc quản lý nguyên vật liệu tương đối chặt chẽ nhưng đôi khi vẫn còn những tồn tại, hạn chế, gây lãng phí. Xuất phát từ đặc điểm sản xuất kinh doanh của công ty nên việc tổ chức công tác kế toán nói chung và công tác kế toán nguyên vật liệu nói riêng là một việc làm hết sức quan trọng và cần thiết, nó ảnh hưởng tích cực đến kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh của công ty, từ đó tạo điều kiện mở rộng quy mô, tăng năng suất lao động. Do đó tổ chức tốt công tác kế toán nguyên vật liệu là một việc làm cần thiết và quan trọng để thúc đẩy quá trình sản xuất kinh doanh có hiệu quả.
Xuất phát từ lý luận và thực tiễn trên, nhận thức được tầm quan trọng của kế toán nguyên vật liệu, đồng thời qua một thời gian học tập và tìm hiểu trên cơ sở vận dụng những kiến thức đã học và tích luỹ trong nhà trường em đã quyết định lựa chọn đề tài: “Hoàn thiện kế toán nguyên vật liệu tại Công ty Cổ phần Vinpro Hà Nội” làm đề tài khoá luận tốt nghiệp. Mục tiêu nghiên cứu 1.1 Mục tiêu chung Trên cơ sở phân tích thực trạng kế toán nguyên vật liệu của Công ty Cổ phần Vinpro Hà Nội trong thời gian vừa qua. Từ đó đề xuất một số giải pháp nhằm hoàn thiện kế toán nguyên vật liệu- công cụ dụng cụ của Công ty Cổ phần Vinpro Hà Nội trong thời gian tới.2 Mục tiêu cụ thể Góp phần hệ thống hoá cơ sở lý luận và thực tiễn về kế toán nguyên vật liệu của doanh nghiệp. Phân tích, đánh giá thực trạng kế toán nguyên vật liệu của Công ty Cổ phần Vinpro Hà Nội trong thời gian qua.
Đề xuất một số giải pháp nhằm hoàn thiện kế toán nguyên vật liệu của Công ty Cổ phần Vinpro trong thời gian tới.3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 1.1 Đối tượng nghiên cứu Nghiên cứu về kế toán nguyên vật liệu tại Công ty Cổ phầnVinpro.2 Phạm vi nghiên cứu 1.1 Phạm vi không gian Đề tài được thực hiện tại Công ty Cổ phần Vinpro Hà Nội, địa chỉ: Số 82/310 Nguyễn Văn Cừ, Phường Bồ Đề,Quận Long Biên ,Thành phố Hà Nội 1.2 Phạm vi thời gian Đề tài được nghiên cứu từ ngày 10/08/2020 đến ngày 11/01/2021. Số liệu sử dụng trong đề tài được thu thập qua 3 năm 2017-2019 1.3 Phạm vi nội dung Kế toán nguyên vật liệu tại Công ty Cổ phầnVinpro Hà Nội. 3 PHẦN 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 2.1 Tổng quan tài liệu 2.1 Một số vấn đề lý luận về nguyên vật liệu 2.1 Khái niệm và đặc điểm nguyên vật liệu Khái niệm nguyên vật liệu Mỗi doanh nghiệp muốn sản xuất kinh doanh hiệu quả thì phải chú trọng nhiều yếu tố, nhóm yếu tố quan trọng đầu tiên là yếu tố đầu vào, trong đó nguyên vật liệu là yếu tố đáng chú ý nhất vì nguyên vật liệu là yếu tố trực tiếp cấu tạo nên thực thể của sản phẩm. Thiếu nguyên vật liệu thì quá trình sản suất sẽ bị gián đoạn hoặc không thực hiện được.
Theo Chuẩn mực kế toán Việt Nam số 02 – Hàng tồn kho: nguyên vật liệu là một bộ phận của hàng tồn kho, sử dụng trong quá trình sản xuất, kinh doanh hoặc cung cấp dịch vụ, nó bao gồm cả vật liệu tồn kho, vật liệu gửi đi gia công chế biến và đã mua đang đi đường. Theo Ngô Thế Chi ( 2010 ) nguyên vật liệu trong doanh nghiệp là những đối tượng lao động mua ngoài hoặc tự chế biến dùng cho mục đích sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. Đặc điểm nguyên vật liệu Một trong ba yếu tố cơ bản của quá trình sản xuất là nguyên vật liệu, là cơ sở vật chất cơ bản cấu thành nên sản phẩm, nguyên vật liệu có những đặc điểm khác với tài sản khác. Trong quá trình tham gia vào quá trình hoạt động sản xuất kinh doanh, vật liệu chỉ tham gia vào một chu kỳ sản xuất và biến đổi hình thái vật chất ban đầu và cấu thành lên thực thể của sản phẩm.
Về mặt giá trị: Giá trị của nguyên vật liệu khi đưa vào sản xuất thường có xu hướng tăng lên khi nguyên vật liệu đó cấu thành lên sản phẩm. 4 Về mặt hình thái: Khi đưa vào quá trình sản xuất thì nguyên vật liệu thay đổi về hình thái và sự thay đổi này phụ thuộc hoàn toàn vào hình thái vật chất mà sản phẩm nguyên vật liệu tạo ra. Giá trị sử dụng: Khi sử dụng nguyên vật liệu dùng để sản xuất thì nguyên vật liệu đó sẽ tạo thêm những giá trị sử dụng khác. Trong quá trình tham gia vào quá trình sản xuất, giá trị vật liệu sẽ dịch chuyển hết một lần vào chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm.
Nguyên vật liệu là những tài sản lưu động thuộc nhóm hàng tồn kho, NVL tham gia vào giai đoạn đầu của quá trình SXKD để hình thành nên sản phẩm mới.2 Vai trò của nguyên vật liệu Những đặc điểm của nguyên vật liệu trên xuất phát điểm quan trọng cho công tác tổ chức hạch toán nguyên vật liệu từ khâu tính giá, hạch toán và hạch toán chi tiết. Đối với từng doanh nghiệp, tùy thuộc vào lĩnh vực kinh doanh mà nguyên vật liệu có vai trò cụ thể. Song nhìn chung, với vị trí là một trong ba yếu tố đầu vào không thể thiếu của quá trình sản xuất. Việc sử dụng các loại nguyên vật liệu khác nhau vào quá trình sản xuất ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng sản phẩm và do đó ảnh hưởng đến chi phí, doanh thu và lợi nhuận của doanh nghiệp.
Đối với các doanh nghiệp nhìn chung thì nguyên vật liệu có những vai trò nhất định như sau: • Nguyên vật liệu là một trong ba yếu tố đầu vào của quá trình sản xuất trong doanh nghiệp, là một trong các yếu tố tham gia hình thành nên chi phí sản xuất kinh doanh, chi phí nguyên vật liệu là một bộ phận của giá thành sản phẩm. Từ đó doanh nghiệp có thể xác định kết quả kinh doanh cuối kỳ của doanh nghiệp. • Nguyên vật liệu là một loại hàng tồn kho được dự trữ để đáp ứng cho nhu cầu của quá trình sản xuất trong kỳ của doanh nghiệp. Nguyên vật liệu là thành phần thuộc về vốn lưu động.
Giá trị nguyên vật liệu trong kho cuối niên độ không chỉ là giá trị được thể hiện trên báo cáo tài chính mà nó còn là chỉ tiêu để đánh giá khả năng hoạt động của doanh nghiệp thông qua chỉ tiêu “ Vòng quay vốn lưu động “. Nếu quá trình 5 thu mua, dự trữ và xuất dùng nguyên vật liệu được phối hợp nhịp nhàng, hiệu quả sẽ làm tăng nhanh vòng quay của vốn. Những đặc điểm trên đây là căn cứ cho công tác tổ chức hạch toán nguyên vật liệu từ khâu tính giá, hạch toán chi tiết đến hạch toán tổng hợp nguyên vật liệu trong doanh nghiệp. Từ những đặc điểm trên ta thấy vật liệu có tầm quan trọng không chỉ trong quá trình sản xuất mà còn ảnh hưởng không nhỏ đến hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp.
Do đó đòi hỏi doanh nghiệp phải quản lý chặt chẽ vật liệu ở tất cả các khâu, từ thu mua đến khâu sử dụng sản xuất ra sản phẩm.3 Yêu cầu quản lý nguyên vật liệu Nguyên vật liệu là một yếu tố không thể thiếu trong quá trình sản xuất kinh doanh ở các doanh nghiệp. Giá trị nguyên vật liệu thường chiếm tỷ trọng lớn trong trong tổng chi phí sản xuất kinh doanh. Vì vậy quản lý tốt khâu thu mua, dự trữ và sử dụng vật liệu là điều kiện để đảm bảo chất lượng sản phẩm, tiết kiệm chi phí, giảm giá thành, tăng lợi nhuận cho doanh nghiệp. Nhiệm vụ chủ yếu ở từng khâu như sau: • Khâu thu mua: Cần lập kế hoạch thu mua để đảm bảo doanh nghiệp luôn có nguồn cung cấp nguyên vật liệu với số lượng lớn, chất lượng tốt và giá cả ổn định hợp lý.
Quản lý tốt quá trình vận chuyển nguyên vật liệu chống thất thoát, hao hụt, giảm chất lượng trong quá trình vận chuyển.