Lêi më ®Çu C«ng t¸c ph©n phèi thu nhËp lµ mét trong nh÷ng chøc n¨ng quan träng trong qu¶n lý c¸c ho¹t ®éng kinh doanh ë c¸c doanh nghiÖp hiÖn nay. Nã cã quan hÖ mËt thiÕt víi c¸c ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh. TiÒn l¬ng lµ mét yÕu tè chi phÝ s¶n xuÊt quan träng, lµ mét bé phËn cÊu thµnh gi¸ thµnh s¶n phÈm cña doanh nghiÖp nhng l¹i lµ nguån thu nhËp chñ yÕu cña ngêi lao ®éng. c«ng t¸c ph©n phèi thu nhËp ph¶I tu©n theo nh÷ng nguyªn t¾c vµ nh÷ng chÝnh s¸ch, chÕ ®é ®èi víi ngêi lao ®éng V× vËy, trong doanh nghiÖp viÖc x©y dùng thang l¬ng, b¶ng l¬ng,quü l¬ng, ®Þnh møc lao ®éng,lùa chän c¸c h×nh thøc tr¶ l¬ng phï hîp ®¶m b¶o sù ph©n phèi c«ng b»ng cho ngêi lao ®éng trong qu¸ tr×nh lµm viÖc,lµm cho tiÒn l¬ng thùc sù lµ ®éng lùc cho ngêi lao ®éng lµm viÖc tèt h¬n, kh«ng ngõng ®¶m b¶o ®êi sèng vËt chÊt vµ tinh thÇn cña ngêi lao ®éng vµ gia ®×nh hä lµ mét viÖc cÇn thiÕt vµ cÊp b¸ch.
Trªn c¬ së lý luËn trªn vµ thùc tËp thu thËp ®îc trong qu¸ tr×nh thùc tËp t¹i C«ng ty §iÖn lùc Hµ Néi nªn em ®· chän ®Ò tµi “Mét sè biÖn ph¸p nh»m hoµn thiÖt c«ng t¸c ph©n phèi thu nhËp t¹i c«ng ty ®iÖn lùc Hµ Néi” Víi môc ®Ých dïng nh÷ng vÊn ®Ò lý luËn vÒ tiÒn l¬ng,tiÒn thëng em ph©n tÝch vµ ®¸nh gi¸© t×nh h×nh ph©n phèi thu nhËp t¹i C«ng ty ®iÖn lùc Hµ Néi, tõ ®ã t×m ra nh÷ng mÆt m¹nh cÇn ph¸t huy, nh÷ng tån t¹i cÇn kh¾c phôc ®Ó ®a ra nh÷ng ph¬ng h- Líp 545A 1 íng, gi¶I ph¸p cho c«ng t¸c x©y dùng c¸c h×nh thøc ph©n phèi thu nhËp cã hiÖu qu¶. Bè côc ®Ò tµI cã 3 ch¬ng : Ch¬ng I: Hoµn thiÖn c«ng t¸c ph©n phèi thu nhËp lµ mét trong nh÷ng biÖn ph¸p c¬ b¶n ®Ó thóc ®Èy s¶n xuÊt kinh doanh ph¸t triÓn Ch¬ng II: Thùc tr¹ng t×nh h×nh ph©n phèi thu nhËp t¹i c«ng ty ®iÖn lùc Hµ Néi Ch¬ng III: mét sè biÖn ph¸p nh¨m hoµn thiÖn c«ng t¸c ph©n phèi thu nhËp t¹i C«ng ty §iÖn lùc Hµ Néi A.C¸c h×nh thøc thu nhËp chñ yÕu cña ngêi lao ®éng trong doanh nghiÖp I.B¶n chÊt Ngêi lao ®éng cung cÊp søc lao ®éng cña hä cho doanh nghiÖp. Søc lao ®éng lµ mét nh©n tè cÊu thµnh nªn c¸c nguån lùc ®Çu vµo cña mäi doanh nghiÖp vµ c¸c doanh nghiÖp ph¶I chi tr¶ chi phÝ ®Ó ®îc ®Ó ®îc quyÒn sö dông søc lao ®éng : PhÇn chi phÝ ®ã chÝnh lµ gi¸ c¶ søc lao ®éng hay tiÒn l¬ng. Mét sè kh¸I niÖm vÒ tiÒn l¬ng Cïng víi c¸c thêi kú vµ sù ph¸t triÓn cña khoa häc kinh tÕ kh¸I niÖm tiÒn l¬ng ®îc quan niÖm theo c¸c c¸ch kh¸c nhau.
Theo b¸o c¸o c¶I c¸ch tiÒn l¬ng th¸ng 04/1993 cña Bé trëng lao ®éng TrÇn §×nh Hoan ®a ra kh¸I niÖm vÒ tiÒn l¬ng : “TiÒn l- Líp 545A 2 ¬ng lµ gi¸ c¶ søc lao ®éng ®îc h×nh thµnh qua tho¶ thuËn gi÷a ngêi sö dông lao ®éng vµ ngêi lao ®éng phï hîp víi qua hÖ kinh tÕ trong nÒn kinh tÕ thÞ trêng “ Nh vËy, tiÒn l¬ng trong nÒn kinh tÕ thÞ trêng søc lao ®éng ®îc nh×n nhËn lµ mét thø hµng ho¸ ®Æc biÖt vµ do ®ã tiÒn l¬ng chÝnh lµ giÊ c¶ søc lao ®éng , lµ kho¶n tiÒn mµ ngêi sö dông lao ®éng tr¶ cho ngêi lao ®éng tu©n theo quy luËt cña c¬ chÕ thÞ trêng. TiÒn l¬ng trong nÒn kinh tÕ thÞ trêng dï ph¶I tu©n theo quy luËt gi¸ trÞ , quy luËt c¹nh tranh, quy luËt cung cÇu… §Æc biÖt cßn ph¶I tu©n theo c¸c quy ®Þnh cña luËt ph¸p nhng quyÕt ®Þnh nhÊt vÉn ph¶I tu©n theo c¸c quy luËt ph©n phèi theo lao ®éng Kh¸I niÖm tiÒn lîng mét sè níc dïng ®Ó chØ mäi kho¶n thu nhËp cña ngêi lao ®éng.ë NhËt B¶n hay ®µI loan, TiÒn l¬ng chØ moÞ kho¶n thï lao mµ c«ng nh©n nhËn ®îc do viÖc lµm ; BÊt luËn lµ dïng tiÒn l¬ng, l¬ng bæng , phô cÊp cã tÝnh chÊt l- ¬ng,tiÒn thëng, hoÆc tªn gäi kh¸c nhau ®Òu lµ kho¶n tiÒn mµ ngêi sö dông lao ®éng chi tr¶ cho ngêi lao ®éng.Theo tæ chøc lao ®éng quèc tÕ (ILO) tiÒn l¬ng lµ sù tr¶ c«ng hay thu nhËp : BÊt luËt dïng danh nghÜa nh thÕ nµo, mµ cã thÓ hiÖn b»ng tiÒn vµ ®îc Ên ®Þnh tho¶ thuËn gi÷a ngêi sö dông lao ®éng vµ ngêi lao ®éng ®· cã nh÷ng c«ng viÖc ®· thùc hiÖn vµ sÏ ph¶I thùc hiÖn. TÊt c¶ nh÷ng kh¸I niÖm trªn ®Òu mang mét néi dung tiÒn l¬ng lµ yÕu tè chi phÝ cña ngêi sö dông lao ®éng vµ lµ thu nhËp ngêi lao Líp 545A 3 ®éng hai bªn tho¶ thuËn thèng nhÊt ®I ®Õn quyÕt ®Þnh mét møc gi¸ chÝnh lµ tiÒn l¬ng. Giê ®©y víi viÖc ¸p dông qu¶n trÞ nh©n lùc b¶n chÊt tiÒn l- ¬ng ®· thay ®æi, quan hÖ gi÷a ngêi lao ®éng vµ ngêi lao ®éng ®· cã nh÷ng chuyÓn biÕn c¬ b¶n.
TiÒn l¬ng hai bªn tho¶ thuËn vµ ®îc tr¶ theo n¨ng xuÊt lao ®éng, hiÖu qu¶ vµ chÊt lîng céng viÖc.Theo cuèn s¸ch : “T×m hiÓu chÕ ®é l¬ng míi “ cña nhµ xuÊt b¶n chÝnh trÞ quèc giaTh× kh¸I niÖm tiÒn l¬ng ®îc ®a ra lµ: TiÒn l¬ng ®îc hiÓu lµ sè tiÒn mµ ngêi lao ®éng nhËn ®îc tõ ngêi sö dông lao ®éng cña hä thanh to¸n l¹i t¬ng øng víi sè lîng vµ chÊt lîng lao ®éng mµ hä ®· tiªu hao trong qu¸ tr×nh t¹o ra cña c¶i cho x· héi “ Theo kh¸i niÖm trªn th× tiÒn l¬ng kh«ng ®¬n thuÇn lµ gi¸ c¶ søc lao ®éng, nã ®· chØ râ mèi quan hÖ gi÷a ngêi lao ®éng vµ ngêi sö dông lao ®éng ®· thay ®æi chuyÓn tõ h×nh thøc bãc lét mua hµng ho¸ sang quan hÖ hîp t¸c song ph¬ng hai bªn cïng cã lîi. TiÒn l¬ng kh«ng nh÷ng chÞu sù chi phèi cña c¸c quy luËt cña c¬ chÕ thÞ trêng hay luËt ph¸p quèc gia mµ cßn ®îc ph©n phèi theo n¨ng xuÊt lao ®éng,chÊt lîng vµ hiÖu qu¶ c«ng viÖc. Vai trß TiÒn l¬ng ®ãng vai trß ®Æc biÖt trong ®êi sèng cña ngêi lao ®éng,nã quyÕt ®Þnh sù æn ®Þnh vµ ph¸t triÓn kinh tÕ gia ®×nh hä.TiÒn l¬ng lµ nguån ®Ó t¸I s¶n xuÊt søc lao ®éng cho ngêi lao ®éng. V× vËy, nã t¸c ®éng rÊt lín ®Õn th¸I ®é cña hä ®èi Líp 545A 4 víi s¶n xuÊt còng nh÷ x· héi .TiÒn l¬ng cao hä sÏ nhiÖt t×nh h¨ng xay lµm viÖc ngîc l¹i tiÒn l¬ng thÊp sÏ lµm cho hä ch¸n n¶n , kh«ng quan t©m ®Õn c«ng viÖc cña doanh nghiÖp.
TiÒn l¬ng kh«ng chØ lµ ph¹m trï kinh tÕ mµ cßn lµ yÕu tè hµng ®Çu cña chÝnh s¸ch x· héi. XÐt trªn gãc ®é qu¶n lý kinh doanh,qu¶n lý x· héi th× tiÒn l¬ng lµ nguån sèng ngêi lao ®éng nªn nã lµ ®ßn bÈy kinh tÕ cùc kú quan träng. Th«ng qua chÝnh s¸ch tiÒn l¬ng nhµ n- íc cã thÓ ®iÒu chØnh nguån lao ®éng gi÷a c¸c vïng theo yªu cÇu ph¸t triÓn kinh tÕ x· héi cña ®Êt níc XÐt trªn ph¹m vi doanh nghiÖp tiÒn l¬ng ®ãng vai trß quan träng trong viÖc kÝch thÝch ngêi lao ®éng ph¸t huy mäi kh¶ n¨ng lao ®éng s¸ng t¹o cña hä, lµm viÖc tËn tuþ cã tr¸ch nhiÖm cao ®èi víi c«ng viÖc.TiÒn l¬ng cao hay thÊp sÏ lµ yÕu tè quyÕt ®Þnh ®Õn t×nh c¶m vµ c«ng viÖc cña hä ®èi víi xÝ nghiÖp.§Æc biÖt trong c¬ chÕ thÞ trêng hiÖn nay phÇn lín lao ®éng ®îc tuyÓn dông trªn c¬ së hîp ®ång lao ®éng ngêi lao ®éng ®îc tù do b¸n søc lao ®éng cña m×nh cho n¬I nµo ®îc coi lµ hîp lý nhÊt.§ång thêi tiÒn l¬ng kh«ng mang tÝnh chÊt b×nh qu©n chñ nghÜa cã nghÜa lµ : cã thÓ cïng mét tr×nh ®é chuyªn m«n,cïng mét bËc thî nhng gi¸ trÞ l¹i kh¸c nhau, vµ cã nh vËy khi cã tiÒn l¬ng lµ mét ®ån bÈy kinh tÕ kÝnh thÝch s¶n xuÊt ph¸t triÓn. Nh vËy tiÒn l¬ng ®ãng vai trß ®Æc biÖt trong doanh nghiÖp nã kh«ng chØ ®¶m b¶o ®êi sèng cho ngêi lao ®éng ®Ó t¶I s¶n xuÊt cho ngêi lao ®éng cho hä mµ cßn lµ c«ng cô ®Ó Líp 545A 5 qu¶n lý doanh nghiÖp, mét ®ßn bÈy kinh tÕ ®Çy hiÖu lùc .Tuy nhiªn chØ trªn cë së ¸p dông ®óng ®¾n chÕ ®é tiÒn l¬ng,®¶m b¶o c¸c nguyªn t¾c cña nã míi ph¸t huy ®îc mÆt tÝch cùc vµ ngîc l¹i ¶nh hëng xÊu ®Õn toµn bé ho¹t ®éng cña doanh nghiÖp.
Chøc n¨ng cña tiÒn l¬ng Chøc n¨ng ®ßn bÈy cho doanh nghiÖp TiÒn l¬ng lµ ®éng lùc kÝch thÝch n¨ng lùc s¸ng t¹o,t¨ng n¨ng xuÊt lao ®éng hiÖu qu¶ nhÊt.Bëi v× tiÒn l¬ng g¾n liÒn víi quyÒn lùc thiÕt thùc nhÊt ®èi víi ngêi lao ®éng ,nã kh«ng chØ tho¶ m·n nhu cÇu vÒ vËt chÊt mµ cßn mang ü nghÜa kh¼ng ®Þnh vÞ thÕ cña ngêi lao ®éng trong doanh nghiÖp.ChÝnh v× vËy khi tiÒn l¬ng nhËn ®îc tho¶ ®¸ng,c«ng t¸c tr¶ l¬ng cña doanh nghiÖp c«ng b»ng râ rµng t¹o ra ®éng lùc t¨ng n¨ng xuÊt lao ®éng,tõ ®ã lîi nhuËn cña doanh nghiÖp kh«ng ngõng t¨ng lªn.khi cã lîi nhuËn cao phóc lîi dµnh cho ngêi lao ®éng nhiÒu h¬n,nã lµ phÇn bæ xung cho tiÒn l¬ng lµm t¨ng thu nhËp vµ lîi Ých cho hä vµ gia ®×nh hä t¹o ra ®éng lùc lao ®éng t¨ng kh¶ n¨ng g¾n kÕt lµm viÖc t¨ng n¨ng xuÊt lao ®éng, gi¶m chi phÝ s¶n xuÊt,xo¸ bá sù ng¨n c¸ch gi÷a ngêi sö dông lao ®éng vµ ngêi lao ®éng tÊt c¶ híng tíi môc tiªu cña doanh nghiÖp ®a sù ph¸t triÓn cña doanh nghiÖp lªn hµng ®Çu. Chøc n¨ng kÝch thÝch ngêi lao ®éng t¨ng n¨ng xuÊt lao ®éng Líp 545A 6 Khi x©y dùng c¸c h×nh thøc tr¶ l¬ng ph¶I ®¸p øng yªu cÇu nµy vµ ®©y còng lµ chøc n¨ng cña tiÒn l¬ng.§éng lùc cao nhÊt trong c«ng viÖc ngêi lao ®éng chÝnh lµ thu nhËp .V× vËy ®Ó cã thÓ khuyÕn khÝch t¨ng n¨ng xuÊt lao ®éng chØ cã thÓ lµ tiÒn l- ¬ng míi ®¶m nhiÖm chøc n¨ng nµy. MÆt kh¸c,h×nh thøc qu¶n trÞ ngµy nay ®îc ¸p dông phæ biÕn lµ biÖn ph¸p kinh tÕ nªn tiÒn l¬ng cµng ph¸t huy ®îc hÕt chøc n¨ng cña m×nh t¹o ra ®éng lùc t¨ng n¨ng xuÊt lao ®éng. Chøc n¨ng t¸I s¶n xuÊt lao ®éng TiÒn l¬ng lµ thu nhËp chÝnh cña ngêi lao ®éng, cã thÓ nãi ®©y chÝnh lµ nguån sèng cña ngêi lao ®éng vµ gia ®×nh hä , v× vËy tiÒn l¬ng tr¶ cho ngêi lao ®éng ph¶I ®¶m b¶o t¸I s¶n xuÊt søc lao ®éng vµ n©ng cao chÊt lîng lao ®éng.Thùc hiÖn tèt chøc n¨ng nµy cña tiÒn l¬ng gióp doanh nghiÖp cã nguån lao ®éng æn ®Þnh ®¹t n¨ng xuÊt cao.
Nh÷ng yªu cÇu trong c«ng t¸c tiÒn l¬ng khi tæ chøc tiÒn l¬ng trong doanh nghiÖp cÇn ph¶I ®¶m b¶o yªu cÇu sau : Mét lµ : §¶m b¶o t¸I s¶n xuÊt søc lao ®éng vµ kh«ng ngõng n©ng cao ®êi sèng vËt chÊt, tinh thÇn cho ngêi lao ®éng. §©y lµ yªu cÇu quan träng nh»m thùc hiÖn ®óng chøc n¨ng vµ vai trß tiÒn l¬ng.