Nghiên Cứu Biến Đổi Cơ Cấu Lao Động Việc Làm Tại Xã Phú Cát, Huyện Quốc Oai, Hà Nội (2000-2015)

Bài viết phân tích biến đổi cơ cấu lao động tại xã Phú Cát, huyện Quốc Oai giai đoạn 2000-2015, làm rõ xu hướng chuyển dịch và tác động kinh tế - xã hội.

• Tác giả: Hoàng Thị Phượng
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Đình Lê
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Lịch sử Việt Nam
• Đề tài: Biến Đổi Cơ Cấu Lao Động Tại Xã Phú Cát, Huyện Quốc Oai (2000-2015)
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2017
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. MỞ ĐẦU
• 1.1. Lý do chọn đề tài
• 1.2. Lịch sử nghiên cứu vấn đề
• 1.3. Một số khái niệm
• 1.3.1. Lao động
• 1.3.2. Việc làm
• 1.3.3. Cơ cấu lao động - việc làm
• 1.3.4. Thị trường lao động - việc làm
• 1.4. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
• 1.5. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 1.6. Nguồn tư liệu và phương pháp nghiên cứu
• 2. BIẾN ĐỔI CƠ CẤU LAO ĐỘNG - VIỆC LÀM Ở XÃ PHÚ CÁT, HUYỆN QUỐC OAI, HÀ NỘI (2000 - 2010)
• 2.1. Các yếu tố tác động đến sự biến đổi cơ cấu lao động - việc làm ở xã Phú Cát, huyện Quốc Oai, Hà Nội
• 2.2. Điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội của xã Phú Cát
• 2.3. Tác động của chủ trương, chính sách kinh tế - xã hội
• 2.4. Biến đổi cơ cấu lao động - việc làm ở xã Phú Cát trước năm 2000
• 2.5. Sự biến đổi cơ cấu lao động - việc làm ở xã Phú Cát (2000 - 2010)
• 2.6. Sự chuyển dịch cơ cấu lao động - việc làm của Phú Cát dưới ảnh hưởng của đô thị hóa
• 2.7. Về cơ cấu hộ nghề nghiệp
• 2.8. Tiểu kết chương 2
• 3. BIẾN ĐỔI CƠ CẤU LAO ĐỘNG - VIỆC LÀM Ở XÃ PHÚ CÁT, HUYỆN QUỐC OAI, THÀNH PHỐ HÀ NỘI (2010 - 2015)
• 3.1. Bối cảnh lịch sử và những yêu cầu đặt ra
• 3.2. Sự biến đổi cơ cấu lao động - việc làm ở xã Phú Cát (2010 - 2015)
• 3.3. Cơ cấu nghề nghiệp
• 3.4. Sự thay đổi nghề nghiệp của đối tượng khảo sát
• 3.5. Việc làm phân theo giới tính
• 3.6. Việc làm phân theo ngành kinh tế
• 3.7. Việc làm phân theo vị thế
• 3.8. Tiểu kết chương 3
• 4. TÁC ĐỘNG CỦA SỰ BIẾN ĐỔI LAO ĐỘNG - VIỆC LÀM ĐẾN KINH TẾ, VĂN HÓA, XÃ HỘI Ở XÃ PHÚ CÁT, HUYỆN QUỐC OAI, THÀNH PHỐ HÀ NỘI
• 4.1. Tác động đến phát triển kinh tế
• 4.2. Tác động đến đời sống xã hội
• 4.3. Tác động đến đời sống văn hóa
• 4.4. Tiểu kết chương 4
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về biến đổi cơ cấu lao động tại xã Phú Cát 2000 2015

Biến đổi cơ cấu lao động tại xã Phú Cát, huyện Quốc Oai, diễn ra trong bối cảnh kinh tế xã hội có nhiều thay đổi. Từ năm 2000 đến 2015, xã Phú Cát đã chứng kiến sự chuyển mình mạnh mẽ trong cơ cấu lao động, ảnh hưởng đến đời sống và việc làm của người dân. Sự phát triển của các khu công nghiệp và đô thị hóa đã tạo ra nhiều cơ hội việc làm mới, đồng thời cũng đặt ra nhiều thách thức cho người lao động.

1.1. Đặc điểm tự nhiên và kinh tế xã hội của xã Phú Cát

Xã Phú Cát nằm trên trục đường giao thông quan trọng, có điều kiện tự nhiên thuận lợi cho phát triển nông nghiệp và công nghiệp. Kinh tế xã hội của xã đã có những bước tiến đáng kể, với sự gia tăng dân số và nhu cầu việc làm ngày càng cao.

1.2. Tình hình lao động và việc làm trước năm 2000

Trước năm 2000, cơ cấu lao động tại xã Phú Cát chủ yếu tập trung vào nông nghiệp. Tuy nhiên, với sự phát triển của kinh tế, nhu cầu chuyển đổi nghề nghiệp đã bắt đầu xuất hiện, tạo tiền đề cho sự biến đổi trong những năm tiếp theo.

II. Những thách thức trong biến đổi cơ cấu lao động tại xã Phú Cát

Sự biến đổi cơ cấu lao động tại xã Phú Cát không chỉ mang lại cơ hội mà còn đặt ra nhiều thách thức. Người lao động phải đối mặt với việc thay đổi nghề nghiệp, yêu cầu về trình độ tay nghề và sự cạnh tranh trong thị trường lao động.

2.1. Thay đổi nghề nghiệp và yêu cầu tay nghề

Sự chuyển dịch từ nông nghiệp sang các ngành nghề phi nông nghiệp đòi hỏi người lao động phải nâng cao trình độ tay nghề. Điều này tạo ra áp lực lớn cho những người chưa được đào tạo.

2.2. Tác động của đô thị hóa đến việc làm

Đô thị hóa đã tạo ra nhiều cơ hội việc làm mới, nhưng cũng dẫn đến tình trạng thất nghiệp và thiếu việc làm cho một bộ phận người lao động không kịp thích ứng.

III. Phương pháp nghiên cứu biến đổi cơ cấu lao động tại xã Phú Cát

Để nghiên cứu biến đổi cơ cấu lao động tại xã Phú Cát, nhiều phương pháp đã được áp dụng, bao gồm khảo sát thực địa, phỏng vấn và phân tích số liệu thống kê. Những phương pháp này giúp làm rõ thực trạng và xu hướng biến đổi trong giai đoạn 2000-2015.

3.1. Khảo sát thực địa và thu thập dữ liệu

Khảo sát thực địa được thực hiện tại các thôn trong xã Phú Cát, nhằm thu thập thông tin về tình hình lao động và việc làm của người dân. Dữ liệu thu thập được sẽ giúp phân tích sâu hơn về sự biến đổi cơ cấu lao động.

3.2. Phân tích số liệu thống kê

Số liệu thống kê từ các báo cáo của xã và các cơ quan chức năng sẽ được phân tích để đánh giá sự biến đổi cơ cấu lao động và việc làm trong giai đoạn nghiên cứu.

IV. Kết quả nghiên cứu về biến đổi cơ cấu lao động tại xã Phú Cát

Kết quả nghiên cứu cho thấy sự biến đổi cơ cấu lao động tại xã Phú Cát đã diễn ra mạnh mẽ, với sự gia tăng tỷ lệ lao động trong các ngành phi nông nghiệp. Điều này không chỉ cải thiện đời sống kinh tế mà còn tạo ra nhiều cơ hội mới cho người dân.

4.1. Sự chuyển dịch cơ cấu nghề nghiệp

Tỷ lệ lao động trong ngành nông nghiệp đã giảm đáng kể, trong khi đó, các ngành dịch vụ và công nghiệp đang phát triển mạnh mẽ, tạo ra nhiều việc làm mới.

4.2. Tác động đến đời sống xã hội

Sự biến đổi này đã góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân, nhưng cũng tạo ra những thách thức mới về an sinh xã hội và sự ổn định trong cộng đồng.

V. Kết luận và triển vọng tương lai của biến đổi cơ cấu lao động tại xã Phú Cát

Biến đổi cơ cấu lao động tại xã Phú Cát trong giai đoạn 2000-2015 đã tạo ra nhiều cơ hội và thách thức. Để tiếp tục phát triển bền vững, cần có các chính sách hỗ trợ người lao động trong việc nâng cao tay nghề và thích ứng với thị trường lao động.

5.1. Đề xuất chính sách hỗ trợ lao động

Cần có các chương trình đào tạo nghề và hỗ trợ việc làm cho người lao động, đặc biệt là những người bị ảnh hưởng bởi sự chuyển dịch cơ cấu lao động.

5.2. Triển vọng phát triển trong tương lai

Với tiềm năng phát triển kinh tế, xã Phú Cát có thể trở thành một điểm sáng trong việc tạo ra việc làm và nâng cao đời sống cho người dân trong tương lai.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong giai đoạn từ năm 2000 đến 2015, xã Phú Cát, huyện Quốc Oai, Thành phố Hà Nội đã trải qua những biến đổi sâu sắc về cơ cấu lao động và việc làm dưới tác động của quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa (CNH, HĐH) và đô thị hóa (ĐTH). Với dân số lao động tăng nhanh, áp lực về việc làm ngày càng lớn, xã Phú Cát đã chứng kiến sự chuyển dịch mạnh mẽ từ lao động nông nghiệp sang các ngành công nghiệp, xây dựng, thương mại và dịch vụ. Cơ cấu lao động nông nghiệp giảm từ 70,12% năm 2001 xuống còn 17,89% năm 2010, trong khi lao động phi nông nghiệp tăng lên 82,11%. Mục tiêu nghiên cứu nhằm làm sáng tỏ thực trạng và quá trình biến đổi cơ cấu lao động - việc làm của các hộ gia đình tại địa phương, đồng thời phân tích các yếu tố tác động và hệ quả kinh tế - xã hội của sự biến đổi này. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào 7 thôn của xã Phú Cát trong khoảng thời gian 15 năm, giai đoạn có nhiều chính sách phát triển kinh tế xã hội và sự hình thành khu công nghiệp Bắc Phú Cát. Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc cung cấp cơ sở khoa học cho việc hoạch định chính sách phát triển lao động, giải quyết việc làm và nâng cao đời sống người dân vùng ven đô Hà Nội, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế xã hội bền vững.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết và mô hình nghiên cứu về biến đổi cơ cấu lao động và việc làm trong bối cảnh CNH, HĐH và ĐTH. Thứ nhất, lý thuyết về cơ cấu lao động - việc làm được hiểu là tổng thể kết cấu tổ chức hoạt động lao động sản xuất và nghề nghiệp của xã hội, phản ánh trình độ phát triển lực lượng sản xuất và thái độ văn hóa lao động. Thứ hai, mô hình chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng giảm tỷ trọng nông nghiệp, tăng tỷ trọng công nghiệp và dịch vụ, dẫn đến sự chuyển dịch cơ cấu lao động tương ứng. Ba khái niệm chính được sử dụng gồm: lao động (hoạt động có mục đích tạo ra sản phẩm vật chất và tinh thần), việc làm (hoạt động có thu nhập và không vi phạm pháp luật), và thị trường lao động (nơi diễn ra hoạt động mua bán sức lao động trong nền kinh tế thị trường). Ngoài ra, luận văn vận dụng quan điểm về nông nghiệp đô thị, nhấn mạnh sự đa dạng hóa sinh kế và chuyển đổi nghề nghiệp trong vùng ven đô.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu chính bao gồm các báo cáo, số liệu thống kê từ năm 2000 đến 2015 của xã Phú Cát, các bài nghiên cứu trong và ngoài nước về lao động - việc làm, cùng với số liệu khảo sát thực địa và phỏng vấn người dân địa phương. Quy mô mẫu điều tra năm 2015 là 378 hộ, trong đó 204 hộ được khảo sát liên tục từ năm 2010, giúp phân tích biến đổi cơ cấu lao động theo thời gian. Phương pháp nghiên cứu chủ yếu là phương pháp lịch sử và logic, kết hợp với thống kê, phân tích, đối chiếu và so sánh lịch sử. Phương pháp điều tra xã hội học sử dụng bảng hỏi và phỏng vấn sâu với 10 cuộc phỏng vấn nhằm thu thập thông tin định tính bổ sung. Phân tích dữ liệu được thực hiện bằng phương pháp thống kê mô tả, phân nhóm và xử lý số liệu để đánh giá sự chuyển dịch cơ cấu lao động và việc làm. Timeline nghiên cứu trải dài từ năm 2015 trở về trước, tập trung vào các giai đoạn 2000-2010 và 2010-2015, phản ánh quá trình biến đổi dưới tác động của CNH, HĐH và ĐTH.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Chuyển dịch cơ cấu lao động theo ngành: Từ năm 2001 đến 2010, tỷ trọng lao động nông nghiệp giảm mạnh từ 70,12% xuống còn 17,89%, trong khi lao động công nghiệp - xây dựng tăng từ 7,67% lên 25,64%, và lao động thương mại - dịch vụ tăng từ 22,21% lên 56,57%. Sự chuyển dịch này phản ánh xu hướng CNH, HĐH và ĐTH tại địa phương.

2. Tỷ lệ lao động có việc làm ổn định và qua đào tạo nghề còn thấp: Năm 2010, chỉ có khoảng 47,2% lao động qua đào tạo nghề, trong khi lao động có việc làm ổn định chiếm 91%. Tuy nhiên, lao động phi nông nghiệp có trình độ chuyên môn thấp (28% năm 2006), dẫn đến việc làm chưa thực sự bền vững.

3. Ảnh hưởng của thu hồi đất và phát triển khu công nghiệp: Khoảng 60% diện tích đất nông nghiệp của xã bị thu hồi để xây dựng KCN Bắc Phú Cát và các dự án khác, làm giảm đất canh tác và buộc người dân chuyển đổi nghề nghiệp. Tuy nhiên, chỉ có 15,12% lao động địa phương làm việc trong các doanh nghiệp khu công nghiệp, phần lớn lao động phải tìm việc làm ngoài địa phương hoặc thất nghiệp.

4. Nhu cầu việc làm ổn định và thu nhập cao của thanh niên: Khảo sát năm 2010 cho thấy 37,6% thanh niên ưu tiên việc làm ổn định, 31,9% hướng đến thu nhập cao, và 19% chọn nghề phù hợp sở thích chuyên môn. Nhu cầu việc làm ổn định tăng theo độ tuổi, cao nhất ở nhóm 30-35 tuổi (40,7%). Nữ giới có nhu cầu ổn định việc làm cao hơn nam giới.

Thảo luận kết quả

Sự chuyển dịch cơ cấu lao động tại Phú Cát là hệ quả tất yếu của quá trình CNH, HĐH và ĐTH, phù hợp với các nghiên cứu về biến đổi lao động nông thôn ven đô. Việc giảm tỷ trọng lao động nông nghiệp và tăng lao động phi nông nghiệp phản ánh sự đa dạng hóa sinh kế và chuyển đổi nghề nghiệp. Tuy nhiên, tỷ lệ lao động qua đào tạo nghề còn thấp và trình độ chuyên môn hạn chế là nguyên nhân chính khiến nhiều lao động mới gặp khó khăn trong tìm kiếm việc làm ổn định, dẫn đến tình trạng thất nghiệp hoặc việc làm bấp bênh. Thu hồi đất nông nghiệp để phát triển công nghiệp tạo ra cơ hội việc làm mới nhưng cũng gây ra nghịch lý khi phần lớn lao động địa phương không được hưởng lợi trực tiếp, phải di cư làm thuê hoặc thất nghiệp. Nhu cầu việc làm ổn định và thu nhập cao của thanh niên phản ánh sự thay đổi nhận thức và áp lực kinh tế trong bối cảnh thị trường lao động biến động. Kết quả nghiên cứu có thể được minh họa qua biểu đồ cơ cấu lao động theo ngành qua các năm và bảng phân tích tỷ lệ lao động qua đào tạo nghề, giúp làm rõ xu hướng chuyển dịch và những thách thức hiện tại.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường đào tạo nghề và nâng cao trình độ lao động: Xã cần phối hợp với các cơ sở đào tạo nghề tổ chức các lớp đào tạo kỹ thuật, nâng cao tay nghề cho lao động nông thôn, đặc biệt là lao động trẻ, nhằm đáp ứng yêu cầu công việc trong các ngành công nghiệp và dịch vụ. Mục tiêu đạt trên 60% lao động qua đào tạo nghề trong vòng 5 năm tới.

2. Phát triển các mô hình sản xuất kinh doanh tổng hợp: Khuyến khích hộ gia đình phát triển mô hình kinh tế đa ngành nghề, kết hợp nông nghiệp với tiểu thủ công nghiệp, dịch vụ và thương mại để tăng thu nhập và giảm phụ thuộc vào đất nông nghiệp. Thời gian triển khai từ nay đến năm 2025, do UBND xã và các tổ chức đoàn thể chủ trì.

3. Hỗ trợ tạo việc làm tại chỗ và phát triển doanh nghiệp địa phương: Thu hút đầu tư vào các ngành nghề phù hợp với nguồn lao động địa phương, hỗ trợ thành lập doanh nghiệp nhỏ và vừa, tạo việc làm ổn định cho người dân. Mục tiêu tăng tỷ lệ lao động địa phương làm việc trong các doanh nghiệp lên 30% trong 3 năm tới.

4. Xây dựng chính sách hỗ trợ người mất đất và lao động chuyển đổi nghề: Cung cấp các chính sách hỗ trợ đào tạo, tư vấn nghề nghiệp, tạo điều kiện vay vốn và hỗ trợ tìm kiếm việc làm cho người dân bị thu hồi đất, giúp họ nhanh chóng ổn định cuộc sống. Chủ thể thực hiện là các cấp chính quyền địa phương phối hợp với các sở ngành liên quan, thực hiện trong vòng 2 năm.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Nhà hoạch định chính sách và cơ quan quản lý lao động: Luận văn cung cấp dữ liệu và phân tích thực tiễn giúp xây dựng chính sách phát triển lao động, giải quyết việc làm và đào tạo nghề phù hợp với đặc thù vùng ven đô.

2. Các nhà nghiên cứu và học giả trong lĩnh vực kinh tế nông thôn, lao động và phát triển xã hội: Tài liệu là nguồn tham khảo quý giá về biến đổi cơ cấu lao động trong bối cảnh CNH, HĐH và ĐTH tại Việt Nam, đặc biệt là vùng ven đô Hà Nội.

3. Các tổ chức đào tạo nghề và phát triển nguồn nhân lực: Thông tin về nhu cầu đào tạo, trình độ lao động và xu hướng chuyển dịch nghề nghiệp giúp thiết kế chương trình đào tạo sát thực tế, nâng cao hiệu quả đào tạo.

4. Cộng đồng doanh nghiệp và nhà đầu tư địa phương: Hiểu rõ về nguồn lao động, trình độ và xu hướng việc làm tại địa phương để có chiến lược tuyển dụng, phát triển sản xuất kinh doanh phù hợp, góp phần phát triển kinh tế bền vững.

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao cơ cấu lao động nông nghiệp ở Phú Cát giảm mạnh trong giai đoạn 2000-2010?
   Do quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa và đô thị hóa diễn ra nhanh chóng, diện tích đất nông nghiệp bị thu hẹp để xây dựng khu công nghiệp và các công trình hạ tầng, khiến lao động nông nghiệp chuyển sang các ngành công nghiệp, xây dựng và dịch vụ.

2. Tỷ lệ lao động qua đào tạo nghề tại Phú Cát hiện nay như thế nào?
   Năm 2010, tỷ lệ lao động qua đào tạo nghề đạt khoảng 47,2%, tuy có tăng so với trước nhưng vẫn còn thấp so với yêu cầu phát triển kinh tế hiện đại, gây khó khăn cho việc tìm kiếm việc làm ổn định.

3. Người dân Phú Cát chủ yếu tìm việc làm phi nông nghiệp bằng cách nào?
   Phần lớn người dân tìm việc qua quen biết (41,2%) và tự mình tìm kiếm (29%), trong khi vai trò của các trung tâm tư vấn việc làm còn hạn chế, phản ánh tính tự phát của thị trường lao động nông thôn.

4. Nhu cầu việc làm ổn định của thanh niên Phú Cát có đặc điểm gì?
   Nhu cầu việc làm ổn định tăng theo độ tuổi, cao nhất ở nhóm 30-35 tuổi (40,7%), nữ giới có nhu cầu ổn định cao hơn nam giới, phản ánh áp lực kinh tế và trách nhiệm gia đình trong bối cảnh thị trường lao động biến động.

5. Chính sách nào đã hỗ trợ người dân Phú Cát trong chuyển đổi nghề nghiệp?
   Chính sách đào tạo nghề, hỗ trợ vay vốn, xây dựng khu công nghiệp và phát triển các ngành nghề phi nông nghiệp đã tạo điều kiện cho người dân chuyển đổi nghề nghiệp, tuy nhiên vẫn cần tăng cường hiệu quả và mở rộng quy mô.

Kết luận

• Xã Phú Cát đã trải qua sự chuyển dịch cơ cấu lao động mạnh mẽ từ nông nghiệp sang công nghiệp và dịch vụ trong giai đoạn 2000-2015.
• Tỷ lệ lao động qua đào tạo nghề còn thấp, ảnh hưởng đến chất lượng việc làm và thu nhập của người dân.
• Việc thu hồi đất nông nghiệp để phát triển khu công nghiệp tạo ra cơ hội việc làm mới nhưng cũng gây ra nhiều thách thức về việc làm và ổn định đời sống.
• Nhu cầu việc làm ổn định và thu nhập cao của thanh niên phản ánh sự thay đổi nhận thức và áp lực kinh tế trong bối cảnh thị trường lao động biến động.
• Đề xuất các giải pháp đào tạo nghề, phát triển mô hình kinh tế đa ngành, hỗ trợ người mất đất và thu hút đầu tư nhằm nâng cao chất lượng lao động và tạo việc làm bền vững.

Tiếp theo, cần triển khai các chương trình đào tạo nghề và chính sách hỗ trợ việc làm phù hợp, đồng thời tăng cường nghiên cứu sâu hơn về tác động xã hội của biến đổi cơ cấu lao động tại các vùng ven đô khác. Mời các nhà quản lý, nghiên cứu và cộng đồng doanh nghiệp cùng tham gia đóng góp ý kiến và phối hợp thực hiện các giải pháp phát triển bền vững cho xã Phú Cát và các vùng tương tự.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 BIEN DOI CƠ CẤU LAO ĐỘNG - VIỆC LAM Ở XA PHU CAT, HUYỆN QUOC OAL, HÀ NỘI (2000 — 2010) 1. Cac yêu tô tác động dén sự biên đôi co cau lao động — việc lam ở xã Phú Cát, huyện Quốc Oai, Hà Nội 1. Điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội của xã Phú Cát Vi trí địa lý, quá trình hình thành Xã Phú Cát nằm ở phía Tây huyện Quốc Oai', Hà Nội, diện tích tự nhiên là 1. Trong đó đất sản xuất nông nghiệp 536 ha.279 người với 1.767 hộ, được phân bố ở 7 thôn”.

Phú Cát cách trung tâm huyện khoảng 12km. Phía Bắc xã Phú Cát giáp xã Thạch Hòa và xã Đồng Trúc, huyện Thạch Thất. Phía Nam giáp xã Hòa Thạch, phía đông giáp xã Tuyết Nghĩa, huyện Quốc Oai. Phía tây giáp xã Phú Mãn và xã Đông Xuân huyện Quốc Oai.

Vùng đất Phú Cát xưa thuộc quận Giao Chỉ, quận Tân Hưng, Tân Xương châu rồi sau thuộc đất Phong Châu. Cuối thế kỷ 15, tỉnh Sơn Tây được thành lập, vùng đất này thuộc tỉnh Sơn Tây. Trước cách mạng tháng Tám (1945), xã Phú Cát mang tên Giã Cát thuộc tổng Can Xá” (tài liệu cũ ghi là tổng Gia Cát), phủ Quốc Oai, tỉnh Sơn Tây. Tổng Cấn Xá bao gồm cả xã Hòa Thạch ngày nay.

Xã Giã Cát gồm năm xóm là: Đình, Giữa, Mô, Đồi, Bỗi và ba xóm ở xung quanh là: Phú Bình, Không Mục, Đồng Vàng. ! Quốc Oai trước đây là trấn, rồi phủ Quốc Oai, gồm. các huyện Đan Phượng, Từ Liêm, Thạch Thất, Yên Sơn, Phúc Lộc (sau là Phúc Thọ). Năm 1888, phủ Quốc Oai chuyên thành huyện Quốc Oai thuộc tỉnh Sơn Tây.

Từ năm 1965 thuộc tỉnh Hà Tây, đến 1975 thuộc tỉnh Hà Sơn Bình. Năm 1978, một phần huyện nhập về Hà Nội. Phần còn lại của huyện (trong đó có Phú Cát) vẫn thuộc Hà Sơn Bình. Từ 1991 huyện Quốc Oai lại trở về với tỉnh Hà Tây.

Từ tháng 8 năm 2008, cùng với toàn tỉnh Hà Tây, huyện Quốc Oai nhập về Thủ đô Hà Nội.Téng Cấn Xá gồm các xã: Bạch Thạch, Can Xá, Can Xá Hạ, Đông La hạ, Đông La thượng, Gia Cát, Hoà Mục, Phú Mãn, Yên Thái [5,13]. 14 Trên địa ban ở Phú Cát còn có các xóm Phú Cao và Phú Bàn, trước đây thuộc xã Can Xá, thuộc tổng cùng tên Can Xá. Trước cách mạng Tháng Tám năm 1945, xã Can Xá có 2. Ruộng dat, theo bài chỉ có 930 mẫu ruộng cấy lúa và 650 mẫu đất thô cư, thổ canh.

Nhân dân trên địa bàn xã gồm hai dân tộc chính là Kinh, Mường. Dân tộc Mường cư trú tập trung ở xóm Đồng Vàng, những năm trước cách mạng tháng Tám có 30 hộ với hơn 100 người." Năm 1955, hai xóm Phú Cao và Phú Bàn được sáp nhập vào xã Phú Cát. Cũng trong năm 1955, một số hộ gia đình ở Phú Bình sang sinh sống ở khu đồi bãi, khai hóa đất đai, lập thêm một xóm mới, đặt tên là Phú Sơn. Phú Cát có tiềm năng để phát triển nền kinh tế toàn diện, nhất là về nông nghiệp, công nghiệp.

Đặc điểm đất đai vùng bán sơn địa, bao gồm chủ yếu là đất phù sa cô trên phiến thạch, đất phù sa sông suối và đốc tụ. Phú Cát nằm trên miền đất có lịch sử lâu đời, là nơi quần cư của người Việt cô sinh sống lâu đời trên mảnh đất này. Trải qua quá trình khai phá đất đai, xây dựng cuộc song, các thé hệ người dan nơi đây đã ké vai sát cánh trong lao động sản xuất và bảo vệ xóm làng, hình thành những đức tính tốt đẹp, trở thành nét truyền thống riêng biệt của địa phương. Phú Cát là nơi sớm hình thành các giá trị văn hóa truyền thống bản địa.

Với vị trí địa lý và địa hình, địa thế thuận lợi, Phú Cát đã trở thành một địa bàn sớm được con người chọn định cư và cư dân tăng nhanh. Nằm cách huyện ly không xa, lại có cả chợ, cả bến đò. Những tên đất, tên làng như làng Bát, bến đò Bát đã nói lên khái niệm đó. Trong quá trình sản xuất, nhân dân đã phát hiện được hai chiếc trống đồng”.

Những trống đồng phát lộ ở Phú Cát được xếp loại Hêgơ. Nhân dân Phú Cát vốn thuần túy sống bằng nghề sản xuất nông nghiệp, không có nghề thủ công truyền thống, chỉ biết đánh đá ong và nung đốt gạch ngói. Con người Phú Cát chất phác, chân thật, đôn hậu, chịu thương chịu khó, hay lam 5.Hiện một chiếc được trưng bày tại nhà truyền thống đầu tranh vũ trang cách mạng của Ban chỉ huy quân sự huyện còn một chiéc được giữ lại thành phô. Các thế hệ người dân tương trợ giúp đỡ nhau trong sản xuất, đấu tranh chống giặc giã và giàu tình thương đối với mọi người, nhất là những lúc gặp hoạn nạn, khó khăn - ké cả đối với dân trong xã và người nơi khác”.

Tiêu biểu cho nét truyền thống tốt đẹp đó là truyền thống đoàn kết, cố kết cộng đồng làng xã bên chặt. Trong thời kỳ đổi mới, diện mạo Phú Cát đồi thay nhanh chóng, đặc biệt sau khi đường cao tốc Láng - Hòa Lạc hoàn thành và sau đó được nâng cấp thành đại lộ Thăng Long (khánh thành nhân dịp 1000 năm Thăng Long - Hà Nội), xã còn có đường 21A (đầu tuyến đường Hồ Chí Minh đi qua). Với quy hoạch phát triển của trung ương và thủ đô Hà Nội, Phú Cát nam trên chuỗi đô thị Sơn Tây - Hòa Lạc - Xuân Mai - Miếu Môn; là địa bàn phát triển phía Tây của Thủ đô, Phú Cát có những khu quy hoạch lớn của chính phủ, đang tạo ra những vận hội mới trong tiến trình CNH, HĐH phát triển kinh tế, văn hóa - xã hội. Lịch sử hình thành của xã Phú Cát là quá trình phát triển trải qua nhiều biến đổi về hành chính cùng với những thăng tram của lịch sử dân tộc.

Đó là một quá trình phát triển liên tục nhưng hay bị đứt quãng, lúc thăng lúc trầm giữa các giai đoạn, điều này không chỉ thấy có ở Phú Cát, mà là bức tranh phát triển chung của làng quê Việt Nam. Địa hình - khoáng sản: Phú Cát có địa hình tương đối phức tạp, chênh lệch độ cao khá lớn giữa các xứ đồng. Trên dia bàn xã có nhiều đôi gò, ao hồ hau hết diện tích đất trồng lúa là vàn thấp và chân van. Dia hình xã Phú Cát thuận lợi cho sự phát triển hệ thong ha tang, các khu công nghiệp, các co sở dich vụ thương mai.

Phú Cát là một trong bốn xã thuộc vùng phía Tây của huyện Quốc Oai, giáp với huyện Lương Sơn (Hòa Bình), tựa lưng vào dãy núi Vua Bà, có dòng sông Tích chảy qua địa phận xã. Xã Phú Cát nằm trên vùng chuyên tiếp, một trong những cửa ngõ giữa miền núi với đông băng, g1ữa vùng bán sơn dia với các xã vùng ngoai của huyện. Năm 1945 bi đói, nhiều người nơi khác qua đây được nhân dân trong xã cưu mang, có người không may bị chêt được chôn cât tử tê. 16 Phú Cát có địa hình của vùng trung du, diện tích đất đai rộng xen lẫn đất gò và ruộng thấp, nhiều đồi gò, trước đây có các chằm lầy hoang vu, cây cỏ rậm rạp, có nhiều thú đữ sinh sống.

Hoa màu lương thực (sắn, khoai) và các loại nông sản khác hoặc cây công nghiệp (đậu tương, lạc, chè). Phú Cát cũng có một số loại tài nguyên như nước khoáng, than bùn, là nơi có nhiều đá ong dé khai thác làm vật liệu xây dựng rất thuận tiện (lẫn trong đất, đá còn có cả sa khoáng). Dưới chân các đồi, gò là vùng vàn, vùng trũng thuận lợi cho việc canh tác lúa nước. Khí hậu thời tiết Phú Cát nằm trong vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa hình thành hai mùa khá rõ rệt: mùa hè (từ tháng tư đến tháng mười) nóng âm và mưa nhiều, mùa đông (từ tháng mười một đến tháng ba năm sau) khô, lạnh, ít mưa.

Nhiệt độ không khí bình quân hàng năm 24°C, trong năm nhiệt độ thấp nhất trung bình 16 độ (vào tháng 1). Nhiệt độ cao nhất trung bình 28,6 độ. Số giờ nắng trong năm trung bình là 1. Lượng mưa bình quân năm là 1.700mm, phân bố trong năm không đều: mưa tập trung từ tháng tư đến tháng mười.

Mùa khô từ cuối tháng mười đầu tháng mười một đến tháng ba năm sau, những tháng mưa ít nhất trong năm là tháng mười hai, tháng một và tháng hai. Nguồn nước Phú Cát có diện tích mặt nước khá lớn, với dòng sông Tích bắt nguồn từ Đầm Long (Ba Vì) chảy qua và các hồ ao, đầm vàn, đáp ứng tốt cho nhu cầu nước sản xuất và đời sống, đồng thời là điều kiện để phát triển thủy sản, thủy cầm. Trong lịch sử, Cấn Xá còn là nơi có đặc sản nổi tiếng Son Tây đó là cá chép: “Can Xá chi ly ngư” (Cấn Xá có cá chép). Tuy vậy, do dòng sông Tích có độ dốc cao nên cũng dễ gây úng ngập trong mùa mưa, nhanh cạn kiệt trong mùa khô.

Mặc dù có tiềm năng phong phú nhưng trước năm 1986, đời sống nhân dân trong vùng phụ thuộc rất nhiều vào thiên nhiên. Nhân dân chủ yếu sống về nghề nông và nghề rừng. Hàng năm, vùng đất cao thì khô hạn, vùng đồng vàn, ruộng thấp thì chìm trong cảnh ngập lụt. Ruộng đồng chỉ cay được một vu lúa.

17 Điều kiện kinh tế Tirong trot Trong đời sống kinh tế của người dân Phú Cát từ khi hình thành cho đến trước thời điểm năm 2000, trồng trọt là ngành kinh tế chính, có vai trò quan trọng trong việc cân bằng nguồn lao động của người nông dân, đó vừa là nguồn sống, nguồn thu nhập, vừa là nhân tố góp phần hình thành những giá trị văn hoá nông nghiệp của nông dân vùng đồng bằng Bắc Bộ nói chung và người dân Phú Cát nói riêng. Các loại cây trồng chủ yếu gồm: Cây lúa: là cây trồng chính trong mọi thời kỳ phát triển của xã. Từ năm 1960, xã Phú Cát bắt đầu tổ chức hợp tác xã với quy mô đến từng đội sản xuất, từ đây việc canh tác trồng trọt của người nông dân có sự đổi mới rõ rệt. Nếu trước kia chỉ cấy vụ đông, các vụ khác trồng rau màu, cây lúa và các cây hoa màu đều trông chờ vào nước trời thì bây giờ cấy 1 năm 2 vụ lúa, các loại cây hoa mau va cây công nghiệp ngắn ngày khác đều có nước tưới chủ động.

Cây khoai (khoai lang và khoai sọ): cây khoai lang là loại cây trồng quan trọng sau cây lúa. Đây lại là cây hợp với chất đất của làng nên dễ trồng, cho năng suất cao, | năm trồng 2 vụ.