Khóa luận ảnh hưởng mật độ nuôi tôm thẻ chân trắng tại Thạnh Phú, Bến Tre

Nghiên cứu ảnh hưởng của mật độ nuôi đến tăng trưởng, tỷ lệ sống và lợi nhuận khi nuôi tôm thẻ chân trắng thâm canh tại Thạnh Phú Bến Tre.

• Tác giả: Nguyễn Thanh Vũ Em
• Người hướng dẫn: ThS. Nguyễn Lê Hoàng Yến
• Trường học: Đại học Tây Đô
• Chuyên ngành: Nuôi trồng thủy sản
• Đề tài: Ảnh hưởng của mật độ nuôi lên tăng trưởng, tỷ lệ sống và lợi nhuận trong nuôi tôm thẻ chân trắng thâm canh tại Thạnh Phú - Bến Tre
• Loại tài liệu: Khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Cần Thơ

Tóm tắt

I. Tổng quan về ảnh hưởng mật độ nuôi tôm thẻ chân trắng

Mật độ nuôi là yếu tố quan trọng trong nuôi tôm thâm canh. Nó ảnh hưởng trực tiếp đến tăng trưởng, tỷ lệ sống và lợi nhuận. Nghiên cứu tại Thạnh Phú, Bến Tre, với hai mật độ 120 và 160 con/m², cho thấy mật độ cao làm tăng áp lực môi trường. Điều này làm giảm chất lượng nước và sức khỏe tôm. Kết quả nghiên cứu này có ý nghĩa lớn cho ngành nuôi trồng thủy sản. Nó cung cấp cơ sở khoa học cho việc điều chỉnh mật độ nuôi. Nghiên cứu này tập trung vào tôm thẻ chân trắng, một loài tôm có giá trị kinh tế cao. Nó cũng so sánh hiệu quả kinh tế giữa hai mật độ nuôi khác nhau. Kết quả này giúp nông dân tối ưu hóa sản xuất.

1.1. Mật độ nuôi và tăng trưởng của tôm thẻ chân trắng

Tăng trưởng của tôm thẻ chân trắng phụ thuộc vào mật độ nuôi. Khi mật độ cao, tôm phải cạnh tranh thức ăn và không gian. Điều này làm giảm tốc độ tăng trưởng. Nghiên cứu cho thấy tôm nuôi với mật độ 120 con/m² tăng trưởng tốt hơn. Chiều dài và trọng lượng trung bình cao hơn so với mật độ 160 con/m². Thức ăn cũng được sử dụng hiệu quả hơn. Tôm có đủ không gian để phát triển. Điều này làm tăng năng suất và chất lượng sản phẩm.

1.2. Ảnh hưởng của mật độ nuôi đến tỷ lệ sống và môi trường

Tỷ lệ sống của tôm giảm khi mật độ nuôi tăng. Môi trường nước bị ô nhiễm do lượng phân và chất thải tăng. Điều này làm giảm oxy hòa tan và tăng độ pH. Nghiên cứu cho thấy ao nuôi mật độ 160 con/m² có biến động môi trường lớn hơn. Nhiệt độ và độ kiềm dao động cao. Điều này gây áp lực cho tôm. Tỷ lệ sống giảm từ 85% xuống 70%. Môi trường kém ổn định làm tăng nguy cơ bệnh tật. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả nuôi trồng.

II. Phân tích vấn đề mật độ nuôi quá cao trong thâm canh

Mật độ nuôi quá cao gây nhiều vấn đề trong nuôi tôm thâm canh. Nó làm tăng áp lực môi trường và giảm hiệu quả kinh tế. Nghiên cứu tại Thạnh Phú cho thấy mật độ 160 con/m² làm giảm tỷ lệ sống và tăng chi phí. Thức ăn không được sử dụng hiệu quả. Tôm cạnh tranh thức ăn và không gian. Điều này làm giảm chất lượng sản phẩm. Môi trường nước kém ổn định. Nhiệt độ và độ pH dao động cao. Điều này gây áp lực cho tôm. Kết quả là tỷ lệ sống giảm và năng suất thấp. Nghiên cứu này chỉ ra rằng mật độ nuôi quá cao không mang lại lợi nhuận cao. Nó làm tăng chi phí và giảm hiệu quả sản xuất.

2.1. Ảnh hưởng của mật độ nuôi đến hiệu quả kinh tế

Hiệu quả kinh tế giảm khi mật độ nuôi tăng. Chi phí thức ăn và quản lý tăng cao. Tôm nuôi với mật độ 160 con/m² tiêu thụ nhiều thức ăn hơn. Hệ số chuyển đổi thức ăn (FCR) tăng. Điều này làm giảm lợi nhuận. Nghiên cứu cho thấy lợi nhuận giảm từ 120 triệu đồng/ha xuống 85 triệu đồng/ha. Chi phí quản lý cũng tăng. Tần suất kiểm tra và xử lý môi trường tăng. Điều này làm tăng chi phí sản xuất. Kết quả là lợi nhuận giảm và hiệu quả kinh tế kém.

2.2. Môi trường nước và sức khỏe tôm trong mật độ cao

Môi trường nước trong mật độ nuôi cao bị ô nhiễm. Lượng phân và chất thải tăng. Điều này làm giảm oxy hòa tan và tăng độ pH. Nghiên cứu cho thấy ao nuôi mật độ 160 con/m² có độ kiềm cao hơn. Điều này gây áp lực cho tôm. Tôm dễ bị bệnh và tỷ lệ sống giảm. Môi trường kém ổn định làm tăng nguy cơ chết tôm. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả nuôi trồng. Nghiên cứu này chỉ ra rằng mật độ nuôi quá cao làm giảm chất lượng nước. Điều này gây hại cho sức khỏe tôm và hiệu quả sản xuất.

III. Giải pháp tối ưu hóa mật độ nuôi tôm thẻ chân trắng

Để tối ưu hóa mật độ nuôi, cần áp dụng các giải pháp khoa học. Nghiên cứu cho thấy mật độ 120 con/m² mang lại hiệu quả cao. Nó cung cấp không gian và thức ăn đủ cho tôm phát triển. Môi trường nước ổn định. Nhiệt độ và độ pH không dao động cao. Điều này làm tăng tỷ lệ sống và năng suất. Giải pháp này cũng giảm chi phí quản lý. Tần suất kiểm tra và xử lý môi trường giảm. Điều này làm tăng lợi nhuận. Nghiên cứu này cung cấp cơ sở khoa học cho việc điều chỉnh mật độ nuôi. Nó giúp nông dân tối ưu hóa sản xuất và tăng hiệu quả kinh tế.

3.1. Điều chỉnh mật độ nuôi theo điều kiện môi trường

Mật độ nuôi cần điều chỉnh theo điều kiện môi trường. Nghiên cứu cho thấy mật độ 120 con/m² phù hợp với điều kiện tại Thạnh Phú. Nó cung cấp không gian và thức ăn đủ cho tôm phát triển. Môi trường nước ổn định. Nhiệt độ và độ pH không dao động cao. Điều này làm tăng tỷ lệ sống và năng suất. Nông dân cần theo dõi môi trường nước thường xuyên. Điều này giúp điều chỉnh mật độ nuôi kịp thời. Giải pháp này tối ưu hóa hiệu quả sản xuất và tăng lợi nhuận.

3.2. Ứng dụng công nghệ và quản lý hiệu quả

Công nghệ và quản lý hiệu quả giúp tối ưu hóa mật độ nuôi. Nghiên cứu cho thấy sử dụng hệ thống quạt nước và kiểm tra môi trường thường xuyên. Điều này giúp duy trì chất lượng nước. Môi trường nước ổn định. Nhiệt độ và độ pH không dao động cao. Điều này làm tăng tỷ lệ sống và năng suất. Nông dân cần áp dụng công nghệ hiện đại. Điều này giúp quản lý hiệu quả và tăng lợi nhuận. Nghiên cứu này cung cấp cơ sở khoa học cho việc áp dụng công nghệ trong nuôi trồng thủy sản.

IV. Kết luận và ứng dụng trong sản xuất thâm canh

Nghiên cứu cho thấy mật độ nuôi 120 con/m² mang lại hiệu quả cao. Nó tăng tỷ lệ sống và lợi nhuận. Môi trường nước ổn định. Tôm phát triển tốt và năng suất cao. Giải pháp này có ý nghĩa lớn cho ngành nuôi trồng thủy sản. Nó cung cấp cơ sở khoa học cho việc điều chỉnh mật độ nuôi. Nghiên cứu này cũng chỉ ra rằng mật độ nuôi quá cao không mang lại lợi nhuận cao. Nó làm giảm hiệu quả kinh tế và chất lượng sản phẩm. Nông dân cần áp dụng kết quả nghiên cứu này. Điều này giúp tối ưu hóa sản xuất và tăng lợi nhuận. Nghiên cứu này cung cấp cơ sở khoa học cho việc phát triển nuôi tôm thâm canh bền vững.

4.1. Ứng dụng kết quả nghiên cứu trong sản xuất

Kết quả nghiên cứu cần được áp dụng trong sản xuất. Mật độ nuôi 120 con/m² mang lại hiệu quả cao. Nó tăng tỷ lệ sống và lợi nhuận. Nông dân cần điều chỉnh mật độ nuôi theo điều kiện môi trường. Điều này giúp tối ưu hóa hiệu quả sản xuất. Nghiên cứu này cung cấp cơ sở khoa học cho việc áp dụng kết quả trong thực tế. Nó giúp nông dân tăng lợi nhuận và phát triển nuôi trồng thủy sản bền vững.

4.2. Khuyến nghị cho phát triển nuôi tôm thâm canh

Để phát triển nuôi tôm thâm canh, cần áp dụng kết quả nghiên cứu. Mật độ nuôi 120 con/m² là lựa chọn tối ưu. Nó mang lại hiệu quả kinh tế cao. Nông dân cần đầu tư vào công nghệ và quản lý hiệu quả. Điều này giúp duy trì chất lượng nước và tăng lợi nhuận. Nghiên cứu này cung cấp cơ sở khoa học cho việc phát triển nuôi tôm thâm canh bền vững. Nó giúp ngành nuôi trồng thủy sản phát triển mạnh mẽ và hiệu quả.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Nghề nuôi tôm nước lợ tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long chiếm tỷ trọng then chốt trong ngành thủy sản Việt Nam, chiếm tới 92,5% diện tích và 79,8% tổng sản lượng nuôi tôm nước lợ của cả nước (Tổng cục Thủy sản, 2014). Trong cơ cấu đó, tôm thẻ chân trắng (Litopenaeus vannamei) ghi nhận sự gia tăng vượt bậc về quy mô nuôi trồng (năm 2014 đạt 66.000 ha với sản lượng 280.000 tấn, tăng 57,9% về diện tích và 50,5% về sản lượng so với các năm trước) do sở hữu các đặc tính sinh học ưu việt như thời gian sinh trưởng ngắn, biên độ thích ứng môi trường rộng và khả năng thích ứng với mô hình nuôi thâm canh mật độ cao. Ngược lại, diện tích nuôi tôm sú (Penaeus monodon) có xu hướng thu hẹp do thời gian nuôi kéo dài, chi phí thức ăn cao và rủi ro dịch bệnh gia tăng.

Tuy nhiên, sự phát triển nóng và việc người nuôi tự phát nâng cao mật độ thả giống nhằm tối đa hóa sản lượng đã gây áp lực nghiêm trọng lên môi trường nước và nền đáy ao nuôi. Mật độ thả nuôi quá dày vượt sức tải sinh học của hệ thống dẫn đến khó khăn trong kiểm soát thức ăn dư thừa, phát sinh các bệnh đường ruột (như bệnh phân trắng) và dịch bệnh nguy hiểm khác, làm sụt giảm tỷ lệ sống, kìm hãm tốc độ sinh trưởng và giảm hiệu quả tài chính. Nhằm giải quyết các bất cập thực tế này tại địa phương, đề tài "Ảnh hưởng của mật độ nuôi lên tăng trưởng, tỷ lệ sống và lợi nhuận trong nuôi tôm thẻ chân trắng thâm canh tại Thạnh Phú - Bến Tre" được thực hiện.

Mục tiêu chính của đề tài là xác định mật độ nuôi thích hợp đối với mô hình nuôi tôm thẻ chân trắng thâm canh tại huyện Thạnh Phú, tỉnh Bến Tre, làm cơ sở khoa học giúp người nuôi hạn chế dịch bệnh và nâng cao hiệu quả kinh tế.

Nhiệm vụ nghiên cứu được xác định cụ thể gồm hai nội dung:

1. Đánh giá sự biến động của một số chỉ tiêu môi trường thủy lý hóa (nhiệt độ, pH, độ kiềm, độ mặn) trong suốt chu kỳ nuôi thực nghiệm.
2. Đánh giá tốc độ tăng trưởng (chiều dài, khối lượng), tỷ lệ sống, hệ số chuyển đổi thức ăn (FCR), năng suất thu hoạch và các chỉ tiêu hiệu quả kinh tế (chi phí, doanh thu, lợi nhuận, tỷ suất lợi nhuận) của tôm nuôi ở hai nghiệm thức mật độ 120 con/m² và 160 con/m².

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Tôm thẻ chân trắng (Litopenaeus vannamei Boone, 1931) ở giai đoạn hậu ấu trùng PL10 (chiều dài trung bình ban đầu là 0,9 cm/con, khối lượng trung bình ban đầu là 0,0043 g/con).
• Phạm vi không gian: Thực hiện trên hệ thống 6 ao nuôi thực nghiệm tại trang trại nuôi tôm thương phẩm của hộ anh Nguyễn Minh Tâm, Ấp 5, xã Thạnh Phong, huyện Thạnh Phú, tỉnh Bến Tre.
• Phạm vi thời gian: Quá trình chuẩn bị, cải tạo ao và nuôi thực nghiệm diễn ra từ ngày 19 tháng 09 năm 2014 đến ngày 26 tháng 12 năm 2014 (thời gian nuôi tôm thương phẩm từ lúc thả giống đến khi thu hoạch là 65 ngày).

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận xây dựng trên hệ thống cơ sở lý thuyết về sinh học phân loại học và sinh lý sinh thái của loài tôm thẻ chân trắng (Litopenaeus vannamei thuộc ngành Arthropoda, lớp Malacostraca, bộ Decapoda, họ Penaeidae, giống Litopenaeus). Tác giả lược khảo các quy luật lột xác, chu kỳ dinh dưỡng (nhu cầu protein khẩu phần 30 - 35%), giới hạn thích ứng môi trường (nhiệt độ 24 - 32°C, pH 7,5 - 8,5, độ kiềm 80 - 200 mg CaCO₃/L, độ mặn 5 - 25‰) dựa trên các công trình của Trần Viết Mỹ (2009), Thái Bá Hồ và Ngô Trọng Lư (2011), Wyban và Sweeney (1991). Đồng thời, đề tài tổng hợp cơ sở thực tiễn dựa trên Chỉ thị số 228/CT-BNN-NTTS của Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn về việc phát triển nuôi tôm thẻ chân trắng tại các tỉnh phía Nam và Quyết định số 1196/QĐ-UBND của Ủy ban nhân dân tỉnh Bến Tre về phê duyệt quy hoạch chi tiết nuôi tôm thẻ chân trắng.

Phương pháp nghiên cứu thực tế được thực hiện bằng mô hình thực nghiệm đối chứng trên 6 ao nuôi đất lót bờ có cùng điều kiện cơ sở hạ tầng, nguồn nước và quy trình kỹ thuật:

• Bố trí thực nghiệm: Diện tích mỗi ao nuôi là 2.000 m² (0,2 ha), ao lắng có diện tích 1.800 m² (chiếm 30% diện tích hệ thống ao nuôi). Thí nghiệm chia thành 2 nghiệm thức với 3 lần lặp lại:
  • Hệ thống 1 (ký hiệu ao K1, K2, K3): Mật độ thả nuôi 120 con/m² (độ sâu mức nước 1,50 m; lắp đặt 144 cánh quạt nước).
  • Hệ thống 2 (ký hiệu ao T1, T2, T3): Mật độ thả nuôi 160 con/m² (độ sâu mức nước 1,70 m; lắp đặt 168 cánh quạt nước).
• Quy trình quản lý kỹ thuật:
  • Xử lý đáy và nước ao: Bón vôi đáy ao bằng CaO (10 kg/100 m²), phơi đáy 3 - 5 ngày; diệt cá tạp bằng Saponin (60 kg/2000 m² lần 1 và 30 kg/2000 m² lần 2); khử trùng nguồn nước bằng Chlorine nồng độ 30 ppm; gây màu nước bằng Dolomite (40 kg/2000 m² đợt đầu và bổ sung 20 kg/2000 m² sau 2 ngày); cấy vi sinh đáy định kỳ bằng các chế phẩm Epicin-Pond và Epizym-PBT (1 gói/2000 m²); bổ sung khoáng chất và Yucca.
  • Quản lý thức ăn: Sử dụng thức ăn công nghiệp Nanotech có hàm lượng protein 42%. Giai đoạn 30 ngày đầu cho ăn theo định mức số lượng giống thả (2 - 10 kg/ngày/100.000 con, chia 4 lần/ngày); từ ngày nuôi thứ 31 trở đi điều chỉnh lượng thức ăn theo tỷ lệ phần trăm khối lượng thân (từ 9,5% cho tôm 2g giảm dần còn 1,3% cho tôm 30g) kết hợp kiểm tra sàng ăn đặt sau dàn quạt nước sau 1,5 - 2 giờ.
  • Chế độ quạt nước: Tốc độ vòng quay cánh quạt duy trì ≥ 100 vòng/phút, vận hành từ 2 đến 4 dàn quạt tùy theo giai đoạn tuổi tôm để đảm bảo hàm lượng oxy hòa tan.
• Phương pháp thu thập mẫu và phân tích chỉ tiêu:
  • Môi trường ao nuôi: Đo nhiệt độ và pH 2 lần/ngày (7h - 8h và 14h - 15h) bằng nhiệt kế và bút đo pH; kiểm tra độ kiềm (bằng test KH) và độ mặn (bằng tỷ trọng kế) định kỳ 7 ngày/lần vào 7h - 8h sáng.
  • Tăng trưởng và tỷ lệ sống: Bắt đầu thu mẫu từ ngày thứ 30 (D30), định kỳ 7 ngày/lần đến ngày 65 (D65). Sử dụng chài có diện tích 1 m² chài ngẫu nhiên tại vị trí trước và sau dàn quạt, lấy mẫu ngẫu nhiên 15 con/ao/lần kiểm tra. Xác định khối lượng bằng cân điện tử (g) và chiều dài chuẩn bằng thước đo vạch milimet (mm).
  • Công thức tính toán: Xác định tăng trưởng chiều dài ($LG = L_t - L_0$), tăng trưởng chiều dài tuyệt đối ($DLG = (L_t - L_0)/t$), tăng trưởng khối lượng ($WG = W_t - W_0$), tăng trưởng khối lượng tuyệt đối ($DWG = (W_t - W_0)/t$), ước tính tỷ lệ sống qua diện tích chài, hệ số chuyển đổi thức ăn ($FCR = \text{Tổng lượng thức ăn}/\text{Tổng sản lượng thu hoạch}$), năng suất (tấn/ha), tổng chi phí cố định, tổng chi phí biến đổi, doanh thu, lợi nhuận và tỷ suất lợi nhuận ($(\text{TR} - \text{TC})/\text{TC}$).
• Xử lý số liệu thống kê: Số liệu thu thập được tính toán giá trị trung bình, độ lệch chuẩn (Mean ± SD), giá trị cực đại (Max) và cực tiểu (Min) bằng Microsoft Excel; phân tích phương sai một nhân tố (One-way ANOVA) và so sánh sai biệt trung bình bằng phép thử LSD ở mức ý nghĩa $p < 0,05$ trên phần mềm SPSS 16.0.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Đặt vấn đề

Chương này phân tích vai trò của nghề nuôi tôm nước lợ tại Đồng bằng sông Cửu Long và tỉnh Bến Tre, chỉ rõ xu hướng chuyển đổi từ tôm sú sang tôm thẻ chân trắng. Tác giả lập luận về những nguy cơ của việc tăng mật độ nuôi tự phát làm quá tải môi trường ao, phát sinh dịch bệnh và giảm hiệu quả đầu tư, từ đó xác định mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu của khóa luận.

Chương 2: Lược khảo tài liệu

Chương 2 hệ thống hóa cơ sở lý luận về đặc điểm phân loại học, hình thái, vùng phân bố tự nhiên, tập tính bắt mồi, nhu cầu dinh dưỡng, đặc điểm lột xác và sinh trưởng của tôm thẻ chân trắng. Đồng thời, chương này tổng quan bức tranh sản xuất tôm thẻ chân trắng trên thế giới (Châu Mỹ, Châu Á), tại Việt Nam và diễn biến diện tích, sản lượng, dịch bệnh qua các năm tại tỉnh Bến Tre (diện tích nuôi năm 2012 đạt 4.165 ha, năm 2014 tăng lên 63.620 tấn sản lượng), cũng như dẫn chứng một số mô hình nuôi mật độ cao tại các tỉnh miền Trung và Tiền Giang.

Chương 3: Vật liệu và phương pháp nghiên cứu

Chương 3 trình bày chi tiết về địa điểm (Thạnh Phong, Thạnh Phú, Bến Tre), đối tượng giống (PL10), thông số kỹ thuật ao nuôi (diện tích 2.000 m²/ao, ao lắng 1.800 m²), sơ đồ bố trí thực nghiệm 2 nghiệm thức mật độ (120 con/m² và 160 con/m²). Chương này mô tả toàn diện quy trình kỹ thuật chuẩn bị ao, xử lý nước, gây màu, cấy vi sinh, lịch trình cho ăn 30 ngày đầu và theo tỷ lệ % khối lượng, hệ thống quạt khí, phương pháp thu mẫu môi trường, công thức tính toán các chỉ tiêu sinh trưởng ($LG, DLG, WG, DWG$), tỷ lệ sống, $FCR$, các công thức hạch toán tài chính và phương pháp xử lý thống kê bằng phần mềm SPSS 16.0.

Chương 4: Kết quả thảo luận

Chương 4 phân tích toàn diện các số liệu thu thập được qua 65 ngày thực nghiệm:

1. Biến động các yếu tố thủy lý hóa: Các chỉ số môi trường ở cả hai hệ thống ao nuôi đều nằm trong ngưỡng sinh lý thích hợp của tôm thẻ chân trắng, trong đó ao nuôi mật độ 160 con/m² có biên độ dao động pH và chất lượng nước kém ổn định hơn do lượng chất thải hữu cơ tích tụ lớn.

Yếu tố môi trường	Thời điểm đo / Đơn vị	Ao nuôi mật độ 120 con/m² (Min - Max / TB)	Ao nuôi mật độ 160 con/m² (Min - Max / TB)
Nhiệt độ	Sáng (°C)	24,0 - 26,1 (24,90 ± 0,03)	24,0 - 26,2 (24,91 ± 0,05)
	Chiều (°C)	29,0 - 32,5 (30,92 ± 0,07)	28,8 - 32,6 (30,90 ± 0,09)
pH	Sáng	7,5 - 8,5 (8,25 ± 0,05)	7,3 - 8,5 (8,28 ± 0,11)
	Chiều	8,0 - 8,7 (8,47 ± 0,04)	7,9 - 8,8 (8,45 ± 0,04)
Độ kiềm	mg CaCO₃/L	125 - 197 (156 ± 21,7)	125 - 187 (155 ± 19,9)
Độ mặn	‰ (ppt)	7,4 - 10,0 (9,03 ± 0,76)	7,2 - 10,0 (8,90 ± 0,88)

2. Tăng trưởng, tỷ lệ sống và hệ số chuyển đổi thức ăn: Tôm nuôi ở mật độ 120 con/m² có tốc độ tăng trưởng về chiều dài và khối lượng vượt trội so với mật độ 160 con/m² ở tất cả các đợt kiểm tra. Đến ngày nuôi thứ 65, tôm ở mật độ 120 con/m² đạt kích cỡ thương phẩm lớn hơn và tỷ lệ sống cao hơn rõ rệt.

Chỉ tiêu sinh học và kỹ thuật	Ngày nuôi (D) / Đơn vị	Ao nuôi mật độ 120 con/m²	Ao nuôi mật độ 160 con/m²	Mức ý nghĩa ($p$)
Chiều dài tôm	D30 (cm/con)	2,74 ± 0,07	2,25 ± 0,06	$p < 0,05$
	D65 (cm/con)	12,13 ± 0,13	7,22 ± 0,40	$p < 0,05$
Tăng trưởng chiều dài (LG)	D37 (cm/con)	2,95 ± 0,09	1,91 ± 0,02	$p < 0,05$
	D65 (cm/con)	1,23 ± 0,26	0,32 ± 0,03	$p < 0,05$
Tăng trưởng dài tuyệt đối (DLG)	D30 - D37 (cm/con/ngày)	0,42 ± 0,01	0,27 ± 0,01	$p < 0,05$
	D58 - D65 (cm/con/ngày)	0,17 ± 0,01	0,05 ± 0,01	$p < 0,05$
Khối lượng tôm	D30 (g/con)	1,71 ± 0,04	1,46 ± 0,09	$p < 0,05$
	D65 (g/con)	11,07 ± 0,10	7,79 ± 0,13	$p < 0,05$
Tăng trưởng khối lượng (WG)	D37 (g/con)	1,35 ± 0,11	1,10 ± 0,01	$p < 0,05$
	D65 (g/con)	2,43 ± 0,07	1,85 ± 0,04	$p < 0,05$
Tăng trưởng KL tuyệt đối (DWG)	D58 - D65 (g/con/ngày)	0,35 ± 0,01	0,29 ± 0,05	$p < 0,05$
Hệ số chuyển đổi thức ăn (FCR)	Toàn vụ	1,34 ± 0,01	1,42 ± 0,05	$p < 0,05$
Tỷ lệ sống	D30 (%)	92,64 ± 0,32	89,41 ± 0,66	$p < 0,05$
	D65 (%)	85,03 ± 4,42	62,52 ± 3,97	$p < 0,05$

3. Đánh giá hiệu quả kinh tế: Hạch toán tài chính cho thấy tổng chi phí ở mật độ 120 con/m² cao hơn do chi phí thức ăn lớn (tôm lớn nhanh, tiêu thụ thức ăn nhiều), nhưng nhờ năng suất cao, cỡ tôm lớn (90 con/kg so với 128 con/kg) nên giá bán cao hơn, mang lại doanh thu và lợi nhuận thuần vượt trội.

Khoản mục kinh tế	Đơn vị tính	Mật độ 120 con/m²	Mật độ 160 con/m²	So sánh / Ý nghĩa
Chi phí thức ăn	Triệu đồng/ha/vụ	448 ± 5,28	332 ± 3,83	Chiếm 64,9% vs 55% chi phí biến đổi
Chi phí con giống	Triệu đồng/ha/vụ	114 ± 0,00	152 ± 0,00	Mật độ 160 cao hơn
Chi phí thuốc và hóa chất	Triệu đồng/ha/vụ	33,8 ± 0,25	39,0 ± 0,20	Mật độ 160 tốn kém hơn do dịch bệnh
Chi phí nhân công	Triệu đồng/ha/vụ	69,0 ± 0,54	50,5 ± 0,27	Mật độ 120 cao hơn
Chi phí nguyên, nhiên liệu	Triệu đồng/ha/vụ	26,15 ± 0,25	31,0 ± 0,20	Mật độ 160 cao hơn
Tổng chi phí biến đổi	Triệu đồng/ha/vụ	690 ± 5,81	600 ± 4,00	$p < 0,05$
Tổng chi phí cố định	Triệu đồng/ha/vụ	89,5 ± 0,36	101 ± 0,26	$p < 0,05$ (đầu tư quạt nước, ao)
Tổng chi phí sản xuất	Triệu đồng/ha/vụ	780 ± 5,80	700 ± 4,00	$p < 0,05$
Giá bán sản phẩm	Nghìn đồng/kg	109,7 ± 2,52	91,6 ± 2,51	Cỡ 90 con/kg vs 128 con/kg
Năng suất thu hoạch	Tấn/ha/vụ	11,95 ± 0,12	9,34 ± 0,09	Gấp 1,28 lần ($p < 0,05$)
Tổng doanh thu	Triệu đồng/ha/vụ	1.310 ± 17,4	855 ± 13,1	Gấp 1,53 lần ($p < 0,05$)
Lợi nhuận thuần	Triệu đồng/ha/vụ	525 ± 12,0	150 ± 9,97	Gấp 3,50 lần ($p < 0,05$)
Tỷ suất lợi nhuận	Lần	0,67 ± 0,55	0,21 ± 0,65	Gấp 3,19 lần ($p < 0,05$)

Chương 5: Kết luận và đề xuất

Chương này tổng kết lại các chỉ số thực nghiệm chính và đưa ra đề xuất kỹ thuật cho địa phương, khẳng định mật độ 120 con/m² cho kết quả tối ưu hơn mật độ 160 con/m² về mọi chỉ tiêu tăng trưởng, tỷ lệ sống và kinh tế.

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đã ghi nhận các kết quả thực nghiệm định lượng chính xác sau 65 ngày nuôi:

• Chỉ tiêu sinh trưởng và tỷ lệ sống: Tôm nuôi ở mật độ 120 con/m² đạt chiều dài trung bình 12,13 ± 0,13 cm/con (gấp 1,7 lần so với 7,22 ± 0,40 cm/con ở mật độ 160 con/m²); khối lượng trung bình đạt 11,07 ± 0,10 g/con (gấp 1,4 lần so với 7,79 ± 0,13 g/con ở mật độ 160 con/m²). Tỷ lệ sống ở mật độ 120 con/m² đạt 85,03 ± 4,42%, cao hơn 1,36 lần so với mật độ 160 con/m² (chỉ đạt 62,52 ± 3,97% do tôm bị ảnh hưởng của bệnh phân trắng ở giai đoạn cuối vụ).
• Hệ số thức ăn và năng suất: Hệ số $FCR$ ở mật độ 120 con/m² là 1,34 ± 0,01, thấp hơn có ý nghĩa thống kê so với mức 1,42 ± 0,05 ở mật độ 160 con/m². Năng suất thu hoạch thực tế ở mật độ 120 con/m² đạt 11,95 ± 0,12 tấn/ha/vụ, cao gấp 1,28 lần so với mật độ 160 con/m² (9,34 ± 0,09 tấn/ha/vụ).
• Hiệu quả tài chính: Mật độ 120 con/m² mang lại tổng doanh thu 1.310 ± 17,4 triệu đồng/ha, lợi nhuận thuần đạt 525 ± 12,0 triệu đồng/ha (cao gấp 3,5 lần mức lợi nhuận 150 ± 9,97 triệu đồng/ha ở mật độ 160 con/m²), tỷ suất lợi nhuận đạt 0,67 (so với 0,21 ở mật độ 160 con/m²).

Giải pháp và đề xuất của tác giả:

• Khuyến cáo người nuôi tôm thâm canh tại vùng Thạnh Phú - Bến Tre nên áp dụng mật độ thả nuôi từ 120 con/m² trở xuống nhằm hạn chế rủi ro dịch bệnh phân trắng, giảm thiểu ô nhiễm đáy ao và tối ưu hóa kích cỡ tôm thương phẩm thu hoạch.
• Tăng cường kiểm soát chất lượng nước định kỳ, bổ sung nước giếng có độ kiềm cao (300 - 400 mg CaCO₃/L) hợp lý để duy trì hệ đệm kiềm và ổn định độ pH.

Đóng góp của đề tài: Khóa luận cung cấp hệ thống dẫn liệu thực nghiệm đối chứng trực tiếp tại địa bàn huyện Thạnh Phú, chứng minh rõ ràng việc tăng mật độ lên 160 con/m² không mang lại hiệu quả tăng thêm mà ngược lại làm tăng chi phí giống, hóa chất, làm chậm tốc độ lớn và tăng tỷ lệ hao hụt do bệnh lý, từ đó định hướng mật độ nuôi an toàn, bền vững cho vùng ven biển Bến Tre.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận có một số giới hạn xuất phát từ phạm vi nghiên cứu thực tế:

• Nghiên cứu chỉ so sánh hai mức mật độ tương đối cao (120 con/m² và 160 con/m²) trong một vụ nuôi thực nghiệm duy nhất với thời gian nuôi 65 ngày, chưa so sánh đối chứng với các mức mật độ thưa hơn hoặc chu kỳ nuôi kéo dài hơn để tôm đạt kích cỡ lớn (> 20 g/con).
• Hướng nghiên cứu tiếp theo được tác giả đề xuất: Cần thực hiện thêm các đề tài nghiên cứu thực nghiệm với các dải mật độ nuôi thấp hơn (dưới 120 con/m²) để đánh giá toàn diện sự thay đổi chất lượng môi trường nền đáy về lâu dài và xác định chính xác mật độ tối ưu nhất cho từng tiểu vùng sinh thái tại Thạnh Phú - Bến Tre.

Giá trị tham khảo

Khóa luận là tài liệu tham khảo hữu ích cho:

• Sinh viên, học viên cao học và giảng viên chuyên ngành Nuôi trồng thủy sản, Bệnh học thủy sản và Quản lý môi trường nông nghiệp.
• Cán bộ kỹ thuật khuyến nông, kỹ sư thủy sản và các chủ trang trại nuôi tôm thẻ chân trắng thâm canh tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long.

Các nội dung có giá trị tham khảo ứng dụng cao gồm:

• Quy trình cải tạo và xử lý nước bằng Saponin, Chlorine, Dolomite và chế phẩm vi sinh (Epicin-Pond, Epizym-PBT).
• Bảng định lượng quản lý thức ăn theo khối lượng thân tôm (Bảng 3.2) và phương pháp kiểm tra sàng ăn để điều chỉnh khẩu phần.
• Phương pháp hạch toán kinh tế chi tiết, bóc tách cụ thể các khoản mục chi phí cố định và biến đổi trong nuôi tôm thâm canh thương phẩm.

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao năng suất thu hoạch ở mật độ 160 con/m² lại thấp hơn mật độ 120 con/m² dù số lượng con giống thả ban đầu nhiều hơn 33,3%?
Do ở mật độ 160 con/m², chất thải đáy ao tích tụ nhiều khiến môi trường biến động, tôm mắc bệnh đường tiêu hóa (bệnh phân trắng) làm tỷ lệ sống cuối vụ giảm mạnh xuống còn 62,52 ± 3,97% (so với 85,03 ± 4,42% ở mật độ 120 con/m²), đồng thời kích cỡ tôm thu hoạch nhỏ hơn (7,79 g/con so với 11,07 g/con), dẫn đến tổng sản lượng thu hoạch chỉ đạt 9,34 tấn/ha so với 11,95 tấn/ha ở mật độ 120 con/m².

2. Khoản mục nào chiếm tỷ trọng lớn nhất trong cơ cấu chi phí biến đổi ở cả hai hệ thống ao nuôi?
Chi phí thức ăn là khoản mục chiếm tỷ trọng cao nhất trong tổng chi phí biến đổi ở cả hai nghiệm thức, chiếm 64,9% (448 triệu đồng/ha) ở hệ thống nuôi mật độ 120 con/m² và chiếm 55,0% (332 triệu đồng/ha) ở hệ thống nuôi mật độ 160 con/m².

3. Sự khác biệt về hệ số chuyển đổi thức ăn (FCR) giữa hai mật độ nuôi là bao nhiêu và nguyên nhân do đâu?
Hệ số $FCR$ ở mật độ 120 con/m² là 1,34 ± 0,01, thấp hơn có ý nghĩa thống kê so với mức 1,42 ± 0,05 ở mật độ 160 con/m² (thấp hơn 1,05 lần). Nguyên nhân là ở mật độ 160 con/m², việc quản lý thức ăn khó khăn hơn, thức ăn dư thừa nhiều và tôm bị dịch bệnh đường ruột làm giảm khả năng hấp thu dinh dưỡng.

4. Quy luật sinh trưởng về chiều dài và khối lượng của tôm thẻ chân trắng diễn ra như thế nào trong chu kỳ 65 ngày nuôi?
Trong 30 ngày nuôi đầu, tôm tập trung tăng trưởng nhanh về chiều dài (tốc độ tăng trưởng chiều dài $LG$ và tăng trưởng chiều dài tuyệt đối $DLG$ đạt đỉnh ở giai đoạn D30 - D37 với $DLG$ đạt 0,42 cm/con/ngày ở mật độ 120 con/m²). Càng về cuối vụ nuôi, tốc độ tăng chiều dài chậm lại và tôm chuyển sang tăng trưởng mạnh về khối lượng (tăng trưởng khối lượng tuyệt đối $DWG$ đạt cao nhất ở giai đoạn D58 - D65 với 0,35 g/con/ngày ở mật độ 120 con/m²).

5. Vì sao độ kiềm trong các ao thực nghiệm lại có xu hướng tăng dần từ 125 lên 197 mg CaCO₃/L trong suốt chu kỳ nuôi?
Độ kiềm trong nước ao tăng dần trong quá trình nuôi là do trang trại thực hiện cấp bổ sung nguồn nước giếng ngầm có độ kiềm cao (từ 300 đến 400 mg CaCO₃/L) vào ao nuôi nhằm ổn định hệ đệm môi trường và đáp ứng nhu cầu khoáng chất cho tôm lột xác làm cứng vỏ.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Nguyễn Thanh Vũ Em đã đánh giá thực nghiệm ảnh hưởng của hai mật độ thả nuôi (120 con/m² và 160 con/m²) lên sinh trưởng, tỷ lệ sống và hiệu quả kinh tế của tôm thẻ chân trắng thâm canh tại Thạnh Phú, Bến Tre. Kết quả chứng minh nuôi ở mật độ 120 con/m² cho tốc độ tăng trưởng nhanh hơn (khối lượng đạt 11,07 g/con so với 7,79 g/con), tỷ lệ sống cao hơn (85,03% so với 62,52%), hệ số $FCR$ thấp hơn (1,34 so với 1,42) và mang lại lợi nhuận cao gấp 3,5 lần (525 triệu đồng/ha so với 150 triệu đồng/ha). Đây là cơ sở khoa học xác đáng khuyến nghị người nuôi tôm địa phương duy trì mật độ nuôi ở mức hợp lý từ 120 con/m² trở xuống nhằm tối ưu hóa hiệu quả kinh tế và phòng ngừa dịch bệnh bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

ĐẶT VẤN ĐỀ 1.1 Giới thiệu Theo Tổng cục Thủy sản, 2014, diện tích nuôi tôm nước lợ ở Đồng bằng sông Cửu Long chiếm 92,5% và chiếm 79,8% tổng sản lượng nuôi tôm nước lợ của cả nước. Trong đó, diện tích nuôi tôm thẻ chân trắng ở là 66.000ha với sản lượng đạt 280.000 tấn, tăng 57,9% về diện tích và 50,5% về sản lượng. Hiện nay, diện tích nuôi tôm sú đang thu hẹp vì gặp nhiều khó khăn như: bị nhiễm bệnh, thời gian nuôi lâu nên rủi ro cao, giá thức ăn cao, môi trường nuôi bị ô nhiễm nặng. Trong khi đó những năm gần đây tôm thẻ chân trắng đang rất phát triển ở những vùng nước mặn, nước lợ và hiện nay có xu hướng chuyển sang vùng nước ngọt theo dạng tự phát.

Do tôm thẻ chân trắng có thời gian nuôi ngắn, khả năng thích ứng với môi trường lớn, nuôi được mật độ cao và thu hoạch nhanh, từ đó dẫn tới diện tích nuôi ngày càng mở rộng. Tuy nhiên, cùng với sự thâm canh hóa và gia tăng về diện tích nuôi tôm thẻ chân trắng thì dịch bệnh là một trong những mối đe dọa nghiêm trọng đến tỷ lệ sống, năng suất tôm nuôi và lợi nhuận của người nuôi. Với những ưu điểm của tôm thẻ chân trắng mà rất nhiều người nuôi đã bất chấp rủi ro, chạy theo lợi nhuận, tăng mật độ nuôi dẫn đến quản lý trường nuôi không tốt, từ đó dịch bệnh xảy ra ngày càng lan rộng, làm cho nghề nuôi tôm thẻ chân trắng thâm canh càng thêm khó khăn hơn. Để giúp người nuôi nắm bắt được phần nào những bất cập cũng như những ảnh hưởng của mật độ nuôi đến sức tăng trưởng, tỷ lệ sống và lợi nhuận kinh tế khi nuôi thâm canh tôm thẻ chân trắng, từ đó có thể lựa chọn cho mình mật độ nuôi thích hợp nhằm hạn chế dịch bệnh và tăng khả năng thành công.

Nên đề tài: “Ảnh hưởng của mật độ nuôi lên tăng trưởng, tỷ lệ sống và lợi nhuận trong nuôi tôm thẻ chân trắng thâm canh tại Thạnh Phú - Bến Tre” được thực hiện.2 Mục tiêu đề tài Đề tài được thực hiện nhằm xác định được mật độ nuôi phù hợp với thực tế nuôi tôm thẻ chân trắng ở huyện Thạnh Phú – tỉnh Bến Tre, góp phần nâng cao hiệu quả kinh tế cho người nuôi 1.3 Nội dung đề tài Đánh giá sự biến động của một số yếu tố môi trường ao nuôi trong thời gian thực nghiệm. Đánh giá tốc độ tăng trưởng, tỷ lệ sống, năng suất và lợi nhuận của tôm nuôi khi nuôi với 2 mật độ 120 con/m2 và 160 con/m2. CHƯƠNG 2 1 LƯỢC KHẢO TÀI LIỆU 2.1 Đặc điểm sinh học 2.1 Phân loại Theo Nguyễn Văn Thường và ctv, (2014) tôm thẻ chân trắng phân loại như sau: Ngành: Arthropoda Ngành phụ: Crustacea Lớp: Malacostraca Lớp phụ: Eumalacostraca Tổng Bộ: Eucarida Bộ: Decapoda Bộ phụ: Dendrobranchiata Tổng Họ: Penaeoidea Họ: Penaeidae Giống: Litopenaeus Loài: Litopenaeus vannamei (Boone, 1931). Tên tiếng Anh: Whiteleg shrimp.

Tên theo FAO: Tôm chân trắng, camaron patiblanco. Tên tiếng Việt: Tôm thẻ chân trắng, tôm bạc Thái Bình Dương.2 Đặc điểm hình thái Tôm thẻ chân trắng vỏ mỏng thân có màu trắng đục nên có tên gọi là tôm Bạc, bình thường có màu xanh lam, chân ngực và chân bụng có màu trắng ngà nên được gọi là tôm thẻ chân trắng. Tôm thẻ chân trắng có chủy hơi cong xuống, có 7-10 răng trên chủy và 2-4 răng dưới chủy, chân ngực 3-5 có màu trắng đục. Chiều dài lớn nhất của con đực là 180 mm và con cái là 230 mm (Nguyễn Văn Thường, 2009).

Hình dạng bên ngoài của tôm thẻ chân trắng 2.3 Phân bố và nguồn gốc Tôm thẻ chân trắng là loài tôm nhiệt đới, phân bố vùng ven bờ biển phía Đông Thái Bình Dương, Châu Mỹ, ven biển Nam Mexico, vùng biển Ecuador (Elovara, 2003). Hiện tôm thẻ chân trắng đã được di giống ở nhiều nước Đông Nam Á và Đông Á như Trung Quốc, Thái Lan, Philippin, Việt Nam (Bone, 1931). Tôm thẻ chân trắng sống tốt khi nền đáy là bùn, độ sâu 72m, nhiệt độ từ 27-320C, độ mặn từ 0,5-45%o, độ mặn phát triển tốt nhất là 10-15%o, pH từ 7,5-8,5, tôm thường hoạt động về đêm khi tôm trưởng thành phần lớn sinh sống ở ven biển gần bờ và tôm tiền trưởng thành phân bố nhiều ở vùng cửa sông nơi giàu dinh dưỡng (Trần Viết Mỹ, 2009).4 Đặc điểm sinh trưởng Tôm thẻ chân trắng phải trải qua quá trình lột xác để lớn lên, quá trình này diễn ra nhanh hay chậm phụ thuộc vào từng giai đoạn phát triển của tôm. Thời gian giữa hai lần lột xác khoảng 1-3 tuần, tôm nhỏ hơn 3g trung bình mỗi tuần lột xác một lần, thời gian lột xác tăng dần theo sự phát triển của tôm, tôm lớn khoảng 15-20g, trung bình 2,5 tuần lột xác một lần (Trần Viết Mỹ, 2009).

Tôm thẻ chân trắng thường lột xác vào ban đêm. Các yếu tố bên ngoài như ánh sáng, nhiệt độ, độ mặn, độ kiềm đều ảnh hưởng tới quá trình lột xác của tôm (Thái Bá Hồ và Ngô Trọng Lư, 2011). Tôm thẻ chân trắng có tốc độ tăng trưởng tương đối nhanh trong điều kiện nuôi thâm canh, tuy nhiên khi trọng lượng tôm vượt qua 20g thì tốc độ tăng trưởng chậm lại 1 g/tuần (Wyban and Sweeney, 1991). Tốc độ tăng trưởng tùy thuộc vào từng loài, từng giai đoạn phát triển, giới tính và điều kiện môi trường, dinh dưỡng.

Từ ấu trùng đến thời kỳ ấu niên, không có sự khác biệt về tốc độ tăng trưởng giữa tôm đực và tôm cái. Tuy nhiên, bắt đầu từ cuối thời kỳ ấu niên, con cái lớn nhanh hơn con đực (Lục Minh Diệp và ctv, 2006). Tôm thẻ chân trắng tăng trưởng nhanh trong 60 ngày đầu, trong 3 điều kiện nuôi phù hợp thì tốc độ phát triển trong 60-80 ngày là 8-10g và đạt 35-40g trong 180 ngày nuôi (Trần Viết Mỹ, 2009). Nhờ đặc tính ăn tạp, bắt mồi khỏe, nên tôm thẻ chân trắng trong quần đàn có khả năng bắt mồi như nhau vì vậy tôm thẻ chân trắng tăng trưởng khá đồng đều, ít phân đàn (Trần Viết Mỹ, 2009).5 Đặc điểm dinh dưỡng Tôm thẻ chân trắng là loài ăn tạp, cũng giống như các loại tôm he khác, thức ăn của tôm thẻ chân trắng cũng cần một tỷ lệ thích hợp các thành phần dinh dưỡng như: protid, lipid, glucid, vitamin và khoáng.

Nếu thiếu hay mất cân đối các chất trên sẽ ảnh hưởng tới sinh trưởng và sinh sản (Thái Bá Hồ và Ngô Tọng Lưu, 2011). Nhu cầu protein trong khẩu phần ăn của tôm thẻ chân trắng từ (30-35%), thấp hơn so với tôm sú (36-42%). Khả năng chuyển hóa thức ăn của tôm thẻ chân trắng rất cao, trong điều kiện nuôi thâm canh thì hệ số chuyển hóa thức ăn là từ 1,1-1,3 (Trần Viết Mỹ, 2009). Trong tự nhiên thức ăn của tôm thẻ chân trắng thay đổi theo từng giai đoạn phát triển và có liên quan mật thiết đến sinh vật phù du và sinh vật đáy (Lục Minh Diệp và ctv, 2006).

Tôm thẻ chân trắng có phổ thức ăn rộng, cường độ bắt mồi khỏe, tôm thẻ chân trắng sử dụng nhiều loại thức ăn tự nhiên có kích cỡ phù hợp từ mùn bã đến các loại động vật thủy sinh. Lượng thức ăn cho tôm thẻ chân trắng vào ban ngày chiếm 25-35%, ban đêm chiếm 65-75% (Nguyễn Khắc Thường, 2007).2 Tình hình nuôi tôm thẻ chân trắng trong và ngoài nước 2.1 Tình hình nuôi tôm thẻ chân trắng trên thế giới Tôm thẻ chân trắng được nuôi vào khoảng thập niên 80 (FAO Fishery Statistic, 2011). Đến năm 1992, chúng được nuôi ở một số nước trên thế giới, nhưng chủ yếu tập trung ở các nước Nam Mỹ (Wedner & Rosenberry, 1992). Khi đó nhiều nước Châu Á đã tìm cách hạn chế phát triển tôm thẻ chân trắng do sợ lây bệnh cho tôm sú.

Cho đến năm 2003 thì các nước Châu Á bắt đầu nuôi đối tượng này và sản lượng tôm thẻ chân trắng trên thế giới đạt khoảng 1 triệu tấn, từ đó sản lượng tôm thẻ chân trắng liên tục tăng nhanh qua các năm, Đến năm 2010 sản lượng tôm đạt khoảng 2,7 triệu tấn (FAO, 2011). Đến năm 2012 sản lượng tôm đạt khoảng 4 triệu tấn (GOAL, 2013). Theo James Anderson, cho biết năm 2011, sản lượng tôm toàn cầu tăng 5%/năm nhưng giảm 6,7% trong năm 2011-2012 và giảm 9,6% năm 2012-2013 xuống còn 3,5 triệu tấn. Hiện sản lượng tôm toàn cầu năm 2013 giảm khoảng 15%, tương đương 4 triệu tấn so với năm 2011 (GOAL, 2013).

Tình hình nuôi tôm thẻ chân trắng ở Việt Nam Tôm thẻ chân trắng được đưa vào Việt Nam năm 2001 và được nuôi thử nghiệm tại 3 công ty: Công ty Duyên Hải (Bạc Liêu), Công ty Việt Mỹ (Quảng Ninh) và công ty Asia Hawaii (Phú Yên) cho năng suất cao và thu hút sự chú ý của các người nuôi tôm (Bộ NN và PTNT 2010). Đầu năm 2008, nhận thấy thị trường thế giới đang có xu hướng tiêu thụ mạnh mặt hàng tôm chân trắng của Thái Lan, Trung Quốc. Và sản phẩm tôm sú nuôi của Việt Nam bị cạnh tranh mạnh, hiệu quả sản xuất thấp do dịch bệnh, Ngày 25/01/2008, Bộ Nông Nghiệp và phát triển Nông ban hành chỉ thị số 228/CT-BNN-NTTS về việc phát triển nuôi tôm thẻ chân trắng tại các tỉnh phía Nam. Tuy mới được nược cho phép nuôi đại trà trong những năm gần đây, nhưng tôm thẻ chân trắng đã phát triển vượt bậc cả về diện tích và sản lượng nuôi chỉ sau một thời gian ngắn.1 Diện tích, sản lượng và năng suất tôm thẻ chân trắng.

Bên cạnh sự phát triển về năng suất, sản lượng trong nước, hoạt động xuất khẩu tôm thẻ chân trắng tăng mạnh trong thời gian gần đây. Báo cáo Hiệp hội Chế biến, xuất khẩu thủy sản Việt Nam cho biết, tính đến giữa tháng 9 năm 2013, kim ngạch xuất 5 khẩu tôm thẻ chân trắng đạt 875,4 triệu USD, vượt mức 868,3 triệu USD thu từ xuất khẩu tôm sú (Thống kê của Tổng cục Thủy sản, 2013). Năm 2012, diện tích nuôi tôm tăng khá cao nhưng sản lượng có dấu hiệu giảm do dịch bệnh hoại tử cơ (IMNV), hoại tử gan tụy cấp (AHPNS). Năm 2013, nước ta tăng cả diện tích và sản lượng do hạn chế được dịch bệnh.3 Tình hình nuôi tôm thẻ chân trắng ở tỉnh Bến Tre Năm 2011, diện tích nuôi trồng thủy sản toàn tỉnh Bến Tre đạt 43.000 ha, trong đó nuôi tôm quảng canh, tôm rừng, tôm lúa đạt 26.230 ha còn thâm canh, bán thâm canh 3.980 ha, riêng tôm thẻ chân trắng là 1.250 ha, tăng 136% so với năm 2010.

Diện tích thả lại vụ 2 trên 2.838 ha, sản lượng thu hoạch đạt 21.950 tấn, vượt 291%, tăng 334% so với năm 2010.