CHƯƠNG 1 MOT SỐ VẤN ĐÈ LÝ LUẬN VỀ YEU T6 LOI TRONG TRÁCH NHIEM BOI THƯỜNG THIET HẠI NGOÀI HỢP BONG 1.Khái niệm, đặc điểm của trích nhiệm bai thường thiệt hại ngoài hợp đồng LL. Khai tiệm trách nhiệm bai Hurờng thiệt hại ngoài hợp đồng "Trong lịch sử pháp luật thé giới, bởi throng thiệt hei ngoài hẹp đẳng là một trong những chế dinh được hình thành sớm nhất trong hệ thống pháp luật ni chung pháp luật din sơ nồi riêng Đây là ch đính được ban hành với mục đích bio vệ quyền lợi ch hop pháp của cá nhân, tỔ chúc bi xâm hại trong trường hợp các bên không xéc lập hop đồng, “heo lý luận chung, người có hành vi vi phạm pháp luật xâm phạm đến tinh mang, sức khöe, danh dự, nhân phẩm, uy tin, tài sản, các quyên và lợi ích hợp pháp của các chủ thể khác mà gây thiệt ha thì phi chịu trách nhiệm bai thường cho người bị thiệt hai Dưới góc đồ ngôn ngữ học, theo Dai từ téng Viet! “trách nhiệm là đu phát lâm, phải gánh vác hoặc là phải nhận lấp về mình”. Dusi phương diện đạo đúc xã hội, “rách nhiệm ” ta meting bude cá nhân tổ chức phil thực hiện những nghĩa vụ nghiêng vi bin phận mang tính lý luận, đạo đức. Dưới gốc độ pháp lý, “rách nhiệm ” của cá “hân, 18 chức phát ảnh trên cơ sở pháp luật va được bảo đâm thục hiện bing pháp luật Theo cách thông thường “bổi thường" ta “đồn bù bằng én những tht hai về vất chất và tn thần mà nành phat clan rách nhhệm “”, còn “hệt hại” 1à “bi mắt mất "người, của ot vật chất hoặc th thd” hoặc cụ thễ hơn, “tht hại" 1à "những tân thất về tinh mạng sức fos.
danh đục nhân phẩm, ng tn tà sốn qyễn và lợi ch hợp pháp khác cia cả nhân; tài sân danh dc tự tn cũapháp nhân hoặc chủ thể khác được tháp hit bác vệ V bin chất “bas thường tht hại là “Hh thứ trách nhiậm din cue nhằm bude bên có hành vi gập ra thiệt hơi ph khắc pixe hận quả bằng cách đền bù các tốn thất tính thân cho bên bị thật haa? ‘agen Nr Ý (699), Bat từ sống rất Nhỉ ein Vind, Thông th Hà Một 2 Bộ ghép (008), Tỷ đốn đt lọ cũ Điện Zh lọc Php, do Nhà mắt bin Ta pháp nhỗihọp với Nhỉ snitbin Brain Bichon mtb Như vậy, có thể hiễu "tách nhiễm BTTH làộtoại trách nhiệm đôn sư mà theo 43 tị li một người vi pham ng]ữa vụ pháp lý cũa mình gậy tẫn hại cho người khác chải bả thường những tốn thất mà minh gập ra" > Căn sứ vào nguân gốc phát ánh trắchnbiêm BTTH được phân thánh trách nhiệm, BTTH theo hợp đồng và trích nhiên BTTHNHD. Theo da, rách nhiệm BTTH theo hop đồng là los trách nhiệm dân arma theo đỏ người có hành vi vi pham nghĩa vụ theo hợp đồng gây ra tiệt hei cho người khác tì phi chu rách nhiễm bổ thường những tổn thất ma mình gây ra Trách nhiệm BTTH theo hop đẳng bao giờ công phải de trên cơ sở một hop đồng cõ trước, ức là giữa người được huông béi thường và người gây ra thiệt ha trước do phi có mốt quan hệ hợp đồng Nếu giữa hai bên không tổn tạ mốt hop đồng nào thi nêu có thiệt ai xây ra sẽ là nhõng thit hại phát sinh ngoti hợp đẳng vv bên gây thit hs chỉ có thể phi chịu trách nhiệm BTTHNHD Từ những phân tín trân có thể hiểu "Trách nhiêu bởi thường Hit hai ngoài hop đẳng là rách nhiệm dân a.phát nh giãa các chủ thễ mà trước đó không có quan hệ hop đồng hoặc hạ có quan hệ hợp đồng nhưng hành vi cũangười gật thật hai không thuốc về ngiữa vụ thư hành hợp đồng đã lạ: hết" ®* Nhờ vậy, nền trách nhiên BTTH theo hợp đồng bao giờ cũng được phát ảnh trên cơ sỡ một hop đồng có truve thì trách nhiệm BTTHNHD là một loại rách nhiện pháp ý do pháp luật quy dinh đối với người có hành vi trái pháp loật xâm pham din quyền và lợi ich hop pháp của người khác. Đặc điễm cña trách nhiệm bỗi trồng thiệt hại ngoài hợp đồng Trách nhiên BTTHNHĐ là một oai trách nhiệm dân sự và chịu sự đu chỉnh của pháp luật dân sợ. Đây là một loại trách nhiệm pháp lý do luật đnh đổi với chỗ thể có hành vi pham pháp luật xâm phạm đến quyền và lợi ích hop pháp ofa người khác mà có thiệt hai xây ra phấ có trách nhiệm BTTH cho người bị thiét bại Trách nhiệm bd: thường này được thục hiện theo các quy dinh của pháp uật Trách nhiệm BTTHNHĐ khác với trách nhiém BTTH theo hop đẳng Vite phân oxi và xác định rõ ha loại trích nhiệm BTTH sẽ giúp người đọc hiễu một cách co thi ˆNguễn Meh Out G010), Xhế niệm chon về mánhn bà Bac ata và hôn loa ch in bi “hông det hea, Teg Tg es pap bit Din e.
Basho Laie high phổ H Ca Mh (209), Gdn ps iat về hp ng và bi dường at hang Na, 38 ga Vit ut typ đồng NHB. Hàng Đức ~ BộiL và chính xác hơn vé các đặc điểm của trích nhiệm BTTHNED, góp phần giúp qu tỉnh áp dang phip luật thuận tian và chỉnh xác hơn Thứ nhất, về căn cứ phát ảnh rách nhiệm din ng Trách nhiệm BTTH theo hop đồng phii đưa trên cơ sở quan hệ hợp đồng, cụ thể là một hop đồng có sẵn và có hành vi và pham ngiấa vụ theo hop đẳng túc không thực Biện hoặc thực hiện không đúng hợp đồng Nguợc le, với tráchnhiên BTTHNED, give các chủ thé không tên tei hợp đông và trách nhim hát ảnh kh thoả mấn ba điều kiện (4) Co thiệt hai xây ra; 2) Hành và gây thiệt b là hành vi tai pháp luật, G) Có mất quan hệ nhân quả giữa hành vĩ tri pháp luật và thiệt hei Nêu giữa các bên tén tei quan hộ hợp đồng nhương hành vi gây thit ha không phải là do vũ phạm hop đẳng thi trách shim phát ảnhlàtráchnhiân BTTHNHĐ Bén canh hành vi trú pháp huật trách nhiệm, BITHNHD còn phát sink tờ tả sin. Tái sẵn của chủ sỡ hồu gây thiết hai cho người khác vi tả sẵn súc hie, tính mạng thi chủ sở hốu hoặc người chiêm hi hợp pháp tài săn có trách nhiệm bả thường Trong nhiễu trường họp, chỗ sở hữu ti sẵn không cổ có trách nhiệm bai thường Thứ hơi, vé chủ thé chịutrích nhiệm BTTH Theo nguyên tắc chung, người có hành vi tri pháp luật gây tiệt hai cho người Xhác thì phi chịu trách nhiệm BTTH. Tuy nhiên, cần cứ vào đồ tuổi, năng lực hành ví dân sự của từng chủ thể ma pháp luật quy dinh về trách nhiệm BTTH khác nhau rong các trường hợp Ngoti ngườ trục tấp có hành vi gây thiệt ba, trích nhiện BTTHNHĐ, còn được áp đụng đối với những chỗ thé khác nfur cha, me ca người chưa thành niên, "người giên hô cia người duve giám hộ, pháp nhân đối với người cũa pháp nhân, trường học, bệnh viên, cơ sở day nghề.
Đây là điểm khác biệt so với trách nhiệm BTTH theo hop đồng Trách nhiệm BTTH theo hợp đồng chi có thể áp đụng đối với các bên than gia hợp đẳng mã không thể áp dụng đối với người thứ be. Niu người thử ba có lất gây xe thiệt hai cho một bên trong hop đẳng hoặc một bên tong hợp đẳng gây ra thiệt hại cho người thử ba th phát sinh trách nhiệm BTTHNHĐ Tráchnhiệm BTTHNHĐ con phit ảnh trong hoạt động quản Lý hành chính, hoạt động tổ tang và hoạt động th hành án Luật Trách nhiệm bổi thường ci Nhà nước đu "hành án và một bên là cá nhân, pháp nhân bi thiệt hại. Cá nhiên, tổ chúc bị thiệt hại vé vật chất tổn thất v tính thin đo có hành wi tei pháp uất của người hề hành công ve gây ra thi trách nhiệm bổi thường thuộc và Nhà nước. Nhà made có trách nhiệm BTTH, do hành vi tr pháp luật côn nguôi thí hành cổng vụ gây ra rong hoạt động quản lý hành, chính, hoạt động tổ tung và hoạt động thí hành én Thứ ba, vi mức bai thường thiệt ai Mục đích chính của trách nhiệm BTTH nói chung và ETTHNHĐ nói riêng là bù đắp những tin thất v vật chất và tin thin cho người bị thiệt hú.
Do vậy, dim bảo tốtnhất quyển và lọ ich hop pháp cia người bị tiệt hạ, pháp luật quy định người gây thiệt hạ phải bai thuống toàn bộ và ip thời thiết ha thục tẾ xây ra, ngoi trừ mốt sổ trường hop nhờ người bi thiệt hai cũng có một phin l, người gây thiệt hạ có lỗi vô ý hay thiét hai xây ra qué lớn sơ với khả năng nh tế trước mắt và âu đã ce ho, Tuy hiên trong BTTH theo hợp đồng mức bởi thường hấu hết được các bên thoäthoŠ thuận gay tong hợp đồng và sẽ áp đụng mite đổ khi phát ảnh trách nhiệm BTTH Thứ tr vhậu quả phép lý Thi một chủ thể xâm phạm đến quyén loi hop pháp cũa người khác và gây thiệt hai th sẽ phải đền bù tốn thất bing ti sẵn của minh, Nhông tin thất tính thân mặc đà không thể tinh toán được nhơng cũng sẽ được xác định theo quy đính của pháp lut dB bi dip In tổn thất cho người bị thiệt he. Vì lẽ đa trách nhiệm BTTHNED sổ luôn mang đắn hậu quả bất lợi về t sân cho người gây thiệt hạ. Với rách nhiệm BTTH trong hợp đồng nêu các chủ thể trong quan hệ hợp đẳng có hành vi vi pham những cam kết cụ thi, những ngiấa vụ mà các bên ring buộc nhau trong hợp đồng chủ thể vi pham vẫn phi ấn hành chu đấy đã trách nhiệm đồ thiệt hạ đã xây ra hạy chưa xy ra kh bận lúa bị vi pham hop đồng 12. Khái niệm lỗi trong trích nhiệm.
thường thiệt hại ngoài hợp đồng TDưới gúc độ ngân ngữ học, theo Từ didn tiéng Việt “ ñ là iu sai sot, không, nan, không phải trong cách xit sur trong hành động Š. Cách định nghĩa này mới mô tả lỗi ð bỀ ngoài, khách quan, chưa làn rõ được bản chất bên trong của yêu tổ lất “Theo Luật La Mã, 16 là sự không tuân thủ hành vi ma pháp luật yêu cầu, không có lốt nều nữny tuân thô tt cf nhữngg được yêu cầu. Trong Luật La Mã lỗi được phân chia thành lốt cổÿ (dol) và ối vô (ouips).