CHƯƠNG 1 MOT SO VAN DE LY LUAN VA PHAP LUAT VE XU LY TAI SAN BAO DAM THONG QUABAN BAU GIA Trong mot x4 hoi hién dai nhir én nay, Nhà trước quản lý xã hội với công cụ chính là pháp luật. Song, vân đề không phải chỉ đom giản là làm ra luật thì có thé ap dụng hên thực tê. Do đó, để pháp luật được thực thi một cách liệu quả và theo ý chỉ của người làm luật thì trên hệt phân lý luận cho nên tăng pháp luật đó là hệt sức quan trong góp phân vào thực tiền áp dụng pháp luật. Chính vì lễ đó, người việt xây dung chucmg ly luaén chung cho dé tai xử lý tài sản bảo đảm thông qua bán đâu giá cũng với muc đích trên nhưng chủ yêu chương này người viết tập trung đ sâu xác đính rhững vân đê chung nhất về xử lý tai sản bảo đảm thông qua bán đâu giá Cụ thê người việt nói đền những vân đê cơ bản nhật về các biên pháp bảo đảm bằng tài sản nlrw.
khái tiệm, những nguyên tắc chưng những phương thức, các trường hợp xử lý tài sản thông qua bán đâu giá. Đỏ là những vân đê mà người việt sẽ trình bay trong chương nay. Mộtsố lý luận về xử lý tài sản bảo đảm thông qua bán đấu giá 1. Khái niệm xử lý tài săn bao dam thông qua bán đấu giá 1 LL1] Khải riệm xử l tai san bao dam Giao dịch dân sự điền ra hàng ngày hang giờ trong đời sông xã hôi và là phương tiên quan trọng để các chủ thể thoả mãn các nhu câu từ cơ bản đền nâng cao.
Các bên trong giao đích dân sự đều mong muôn bảo vệ lợi ích của mình, tuy thiên, không phải lúc nao moi giao dich ciing dién ra tron ven va dung nhu mong muôn của các bên vị các lí do khách quan và chủ quan khác nhau Để bảo đảm các bên thực luện đúng ngiña vụ của mình, các bên thường lựa chơn và xác lập mốt hoặc niiêu các biên pháp bảo dam. Cac biện pháp bảo đảm dù tôn tại bằng nhiêu hình thức khác nhau nhưng đều gắn liên với việc các bên bảo đảm thực hién nghia vu bằng tài sản bảng cam kêt đơn phương hoặc uy tín của mình Chính vì vậy, tài sản bảo đấm là một trong những nội đưng cân phải năm vững khi nghiên cửu về các biện pháp bảo đảm. “Tài sản” dựa theo Đại từ điển tiếng Niet’ co nghiia la “cua cai vat chat dùng đề sản xuât hoặc tiêu dùng Trong đề tài nghiên cứu về Tải sẩn rong Luật Dân sự Liệt Nam thủ tác gả Nguyễn Ngọc Điện” cho rằng tải sản có thé hiéu ' NguyễnNiuy Ý (Chủ Biên) (1999),Đại từ điển trếng Piệt, Nxb. VH - TT, Hà Nỏồi,tr.
° Nguyễn Ngọc Điện (2000), Ngiiển cứu về tài sớn trong Luật đâm sự Viết Nạn N3 Trì (trà 5, theo hai cách (Q về phương diện pháp lý, tài sẵn là của cải được con người sử dựng, (1) trong ngôn ngữ thông dụng, tai sản là ruột vật được con 11gười sử dựng, mét vat cu thể, nhân biệt được bằng các giác quan tiêp xúc. Theo cách hiểu của tác giả Nguyễn Ngọc Điện tlủ ta có thể thây được, dù dưới cách hiéu nao thi tài sản cũng gắn liên trong môi tương quan với con người. Bộ luật Dân sự năm 2015, không đính nghĩa tài sản là gì, mà sử dụng phương pháp liệt kê tài san bao gam: vat, tiên, gây tờ có giá và các quyên tài sản Cách thức liệt kê tài sản như vậy phân nào han chê giới hạn về phạm vì tài sản về mất thực tê. “Bảo đảm” theo đính ng]ĩa của từ điển tiêng V iệt thì bảo đâm có thể là danh từ, động từ, tínhtừ tùy vào vì trí đứng của 1ö trong câu Dưới goc đồ cụm từ bảo đấm trong cụm tài sản bao dam thi tr bao dam luc nay dang ¢ trang thai 1a mot danh từ mang ngÌña la sự thuyc luện được hoặc giữ được.
Tử phân tích trên ta co thé hiéu đơn giản tai sản bảo đảm là tài sản được dùng đề bảo đâm sự thực liên một công việc nào đó. Trong BLDS hiện hành không đưa ra dinh nghia tai san bảo đảm là gì. Nhưng thông qua các lunh thức của các biện pháp bảo đảm chúng ta có thể phân nào liễu được tài sản bảo đấm là tài sản ma bén bao dam dùng để bảo đảm thực hiện nghĩa vụ dân sư đôi với bên nhân bảo đảm Ở đây, nhà lâm luật két hop tinh chât của việc bảo đảm và pháp luật về tải sản néi chung để giải thích khái tuậệm tài sản bảo đâm. Trong Nghị đính số 21/2021/NĐ-CP ngày 19 tháng 3 năm 2021 của Chính phủ quy định ti hành Bộ luật Dân sư về bảo đảm thực hiện nghĩa vu, có liệu lực từ ngày 15 tháng5 năm 2021, đưa ra mot dinh nghia moi về tài sản bảo đảm niur sau: “Tai sản bao dam là tài sản hiện có hoặc tài sản hình thành trong tương lai mà pháp luật không câm giao dich”.
Voi cach định nghia nay, nha làm luật đã bỏ qua vai trò của tài sản bảo đảm ma chi chuy dén sự tôn tại của tài sản bảo đảm. Chúng ta cần lưu ý, quy định của Luật Dãn sự 2015 có thê dién giải thành một khát niệm mới về tai sản bảo đảm, mà hoàn toàn không trái với cách giải thích từ ngữ tai khoản 5 điêu 3 Nghị đính sô 21/2021/NĐ-CP: “Tải sản bảo đâm phải là tai sản thuộc quyên sở hữu của bên bảo đấm, được phép giao dịch và không có tranh chap, tai sản bảo đảm cũng có thể là quyên sử dung dat. Tai sản bảo đảm cũng có thể là tài sản thuộc quyên sở hữu của người thứ ba hoắc quyên sử đụng đât của người thứ ba nêu bên bảo đảm, bên nhận báo đảm và người thứ ba có thoả thuận”. Từ các phân tích trên, tác giả cho rằng có thê định nghiia tai sản bảo dam nhwu sau: “Tai sản bảo đảm la tài sản luện có hoặc tài sản hình thành trong tương lai mà pháp luật không câm giao địch được bên bảo đảm ' Căn cứtrên Điều 105 vả 295 BLDS 2015.
dùng để bảo đảm thực luận nghĩa vụ của mình hoặc của người khác đôi với bên thận bảo đảm `. Quy định pháp luật thiện hanh chưa có văn bản định ngiĩa "xử lý tài sản bảo đảm” là gì Việc xử lý tai sản phát sanh kln đền han thực hiện nghĩa vụ mà bên có nglña vụ không thực luận hoặc thực liên không dung nghia vu, bén co nghiia vu phải thực luện nglhia vụ được bảo đảm trước thời hạn do vì phạm ngiña vụ hoặc theo thoả thuận riêng của các bênÌ Tài sản bảo đảm sẽ được xử lý theo phương thức mà các bên đã thỏa thuận từ trước, hoặc được ban dau gia theo quy dinh của phap luat dé thurc hién nghiia vu. Néu co tranh chap thi cac bén co the gai quyết tranh châp qua con đường trọng tài, tòa án Lúc này, tải sản bảo đảm sẽ được xử lý thông qua các tha tuc thi hanh an. Sau cùng bên nhân bảo dam sẽ được ưu tiên thanh toán từ sô tiền bán tai sản bảo đảm.
Theo tac ga Ngô Ngọc Linh tiện pháp xử lý tài sản báo đâm được định ng†ấa la “la biện pháp trong đỏ một bên sử dụng tài sản thuộc sở hữu của rmuinh hoặc sử dung uy tín của minh (gợi là bên bảo đảm) để bảo đâm cho việc thurc hién nghiia vu đân sư của minh hoặc của chủ thể khác (gợi là bên được bảo đảm) „3 Tuy nhién, dinh nghia nay thién vé gidi thich bién phap duoc st dung dé bao dam nghiia vu dan sự hơn là định ng†ña chính xác đổi với xử lý tài sản bảo dam. Do đỏ, thông qua các điêu kiện và các nguyên tắc của xử lý tài sản, các hoạt đông xử lý tải sản tác giả có thể định ngiữa xử lý tài sản bảo đấm như sau: ““Yữ jý tài sản bảo đảm là toàn bộ hoạt đồng xem xét và giải quyết tài sản bdo dam dé bdo dam quyền và lợi ích hợp pháp của bên nhận bdo dam”.12 Khải niệm xử lý tài sản bảo đảm thông qua bản đâu giá Theo quy định tại Khoản 1, Điêu 303, BLDS nẻm 2015, các bên có thê thỏa thuận một trong các phương thức xử lý tài sản câm có, thé chap sau day. (1) Xử lý tài sản bảo đâm thông qua bán đâu giá, (2) Bên nhân bảo đảm tự bán tài sản, (3) Bên nhận bảo đâm thận chính tài sản đề thay thê cho việc thực én nghia vu cua bên bảo đảm; (4) Phương thức khác. Điêu luật này cũng quy đính khả nắng các bên có thê thỏa thuận vệ các phương thức xử lý tài sản bảo đám khác, ngoai ba pÏtương thức đã được liệt kê.
Chẳng hạn, các bên có thê thỏa thuận về việc đưa tài sản bảo * Theo Điều 299 BLDS 2015. ` Ngõ Ngọc Linh (2015), Air I tea sam bao dam tién vee la bét déng san qua thuc tiên hoạt động clua các tổ chúc tí đàm,Hà Nói: Đaihoc Quốc ga Hà Nói tr 9 đảm vào khai thác hay cho thuê và sô tiên thu được từ việc khai thác hay cho thuê sẽ được sử dụng vào việc thanh toán ng]ña vụ được bảo đảm. Trong trường hợp không có thỏa thuận về phương thức xử lý tai sản bảo đảm thị tài sản sẽ được bán đầu giá (khoản 2, Điêu 303, BLDS năm 2015). Đâu giá tài sản là phương thức bán tải sản phố biên nhật để xử lý tài sản bảo dam va tai san thi hanh an Bén bao dam và bên nhan bao dam co thê thöa thuận trong hop dang bao dam về việc xử lý tài sản bảo đảm thông qua bán đâu giá đề xử ly tài sản bảo đảm Như vậy, phương thức xử lý tài sản bảo đảm thông qua bán đâu giá có thể được sử dụng để xử lý tài sản bảo đảm trong ba trường hợp chính đó là: (0 nêu các bên có thỏa thuận sử dụng phương thức xử lý bảo đảm này, (10 bán tài sản đã kê biên là động sản có giá trị từ trên 10.000 đông và bất động sản thì do tô chức bán đầu giá thực hiện, Châp hành viên cơ quan thí hành án dân sự xử lý tài sản bảo đảm thông qua bán đâu giá kê biên trong các trường hợp sau Đông sẵn có giá trị từ 2.