Tổng quan luận án
Công trình Xây dựng phong cách ứng xử của Công an nhân dân Việt Nam hiện nay theo phong cách Hồ Chí Minh của tác giả Đinh Bá Âu là luận án tiến sĩ chuyên ngành Hồ Chí Minh học (mã số: 62 31 02 04), được thực hiện tại Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh năm 2019 dưới sự hướng dẫn khoa học của TS. Lại Quốc Khánh và TS. Lý Việt Quang.
Về tính cấp thiết và khoảng trống nghiên cứu, tác giả chỉ ra rằng Chủ tịch Hồ Chí Minh đã để lại một di sản mẫu mực về phong cách ứng xử mang giá trị lý luận và thực tiễn sâu sắc. Ngày 15/5/2016, Bộ Chính trị khóa XII ban hành Chỉ thị số 05-CT/TW về việc "Đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh", lần đầu tiên đưa nội dung học tập và làm theo phong cách của Người vào triển khai sâu rộng trong toàn Đảng, toàn dân và toàn quân. Đối với lực lượng Công an nhân dân (CAND), đại đa số cán bộ, chiến sĩ luôn giữ vững lập trường tư tưởng chính trị, trung thành với Đảng, Tổ quốc, hết lòng phục vụ nhân dân, chấp hành nghiêm kỷ luật, kỷ cương và điều lệnh. Tuy nhiên, trước tác động tiêu cực của cơ chế thị trường, hội nhập quốc tế cùng âm mưu "diễn biến hòa bình" của các thế lực thù địch, một bộ phận cán bộ, chiến sĩ vẫn còn tồn tại những hành vi ứng xử chưa chuẩn mực, lời nói chưa hay, thái độ hách dịch, cửa quyền, sách nhiễu nhân dân, vi phạm điều lệnh và quy trình công tác, làm ảnh hưởng đến uy tín của lực lượng. Trong khi đó, các công trình khoa học trước đây chủ yếu tiếp cận ở góc độ tác phong, đạo đức hoặc văn hóa giao tiếp thông thường, chưa có công trình nào nghiên cứu một cách hệ thống, toàn diện về phong cách ứng xử của CAND và xây dựng phong cách ứng xử CAND theo phong cách Hồ Chí Minh.
Mục đích nghiên cứu của luận án là làm rõ nhận thức lý luận về xây dựng phong cách ứng xử của CAND Việt Nam theo phong cách Hồ Chí Minh, đánh giá thực trạng, chỉ ra nguyên nhân và đề xuất hệ thống giải pháp nhằm xây dựng phong cách ứng xử của CAND Việt Nam theo phong cách Hồ Chí Minh trong giai đoạn hiện nay.
Để đạt được mục đích trên, luận án xác định 4 nhiệm vụ nghiên cứu cụ thể:
- Tổng quan các vấn đề nghiên cứu có liên quan đến đề tài luận án.
- Xây dựng lý luận về xây dựng phong cách ứng xử của Công an nhân dân theo phong cách Hồ Chí Minh; luận giải giá trị lý luận và thực tiễn của phong cách ứng xử Hồ Chí Minh.
- Đánh giá thực trạng xây dựng phong cách ứng xử của Công an nhân dân Việt Nam theo phong cách Hồ Chí Minh, rút ra những thành tựu, hạn chế, nguyên nhân và những vấn đề đặt ra.
- Dự báo các yếu tố tác động và đề xuất giải pháp xây dựng phong cách ứng xử Công an nhân dân Việt Nam hiện nay theo phong cách Hồ Chí Minh.
Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:
- Đối tượng nghiên cứu: Các vấn đề lý luận và thực tiễn xây dựng phong cách ứng xử của Công an nhân dân Việt Nam theo phong cách Hồ Chí Minh.
- Phạm vi nội dung: Phong cách ứng xử Hồ Chí Minh và tư tưởng Hồ Chí Minh về phong cách ứng xử của Công an nhân dân Việt Nam.
- Phạm vi không gian: Công an các tỉnh, thành trọng điểm.
- Phạm vi thời gian: Khảo sát trọng tâm từ năm 2016 đến nay (tính từ thời điểm ban hành Chỉ thị 05-CT/TW của Bộ Chính trị), kết hợp đánh giá thực trạng giai đoạn từ năm 2006.
Tổng quan tài liệu và vị trí của luận án
Trong Chương 1, tác giả đã tiến hành tổng quan các công trình nghiên cứu trong và ngoài nước theo 3 nhóm chủ đề chính:
| Nhóm chủ đề |
Tác giả tiêu biểu |
Tên công trình / Ấn phẩm |
Nội dung chính được điểm lại |
| 1. Nghiên cứu về phong cách và phong cách ứng xử Hồ Chí Minh |
Đặng Xuân Kỳ (Chủ biên) |
Phương pháp và phong cách Hồ Chí Minh |
Hệ thống hóa phong cách Hồ Chí Minh, trong đó có phần riêng về phong cách ứng xử. |
|
Phạm Ngọc Anh (Chủ biên) |
Phong cách làm việc Hồ Chí Minh - Giá trị lý luận và thực tiễn |
Tiếp cận phong cách ứng xử Hồ Chí Minh dưới góc độ ứng xử đối với công việc. |
|
Hồng Khanh |
Phong cách Bác Hồ đến cơ sở |
Ghi lại các câu chuyện thực tế thể hiện phong cách giản dị, gần gũi, tinh tế của Bác. |
|
Mạch Quang Thắng |
Góp phần tìm hiểu tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh; Hồ Chí Minh nhà cách mạng sáng tạo |
Khái quát các đặc trưng: thành tâm, thật lòng, khoan dung, nhân ái, kính trọng con người. |
|
Hoàng Chí Bảo |
Bài viết “Văn hóa ứng xử Hồ Chí Minh - Giá trị và ý nghĩa”; sách Văn hóa đạo đức Hồ Chí Minh |
Phân tích văn hóa ứng xử Hồ Chí Minh là văn hóa giáo dục, thực hành nêu gương và tự ứng xử. |
|
Đào Đình Tuấn; Lường Thị Lan; Lê Thị Hằng |
Các bài báo khoa học trên tạp chí chuyên ngành |
Nghiên cứu phong cách ứng xử chính trị, ứng xử ngoại giao và các đặc trưng ứng xử của Người. |
|
Trần Văn Giàu; Song Thành; Phạm Văn Đồng; Bùi Đình Phong |
Hồ Chí Minh - Vĩ đại một con người; Hồ Chí Minh - Nhà văn hóa kiệt xuất; Hồ Chí Minh - Tinh hoa và khí phách của dân tộc; Bản lĩnh chính trị Hồ Chí Minh |
Phân tích nhân cách, văn hóa ứng xử nhân văn, bản lĩnh chính trị và nghệ thuật xử thế của Hồ Chí Minh. |
|
E.Côbêlép; Nguyễn Đài Trang; Trần Minh Ngọc |
Đồng chí Hồ Chí Minh; Hồ Chí Minh, nhân văn và phát triển; Hồ Chí Minh - Một người châu Á của mọi thời đại |
Góc nhìn quốc tế và Việt kiều về phong cách ứng xử văn hóa, nhân văn của Chủ tịch Hồ Chí Minh. |
| 2. Nghiên cứu về phong cách ứng xử của Công an nhân dân |
Trần Đại Quang |
Văn hóa ứng xử của Công an nhân dân Việt Nam; Xây dựng lực lượng Cảnh sát nhân dân trong sạch, vững mạnh... |
Làm rõ cơ sở lý luận, tiêu chí xây dựng Bộ quy tắc văn hóa ứng xử trong CAND; tính nhân văn của Cảnh sát nhân dân. |
|
Thế Hùng |
Văn hóa ứng xử của người chiến sĩ Cảnh sát nhân dân |
Phân tích kỹ năng ứng xử của Cảnh sát nhân dân trong các tình huống thực tế đối với nhân dân. |
|
Bộ Công an và các cơ quan phối hợp |
Kỷ yếu hội thảo: 60 năm Công an nhân dân làm theo lời Bác; 70 năm Công an nhân dân Việt Nam xây dựng, chiến đấu, trưởng thành... |
Khái quát quan điểm chỉ đạo của Đảng, Bác Hồ về xây dựng tư thế, lễ tiết, tác phong của lực lượng CAND. |
| 3. Vận dụng phong cách Hồ Chí Minh vào CAND |
Tô Lâm |
Tư tưởng Hồ Chí Minh về Công an nhân dân; 70 năm Công an nhân dân với tác phẩm Tư cách người công an cách mạng của Chủ tịch Hồ Chí Minh |
Hệ thống hóa tư tưởng Hồ Chí Minh về CAND, phân tích sâu sắc giá trị Sáu điều Bác Hồ dạy CAND. |
|
Nguyễn Bình Ban; Nguyễn Thị Kim Dung - Trần Thị Nhuần |
Góp phần nghiên cứu, vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về xây dựng lực lượng CAND...; CAND học tập và làm theo lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh |
Nghiên cứu việc vận dụng tư tưởng, phong cách Hồ Chí Minh vào công tác xây dựng lực lượng thời kỳ đổi mới. |
|
Bộ Công an |
Chủ tịch Hồ Chí Minh với Công an nhân dân; Công an nhân dân vì nước quên thân, vì dân phục vụ; các Kỷ yếu hội thảo 60 năm, 65 năm, 70 năm học tập Sáu điều Bác dạy |
Tổng kết phong trào thực hiện Sáu điều Bác dạy, nêu gương điển hình tiên tiến và các bài học kinh nghiệm. |
Từ việc điểm luận các công trình trên, tác giả chỉ ra 3 khoảng trống nghiên cứu cơ bản:
- Thứ nhất, trước đây nghiên cứu về phong cách Hồ Chí Minh nói chung và phong cách ứng xử nói riêng còn ít mang tính hệ thống; các văn kiện và công trình chủ yếu dùng khái niệm "tác phong", gắn phong cách trong chỉnh thể con người, đạo đức hoặc qua hồi ký cá nhân.
- Thứ hai, chưa có công trình khoa học nào nghiên cứu một cách toàn diện về phong cách ứng xử của CAND Việt Nam và đề xuất giải pháp xây dựng phong cách ứng xử của lực lượng theo phong cách Hồ Chí Minh; phần lớn các nghiên cứu mới tiếp cận ở phạm vi hẹp là văn hóa ứng xử giao tiếp thường nhật.
- Thứ ba, việc nghiên cứu vận dụng phong cách Hồ Chí Minh trong CAND mới dừng lại ở việc quán triệt Sáu điều Bác Hồ dạy, chưa khai thác toàn diện toàn bộ di sản bài nói, bài viết và chỉ đạo thực tiễn của Người để xây dựng phong cách ứng xử của CAND hiện nay.
Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu
Cơ sở lý luận và hệ thống khái niệm
Luận án được thực hiện dựa trên cơ sở phương pháp luận của chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và quan điểm, đường lối của Đảng Cộng sản Việt Nam về xây dựng văn hóa, con người Việt Nam cùng công tác xây dựng lực lượng CAND.
Tác giả xác lập hệ thống định nghĩa cho các khái niệm công cụ của đề tài:
- Ứng xử: Là phản ứng của con người trước sự tác động của môi trường xã hội hay môi trường tự nhiên trong một tình huống cụ thể nhất định. Ứng xử được biểu hiện thông qua ngôn từ, cử chỉ, thái độ trước sự tác động của các yếu tố bên ngoài.
- Phong cách: Là những thói quen, lề lối, tác phong, phẩm cách… đã trở thành nền nếp, được hình thành trong quá trình phát triển của con người, thể hiện trong các mặt của cuộc sống và tạo thành một nét riêng của cá nhân hay một nhóm người.
- Phong cách ứng xử: Là những thói quen, lề lối, tác phong, phẩm cách… đã trở thành nền nếp thể hiện trong hoạt động ứng xử và tạo thành một nét riêng của cá nhân hay một nhóm người.
- Phong cách Hồ Chí Minh: Là những giá trị cốt lõi trong tư tưởng, đạo đức của Người và được thể hiện sinh động, tự nhiên, độc đáo, hài hòa trong hoạt động, ứng xử hằng ngày, có tính hệ thống, trở thành nền nếp ổn định được thể hiện trong toàn bộ cuộc sống của Hồ Chí Minh; là tài sản tinh thần vô cùng quý báu của Đảng và dân tộc ta.
- Phong cách ứng xử Hồ Chí Minh: Là những giá trị cốt lõi trong tư tưởng, đạo đức của Người và được thể hiện sinh động, tự nhiên, độc đáo, hài hòa trong ứng xử hằng ngày, có tính hệ thống, trở thành nền nếp ổn định, tạo nên giá trị văn hóa cao đẹp của Người, là tinh hoa văn hóa ứng xử của dân tộc Việt Nam.
- Phong cách ứng xử của Công an nhân dân Việt Nam: Là những đặc điểm riêng có, độc đáo, có tính hệ thống, trở thành nền nếp ổn định trong ứng xử của Công an nhân dân, mang tính đặc thù của lực lượng Công an nhân dân Việt Nam.
- Xây dựng phong cách ứng xử của Công an nhân dân Việt Nam theo phong cách Hồ Chí Minh: Là quá trình hình thành tri thức, kỹ năng, thái độ, cách ứng xử cho cán bộ, chiến sĩ Công an nhân dân theo phong cách ứng xử mẫu mực của Hồ Chí Minh.
Phương pháp nghiên cứu
Luận án kết hợp phương pháp nghiên cứu định tính và điều tra thực nghiệm:
- Phương pháp nghiên cứu tài liệu: Phân tích các tác phẩm trong Hồ Chí Minh Toàn tập, Hồ Chí Minh Biên niên tiểu sử, các văn kiện của Đảng, Luật Công an nhân dân năm 2015, các văn bản quy phạm và báo cáo tổng kết của ngành Công an.
- Phương pháp xin ý kiến chuyên gia (phỏng vấn sâu): Phỏng vấn các nhà khoa học, nhà nghiên cứu, cán bộ lãnh đạo tại Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Đại học Quốc gia Hà Nội, Học viện Chính trị CAND, Học viện An ninh nhân dân, Học viện Cảnh sát nhân dân và Công an một số tỉnh, thành phố lớn.
- Phương pháp lịch sử - logic: Kết hợp phân tích quá trình hình thành, phát triển tư tưởng, phong cách Hồ Chí Minh với quy luật xây dựng lực lượng CAND.
- Phương pháp điều tra bằng bảng hỏi: Khảo sát 400 cán bộ, chiến sĩ CAND trên toàn quốc về nhận thức và thực tiễn ứng xử theo 3 phương diện (với đồng nghiệp, với nhân dân, với đối tượng đấu tranh); đồng thời khảo sát 400 người dân về nhận xét thực trạng phong cách ứng xử của cán bộ, chiến sĩ CAND trên một số lĩnh vực.
- Phương pháp tổng hợp, so sánh và tổng kết thực tiễn: Tổng kết các phong trào thi đua, các cuộc vận động thực hiện Sáu điều Bác Hồ dạy để rút ra thành tựu, hạn chế và nguyên nhân.
- Phương pháp hội thảo: Tổ chức hội thảo xin ý kiến các nhà khoa học và cán bộ thực tiễn tại các đơn vị, địa phương.
Nội dung chính theo từng chương
Chương 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài
Chương này tập trung phân tích 3 khối tài liệu nghiên cứu: phong cách ứng xử Hồ Chí Minh, phong cách ứng xử của lực lượng CAND và các công trình vận dụng phong cách Hồ Chí Minh vào CAND. Trên cơ sở tổng hợp thành tựu của các học giả đi trước, tác giả chỉ rõ các giới hạn về mặt lý luận và thực tiễn của những công trình trước đây. Từ đó, chương 1 xác lập 4 vấn đề mới mà luận án tập trung giải quyết: xây dựng hệ thống định nghĩa khoa học; làm rõ lý luận phong cách ứng xử Hồ Chí Minh; phân tích thực trạng xây dựng phong cách ứng xử CAND; dự báo và đề xuất giải pháp có tính khả thi.
Chương 2: Xây dựng phong cách ứng xử của Công an nhân dân Việt Nam theo phong cách Hồ Chí Minh - Những vấn đề lý luận chung
Chương 2 trình bày có hệ thống cơ sở lý luận về phong cách ứng xử và phong cách ứng xử Hồ Chí Minh:
- Phân tích nội hàm 7 khái niệm công cụ và làm rõ 4 đặc điểm của phong cách (chịu sự tác động biện chứng của yếu tố cá nhân và môi trường; hình thành qua tu dưỡng rèn luyện chứ không bẩm sinh; có tính ổn định tương đối nhưng có thể biến đổi; mang tính riêng biệt, độc đáo).
- Làm rõ các đặc trưng tiêu biểu của phong cách ứng xử Hồ Chí Minh:
- Khiêm nhường, nhã nhặn, lịch lãm: Thể hiện qua thái độ tự đặt mình ngang bằng với mọi người, không đặt mình lên trên người khác. Văn bản dẫn chứng bức thư Người gửi cụ Phụng Lục (xưng "cháu" với vị phụ lão cứu quốc); cử chỉ từ chối ngồi ghế danh dự tại Cung Đivanhao ở New Delhi (Ấn Độ, năm 1957) khiến Thủ tướng Nêru xúc động; việc dùng hoa hồng tặng nhà báo cánh hữu Pháp tại Paris năm 1946 để trả lời câu hỏi khiêu khích về lập trường cộng sản; cùng lời kể của linh mục Cao Văn Luận về phong thái ứng xử lịch thiệp của Người tại Paris.
- Chân tình, nồng hậu, tự nhiên: Xóa bỏ khoảng cách thứ bậc, nghi thức cứng nhắc. Dẫn chứng việc Người hỏi "Đồng bào có nghe tôi nói rõ không?" giữa bản Tuyên ngôn Độc lập; sinh hoạt bình dị tại nhà sàn; hòa mình đạp guồng nước cùng nông dân; cuộc gặp gỡ thân tình với nhà thơ Quách Mạt Nhược; và sự ân cần hỏi thăm nhà văn Đới Hoàng về tai nạn ngã ngựa sau chiến dịch Điện Biên Phủ.
- Trình bày tư tưởng Hồ Chí Minh về phong cách ứng xử CAND: Khởi nguồn từ bức thư ngày 11/3/1948 gửi đồng chí Hoàng Mai (Giám đốc Công an khu 12) nêu rõ Sáu điều về "Tư cách người công an cách mệnh", xác lập chuẩn mực ứng xử toàn diện: đối với tự mình, đối với đồng sự, đối với Chính phủ, đối với nhân dân, đối với công việc và đối với địch.
- Luận giải giá trị lý luận và thực tiễn của phong cách ứng xử Hồ Chí Minh đối với công tác giáo dục, rèn luyện phẩm chất người chiến sĩ CAND.
Chương 3: Xây dựng phong cách ứng xử của Công an nhân dân Việt Nam theo phong cách Hồ Chí Minh: Thực trạng, kết quả và những vấn đề đặt ra
Dựa trên nguồn tài liệu báo cáo của ngành và kết quả điều tra thực nghiệm (400 cán bộ, chiến sĩ và 400 người dân), chương 3 đánh giá toàn diện thực trạng:
- Thực trạng và kết quả đạt được: Đại đa số cán bộ, chiến sĩ CAND đã nhận thức sâu sắc về việc học tập phong cách ứng xử của Bác, thể hiện tinh thần tận tụy, tôn trọng nhân dân, giữ nghiêm kỷ luật, dũng cảm trong đấu tranh phòng chống tội phạm, góp phần xây dựng hình ảnh người công an "bản lĩnh, nhân văn, vì nhân dân phục vụ".
- Hạn chế, tồn tại: Việc thực hiện ở một số nơi còn mang tính hình thức, phong trào; một bộ phận cán bộ, chiến sĩ, nhất là ở các bộ phận trực tiếp tiếp xúc với nhân dân, còn có biểu hiện ứng xử thiếu chuẩn mực, lời nói chưa hay, thái độ hách dịch, cửa quyền, sách nhiễu, vi phạm quy trình công tác, điều lệnh CAND hoặc lợi dụng nhiệm vụ để giải quyết việc riêng.
- Nguyên nhân và vấn đề đặt ra: Phân tích nguyên nhân khách quan (mặt trái kinh tế thị trường, âm mưu chống phá tinh vi) và nguyên nhân chủ quan (công tác giáo dục, kiểm tra, giám sát ở một số cấp ủy, chỉ huy cơ sở chưa nghiêm; ý thức tự tu dưỡng của một bộ phận chiến sĩ chưa cao). Từ đó đặt ra yêu cầu cấp bách phải đổi mới công tác xây dựng phong cách ứng xử trong toàn lực lượng.
Chương 4: Vận dụng phong cách ứng xử Hồ Chí Minh vào xây dựng phong cách ứng xử của Công an nhân dân Việt Nam hiện nay
Chương 4 tập trung vào việc hoạch định các giải pháp thực tiễn:
- Dự báo các yếu tố tác động: Sự biến động của tình hình an ninh trật tự, tác động của hội nhập quốc tế, không gian mạng và các biểu hiện suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống trong xã hội.
- Hệ thống giải pháp đề xuất:
- Nâng cao nhận thức cho cán bộ, chiến sĩ về giá trị của phong cách ứng xử Hồ Chí Minh thông qua công tác giáo dục chính trị, tư tưởng.
- Cụ thể hóa các chuẩn mực phong cách ứng xử Hồ Chí Minh vào tiêu chí công tác, điều lệnh, quy chế làm việc của từng lực lượng, đơn vị.
- Đổi mới nội dung, phương pháp đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng giao tiếp, ứng xử văn hóa cho học viên trong các trường CAND và cán bộ thực tế.
- Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát, kỷ luật, gắn việc đánh giá ứng xử với công tác thi đua, khen thưởng và đề bạt cán bộ.
- Phát huy vai trò giám sát của nhân dân và các cơ quan truyền thông đối với phong cách ứng xử của lực lượng CAND.
Kết quả và những đóng góp mới
Luận án xác định các đóng góp mới về mặt lý luận và thực tiễn:
Về mặt lý luận
- Hệ thống hóa và xác lập định nghĩa khoa học cho 7 khái niệm then chốt: phong cách, ứng xử, phong cách ứng xử, phong cách Hồ Chí Minh, phong cách ứng xử Hồ Chí Minh, phong cách ứng xử của CAND, xây dựng phong cách ứng xử của CAND theo phong cách Hồ Chí Minh.
- Luận giải có căn cứ khoa học các đặc trưng cốt lõi của phong cách ứng xử Hồ Chí Minh và tư tưởng Hồ Chí Minh về phong cách ứng xử của CAND, khẳng định giá trị định hướng của Sáu điều Bác Hồ dạy đối với việc hoàn thiện nhân cách người chiến sĩ công an cách mạng.
Về mặt thực tiễn
- Phân tích và đánh giá thực trạng công tác xây dựng phong cách ứng xử của CAND Việt Nam giai đoạn từ năm 2006 đến thời điểm nghiên cứu dựa trên dữ liệu khảo sát thực nghiệm 800 mẫu (400 cán bộ chiến sĩ và 400 người dân), chỉ rõ kết quả đạt được, hạn chế và nguyên nhân.
- Dự báo các yếu tố tác động và đề xuất hệ thống giải pháp có cơ sở khoa học, khả thi nhằm đẩy mạnh xây dựng phong cách ứng xử CAND theo phong cách Hồ Chí Minh.
- Cung cấp luận cứ khoa học và thực tiễn phục vụ việc hoàn thiện quy định, quy tắc văn hóa ứng xử của lực lượng CAND trong tình hình mới.
Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp
Về mặt hạn chế, căn cứ theo phạm vi nghiên cứu được xác định trong văn bản, luận án giới hạn không gian khảo sát thực nghiệm tại Công an một số tỉnh, thành phố trọng điểm và các học viện, trường CAND lớn; khung thời gian khảo sát chuyên sâu tập trung từ sau khi có Chỉ thị số 05-CT/TW (năm 2016) kết hợp số liệu thực trạng từ năm 2006.
Hướng nghiên cứu tiếp có thể mở rộng khảo sát thực nghiệm tại các đơn vị CAND ở vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo hoặc các lực lượng đặc thù; đồng thời tiếp tục nghiên cứu tác động của môi trường số và mạng xã hội đối với phong cách ứng xử của người chiến sĩ CAND trong bối cảnh cách mạng công nghiệp lần thứ tư.
Giá trị tham khảo
Luận án là tài liệu tham khảo có giá trị chuyên môn đối với các nhóm đối tượng:
- Nghiên cứu sinh, học viên cao học, sinh viên: Chuyên ngành Hồ Chí Minh học, Xây dựng Đảng và Chính quyền Nhà nước, Chính trị học, Văn hóa học có thể sử dụng khung lý luận và phương pháp phân tích khái niệm của luận án.
- Giảng viên các học viện, trường CAND và hệ thống trường chính trị: Phục vụ trực tiếp việc biên soạn giáo trình, bài giảng các môn học về Tư tưởng Hồ Chí Minh, Tư tưởng Hồ Chí Minh về CAND, Văn hóa ứng xử CAND.
- Lãnh đạo, chỉ huy và cơ quan tham mưu chính trị trong lực lượng CAND: Tham khảo hệ thống giải pháp và dữ liệu khảo sát thực trạng để xây dựng các chương trình hành động, quy chế ứng xử và tiêu chí thi đua phù hợp với từng đơn vị, địa phương.
Câu hỏi thường gặp
1. Luận án định nghĩa thế nào về "Phong cách ứng xử Hồ Chí Minh"?
Theo tác giả, phong cách ứng xử Hồ Chí Minh là những giá trị cốt lõi trong tư tưởng, đạo đức của Người và được thể hiện sinh động, tự nhiên, độc đáo, hài hòa trong ứng xử hằng ngày, có tính hệ thống, trở thành nền nếp ổn định, tạo nên giá trị văn hóa cao đẹp của Người, là tinh hoa văn hóa ứng xử của dân tộc Việt Nam.
2. Bức thư ngày 11/3/1948 của Chủ tịch Hồ Chí Minh có ý nghĩa như thế nào đối với đề tài?
Bức thư gửi đồng chí Hoàng Mai (Giám đốc Công an khu 12) ngày 11/3/1948 chứa đựng nội dung Sáu điều Bác Hồ dạy về "Tư cách người công an cách mệnh". Đây là văn kiện nền tảng đầu tiên xác lập chuẩn mực lý luận và thực tiễn toàn diện về phong cách ứng xử của CAND đối với tự mình, đồng sự, Chính phủ, nhân dân, công việc và đối tượng đấu tranh.
3. Tác giả đã sử dụng quy mô mẫu khảo sát thực nghiệm như thế nào?
Tác giả đã triển khai phương pháp điều tra bằng bảng hỏi đối với 400 cán bộ, chiến sĩ CAND trên cả nước (về nhận thức và thực tiễn ứng xử theo 3 mối quan hệ) và 400 người dân (về nhận xét thực trạng ứng xử của cán bộ, chiến sĩ trên một số lĩnh vực), tạo nên bộ dữ liệu thực chứng gồm 800 mẫu.
4. Hai đặc trưng tiêu biểu của phong cách ứng xử Hồ Chí Minh được luận án phân tích sâu trong Chương 2 là gì?
Hai đặc trưng tiêu biểu được phân tích sâu là: (1) Khiêm nhường, nhã nhặn, lịch lãm; và (2) Chân tình, nồng hậu, tự nhiên. Cả hai đặc trưng đều được minh họa bằng các sự kiện lịch sử và tư liệu hồi ức của nhân chứng trong và ngoài nước.
5. Điểm mới của luận án so với các công trình nghiên cứu trước đây là gì?
Luận án là công trình nghiên cứu hệ thống, toàn diện đầu tiên kết hợp di sản tư tưởng, bài nói, bài viết và hoạt động thực tiễn của Hồ Chí Minh với việc xây dựng phong cách ứng xử của CAND; không chỉ dừng lại ở giao tiếp thường nhật hay trích dẫn Sáu điều Bác dạy mà xây dựng khung lý luận, đánh giá thực trạng qua 800 phiếu khảo sát và đề xuất giải pháp đồng bộ.
Kết luận
Luận án tiến sĩ Xây dựng phong cách ứng xử của Công an nhân dân Việt Nam hiện nay theo phong cách Hồ Chí Minh của tác giả Đinh Bá Âu là công trình khoa học thuộc chuyên ngành Hồ Chí Minh học, giải quyết trọn vẹn cả phương diện lý luận và thực tiễn về văn hóa ứng xử của lực lượng vũ trang nhân dân. Luận án đã chuẩn hóa hệ thống khái niệm chuyên ngành, làm rõ các đặc trưng phong cách ứng xử Hồ Chí Minh và tư tưởng của Người về tư cách người công an cách mạng. Kết quả khảo sát thực chứng 800 đối tượng đã phản ánh khách quan thực trạng ứng xử của cán bộ, chiến sĩ, từ đó luận án đề xuất hệ thống giải pháp khoa học nhằm hoàn thiện quy chuẩn ứng xử của CAND trong tình hình mới.