Giáo Trình Triết Học Mác - Lênin 2021: Dành Cho Bậc Đại Học

Triết học Mác Lênin 2021: Tổng quan các nguyên lý cơ bản, nội dung cốt lõi và ý nghĩa thời đại của chủ nghĩa Mác Lênin trong bối cảnh hiện nay.

• Tác giả: Pgs. Phạm Văn Đức
• Người hướng dẫn: Đồng Chí Phạm Văn Linh, Phó Trưởng Ban Tuyên Giáo Trung Ương, Trưởng Ban Chỉ Đạo
• Trường học: Bộ Giáo dục và Đào tạo
• Chuyên ngành: Triết học Mác - Lênin
• Đề tài: Triết học Mác - Lênin
• Loại tài liệu: Textbook
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Hanoi

Mục lục chi tiết

• LỜI GIỚI THIỆU
• 1. Chương 1: KHÁI LUẬN VỀ TRIẾT HỌC VÀ TRIẾT HỌC MÁC - LÊNIN
• 1.1. TRIẾT HỌC VÀ VẤN ĐỀ CƠ BẢN CỦA TRIẾT HỌC
• 1.1.1. Khái lược về triết học
• 1.1.1.1. Nguồn gốc của triết học
• 1.1.1.2. Khái niệm triết học

Tóm tắt

I. Tổng quan Giáo trình Triết học Mác Lênin 2021 Nền tảng tư duy khoa học

Giáo dục đại học luôn đóng vai trò then chốt trong việc trang bị kiến thức nền tảng và phương pháp tư duy cho thế hệ trẻ. Trong bối cảnh đổi mới giáo dục toàn diện, cuốn Giáo trình Triết học Mác-Lênin (2021): Giáo Trình Đại Học ra đời đánh dấu một bước tiến quan trọng. Ấn phẩm này không chỉ là một tài liệu học tập Triết học thiết yếu mà còn là công cụ định hình tư duy khoa học, cách mạng cho sinh viên. Việc biên soạn lại Giáo trình Triết học Mác-Lênin (2021) được thực hiện dưới sự chỉ đạo của Ban Tuyên giáo Trung ương Đảng và Bộ Giáo dục và Đào tạo, thể hiện quyết tâm đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo của Đảng và Nhà nước. Mục tiêu chính là làm cho Chủ nghĩa Mác-Lênin, Tư tưởng Hồ Chí Minh và đường lối, quan điểm của Đảng giữ vai trò chủ đạo trong đời sống xã hội, đảm bảo thế hệ trẻ Việt Nam luôn trung thành với mục tiêu, lý tưởng của Đảng và chế độ xã hội chủ nghĩa.

Phiên bản Giáo trình Triết học Mác-Lênin (2021) đặc biệt chú trọng đến việc trình bày các vấn đề cơ bản của chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử một cách sinh động, dễ tiếp cận hơn cho đối tượng sinh viên đại học hệ không chuyên lý luận chính trị. Nội dung giáo trình được kế thừa tinh hoa từ các giáo trình trước, đồng thời tiếp thu ý kiến đóng góp từ các nhà khoa học, giảng viên trên cả nước, đảm bảo tính cập nhật và phù hợp với thực tiễn. Việc tái bản bởi NXB Chính trị Quốc gia Sự thật vào năm 2021 khẳng định giá trị và tầm quan trọng của sách Triết học Mác-Lênin này trong hệ thống giáo dục quốc dân. Sinh viên tìm kiếm một tài liệu học tập Triết học toàn diện sẽ thấy Giáo trình Triết học Mác-Lênin (2021) là một nguồn tham khảo vô cùng quý giá, cung cấp tri thức cơ bản và phương pháp luận sắc bén để nhận thức và cải tạo thế giới. Sự ra đời của giáo trình phản ánh nhu cầu cấp thiết về một khung lý luận vững chắc, giúp sinh viên phát triển tư duy phê phán, khả năng phân tích vấn đề một cách khách quan và khoa học.

1.1. Bối cảnh ra đời và mục tiêu đổi mới của Giáo trình Triết học Mác Lênin

Việc biên soạn Giáo trình Triết học Mác-Lênin (2021) xuất phát từ yêu cầu đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo theo tinh thần Kết luận số 94-KL/TW ngày 28/3/2014 của Ban Bí thư Trung ương Đảng. Kết luận này nhấn mạnh tầm quan trọng chiến lược của việc đổi mới học tập lý luận chính trị, bao gồm cả nội dung, chương trình và phương pháp giảng dạy. Đối với sinh viên đại học hệ không chuyên lý luận chính trị, giáo trình tập trung vào các vấn đề cốt lõi của chủ nghĩa Mác-Lênin, trọng tâm là chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử, gắn liền với Tư tưởng Hồ Chí Minh và đường lối của Đảng. Mục tiêu là tạo ra sự hứng thú và trách nhiệm cho người dạy, người học, đồng thời trang bị kiến thức vững chắc để thế hệ trẻ luôn kiên định với lý tưởng xã hội chủ nghĩa.

1.2. Khái niệm và đối tượng nghiên cứu cốt lõi của Triết học Mác Lênin

Triết học là hình thức tri thức lý luận xuất hiện sớm nhất trong lịch sử nhân loại, được định nghĩa là sự truy tìm bản chất của đối tượng nhận thức, thường là con người, xã hội, vũ trụ và tư tưởng. Với sự ra đời của Triết học Mác-Lênin, đối tượng nghiên cứu của triết học được xác lập một cách hợp lý và khoa học. Triết học Mác-Lênin là hệ thống quan điểm lý luận chung nhất về thế giới và vị trí con người trong thế giới đó; là khoa học về những quy luật vận động, phát triển chung nhất của tự nhiên, xã hội và tư duy. Điều này phân biệt Triết học Mác-Lênin với các khoa học khác ở tính đặc thù của hệ thống tri thức khoa học và phương pháp nghiên cứu, mang tính khái quát cao dựa trên sự trừu tượng hóa sâu sắc về thế giới và bản chất cuộc sống con người.

II. Vấn đề cơ bản của Triết học Hiểu sâu ý nghĩa Mác Lênin

Mọi hệ thống triết học, dù phức tạp đến đâu, đều phải giải quyết một vấn đề trung tâm, có ý nghĩa nền tảng và là điểm xuất phát cho mọi luận giải khác. Đó chính là vấn đề cơ bản của triết học, được Ph. Ăng-ghen chỉ rõ là "vấn đề quan hệ giữa tư duy với tồn tại" hay "mối quan hệ giữa vật chất và ý thức". Việc xác định lập trường trong vấn đề này quyết định bản chất và định hướng của mỗi trường phái triết học, đặc biệt là trong bối cảnh nghiên cứu Triết học Mác-Lênin (2021). Con người luôn phải đối mặt với câu hỏi về nguồn gốc tối hậu của thế giới và khả năng nhận thức thế giới đó. Các hiện tượng xung quanh chúng ta, từ những vật thể hữu hình đến những ý niệm trừu tượng, đều cần được lý giải trong mối quan hệ biện chứng này.

Giáo trình Triết học Mác-Lênin (2021) đặc biệt nhấn mạnh tầm quan trọng của việc nắm vững vấn đề cơ bản của triết học để sinh viên có thể xây dựng một thế giới quan khoa học, duy vật. Nó giúp sinh viên không chỉ giải đáp các câu hỏi lớn về vũ trụ và con người mà còn trang bị phương pháp luận để phân tích các vấn đề xã hội phức tạp, từ đó đưa ra những quyết sách hợp lý trong cuộc sống và công việc. Hiểu rõ vấn đề cơ bản của triết học là chìa khóa để phân biệt các trường phái triết học khác nhau, nhận diện đúng bản chất của chủ nghĩa duy vật và chủ nghĩa duy tâm, tránh rơi vào những quan điểm sai lầm hoặc phiến diện. Giáo trình này đóng vai trò quan trọng trong việc củng cố niềm tin vào bản chất khoa học và cách mạng của chủ nghĩa Mác-Lênin, giúp sinh viên biết vận dụng tri thức đã học làm cơ sở cho việc nhận thức những nguyên lý cơ bản và đấu tranh chống lại những luận điểm sai trái phủ nhận sự hình thành, phát triển của Triết học Mác-Lênin.

2.1. Hai mặt của Vấn đề cơ bản của triết học Vật chất và Ý thức

Vấn đề cơ bản của triết học có hai mặt lớn. Thứ nhất, là câu hỏi về mối quan hệ giữa vật chất và ý thức, cái nào có trước, cái nào quyết định cái nào. Mọi hiện tượng trong thế giới, dù là vật chất tồn tại độc lập hay thuộc về tinh thần, ý thức con người, đều phải được xác định nguyên nhân tối hậu của chúng. Thứ hai, là câu hỏi về khả năng nhận thức của con người đối với thế giới. Con người có thể hiểu được bản chất của sự vật, hiện tượng hay không? Cách trả lời hai câu hỏi này đã hình thành nên các trường phái triết học lớn trong lịch sử.

2.2. Phân biệt Chủ nghĩa duy vật và Chủ nghĩa duy tâm trong lịch sử

Việc giải quyết mặt thứ nhất của vấn đề cơ bản của triết học đã chia các nhà triết học thành hai trường phái chính: Chủ nghĩa duy vật và Chủ nghĩa duy tâm. Chủ nghĩa duy vật khẳng định vật chất, giới tự nhiên là cái có trước và quyết định ý thức. Lịch sử đã chứng kiến ba hình thức cơ bản của nó: duy vật chất phác (thời cổ đại), duy vật siêu hình (thế kỷ XV-XVIII) và duy vật biện chứng (do C. Mác, Ph. Ăng-ghen xây dựng và được V.I. Lênin phát triển). Ngược lại, Chủ nghĩa duy tâm cho rằng ý thức, tinh thần là cái có trước và sản sinh ra giới tự nhiên, bao gồm duy tâm chủ quan (ý thức cá nhân) và duy tâm khách quan (tinh thần khách quan). Dù đa dạng, mọi học thuyết triết học đều thuộc về hai lập trường cơ bản này, và lịch sử triết học chủ yếu là lịch sử đấu tranh giữa hai trường phái đó.

III. Giải mã Chủ nghĩa duy vật biện chứng Phương pháp tiếp cận 2021

Chủ nghĩa duy vật biện chứng không chỉ là một học thuyết triết học mà còn là một phương pháp luận khoa học, cách mạng, cung cấp cho sinh viên trong Giáo trình Triết học Mác-Lênin (2021) những công cụ sắc bén để nhận thức và cải tạo thế giới. Nó ra đời là đỉnh cao của sự phát triển chủ nghĩa duy vật trong lịch sử tư tưởng nhân loại, khắc phục được những hạn chế của các hình thức duy vật chất phác và duy vật siêu hình trước đó. Điều này đặc biệt quan trọng khi nghiên cứu Triết học Mác-Lênin (2021), giúp sinh viên có cái nhìn toàn diện, sâu sắc hơn về thế giới và các quy luật vận động của nó.

Với chủ nghĩa duy vật biện chứng, vật chất không chỉ được hiểu là thực thể tĩnh tại mà là một quá trình vận động, biến đổi không ngừng, trong những mối liên hệ phổ biến và tương tác lẫn nhau. Ý thức được xem là sản phẩm của vật chất có tổ chức cao, phản ánh thế giới khách quan một cách năng động và sáng tạo. Sự thống nhất giữa chủ nghĩa duy vật và phép biện chứng duy vật là một bước ngoặt lớn, tạo nên một lý luận nhận thức Mác-Lênin khoa học, cách mạng. Lý luận này không chỉ giúp con người giải thích thế giới mà quan trọng hơn là chỉ ra con đường để thay đổi nó. Trong bối cảnh hiện nay, việc nắm vững chủ nghĩa duy vật biện chứng trong Giáo trình Triết học Mác-Lênin (2021) giúp sinh viên phát triển tư duy phản biện, khả năng phân tích những mâu thuẫn nội tại và xu hướng phát triển của các sự vật, hiện tượng xã hội. Nó là nền tảng để mỗi cá nhân có thể vận dụng vào việc giải quyết các vấn đề thực tiễn, đóng góp vào sự nghiệp xây dựng đất nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa.

3.1. Đặc trưng của Chủ nghĩa duy vật biện chứng so với các hình thức khác

Chủ nghĩa duy vật biện chứng, được C. Mác và Ph. Ăng-ghen xây dựng và V.I. Lênin phát triển, là hình thức duy vật cao nhất. Nó kế thừa tinh hoa của các học thuyết triết học đi trước, sử dụng thành tựu khoa học đương thời một cách triệt để. Khác với duy vật chất phác còn non nớt và duy vật siêu hình mang tính máy móc, tĩnh tại, duy vật biện chứng nhìn nhận thế giới trong mối liên hệ phổ biến, vận động và phát triển không ngừng. Nó không chỉ phản ánh hiện thực đúng như chính bản thân nó tồn tại mà còn là công cụ hữu hiệu giúp lực lượng tiến bộ trong xã hội cải tạo hiện thực. Chủ nghĩa duy vật biện chứng nhấn mạnh nguồn gốc vận động từ sự đấu tranh của các mặt đối lập trong bản thân sự vật, hiện tượng.

3.2. Vai trò của Phép biện chứng duy vật trong nhận thức và thực tiễn

Phép biện chứng duy vật là hạt nhân của chủ nghĩa duy vật biện chứng, cung cấp phương pháp luận tối ưu cho nhận thức và hành động. Nó đòi hỏi phải xem xét sự vật, hiện tượng trong các mối liên hệ phổ biến, trong quá trình vận động, biến đổi không ngừng và theo xu hướng phát triển. Nguồn gốc của sự vận động, thay đổi nằm ở sự đấu tranh giữa các mặt đối lập bên trong mâu thuẫn nội tại của chính sự vật, hiện tượng. Phương pháp này cho phép nhận thức không chỉ thấy những sự vật riêng biệt mà còn thấy mối liên hệ giữa chúng; không chỉ thấy sự tồn tại mà còn thấy sự sinh thành, phát triển và tiêu vong; không chỉ thấy trạng thái tĩnh mà còn thấy trạng thái động của sự vật. Phép biện chứng duy vật là công cụ hữu hiệu giúp con người nhận thức và cải tạo thế giới.

IV. Cách thức Phép biện chứng duy vật hình thành Góc nhìn lịch sử

Sự ra đời của Triết học Mác-Lênin không phải là một sự kiện ngẫu nhiên mà là kết quả tất yếu của quá trình phát triển lịch sử tư tưởng triết học và khoa học của nhân loại, trong sự phụ thuộc vào những điều kiện kinh tế – xã hội cụ thể. Để hiểu được bản chất và giá trị của Giáo trình Triết học Mác-Lênin (2021), việc khảo sát bối cảnh lịch sử hình thành phép biện chứng duy vật là vô cùng cần thiết. Nó giúp chúng ta nhận thấy rằng phép biện chứng duy vật là sự kế thừa và phát triển đỉnh cao của tư duy biện chứng, khắc phục những hạn chế của các hình thức biện chứng trước đó.

Lịch sử triết học đã ghi nhận ba hình thức cơ bản của phép biện chứng, từ những trực giác sơ khai đến những hệ thống lý luận phức tạp hơn. Từ phép biện chứng tự phát thời cổ đại, qua phép biện chứng duy tâm cổ điển Đức, cuối cùng đã hình thành phép biện chứng duy vật trong Triết học Mác. Đây là một quá trình dài, phản ánh sự tiến bộ của nhận thức con người về thế giới. Đặc biệt, sự ra đời của Triết học Mác vào những năm 40 của thế kỷ XIX diễn ra trong bối cảnh cuộc cách mạng công nghiệp đã làm thay đổi sâu sắc diện mạo kinh tế – xã hội các nước châu Âu. Lực lượng sản xuất phát triển mạnh mẽ đã củng cố phương thức sản xuất tư bản chủ nghĩa, nhưng đồng thời cũng làm sâu sắc thêm những mâu thuẫn xã hội, đặc biệt là đấu tranh giai cấp giữa giai cấp vô sản và giai cấp tư sản. C. Mác và Ph. Ăng-ghen đã tổng kết kinh nghiệm thực tiễn và tinh hoa tư tưởng để xây dựng nên một hệ thống triết học mới, đáp ứng yêu cầu của thời đại. Điều này làm cho Giáo trình Triết học Mác-Lênin (2021) không chỉ là sách Triết học Mác-Lênin cung cấp kiến thức mà còn là kim chỉ nam để phân tích và hiểu rõ các hình thái kinh tế xã hội trong lịch sử và hiện tại.

4.1. Từ Biện chứng tự phát đến Biện chứng duy tâm cổ điển Đức

Trong lịch sử, phép biện chứng đã trải qua nhiều giai đoạn phát triển. Ban đầu là phép biện chứng tự phát thời cổ đại, khi các nhà tư tưởng cả phương Đông và phương Tây nhận thấy sự vật luôn vận động, biến đổi không ngừng. Tuy nhiên, nhận thức này chỉ dừng lại ở mức trực giác, chưa có cơ sở khoa học. Đỉnh cao tiếp theo là phép biện chứng duy tâm trong triết học cổ điển Đức, với những đại diện tiêu biểu như Kant và Hegel. Các nhà triết học Đức đã trình bày một cách có hệ thống những nội dung quan trọng của phép biện chứng, nhưng lại xuất phát từ tinh thần, ý niệm, coi thế giới hiện thực chỉ là sự phản ánh của ý niệm. Do đó, phép biện chứng của họ mang tính duy tâm.

4.2. Điều kiện kinh tế xã hội và sự ra đời của Triết học Mác

Triết học Mác ra đời vào những năm 40 của thế kỷ XIX, trong bối cảnh điều kiện kinh tế-xã hội đầy biến động. Cuộc cách mạng công nghiệp đã thúc đẩy lực lượng sản xuất phát triển vượt bậc, củng cố phương thức sản xuất tư bản chủ nghĩa. Tuy nhiên, sự phát triển này cũng kéo theo những mâu thuẫn xã hội sâu sắc, thể hiện rõ nhất qua sự đối kháng giữa giai cấp vô sản và giai cấp tư sản, dẫn đến những cuộc đấu tranh giai cấp quyết liệt như khởi nghĩa thợ dệt ở Lyon hay phong trào Hiến chương ở Anh. Sự xuất hiện của giai cấp vô sản với tư cách là một lực lượng chính trị-xã hội độc lập đã tạo tiền đề khách quan cho sự ra đời của Triết học Mác, một học thuyết cách mạng đáp ứng nhu cầu giải phóng giai cấp và xây dựng một xã hội mới.

V. Triết học Mác Lênin 2021 Hướng dẫn vận dụng vào thực tiễn

Giá trị cốt lõi của bất kỳ học thuyết triết học nào đều nằm ở khả năng soi sáng và hướng dẫn thực tiễn. Giáo trình Triết học Mác-Lênin (2021) không chỉ cung cấp hệ thống tri thức lý luận mà còn là hướng dẫn quan trọng để sinh viên vận dụng những nguyên lý của chủ nghĩa Mác-Lênin vào việc nhận thức và giải quyết các vấn đề trong cuộc sống, đặc biệt trong bối cảnh xã hội chủ nghĩa đang phát triển ở Việt Nam. Khả năng vận dụng kiến thức từ sách Triết học Mác-Lênin này vào thực tiễn là minh chứng rõ nhất cho tính khoa học và cách mạng của học thuyết. Nó giúp sinh viên xây dựng một thế giới quan đúng đắn, khoa học, từ đó hình thành nhân sinh quan tích cực, chủ động trong mọi hoạt động.

Việc học tập Triết học Mác-Lênin (2021) trang bị cho người học phương pháp tư duy biện chứng, khả năng phân tích mọi hiện tượng trong mối liên hệ hữu cơ, vận động và phát triển không ngừng. Điều này đặc biệt hữu ích khi đối mặt với những thách thức và cơ hội của thời đại công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. Triết học Mác-Lênin không phải là những giáo điều cứng nhắc mà là một hệ thống lý luận mở, luôn được bổ sung, phát triển trên cơ sở tổng kết thực tiễn. Nó cung cấp nền tảng để sinh viên hiểu sâu sắc hơn về Tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối đổi mới của Đảng Cộng sản Việt Nam, từ đó củng cố niềm tin và ý thức trách nhiệm công dân. Thông qua giáo trình này, sinh viên được khuyến khích không chỉ ôn thi Triết học Mác-Lênin hiệu quả mà còn tư duy về cách thức ứng dụng chủ nghĩa Mác-Lênin vào việc xây dựng cơ sở hạ tầng kiến trúc thượng tầng phù hợp, giải quyết các vấn đề xã hội như đấu tranh giai cấp (dưới các hình thức mới), phân phối giá trị thặng dư, và phát triển một xã hội chủ nghĩa công bằng, văn minh. Vai trò của Triết học Mác-Lênin trong đời sống xã hội là không thể phủ nhận, nó là nền tảng lý luận cho mọi hoạt động chính trị, kinh tế, văn hóa của đất nước.

5.1. Triết học Mác Lênin là hạt nhân của Thế giới quan khoa học

Triết học đóng vai trò là hạt nhân lý luận của thế giới quan bởi lẽ bản thân nó là một thế giới quan toàn diện, đồng thời là thành phần cốt lõi và có ảnh hưởng sâu rộng đến các hình thức thế giới quan khác như thế giới quan khoa học hay tôn giáo. Thế giới quan duy vật biện chứng được coi là đỉnh cao trong lịch sử tư tưởng, yêu cầu xem xét thế giới dựa trên nguyên lý về mối liên hệ phổ biến và sự phát triển. Nhờ đó, thế giới và con người được nhận thức một cách toàn diện, lịch sử, cụ thể và trong quá trình phát triển không ngừng. Như Ph. Ăng-ghen từng nhận xét, dù có ý thức hay không, con người vẫn luôn bị triết học chi phối, và Triết học Mác-Lênin cung cấp một hình thức tư duy lý luận dựa trên sự hiểu biết sâu sắc về lịch sử tư tưởng và thành tựu khoa học.

5.2. Vận dụng Chủ nghĩa Mác Lênin và Tư tưởng Hồ Chí Minh trong công cuộc đổi mới

Việc học Triết học Mác-Lênin trong các trường đại học hệ không chuyên lý luận chính trị không chỉ dừng lại ở việc nắm vững lý thuyết mà còn hướng tới khả năng vận dụng vào thực tiễn. Chủ nghĩa Mác-Lênin cung cấp cơ sở phương pháp luận để phân tích các vấn đề kinh tế, chính trị, xã hội, giúp sinh viên hiểu rõ hơn về con đường đi lên xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam. Mối quan hệ giữa Triết học Mác-Lênin và Tư tưởng Hồ Chí Minh là mối quan hệ hữu cơ, trong đó Tư tưởng Hồ Chí Minh là sự vận dụng sáng tạo chủ nghĩa Mác-Lênin vào điều kiện cụ thể của Việt Nam. Giáo trình khuyến khích sinh viên sử dụng tư duy biện chứng để đánh giá các vấn đề đương đại, tham gia vào công cuộc đổi mới, xây dựng đất nước giàu mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh, củng cố niềm tin vào mục tiêu chủ nghĩa cộng sản.

VI. Tương lai Giáo trình Triết học Mác Lênin Phát triển và đổi mới

Dù đã có nhiều cố gắng trong quá trình biên soạn, Giáo trình Triết học Mác-Lênin (2021) vẫn không thể tránh khỏi những hạn chế, thiếu sót do nhiều lý do chủ quan và khách quan. Điều này đặt ra yêu cầu liên tục bổ sung, chỉnh sửa và cập nhật để giáo trình ngày càng hoàn thiện, đáp ứng tốt hơn yêu cầu của thực tiễn và đối tượng người học. Tương lai của Giáo trình Triết học Mác-Lênin gắn liền với sự phát triển không ngừng của khoa học, công nghệ và những biến đổi sâu sắc trong đời sống xã hội. Việc đổi mới nội dung và phương pháp giảng dạy là chìa khóa để giữ vững sức sống và vai trò của Triết học Mác-Lênin trong hệ thống giáo dục quốc dân.

Các nhà giáo dục và biên soạn sách Triết học Mác-Lênin cần tiếp tục nghiên cứu, tổng kết thực tiễn để đưa vào giáo trình những ví dụ sinh động, gần gũi với cuộc sống hiện đại của sinh viên. Đồng thời, cần đa dạng hóa các hình thức tài liệu học tập Triết học, ứng dụng công nghệ thông tin để tạo môi trường học tập tương tác, hấp dẫn. Mục tiêu cuối cùng là giúp sinh viên không chỉ nắm vững lý luận mà còn có khả năng vận dụng một cách linh hoạt, sáng tạo những nguyên lý của chủ nghĩa Mác-Lênin vào việc giải quyết các vấn đề mới nảy sinh. Điều này sẽ củng cố hơn nữa niềm tin vào bản chất khoa học và cách mạng của chủ nghĩa Mác-Lênin, biến nó thành phương pháp luận sắc bén để phân tích kinh tế chính trị Mác-Lênin, đạo đức Mác-Lênin và các khía cạnh khác của đời sống xã hội. Qua đó, thế hệ trẻ Việt Nam được trang bị đầy đủ kiến thức và kỹ năng để làm chủ tương lai, góp phần xây dựng một Việt Nam phát triển bền vững theo định hướng chủ nghĩa xã hội.

6.1. Hướng tiếp cận mới trong Tài liệu học tập Triết học hiện nay

Để Giáo trình Triết học Mác-Lênin (2021) tiếp tục phát huy giá trị, cần có những hướng tiếp cận mới trong biên soạn và giảng dạy. Phương châm đổi mới việc học tập lý luận chính trị là phải đồng thời đổi mới phương pháp giảng dạy và học tập theo hướng sinh động, mềm dẻo, phù hợp với thực tiễn và đối tượng sinh viên. Điều này bao gồm việc tích hợp các ví dụ thực tiễn, phân tích các vấn đề xã hội đương đại dưới lăng kính Triết học Mác-Lênin, và khuyến khích tư duy phản biện. Việc liên tục bổ sung, chỉnh sửa và cập nhật nội dung sẽ giúp giáo trình không bị lạc hậu, duy trì tính thời sự và hấp dẫn cho người học, củng cố vị thế của sách Triết học Mác-Lênin trong đào tạo đại học.

6.2. Nâng cao chất lượng ôn thi Triết học Mác Lênin và ứng dụng kiến thức

Mục tiêu cuối cùng của việc học Giáo trình Triết học Mác-Lênin (2021) không chỉ là đạt kết quả cao trong các kỳ ôn thi Triết học Mác-Lênin mà còn là khả năng ứng dụng kiến thức vào cuộc sống và công việc. Việc nâng cao chất lượng học tập cần đi đôi với việc khuyến khích sinh viên biến tri thức lý luận thành phương pháp tư duy và hành động. Điều này đòi hỏi các hình thức đánh giá phải đổi mới, không chỉ kiểm tra khả năng ghi nhớ mà còn đánh giá khả năng phân tích, tổng hợp và vận dụng. Việc nắm vững các nguyên lý của Triết học Mác-Lênin sẽ giúp sinh viên có một nền tảng vững chắc để hiểu và tham gia tích cực vào các vấn đề kinh tế chính trị Mác-Lênin cũng như xây dựng đạo đức Mác-Lênin cho bản thân và xã hội.

Trích đoạn nội dung tài liệu

c tren xu~t ban phfun cua Thu' vi~n Quoc gia Vi~t Nam Giao trlnh Triet h9c Mac - Lenin : Danh cho b~c d~i h9c h~ khong chuyen ly lu~ chinh ttj.: Chinh ttj Qu6c gia, 2021. Triet h9c Mac-Lenin 2.4110711 - dc23 CTH0709p-CIP 2 BQ GlAO DlJC VA DAO T~O GIAOTRINH - TRIET HOC • MAC - LENIN (Danh cho bQc dQi hc;>c h' khong chuyen ly luQn chinh tr!) Nlli\XUAT BAN CHINH TRJ QUOC GIASlfTff4T Ha N{>i - 2021 BAN CHi D. D6ng chi Ph:pn Van Linh, Ph6 Tru:bng Ban Tuyen giao Trung u:ong, Trudng Ban Chi d?o; 2. D6ng chi Bui Van Ga, Thu trubng Bi? Giao di;i.o, Ph6 Tru'dng Ban Chi d?o; 3.

D6ng chi Nguy~n Van Phuc, Thu trubng Bi? Giao dvc va Dao t;;i.o, Ph6 Trudng Ban Chi d?o; 4. \D6ng chi Le Hai A.Ill, Thu tru:bng Bi? Giao dvc va Dao t;;i.o, Ph6 Tru'dng Ban Chi d?o; 5. D6ng chi Mai Van Chinh, Uy vien Trung u:ong Dang, Ph6 Tru:bng Ban T6 chuc Trung uon:g, Thanh vien; 6. D6ng chi Nguy~n Tr<;mg Nghia, Uy vien Trung uong Dang, Ph6 Chu nhi~m T6ng cvc Chinh ttj Quari d9i nhan dan .Vi~t Nam, B9 Qu6c phong, Thanh vien; 7.

D6ng chi Nguy~n Van Thanh, Uy vien Trung uong Dang, Thu trubng B9 Cong an, Thanh vien; 8. D6ng chi Tri~u Van Cudng, Thu tru:bng B9 N(?i Vl;t, Thanh vien; 9. D6ng chi Huynh Quang HM, Thu tru:bng Bi? Tai chinh, Thanh vien; 10. D6ng chi Nguy~n T~t Giap, Ph6 Giam d6c H9c vi~n Chinh ttj qu6c gia H6 Chi Minh, Thanh vien; 11.

D6ng chi Ph:pn Van Due, Ph6 Chu tich Vi~n Han lam Khoa h9c xa hQi Vi~t Nam, Thanh vien; 12. D6ng chi Nguy~n H6ng Minh, TcSng cvc tru:bng TcSng cvc D;;i.y ngh~, B9 Lao d9ng - Thuong binh va Xa hQi, Thilnh vien. (Theo Quyf!t djnh so' 165-QDIBTGTW ngay 061612016, so' 1302-QDIBTGTW ngay 051412018, so' 1861-QDIBTGTW ngay 0410112019 cua Ban Tuyen giao Trung u'dng Dang) 5 HQI DONG BIEN so~ - PGS. Ph:;un Van Due, Chii tjch H9i dong - PGS.

Trlln Van Phong, Pho Chii tjch H9i dong - PGS. Nguy~n Tai Dong, Thu kj khoa h9c - Thi~u tuong, GS. Nguy~n Van Tai - Thi~u tuong, GS. Trudng Giang Long - GS.

Trlln Phuc Thang - GS. Nguy~n Tr9ng Chu;in - GS. Nguy~n Hung H~u - GS. H6 Si Quy - PGS.

Luong Dinh Hai - PGS. Nguy~n Anh Tua'. Triln Dang Sinh - Mai Y~n Nga, Thu kf hanh chfnh 6 L{jJ GIOI THrtu Thvc hi~n cac nghi quye't cua Dang v€ d6i moi can ban, toan di~n giao dvc Va dao t?O dap Ung yeu cfiu Cua thdi ky Cong nghi~p h6a, hi~n d?i h6a dfft mtoc, ngay 28/3/2014 Ban Bi thu: Trung U:dng Dang ban hanh Ke't lu?n s6 94-KL/TW "v€ vi~c tie'p tvc d6i moi vi~c hQC t?p ly lu?n chinh tr! trong M th6ng giao dvc qu6c dan". Ke't lu?n s6 94-KL/TW kh£ng dinh, d6i moi vi~c h9c t?p (bao g6m ca nc?i dung, chU:dng trinh, phudng phap giang d?y, xay d\fng dc?i ngii giao vien.

) ly lu?n chinh ttj trong h~ th6ng giao dvc qu6c dan c6 tfim quan tr9ng chie'n lu<Jc; dclng th6i yeu cfiu d6i moi vi~c h9c t?p ly lu?n chinh tr! trong h~ th6ng giao dvc qu6c dan ph8_i t?O bU'.OC tie'n moi, CO ke't qua, chfft lu<Jng cao hdn, g6p phfin lam cho chu nghia Mac - Lenin, tu: tu:bng H6 Chi Minh va du:6ng 16i, quan di~m cua Dang gift vai tro chu d?o trong d6i s6ng xii hc?i; bao dam the' h~ tre Vi~t Nam luon trung thanh voi mvc tieu, ly tu:Clng cua Dang va voi che' de? xii hc?i chu nghia. Du:oi sv chu tri cua Ban Tuyen giao Trung udng Dang, Be? Giao dvc va Dao t?O, trvc tie'p la Ban Chi d?O bien SO?n chudng trinh, giao trinh ly lu?n chinh ttj, trong nhfing nam qua, vi~c t6 chuc bien so?n b(> giao trinh cac mon ly lu?n chinh ttj du<Jc thvc hi~n nghiem tile, cong phu, c~n tr9ng voi nguyen t:ic 7 ccin phan dinh r6 n(>i dung cua tung do'i tu\:lng hqc, tung cap hc;>c, b~c hqc, tranh trung Hip, d6ng thCJi bao dam tinh lien th6ng. Phuong cham cua d6i moi vi~c hqc t~p ly lu~n chinh tr! la cling voi d6i moi vg n(>i dung phai d6ng thCJi d6i moi phuong phap giang d~y va hqc t~p theo huong sinh d(>ng, mem deo, phu h<;lp voi th1;tc ti~n ciing nhu dQ'i tu<;Jng hc;>c t~p; t~o du<;JC Sl;I'. hung thu va c6 trach nhi~m cho nguCJi d~y, ngliCJi hqc.

Do'i voi sinh vien d~i hqc h~ kh6ng chuyen ly lu~n chinh ttj, ph3.ng cac bai giang chung, t6ng h<;Jp cac van dg Cd ban nhat Vg chu nghia Mac - Lenin, tr9ng tam la ve chu nghia duy v~t bi~n chung, chu nghia duy v~t l!ch si'i, giin voi tu tuCing H6 Chi Minh va chu truong, duCJng lo'i cua Dang. Sinh vien h~ chuyen ly lu~n chinh tr! ccin hqc t~p cac kiifo thuc sau r(>ng, dciy du hon, phu h<;Jp voi yeu cciu dao t~o. Trong qua trinh bien so~n, t~p th~ tac gia da ke thua n(>i dung cac giao trinh do H(>i d6ng Trung uong chi d~o bien so~n giao trinh quo'c gia cac bi? mon khoa hqc Mac - Lenin, tu tuCing H6 Chi Minh va Bi? Giao ,d\lc va Dao t~o t6 chuc bien so~n. D6ng th(Ji, Ban Chi d~o, t~p th~ tac gia da tiep thu cac y kien g6p y cua nhieu t~p th€ ding nhu cac nha khoa hqc, giang vien cac truCJng d~i hc;>c trong ca nuoc.

Cho de'n nay, ve Cd ban b(> giao trinh da hoan thanh vi~c bien so~n theo nhung tieu chi M ra. Nh~m cung ca'p tai li~u giang d~y, hqc t~p cho giang vien, sinh vien b~c d~i. hc;>c cua cac trudng d~i hc;>c, cao d&ng theo chuong trinh moi, Bi? Giao d\lc va Dao t~o pho'i h<;lp voi Nha xuat ban Chinh trt quo'c gia Sl;i th~t xuat ban b9 giao trinh ly lu~n chinh tr! danh cho b~c d~i hqc h~ chuyen va khong chuyen ly lu~n chinh tr!, g6m 5 mon: 8 - Giao trinh Triift hQc Mac - Lenin - Giao tn'nh Kinh te' chfnh trj Mac - Lenin - Giao trinh Chu nghfa xa h9i khoa hQc - Giao trinh Tu tztdng H6 Chi Minh - Giao tn'nh Ljch si1 Dang C9ng san Vi~t Nam M~c du da c6 nhieu c6 g~ng trong qua trinh t6 chuc bien so:;tn, tiep thu cac y kien g6p y d~ hoan thi~n ban thao va xua't ban, song do nhieu ly do chu quan va khach quan, b(> giao trinh ch~c ch~n kh6 tranh khOi nhung h:;tn che, thieu s6t, ccln du<;ic tiep tvc b6 sung, chinh slia va c~p nh~t. Rat mong nh~n du<;ic cac y kien g6p y cua b:;tn d9c d~ b(> giao trinh du<;ic hoan thi~n hon trong nhung lcln xua't ban sau.

Thu g6p y xin glii ve: Vv Giao dvc d:;ti h9c, B(> Giao dvc va Dao t:;to, s6 35 D:;ti C6 Vi~t, Ha N(>i; ho~c Nha xuat ban Chinh ttj quoc gia S1;t th~t, so 6186 Duy Tan, C.lu Giay, Ha N(>i, Email: suthat@nxbctqg. Tran tr9ng gioi thi~u b(> giao trinh voi dong dao b:;tn d9c. Thang 6 nam 2021 BQ GlAO Dl)C VA DAO T~O NHA XUAT BAN CHINH TRJ QUOC GIA SlJ Tff!T 9 Chuang 1 KHA.I LU!N° vE TRIET HQC VA TRIET HQC MAC-LENIN A. V~ kie'n thuc: Trang bi cho sinh vien nhung tri thuc co ban vg trie't hqc n6i chung, nhung digu ki~n ra d()i cua trie't hqc Mac - Lenin.

D6ng thdi, giup sinh vien nh~n thuc dl.f<JC tht;iC cha'."t CUQC each illlitng trong trie't hQC do C. Mac va Ph. Angghen tht;tc hi~n va cac giai dolitn hinh thanh, phat tri~n trie't hqc Mac - Lenin; vai tro cua trie't hqc Mac - Lenin trong d()i song xa h9i va trong thdi dliti ngay nay. V~ ky nang: Giup sinh vien bie't v~n d\lng tri thuc da hqc lam co sa cho vi~c nh~n thuc nhung nguyen ly co ban cua trie't hqc Mac - Lenin; bie't da'."u tranh chong lliti nhung lu?n di~m sai trai phu nh?n sl;[ hinh thanh, phat tri~n trie't hqc Mac - Lenin.g: Giup sinh vien ctl.ng co nigm tin vao ban cha'.'t khoa hqc va each mlilng cua chu nghia Mac - Lenin n6i chung va trie't h9c Mac - Lenin n6i rieng.NQIDUNG I-TRIET HOC vA v.AN DE co BAN CUA TRIET HOC 1.

Khai luge v~ triet h9c a) Nguon gffc cua tri~t h9c La m()t lo~i hlnh nh~n thuc d~c thu cua con ngu'6i, triet h9c ra ddi d ca phlidng Dong va phlidng Tay ggn nhu ciing m()t thCii gian (khoang tu the ky VIII den the ky VI trlioc Cong nguyen) t~i cac trung tam van minh lOn cua nhan lo~i thdi c6 d~i. y thuc triet h9c xuat hi~n khong ng~u nhien., ma c6 ngu6n g6c thi;tc te' tu t6n t~i xa h9i vOi m9t trinh d(} nhat dinh cua S\f phat tri~n van minh, van h6a va khoa hQC. Con ngu'di, voi ky v9ng dli<;lc dap ung nhu c~u vg nh~n thuc va ho~t d()ng thi;tc ti~n cua minh da sang t~o ra nhung lu:~n thuyet chung nhat, c6 tinh h~ tho'ng, phan anh the gioi xung quanh va the' gioi cua chinh con nglidi. Triet h9c la d~ng tri thuc ly lu~n xuat hi~n som nhat trong lich stl cac lo~i hinh ly lu~n cua nhan lo~i.

Voi tli each la m()t hinh thai y thuc xa h()i, triet hQC c6 ngu6n go'c nh~n thuc va ngu6n g6c xa h9i. * Nguon gffc nh?.n thuc Nh~n thuc the gioi la m()t nhu du ti;t nhien, khach quan cua con nglidi. v~ m~t lich sU:, tu duy huyen tho~i va tin nglic3ng nguyen thuy la lo~i hinh triet ly dgu tien ma con ngu'di dung d~ giai .thich th€ gioi bi fin xung quanh. Ng-uCii nguyen thuy ket no'i nhung hi~u biet rCii r~c, 12 md h6, phi 16gich.

cua minh trong cac quan ni~m dfiy xuc cam va hoang tu'dng thanh nhung huygn tho?i d~ giai thich m9i hi~n tu<:jng. Dinh cao cua tu duy huygn tho?i va tin ngu'dng nguyen thuy la kho tang nhung cau chuy~n thfin tho?i va nhung ton giao Sd khai nhu' To tern giao, Bai v~t giao, Saman giao. Th6i ky trie't h9c ra d6i ciing la thdi ky suy giam va thu h~p ph?m vi cua cac lo?i hinh tu duy huygn tho?i va ton giao nguyen thuy. Trie't h9c chinh la hinh thuc tu duy ly lu~n dfiu tien trong Itch sl.i tu tu'dng nhan lo?i thay the' du'<;lc cho tu duy huygn tho?i va ton giao.

Trong qua trinh s6ng va cai bie'n the' gioi, tung buoc con ngu'di c6 kinh nghi~m va c6 tri thuc vg the' gioi. Ban dfiu la nhung tri thuc C"Q. th~, rieng le, cam tinh. Cung voi sl;i tie'n b9 cua san xua'."t va ddi s6ng, nh~n thuc cua con ngu'di dfin dfin d?t de'n trinh d9 cao hdn trong vi~c giai thich the' gioi m9t each h~ th6ng, 16gich va nhan qua.

M6i quan h~ giua cai da bie't va cai chu'a bie't la d6i tu'(jng, d6ng thdi la d9ng 11.;ic doi hoi nh~n thuc ngay cang quan tam sau sllc hdn de'n cai chung, nhung quy lu~t chung. Sl;i phat tri~n cua tu' duy truu tu'(jng va nang 11.;ic khai quat trong qua trinh nh~n thuc se de'n luc lam cho cac quan di~m, quan ni~m chung nha'."t yg the' gioi va yg vai tro cua con ngu6i trong the' gioi d6 hinh thanh "'" d6 la luc trie't h9c xua'.