Chương I, Điều 4) không qui định về điểm đến du lịch nhưng lại qui định về điểm du lịch: “ Điểm du lịch là nơi có tài nguyên du lịch hấp dẫn, phục vụ nhu cầu tham quan của khách du lịch". Như vậy, điểm đến du lịch và điểm du lịch là khác nhau. Xét theo mỗi quan niệm thì có thể thấy rằng điểm du lịch chỉ là nơi có tài nguyên du lịch tức là yếu tố tạo nên điểm hấp dẫn du lịch. Điểm du lịch chính là một phần của điểm đến du lịch Việt Nam có nhiều điểm đến hấp dẫn du khách trong nước và quốc tế.
Năm 2014, Đảo Phú Quốc, đồi cát Mũi Né, Đồng bằng sông Cửu Long, Sa Pa và địa đạo Củ Chi là 5 trong số 19 điểm đến được báo Huffington Post của Mỹ xếp vào danh sách những điểm đến ở Đông Nam Á “có thể thay đổi cuộc sống của bạn”. Phân loại Điểm đến du lịch có ý nghĩa khác nhau trong mỗi chuyến hành trình của du khách. Trong chuyến hành trình của mình, du khách có thể dừng lại ở điểm đến này lâu hơn điểm đến kia. Khi xem xét vị trí của từng điểm đến trong chuyến đi của khách, người ta chia điểm đến du lịch thành 2 loại: 1.
Điểm đến cuối cùng Điểm đến cuối cùng (final destination) thường là điểm xa nhất tính từ điểm xuất phát gốc của du khách hoặc là địa điểm mà khách dự định sử dụng phần lớn thời gian.16 Trong chuyến hành trình của khách du lịch, điểm đến cuối cùng có thể được xem là điểm đến quan trọng và hấp dẫn nhất đối với họ. Thường những điểm đến này có sự kết hợp của các yếu tố một cách hợp lý, đa dạng thỏa mãn tốt nhu cầu của khách. Khách du lịch dùng phần lớn thời gian ở đây có nghĩa là họ sẽ sử dụng dịch vụ nhiều hơn và chi tiêu nhiều hơn đem lại lợi ích đáng kể cho điểm đến du lịch. Điểm đến trung gian TS.
Vũ Đức Minh, (2008), Giáo trình Tổng quan du lịch, NXB Thống Kê 101 Điểm đến trung gian (intermediate destination) hoặc điểm ghé thăm (enroute) là địa điểm khách dành thời gian ngắn hơn để nghỉ ngơi qua đêm hoặc thăm viếng một điểm hấp dẫn du lịch. Các điểm đến trung gian này cũng có vai trò trong việc giúp khách có chỗ dừng chân hợp lý trong những chuyến hành trình dài. Khách du lịch cũng có thể tham quan du lịch tại các điểm đến này nhưng thường ít sử dụng dịch hơn. Các yếu tố cấu thành của điểm đến du lịch Một điểm đến du lịch được cấu thành bởi 5 yếu tố khác nhau.
Vấn đề đặt ra là mức độ quan trọng và mối quan hệ giữa các yếu tố cùng tồn tại trong một điểm đến du lịch sẽ như thế nào. Trước khi đi vào phân tích nội dung cụ thể của từng yếu tố, cần có sự phân biệt cơ bản giữa điểm hấp dẫn với các tiện nghi và dịch vụ hổ trợ. Điểm hấp dẫn là nguyên nhân của sự viếng thăm điểm đến. Trong khi đó, các tiện nghi và dịch vụ hỗ trợ khác có ý nghĩa rất căn bản đối với du lịch ở điểm đến nhưng chúng sẽ không tồn tại nếu không có điểm hấp dẫn.
Nguyên nhân là khách du lịch bị lôi cuốn và kéo tới khu vực có điểm hấp dẫn từ đó tạo cầu về các sản phẩm và dịch vụ đi kèm tại điểm đến. Ví dụ, sự tồn tại của một khách sạn không phải là lý do cho sự viếng thăm của du khách tại một điểm đến du lịch, nhưng nếu khách sạn không tồn tại ở đó như một dịch vụ hỗ trợ thì hoạt động du lịch cũng không thể xảy ra ở điểm đến này. Sau những phân tích dưới đây sẽ cho chúng ta thấy được vai trò của từng yếu tố trong việc phát triển hoạt động du lịch của các điểm đến. Điểm hấp dẫn du lịch Các điểm hấp dẫn là bộ phận rất phức tạp của ngành du lịch và chưa được hiểu một cách đầy đủ.
Một số học giả và tổ chức du lịch ở các quốc gia trên thế giới đã cố gắng đưa ra khái niệm về điểm hấp dẫn du lịch như sau: Theo Ủy ban du lịch Xcot - len, điểm hấp dẫn du lịch là "một điểm đến tham quan được hình thành vĩnh viễn nhằm mục đích lâu dài cho phép công chúng tiếp cận để tiêu khiển, giải trí hoặc giáo dục mà không phải là một điểm bán lẻ hoặc một điểm biểu diễn thể thao, nhà hát hoặc chiếu phim. Nó phải mở cho công chúng mà không cần đăng ký trước, mở cửa theo những thời kỳ được công bố hàng năm và có khả năng thu hút khách du lịch, khám phá tham quan cũng như cư dân địa phương". Victor Middleton, một chuyên gia về marketing người Anh cho rằng: điểm hấp dẫn du khách là "một tài nguyên vĩnh cửu được lựa chọn và bị kiểm soát, quản lý để công chúng viếng thăm thưởng thức, tiêu khiển, giải trí và giáo dục". 102 Điểm hấp dẫn du lịch là đặc trưng của một khu vực trở thành một nơi, một điểm hoặc một tiêu điểm của các hoạt động và thực hiện các điều sau: (1) Được thiết lập để thu hút khách du lịch hoặc khách tham quan từ thị trường du lịch và cư dân địa phương.
Cung cấp sự tiêu khiển, giải trí và các cách thức để khách sử dụng thời gian rỗi của họ. Khu vực được phát triển nhằm khai thác các tiềm năng ở đó. Khu vực được quản lý như một điểm hấp dẫn tạo ra sự thỏa mãn cho du khách. Cung cấp các tiện nghi và dịch vụ ở mức độ phù hợp nhằm đáp ứng và chăm sóc sở thích, nhu cầu và cầu của khách thăm.
(6) Có thể có hoặc không có vé vào cửa Nói chung các điểm hấp dẫn có xu hướng là các đơn vị lẻ, các vị trí độc lập hoặc được xác định rõ ràng là các khu vực địa lý có phạm vi nhỏ. Quan niệm này loại trừ các hiện tượng không thể kiểm soát và không thể quản lý được mà đôi khi vẫn là các điểm hấp dẫn như khí hậu, thời tiết. Từ các quan niệm khác nhau nói trên có thể khái quát điểm hấp dẫn là các thực thể có khả năng quản lý và được giới hạn trong một phạm vi nhất định. Chúng có thể tiếp cận được và thúc đẩy khách đến viếng thăm trong khoảng thời gian rỗi nhất định.
Để hiểu rõ hơn bản chất của điểm hấp dẫn, cần nắm bắt được các đặc điểm chính của nó như sau: Cho phép sự tiếp cận của công chúng nhằm mục đích giải trí, thưởng thức, tìm hiểu và giáo dục. Khách thăm có thể là cư dân địa phương hoặc khách du lịch Có sự quản lý và kiểm soát nhằm tạo ra sự hài lòng cho khách thăm Cung cấp các tiện nghi và dịch vụ ở mức độ phù hợp nhằm đáp ứng nhu cầu và sở thích của khách thăm Công bố về sự giới hạn về không gian hoặc không giới hạn không gian Có mối quan hệ chặt chẽ với điểm đến, các tiện nghi và dịch vụ hổ trợ, các hoạt động bổ sung ở điểm đến du lịch Điểm hấp dẫn được phân chia thành 4 loại như sau: Các điểm hấp dẫn gắn với đặc điểm của môi trường tự nhiên 103 Các tòa nhà, công trình và điểm xây dựng nhân tạo được thiết kế nhằm mục đích thờ cúng, tôn giáo mà không phải thu hút khách nhưng hiện tại đang hấp dẫn một lượng khách thăm đáng kể Các tòa nhà, công trình và điểm xây dựng được thiết kế nhằm mục đích thu hút khách như các công viên chủ đề Các sự kiện đặc biệt Như vậy điểm hấp dẫn du lịch dù mang đặc điểm tự nhiên hay nhân tạo hoặc sự kiện thì cũng đều là nguyên nhân tạo động lực ban đầu cho sự viếng thăm của du khách. Điều đó khẳng định rằng điểm hấp dẫn du lịch thực sự là phần không thể thiếu đồng thời là cơ sở để tồn tại và phát triển của điểm đến du lịch. Trong tương lai, ngành du lịch cần chú trọng và tăng cường tính chuyên nghiệp trong công tác quản lý các điểm hấp dẫn du lịch.
Công tác này bao gồm: triển khai hoạt động marketing nhằm cung cấp điểm hấp dẫn phù hợp với thị trường thực tế và tiềm năng; Đào tạo nhân lực chuyên nghiệp phục vụ tại điểm hấp dẫn; ứng dụng công nghệ hợp lý để phát triển các loại điểm hấp dẫn mới hoặc đang tồn tại theo diện rộng; đổi mới, tập trung và chuyên nghiệp hóa công tác quản lý sự kiện lớn mà chúng đang nổi lên trở thành một bộ phận bổ sung quan trọng của các điểm hấp dẫn du lịch. Đồng thời với cách tiếp cận về công tác quản lý, lĩnh vực kinh doanh điểm hấp dẫn du lịch với các tổ chức chuyên nghiệp dần hình thành và lĩnh vực này đang khẳng định vai trò của mình trong quá trình phát triển ngành công nghiệp du lịch. Giao thông đi lại (khả năng tiếp cận điểm đến) Hệ thống giao thông ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng tiếp cận điểm đến của các thị trường khách du lịch và cũng là nhân tố tạo nên sự thành công của các điểm đến. Nếu những điểm đến du lịch được phát triển hệ thống giao thông với việc sử dụng đa dạng các loại phương tiện thì sẽ góp phần rút ngắn khoảng cách giữa thị trường khách du lịch và điểm đến.
Khách du lịch sẽ cảm thấy thuận tiện và dễ dàng hơn khi đi du lịch tại đó. Trên thực tế có nhiều điểm đến mà ở đó giao thông đã tạo nên hoặc phá vỡ ngành du lịch. Trà Cổ là một bãi biển đẹp của Việt Nam nhưng lại cách quá xa các thị trường khách trong nước và giao thông đi lại không thuận tiện làm cho điểm đến du lịch bị hạn chế và khó phát triển. Ngược lại, điểm đến du lịch Hội An, mặc dù giá trị tài nguyên du lịch biển cũng không cao so với Trà Cổ nhưng khả năng khai thác khách rất 104 lớn.
Đó chính là nhờ vào sự phát triển đa dạng của hệ thống giao thông bao gồm: đường bộ, đường biển (gần cảng biển quốc tế Đà Nẵng), đường hàng không ( gần sân bay quốc tế - Đà Nẵng) tạo điều kiện thuận lợi cho việc khai thác cả thị trường khách nội địa và quốc tế. Ngoài hệ thống giao thông và những phương tiện vận chuyển để tiếp cận các thị trường khách thì việc cung cấp các dịch vụ vận chuyển và giao thông địa phương phục vụ tham quan hoặc chuyên chở khách đến các cơ sở lưu trú cũng rất quan trọng. Nó cũng góp phần tạo nên sự tiện nghi, hấp dẫn và thú vị đối với du khách.