Kho¸ luËn tèt nghiÖp Lời nói đầu Ngày nay, nền kinh tế hàng hoá nhiều thành phần ở nƣớc ta đang ngày càng phát triển. Sự đa dạng và phong phú về sản phẩm đã tạo cho ngƣời tiêu dùng có nhiều cơ hội lựa chọn cho nhu cầu của mình. Điều đó, khiến cho các nhà sản xuất doanh nghiệp phải xem xét để lựa chọn những phƣơng án sản xuất tối ƣu sao cho giảm đƣợc giá thành mà vẫn đảm bảo chất lƣợng và hiệu quả kinh tế mong muốn. Giảm giá thành là một trong nhiều chiến lƣợc mà doanh nghiệp lựa chọn để tạo cho mình một lợi thế cạnh tranh so với các đối thủ khác.
Có thể nói, giá thành không chỉ là cơ sở để định giá bán sản phẩm, dịch vụ mà còn là cơ sở để đánh giá trình độ quản lý của nhà sản xuất đối với công tác quản lý về tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm, dịch vụ. Muốn đánh giá đƣợc chính xác giá thành thì công tác tập hợp chi phí sản xuất phải đựơc tổ chức hợp lý và có hiệu quả. Tập hợp chi phí và tính giá thành là một công việc rất quan trọng. Nó cho ngƣời quản lý biết họ đã bỏ ra bao nhiêu chi phí để sản xuất ra sản phẩm hoặc để cung cấp dịch vụ.
Từ đó, các chiến lƣợc định giá sản phẩm có cơ sở vững chắc và việc định giá đối với sản phẩm, dịch vụ sẽ hợp lý và tạo ra lợi ích cho doanh nghiệp về lợi thế cạnh tranh và hiệu quả kinh doanh. Mặc dù có tầm quan trọng nhƣ vậy, nhƣng trên thực tế công tác tập hợp chi phí và tính giá thành sản phẩm, dịch vụ vẫn còn nhiều vấn đề cần giải quyết. Xuất phát từ quan điểm đó, qua thời gian khảo sát thực tế tại Công ty du lịch và xúc tiến thƣơng mại kết hợp với những lý thuyết đƣợc trang bị tại nhà trƣờng, em dã lựa chọn đề tài “Hoàn thiện công tác hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành tại Công ty du lịch và xúc tiến thƣơng mại” với mong muốn tự nâng cao kiến thức cho bản thân, đồng thời góp phần trợ giúp cho công tác kế toán tại Công ty có hiệu quả hơn. 1 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Kho¸ luËn tèt nghiÖp Nội dung khoá luận gồm 3 phần: Phần I: Những vấn đề lý luận cơ bản về hạch toán chi phí sản xuất kinh doanh và tính giá thành trong các doanh nghiệp.
Phần II: Thực trạng công tác hạch toán chi phí sản xuất kinh doanh và tính giá thành sản phẩm, dịch vụ tại Công ty du lịch và xúc tiến thƣơng mại. Phần III: Hoàn thiện hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm, dịch vụ tại Công ty du lịch và xúc tiến thƣơng mại. PHẦN I: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ HẠCH TOÁN 2 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Kho¸ luËn tèt nghiÖp CHI PHÍ SẢN XUẤT KINH DOANH VÀ TÍNH GIÁ THÀNH TRONG CÁC DOANH NGHIỆP. Bản chất và nội dung kinh tế của chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm dịch vụ 1.
Đặc điểm hoạt động, kinh doanh du lịch và dịch vụ có ảnh hƣởng đến hạch toán kế toán Kinh doanh du lịch và dịch vụ là việc cung cấp những lao vụ, dịch vụ phục vụ cho nhu cầu sinh hoạt và thoả mãn nhu cầu đời sống văn hoá tinh thần của nhân dân. Nhu cầu đó rất đa dạng vì vậy để đáp ứng một nhu cầu thƣờng có một loại hình dịch vụ riêng. Tuy vậy, dù là loại hình kinh doanh dịch vụ du lịch nào thì đều có chung những điểm chủ yếu sau: + Ngành du lịch và dịch vụ là một ngành kinh tế đòi hỏi có vốn đầu tƣ ban đầu cao nhƣng đây lại là ngành có hiệu quả cao, tỉ suất lợi nhuận trên vốn đầu tƣ lớn. + Hoạt động kinh doanh du lịch mang tính thời vụ, phụ thuộc nhiều vào điều kiện kinh tế văn hoá xã hội, điều kiện di sản lịch sử văn hoá, phong cảnh, chùa chiền và còn phụ thuộc nhiều vào điều kiện tự nhiên.
+ Đối tƣợng phục vụ của ngành du lịch rất đa dạng và luôn di động. Sở dĩ nhƣ vậy là vì, bất kì ai có đủ điều kiện về kinh tế và có nhu cầu tiêu dùng dịch vụ thì đều là đối tƣợng của ngành dịch vụ, du lịch. Tuy nhiên, đối tƣợng phục vụ của ngành du lịch cũng rất phức tạp. Ví dụ cùng một yêu cầu về ăn nhƣng mỗi ngƣời lại có một sở thích và có cách lựa chọn khác nhau.
Do đối tƣợng phục vụ luôn di động nên việc tổ chức hoạt động du lịch khá phân tán và không ổn định. + Kinh doanh du lịch, dịch vụ là ngành kinh tế tổng hợp, bao gồm nhiều hoạt động khác nhau nhƣ kinh doanh phòng nghỉ, ăn uống, khách sạn,. Các hoạt động này có quy trình sản xuất khác nhau, chi phí kinh doanh cũng khác nhau. Mỗi loại dịch vụ có những đặc trƣng riêng về chi phí sản xuất kinh doanh.
Ví dụ chi phí kinh doanh buồng ngủ thì chi phí về khấu hao tài sản cố định chiếm tỉ trọng đa số trong 3 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Kho¸ luËn tèt nghiÖp cơ cấu giá thành kinh doanh. Bởi vì, chi phí khấu hao TSCĐ phản ánh chất lƣợng của dịch vụ kinh doanh phòng ngủ. + Nếu sản phẩm của các ngành công nghiệp sản xuất là các sản phẩm có hình thái vật chất cụ thể nhƣ hàng hoá,. thì hầu hết sản phẩm của ngành du lịch, dịch vụ không mang hình thái vật chất do vậy mà không có quá trình nhập kho, xuất kho sản phẩm.
Đặc biệt đó là không có chi phí sản xuất dở dang đầu kì, cuối kì kinh doanh. + Sản phẩm của ngành dịch vụ đƣợc tiêu dùng ngay khi sản xuất có nghĩa là quá trình sản xuất và tiêu thụ đƣợc tiến hành đồng thời, ngay cùng một địa điểm,thái độ của ngƣời sản xuất ( dịch vụ) ảnh hƣởng trực tiếp đến khách hàng. Chi phí sản xuất kinh doanh 1. Khái niệm Chi phí sản xuất kinh doanh là biểu hiện bằng tiền của toàn bộ chi phí về lao động sống và lao động vật hoá mà doanh nghiệp dã bỏ ra có liên quan đến hoạt động sản xuất kinh doanh trong một thời kỳ nhất định (tháng, năm, quý).
Quá trình sản xuất của bất kỳ phƣơng thức sản xuất nào cũng đều là sự tiêu hao của yếu tố sản xuất cơ bản nhƣ tƣ liệu lao động, đối tƣợng lao động và sức lao động. Do vậy, việc tiến hành hoạt động sản xuất đòi hỏi con ngƣời phải bỏ ra các chi phí về lao đông, tƣ liệu lao động và đối tƣợng lao động. Vì vậy, sự phát sinh và hình thành chi phí là một tất yếu của quá trình sản xuất, có sản xuất thì sẽ phát sinh chi phí. Tuy nhiên, chi phí là một khái niệm cần đƣợc phân biệt với khái niệm chi tiêu.
Chi phí phản ánh những hao phí về lao động sống và lao động vật hoá cần thiết cho quá trình hoạt động sản xuất kinh doanh trong một thời kỳ nhất định. Những chi phí này đƣợc biểu hiện dƣới hình thức tiền tệ. Khác với chi phí, khái niệm chi tiêu phản ánh sự giảm đi đơn thuần của các loại vật tƣ, hàng hoá, tiền vốn của doanh nghiệp mà không cần biết nó đƣợc dùng vào mục đích gì. Nhƣ vậy chi tiêu trong kỳ 4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Kho¸ luËn tèt nghiÖp doanh nghiệp bao gồm chi tiêu trong quá trình cung cấp (chi mua sắm vật tƣ, hàng hoá), chi tiêu cho quá trình sản xuất kinh doanh chi tiêu cho quá trình tiêu thụ.
Chi phí và chi tiêu là 2 khái niệm khác nhau nhƣng có quan hệ rất khăng khít và mật thiết. Chi tiêu là cơ sở phát sinh của chi phí. Sở dĩ có sự khác nhau giữa chi tiêu và chi phí là do đặc điểm, tính chất vận động và phƣơng thức chuyển dịch giá trị của từng loại tài sản vào quá trình sản xuất kinh doanh và yêu cầu kỹ thuật hạch toán chung. Tóm lại, bản chất của chi phí sản xuất kinh doanh là sự chuyển dịch vốn, chuyển dịch giá trị của các yếu tố sản xuất vào các đối tƣợng tính giá thành (sản phẩm, lao vụ, dịch vụ).
Phân loại chi phí sản xuất kinh doanh dịch vụ. Trong quá trình sản xuất kinh doanh, doanh nghiệp sẽ phải bỏ ra rất nhiều chi phí. Các chi phí này rất nhiều loại, nhiều khoản khác nhau, khác nhau cả về nội dung, tính chất, công dụng… trong quá trình kinh doanh. Do vậy, để thuận lợi cho công tác quản lý và hạch toán cần thiết phải tiến hành phân loại chi phí theo những tiêu thức khác nhau.
Nhƣ vậy, phân loại chi phí sản xuất là việc sắp xếp chi phí sản xuất vào từng loại, từng nhóm khác nhau theo những đặc trƣng, những tiêu chuẩn nhất định. Trên thực tế, xuất phát từ những yêu cầu của công tác quản lý hạch toán, việc phân loại chi phí sản xuất kinh doanh rất đa dạng và phong phú. Thông thƣờng, chi phí sản xuất kinh doanh đƣợc phân theo một số cách, chủ yếu trong hạch toán chi phí sản xuất kinh doanh và tính giá thành trên góc độ kế toán tài chính cụ thể nhƣ sau: 2. Phân theo yếu tố chi phí.
Nhằm phục vụ cho việc tập hợp, quản lý chi phí theo nội dung kinh tế ban đầu đồng nhất của nó mà không xét đến công dụng cụ thể, địa điểm phát sinh, chi phí đƣợc phân theo yếu tố. Ƣu điểm của cách phân loại này giúp cho việc xây dựng và 5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Kho¸ luËn tèt nghiÖp phân tích định mức vốn lƣu động cũng nhƣ việc kiểm tra và phân tích dự toán chi phí. Theo quy định hiện hành, toàn bộ chi phí đƣợc chia làm 7 yếu tố: + Yếu tố nguyên liệu, vật liệu: Bao gồm toàn bộ giá trị nguyên vật liệu chính, vật liệu phụ, phụ tùng thay thế, công cụ, dụng cụ sử dụng vào sản xuất kinh doanh (loại trừ giá trị dùng không hết nhập lại kho và phế liệu thu hồi cùng với nhiên liệu, động lực). + Yếu tố nhiên liệu, động lực sử dụng vào quá trình sản xuất kinh doanh trong kỳ (trừ số dùng không hết nhập lại kho và phế liệu thu hồi).
+ Yếu tố tiền lƣơng và các khoản phụ cấp lƣơng: Phản ánh tổng số tiền lƣơng và phụ cấp mang tính chất lƣơng phải trả cho công nhân viên. Yếu tố BHXH, BHYT, KPCĐ trích theo tỷ lệ quy định trên tổng số tiền lƣơng và phụ cấp lƣơng phải trả công nhân viên.