CHƯƠNG 1: LÝ LUẬN CHUNG VỀ KẾ TOÁN HÀNG TỒN KHO TRONG DOANH NGHIỆP THEO QĐ SỐ 48/2006/BTC. Tổng quan về kế toán hàng tồn kho trong doanh nghiệp. Vai trò của kế toán hàng tồn kho. Kinh tế càng phát triển thì kế toán ngày càng được coi trọng, giám đốc muốn đưa ra được quyết định về phương hướng phát triển doanh nghiệp một cách đúng đắn phải thông qua kế toán để nắm rõ tình hình tài chính của doanh nghiệp.
Kế toán là công cụ phục vụ cho việc quản lý doanh nghiệp, đóng vai trò quan trọng trong công tác quản lý hàng tồn kho. Kế toán hàng tồn kho cung cấp thông tin cho nhà quản lý doanh nghiệp biết được chất lượng, giá cả… để từ đó đưa ra quyết định đứng đắn. Xuất phát từ yêu cầu quản lý hàng tồn kho và từ vai trò, vị trí của kế toán đối với công tác quản lý tài chính tronh doanh nghiệp, vai trò của kế toán hàng tồn kho được thể hiện như sau: - Tổ chức chứng từ, tài khoản, sổ kế toán phù hợp với phương pháp hàng tồn kho của doanh nghiệp, thực hiện đầy đủ chế độ hạch toán đúng với chế độ hiện hành, mở sổ (thẻ) kế toán chi tiết, tạo điều kiện cho công tác lãnh đạo, chỉ đạo trong phạm vi ngành và toàn bộ nền kinh tế quốc dân. - Tổ chức ghi chép, phản ánh số liệu về tình hình nhập- xuất- tồn hàng đầy đủ kịp thời, tính giá thực tế mua, nhập, xuất, tồn.
Kiểm tra tình hình thực hiện kế hoạch về mặt số lượng, chất lượng,…nhằm đảm bảo cung cấp đầy đủ, kịp thời cho quá trình tiêu thụ. - Kiểm tra việc chấp hành chế độ bảo quản, dự trữ, phát hiện ngăn ngừa và có những biện pháp xử lý những hàng thừa, thiếu…Tính toán, xác định số lượng và giá trị hàng thực tế đã xuất kho để kịp thời kết chuyển giá vốn, ghi nhận doanh thu bán hàng. - Tham gia kiểm kê đánh giá hàng hóa theo chế độ Nhà nước quy định, lập các báo cáo phục vụ công tác quản lý và lãnh đạo. Khái niệm và đặc điểm của hàng tồn kho 1.
Khái niệm hàng tồn kho Hàng tồn kho là toàn bộ số hàng mà doanh nghiệp đang nắm giữ với mục đích kinh doanh thương mại hoặc dự trữ cho việc sản xuất sản phẩm hay thực hiện dịch vụ cho khách hàng. Sinh viên: Phạm Hoàng Yến - Lớp: QTL 1001K 2 Hoàn thiện tổ chức kế toán hàng tồn kho tại công ty Cổ phần Xây lắp và Thiết bị điện Hải Phòng 1. Đặc điểm hàng tồn kho - Hàng tồn kho rất đa dạng và phong phú. Mỗi loại hàng tồn kho có đặc tính lí hóa, sinh học riêng, ảnh hưởng đến số lượng, chất lượng hàng trong quá trình thu mua, vận chuyển dự trữ,.Hàng tồn kho luôn thay đổi về chất lượng, mẫu mã,.
sự thay đổi này phụ thuộc vào trình độ phát triển của sản xuất, nhu cầu thị hiếu của người tiêu dùng - Hàng tồn kho là một bộ phận của tài sản ngắn hạn trong doanh nghiệp và chiếm tỷ trọng khá lớn trong tổng tài sản lưu động của doanh nghiệp. - Hàng tồn kho trong doanh nghiệp được hình thành từ nhiều nguồn khác nhau, với chi phí cấu thành nên giá gốc hàng tồn kho khác nhau - Hàng tồn kho tham gia toàn bộ vào hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp, trong đó có các nghiệp vụ xảy ra thường xuyên với tần suất lớn, qua đó hàng tồn kho luôn biến đổi về mặt hình thái hiện vật và chuyển hoá thành hình thái tiền tệ. - Hàng tồn kho trong doanh nghiệp bao gồm nhiều loại khác nhau với đặc điểm về tính chất thương phẩm và điều kiện bảo quản khác nhau. Phân loại hàng tồn kho 1.
Phân loại hàng tồn kho theo nguồn gốc hình thành. - Hàng tồn kho được mua vào bao gồm: + Hàng mua từ bên ngoài: là toàn bộ hàng tồn kho được doanh nghiệp mua từ các nhà cung cấp ngoài hệ thống tổ chức kinh doanh của doanh nghiệp + Hàng mua nội bộ: là toàn bộ hàng tồn kho được doanh nghiệp mua từ các nhà cung cấp thuộc hệ thống tổ chức kinh doanh của doanh nghiệp như mua hàng giữa các đơn vị trực thuộc trong cùng một Công ty, Tổng công ty,… - Hàng tồn kho tự sản xuất, gia công: là toàn bộ hàng tồn kho được gia công sản xuất tạo thành. - Hàng tồn kho được nhập từ các nguồn khác: hàng tồn kho được nhập từ liên doanh, liên kết, hàng tồn kho được biếu tặng,… 1. Phân loại hàng tồn kho theo yêu cầu sử dụng.
- Hàng tồn kho sử dụng cho kinh doanh: phản ánh giá trị hàng tồn kho được dự trữ hợp lý đảm bảo cho hoạt động sản xuất kinh doanh được tiến hành bình thường. - Hàng tồn kho không sử dụng: phản ánh giá trị hàng tồn kho kém hoặc mất chất lượng không được doanh nghiệp sử dụng cho mục đích sản xuất. Sinh viên: Phạm Hoàng Yến - Lớp: QTL 1001K 3 Hoàn thiện tổ chức kế toán hàng tồn kho tại công ty Cổ phần Xây lắp và Thiết bị điện Hải Phòng 1. Phân loại hàng tồn kho theo địa điểm bảo quản.
- Hàng hóa tồn kho trong doanh nghiệp: phản ánh toàn bộ hàng tồn kho đang được bảo quản tại doanh nghiệp: hàng trong kho, trong quầy. - Hàng hóa tồn kho bên ngoài doanh nghiệp: phản ánh toàn bộ hàng tồn kho được bảo quản tại các đơn vị, tổ chức, cá nhân ngoài doanh nghiệp như: hàng gửi bán, hàng đang đi đường… 1. Tổ chức công tác kế toán hàng tồn kho trong doanh nghiệp theo QĐ số 48/2006. Nhiệm vụ của kế toán hàng tồn kho trong doanh nghiệp.
Để đáp ứng được yêu cầu quản lý hàng tồn kho từ khâu thu mua, vận chuyển đến khâu bảo quản, dự trữ và sử dụng, kế toán hàng tồn kho thường xuyên phản ánh ghi chép đầy đủ tình hình thu mua, nhập- xuất- tồn, và tình hình dự trữ cho quá trình kinh doanh. Thông qua kế toán hàng tồn kho, kế toán cung cấp thông tin cho nhà quản lý doanh nghiệp biết được về chất lượng, giá cả,… để từ đó ra quyết định cho phù hợp và đúng đắn Lựa chọn phương pháp kế toán chi tiết, phương pháp kế toán tổng hợp, phương pháp tính giá tồn kho khi xuất kho phù hợp với đặc điểm tình hình của doanh nghiệp nhằm nâng cao hiệu quả của quá trình quản lý và tiết kiệm nhân công giảm áp lực công việc của phòng kế toán. Kế toán hàng tồn kho cần tổ chức đánh giá phù hợp với các nguyên tắc, yêu cầu quản lý thống nhất của Nhà nước và yêu cầu quản trị của doanh nghiệp, vì vậy kế toán hàng tồn kho trong doanh nghiêp sản xuất phải thực hiện các nhiệm vụ sau: - Tổ chức chứng từ, tài khoản, sổ kế toán phù hợp với phương pháp hàng tồn kho của doanh nghiệp, thực hiện đầy đủ chế độ hạch toán đúng với chế độ hiện hành, mở sổ (thẻ) kế toán chi tiết, tạo điều kiện cho công tác lãnh đạo, chỉ đạo trong phạm vi ngành và toàn bộ nền kinh tế quốc dân. - Tổ chức ghi chép, phản ánh số liệu về tình hình nhập- xuất- tồn hàng đầy đủ kịp thời, tính giá thực tế mua, nhập, xuất, tồn.
Kiểm tra tình hình thực hiện kế hoạch về mặt số lượng, chất lượng,…nhằm đảm bảo cung cấp đầy đủ, kịp thời cho quá trình tiêu thụ. - Kiểm tra việc chấp hành chế độ bảo quản, dự trữ, phát hiện ngăn ngừa và có những biện pháp xử lý những hàng thừa, thiếu…Tính toán, xác định số Sinh viên: Phạm Hoàng Yến - Lớp: QTL 1001K 4 Hoàn thiện tổ chức kế toán hàng tồn kho tại công ty Cổ phần Xây lắp và Thiết bị điện Hải Phòng lượng và giá trị hàng thực tế đã xuất kho để kịp thời kết chuyển giá vốn, ghi nhận doanh thu bán hàng. - Tham gia kiểm kê đánh giá hàng hóa theo chế độ Nhà nước quy định, lập các báo cáo phục vụ công tác quản lý và lãnh đạo. - Cung cấp thông tin tổng hợp và chi tiết cần thiết về hàng tồn kho kịp thời, phục vụ cho quản lý hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp.Quy định chung về hạch toán hàng tồn kho.
Yêu cầu đánh giá hàng tồn kho - Yêu cầu về tính chân thực: đòi hỏi việc tính giá hàng tồn kho tiến hành dựa trên cơ sở tổng hợp đầy đủ, đúng đắn và hợp lý các chi phí thực tế cấu thành lên trị giá vốn của hàng tồn kho và loại trừ được các chi phí bất hợp lý, giảm chi phí kém hiệu quả. - Yêu cầu tính thống nhất: nội dung và phương pháp tính giữa các niên độ kế toán của đơn vị phải thống nhất, nếu có bất kì thay đổi nào phải giải thích trên thuyết minh báo cáo tài chính. Cách tập hợp chi phí, cách tính toán phân bổ, tiêu thức phân bổ chung để xác định chỉ tiêu về giá vốn hàng tồn kho nhập kho và trị giá vốn xuất kho giữa các kì hạch toán phải nhất quán tránh ảnh hưởng của trị giá vốn đến kết quả kinh doanh của doanh nghiệp.