Luận văn thạc sĩ tình hình mắc bệnh đường sinh dục trên đàn lợn nái và biện pháp phòng trị tại công ty cp bình minh huyện mỹ đức hà nội

Luận văn thạc sĩ phân tích tình hình mắc bệnh đường sinh dục trên đàn lợn nái và đề xuất biện pháp phòng trị hiệu quả tại Công ty CP Bình Minh, Mỹ Đức, Hà Nội.

• Tác giả: Nguyễn Thị Thanh
• Người hướng dẫn: TS. Phạm Thị Hiền Lương
• Trường học: Đại học Nông Lâm Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Thú y
• Đề tài: Tình hình mắc bệnh đường sinh dục trên đàn lợn nái và biện pháp phòng trị tại Công ty CP Bình Minh, huyện Mỹ Đức, Hà Nội
• Loại tài liệu: Khóa luận tốt nghiệp đại học
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC CÁC BẢNG
• DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
• MỤC LỤC
• 1. PHẦN 1: MỞ ĐẦU
• 1.1. Mục đích của đề tài
• 1.2. Ý nghĩa của đề tài
• 1.2.1. Ý nghĩa khoa học
• 1.2.2. Ý nghĩa thực tiễn
• 2. PHẦN 2: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 2.1. Điều kiện cơ sở nơi thực tập
• 2.2. Quá trình thành lập và phát triển của trại lợn thuộc công ty CP Bình Minh, huyện Mỹ Đức, Hà Nội
• 2.3. Đánh giá chung
• 2.3.1. Thuận lợi
• 2.3.2. Khó khăn
• 2.4. Cơ sở khoa học của đề tài
• 2.5. Một số bệnh sản khoa thường gặp ở lợn nái sinh sản
• 2.5.1. Bệnh viêm tử cung ở lợn nái sinh sản
• 2.5.1.1. Nguyên nhân
• 2.5.1.2. Thiếu sót về dinh dưỡng và quản lý
• 2.5.1.3. Các thể viêm tử cung
• 2.5.1.4. Bệnh tích
• 3. PHẦN 3: ĐỐI TƢỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Địa điểm và thời gian tiến hành
• 3.2. Nội dung nghiên cứu
• 3.3. Phương pháp nghiên cứu và các chỉ tiêu theo dõi
• 3.3.1. Phương pháp nghiên cứu
• 3.3.2. Các chỉ tiêu theo dõi
• 3.3.3. Phương pháp tính toán các chỉ tiêu
• 3.3.4. Phương pháp xử lý số liệu
• 4. PHẦN 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
• 4.1. Công tác phục vụ sản xuất
• 4.2. Công tác chăn nuôi
• 4.3. Kết quả nghiên cứu đề tài
• 4.3.1. Tình hình mắc một số bệnh sản khoa trên đàn lợn nái nuôi tại trại
• 4.3.2. Kết quả điều trị bệnh sản khoa của lợn nái
• 4.3.3. Thời gian động dục trở lại sau cai sữa và tỷ lệ phối đạt của lợn nái sau điều trị
• 5. PHẦN 5: KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• MỘT SỐ HÌNH ẢNH LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI

Tóm tắt

I. Tình hình mắc bệnh đường sinh dục trên đàn lợn nái

Tình hình mắc bệnh đường sinh dục trên đàn lợn nái tại Công ty CP Bình Minh, huyện Mỹ Đức, Hà Nội đang trở thành một vấn đề nghiêm trọng trong ngành chăn nuôi. Các bệnh như viêm tử cung, viêm vú, và các bệnh truyền nhiễm khác đã ảnh hưởng đến năng suất sinh sản của lợn nái. Theo số liệu thu thập, tỷ lệ mắc bệnh sản khoa trên đàn lợn nái tại trại lên tới 30%, trong đó viêm tử cung chiếm tỷ lệ cao nhất. Nguyên nhân chủ yếu dẫn đến tình trạng này bao gồm điều kiện chăm sóc không đảm bảo, vệ sinh chuồng trại kém, và chế độ dinh dưỡng không hợp lý. Việc phát hiện sớm và điều trị kịp thời các bệnh này là rất cần thiết để giảm thiểu thiệt hại cho người chăn nuôi.

1.1. Các loại bệnh thường gặp

Các bệnh sản khoa thường gặp ở lợn nái bao gồm viêm tử cung, viêm vú, và sảy thai. Viêm tử cung là bệnh phổ biến nhất, thường xảy ra sau khi lợn nái đẻ hoặc phối giống. Nguyên nhân gây bệnh có thể do vi khuẩn xâm nhập, chế độ dinh dưỡng không đầy đủ, hoặc điều kiện vệ sinh kém. Theo nghiên cứu, viêm tử cung có thể chia thành nhiều thể khác nhau như viêm nội mạc tử cung, viêm cơ tử cung, và viêm tương mạc tử cung. Mỗi thể bệnh có triệu chứng và mức độ nghiêm trọng khác nhau, ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng sinh sản của lợn nái.

II. Biện pháp phòng trị bệnh

Để hạn chế tình trạng mắc bệnh đường sinh dục trên đàn lợn nái, việc áp dụng các biện pháp phòng trị bệnh là rất quan trọng. Các biện pháp này bao gồm cải thiện điều kiện vệ sinh chuồng trại, đảm bảo chế độ dinh dưỡng hợp lý, và thực hiện tiêm phòng vaccine đầy đủ. Cụ thể, việc vệ sinh chuồng trại cần được thực hiện hàng ngày, bao gồm quét dọn, khử trùng và xử lý chất thải. Chế độ dinh dưỡng cần được cân đối, đảm bảo cung cấp đủ protein, vitamin và khoáng chất cho lợn nái. Ngoài ra, việc theo dõi sức khỏe định kỳ và phát hiện sớm các triệu chứng bệnh cũng rất quan trọng để có biện pháp điều trị kịp thời.

2.1. Quy trình tiêm phòng

Quy trình tiêm phòng vaccine cho lợn nái cần được thực hiện nghiêm ngặt. Tất cả lợn nái phải được tiêm phòng đầy đủ các loại vaccine cần thiết trước khi phối giống. Việc tiêm phòng không chỉ giúp ngăn ngừa các bệnh truyền nhiễm mà còn nâng cao sức đề kháng cho lợn. Theo thống kê, tỷ lệ tiêm phòng vaccine cho đàn lợn tại trại đạt 100%, điều này góp phần giảm thiểu tỷ lệ mắc bệnh và nâng cao năng suất sinh sản của lợn nái.

III. Đánh giá hiệu quả điều trị

Kết quả điều trị các bệnh đường sinh dục trên đàn lợn nái tại Công ty CP Bình Minh cho thấy hiệu quả cao. Các biện pháp điều trị được áp dụng bao gồm sử dụng thuốc kháng sinh, thuốc chống viêm và các loại thuốc bổ trợ. Theo số liệu, tỷ lệ điều trị thành công đạt từ 80% đến 90% trong thời gian ngắn. Việc điều trị kịp thời không chỉ giúp phục hồi sức khỏe cho lợn nái mà còn đảm bảo năng suất sinh sản cho đàn lợn. Điều này cho thấy tầm quan trọng của việc kết hợp giữa phòng bệnh và trị bệnh trong chăn nuôi lợn.

3.1. Kết quả điều trị bệnh viêm tử cung

Đối với bệnh viêm tử cung, việc điều trị thường bao gồm kháng sinh và thuốc chống viêm. Kết quả cho thấy, sau khi điều trị, nhiều lợn nái đã phục hồi sức khỏe và có thể phối giống lại trong thời gian ngắn. Việc theo dõi và đánh giá tình trạng sức khỏe của lợn nái sau điều trị là rất cần thiết để đảm bảo hiệu quả lâu dài và ngăn ngừa tái phát bệnh.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong quy trình chăn nuôi lợn công nghiệp, khâu quản lý đàn lợn nái sinh sản giữ vai trò then chốt trong việc duy trì năng suất và cung cấp nguồn con giống thương phẩm chất lượng cao. Tuy nhiên, sự xuất hiện của các bệnh sản khoa trên đàn lợn nái—đặc biệt là bệnh viêm đường sinh dục, viêm vú và hội chứng đẻ khó—gây ảnh hưởng trực tiếp đến năng suất sinh sản, làm suy giảm chất lượng con giống, kéo dài thời gian phi sản xuất và gây thiệt hại kinh tế đáng kể cho các cơ sở chăn nuôi. Đàn lợn nái ngoại nhập nội mặc dù có năng suất sinh sản cao nhưng khả năng thích nghi với điều kiện khí hậu nóng ẩm tại Việt Nam còn hạn chế, dễ bị tổn thương trước những bất lợi về dinh dưỡng, điều kiện vệ sinh chuồng trại và các can thiệp kỹ thuật trong quá trình sinh đẻ.

Xuất phát từ thực tiễn sản xuất tại trang trại chăn nuôi lợn gia công của Công ty TNHH Charoen Pokphand Việt Nam (Công ty Chăn nuôi CP Việt Nam), đề tài khóa luận được xác định với các nội dung trọng tâm:

1. Nắm được tình hình mắc một số bệnh đường sinh dục trên đàn lợn nái ngoại nuôi tại trang trại.
2. Xây dựng và đánh giá hiệu quả của các phác đồ điều trị một số bệnh đường sinh dục trên đàn lợn nái nhằm tìm ra phương án tối ưu.

Nghiên cứu mang ý nghĩa khoa học trong việc cung cấp cơ sở dữ liệu thực nghiệm về tỷ lệ mắc bệnh sản khoa trên đàn nái ngoại nuôi nhốt công nghiệp, đồng thời mang ý nghĩa thực tiễn khi kiểm chứng hiệu lực của các hoạt chất kháng sinh phối hợp cùng thuốc nội tiết và biện pháp can thiệp cơ học, hỗ trợ người chăn nuôi hạn chế thiệt hại do bệnh gây ra.

• Đối tượng nghiên cứu: Đàn lợn nái ngoại sinh sản (giống Landrace, Yorkshire).
• Phạm vi nghiên cứu: Khảo sát trên các lứa đẻ từ lứa 1 đến lứa 8.
• Thời gian thực hiện: Từ ngày 18/11/2015 đến ngày 25/5/2016.
• Địa điểm tiến hành: Trại lợn thuộc Công ty Cổ phần Bình Minh, xã Phù Lưu Tế, huyện Mỹ Đức, thành phố Hà Nội.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Cơ sở khoa học về các bệnh sản khoa và dược lực học điều trị

Văn bản khóa luận tổng quan các vấn đề bệnh lý sản khoa chủ yếu trên lợn nái dựa trên các tài liệu chuyên ngành:

• Bệnh viêm tử cung: Thường xuất hiện trong giai đoạn từ 1 đến 10 ngày sau khi đẻ hoặc sau khi phối giống. Nguyên nhân xuất phát từ các tổn thương niêm mạc do can thiệp đỡ đẻ, thụ tinh nhân tạo sai kỹ thuật, kế phát từ việc sát nhau hoặc do vi khuẩn xâm nhập qua cổ tử cung mở. Căn cứ vào vị trí tổn thương giải phẫu, bệnh được phân loại thành ba thể: viêm nội mạc tử cung (thể nhẹ, gồm dạng cata cấp tính có mủ và dạng có màng giả), viêm cơ tử cung (thể trung bình, dịch viêm màu nâu đỏ mùi tanh thối) và viêm tương mạc tử cung (thể nặng, dịch viêm màu nâu rỉ sắt hoặc lẫn mủ thối khắm, lợn sốt cao, bỏ ăn hoàn toàn). Các vi khuẩn phân lập chủ yếu gồm Streptococcus sp., Staphylococcus sp., Escherichia coli và Klebsiella.
• Bệnh đẻ khó: Xuất phát từ nguyên nhân do lợn mẹ (cơ rặn yếu, rối loạn hormone relaxin và prostaglandin, khung xương chậu hẹp, nái quá béo) hoặc nguyên nhân do bào thai (chiếm khoảng 3/4 trường hợp do thai quá to, thai quái hình hoặc thai nằm sai tư thế).
• Bệnh viêm vú: Thường xảy ra sau đẻ từ 4–5 giờ đến 7–10 ngày, nguyên nhân do vi khuẩn (Streptococcus, Staphylococcus, E. coli, Klebsiella) xâm nhập qua tổn thương núm vú khi lợn con cắn, hoặc do ứ đọng sữa khi khẩu phần ăn trước đẻ thừa protein.
• Đặc tính các loại thuốc sử dụng:
  • Vetrimoxin LA: Huyễn dịch tiêm chứa Amoxycillin (dạng muối trihydrate 150 mg/ml), kháng sinh nhóm β-lactam diệt khuẩn phổ rộng trên cả vi khuẩn Gram (+) và Gram (-), có tác dụng kéo dài đến 48 giờ.
  • Pendistrep LA: Phối hợp giữa Procaine Penicillin G (tác dụng chủ yếu trên vi khuẩn Gram dương, duy trì nồng độ trong máu 24–48 giờ) và Streptomycin sulphate (kháng sinh nhóm aminoglycosid tác dụng trên vi khuẩn Gram âm).
  • Oxytocin: Hormone kích thích co bóp cơ trơn tử cung (liều 10 UI/ml hoặc 1000 UI/100 ml) giúp tống chất dịch viêm, chống sót nhau và kích thích tiết sữa.
  • Analgin C: Phối hợp Methamizole sodium và Vitamin C giúp hạ sốt, giảm đau và tăng sức đề kháng.

Phương pháp nghiên cứu và xử lý số liệu

Nghiên cứu kết hợp hai nhóm phương pháp điều tra và thử nghiệm lâm sàng:

• Phương pháp điều tra: Điều tra gián tiếp qua việc thu thập số liệu sổ sách theo dõi đàn của trại trong các năm trước; điều tra trực tiếp thông qua kiểm tra lâm sàng hàng ngày tại các ô chuồng, theo dõi biểu hiện dịch tiết đường sinh dục, tình trạng bầu vú và khả năng tiết sữa.
• Phương pháp thử nghiệm phác đồ điều trị:
  • Điều trị viêm tử cung: Phân chia 50 lợn nái mắc bệnh thành 2 lô. Lô 1 (25 con) sử dụng Phác đồ 1 (Vetrimoxin LA 1 ml/10 kg thể trọng/ngày tiêm bắp kết hợp Oxytocin 6 ml/con/ngày). Lô 2 (25 con) sử dụng Phác đồ 2 (Pendistrep LA 1 ml/10 kg thể trọng/ngày tiêm bắp kết hợp Oxytocin 6 ml/con/ngày). Cả hai phác đồ đều kết hợp thụt rửa tử cung cục bộ bằng dung dịch nước muối sinh lý NaCl 0,9% trong liệu trình 3–5 ngày.
  • Điều trị viêm vú: Theo dõi 9 lợn nái mắc bệnh. Lô 1 (5 con) sử dụng Phác đồ 1 (Vetrimoxin LA kết hợp Oxytocin). Lô 2 (4 con) sử dụng Phác đồ 2 (Pendistrep LA kết hợp Oxytocin). Cả hai lô đều thực hiện chườm đá lạnh 1–2 lần/ngày và vắt cạn sữa viêm 2–3 lần/ngày.
• Phương pháp tính toán và xử lý số liệu: Tính tỷ lệ mắc bệnh sản khoa (%), tỷ lệ điều trị khỏi (%), thời gian điều trị trung bình (ngày/con) theo các công thức quy chuẩn. Số liệu được thu thập và xử lý bằng phương pháp thống kê sinh vật học theo tài liệu của Nguyễn Văn Thiện (2008) trên phần mềm Microsoft Excel 2010.

Nội dung chính theo từng phần của khóa luận

Phần 1: Mở đầu

Tác giả trình bày tính cấp thiết của việc phát triển chăn nuôi lợn nái sinh sản nhằm đáp ứng nhu cầu con giống hướng nạc chất lượng cao. Khái quát thiệt hại kinh tế do các bệnh sản khoa gây ra đối với đàn nái ngoại nhập nội. Nêu rõ mục đích nghiên cứu gồm 2 mục tiêu cụ thể, xác định ý nghĩa khoa học trong việc hoàn thiện giải pháp kỹ thuật và ý nghĩa thực tiễn trong việc lựa chọn thuốc thú y điều trị bệnh đường sinh dục tại cơ sở.

Phần 2: Tổng quan tài liệu

• Điều kiện cơ sở nơi thực tập: Khảo sát chi tiết Trại lợn Bình Minh thuộc Công ty Cổ phần Bình Minh (xã Phù Lưu Tế, huyện Mỹ Đức, Hà Nội). Trại có diện tích 10,2 ha (đất xây dựng 2,5 ha; cây ăn quả 2,3 ha; lúa 2,4 ha; ao hồ 3 ha; khu hành chính và sinh hoạt 0,5 ha). Quy mô nuôi 1200 lợn nái, gồm 6 chuồng đẻ (56 ô kích thước 2,4 m x 1,6 m/ô), 2 chuồng nái chửa (560 ô kích thước 2,4 m x 0,65 m/ô), 3 chuồng cách ly, 1 chuồng đực giống (23 đực giống Pietrain và Duroc khai thác tinh) và 9 chuồng lợn thịt. Hệ thống chuồng trại khép kín có giàn mát, quạt hút gió, trần tôn lạnh, hầm biogas xử lý chất thải và nguồn nước cấp từ giếng khoan qua bể lọc.
• Cơ sở khoa học và tổng quan y văn: Phân tích cơ chế bệnh sinh, nguyên nhân dinh dưỡng, triệu chứng lâm sàng và tiêu chí phân biệt các thể viêm tử cung, đẻ khó và viêm vú; nêu rõ đặc tính dược lý của các loại thuốc Vetrimoxin LA, Pendistrep, Oxytocin và Analgin C; trích dẫn các công trình nghiên cứu trong nước (Phạm Hữu Doanh, Nguyễn Xuân Bình, Hồ Văn Nam, Nguyễn Văn Thanh, Trần Tiến Dũng, Lê Văn Năm...) và nước ngoài (Christensen, Kemper, Heber, Popkov...) về tỷ lệ mắc bệnh sinh sản, hội chứng MMA (viêm tử cung - viêm vú - mất sữa) và vai trò của vi khuẩn đường ruột trong sữa lợn.

Phần 3: Đối tượng, nội dung và phương pháp nghiên cứu

Xác định cụ thể đối tượng nghiên cứu là đàn lợn nái ngoại sinh sản từ lứa đẻ 1 đến lứa đẻ 8 tại Trại lợn Bình Minh từ ngày 18/11/2015 đến ngày 25/5/2016. Trình bày chi tiết hai nội dung nghiên cứu chính; thiết lập sơ đồ khối thử nghiệm điều trị viêm tử cung (50 con) và viêm vú (9 con); mô tả quy trình điều tra trực tiếp, gián tiếp; thiết lập các công thức toán học tính tỷ lệ mắc, tỷ lệ khỏi, thời gian điều trị trung bình và phương pháp thống kê sinh vật học.

Phần 4: Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Nội dung chương này gồm hai hợp phần:

• Công tác phục vụ sản xuất:
  • Chăm sóc nuôi dưỡng: Thực hiện quy trình cấp thức ăn cho nái chửa theo tuần chửa (tuần 1–12 dùng cám 566SF mức 1,5–2 kg/ngày; tuần 13–14 dùng cám 566SF mức 2,5–3 kg/ngày; tuần 15 trở đi dùng cám 567SF mức 3,5–4 kg/ngày). Quy định định mức thức ăn chi tiết cho chuồng đẻ từ trước ngày đẻ 4 ngày đến sau đẻ 6 ngày đối với nái hậu bị và nái dạ. Hướng dẫn chăm sóc lợn con từ bấm nanh, cắt rốn, cắt đuôi, tiêm sắt, phòng cầu trùng đến tập ăn cám 550SF từ 3 ngày tuổi và cai sữa lúc 21–26 ngày tuổi.
  • Thụ tinh nhân tạo: Quy trình chuẩn bị tinh dịch (80–100 ml, 1,5–2,0 tỷ tinh trùng tiến thẳng/liều), dẫn tinh 3 lần trong một chu kỳ động dục.
  • Vệ sinh thú y và phòng bệnh: Phun sát trùng Ommicide 2 lần/ngày (320 ml/1000 lít nước), xử lý đan chuồng bằng NaOH 10% và vôi xút; thực hiện lịch tiêm vaccine bắt buộc cho lợn con (Coglapest), lợn hậu bị (PRRS, Pavo, Begonia, Aftopor, Coglapest), nái sinh sản và lợn đực giống; tỷ lệ tiêm vaccine toàn trại đạt 100%.
  • Tham gia đỡ đẻ và điều trị lâm sàng: Trực tiếp đỡ đẻ thành công 270 ca; điều trị thực tế 6 nhóm bệnh xuất hiện tại cơ sở (viêm đường sinh dục, tiêu chảy lợn con, viêm phổi do Mycoplasma, viêm vú, viêm khớp và dịch tiêu chảy cấp PED).
• Kết quả nghiên cứu chuyên đề: Khảo sát tình hình mắc bệnh sản khoa trên đàn lợn nái theo các biến số: giống lợn, lứa đẻ, các tháng theo dõi, dãy chuồng và hình thức đẻ (đẻ tự nhiên so với đẻ có can thiệp); đánh giá so sánh hiệu quả điều trị của Phác đồ 1 và Phác đồ 2; theo dõi thời gian động dục trở lại sau cai sữa và tỷ lệ phối giống thụ thai của đàn lợn sau khi khỏi bệnh.

Phần 5: Kết luận và đề nghị

Đưa ra kết luận tổng hợp về tỷ lệ mắc bệnh sản khoa tại trại, khẳng định hiệu lực của các phác đồ điều trị được thử nghiệm và rút ra các khuyến nghị kỹ thuật liên quan đến quy trình hộ lý, kiểm soát dinh dưỡng trước sinh và vệ sinh phòng dịch.

Kết quả và đóng góp

Kết quả điều trị và phục vụ sản xuất thực tế tại trang trại

Trong thời gian 6 tháng thực hiện đề tài tại cơ sở, các ca bệnh lâm sàng được tác giả trực tiếp chẩn đoán và điều trị ghi nhận kết quả như sau:

Tên bệnh lý	Số lượng điều trị (con)	Số lượng khỏi (con)	Tỷ lệ khỏi (%)	Thuốc và biện pháp can thiệp chính
Viêm đường sinh dục nái	50	49	98,00	Oxytocin (2 ml/con), Vetrimoxin LA (1 ml/10 kg TT/lần/2 ngày), Vitamin C (1 g/con), thụt rửa nước muối ấm (3 lít/lần/ngày), liệu trình 3–5 ngày
Viêm vú lợn nái	9	9	100,00	Analgin (1 ml/10 kg TT/ngày), Vetrimoxin LA (1 ml/10 kg TT/ngày), tiêm 5 ngày; xoa bóp nước muối ấm 10%, vắt bớt sữa 2–3 lần/ngày
Tiêu chảy ở lợn con	300	280	93,33	Nor-100 (1 ml/con/ngày tiêm bắp cho lợn > 10 ngày tuổi), điều trị liên tục 3 ngày
Viêm phổi lợn con (Mycoplasma)	100	90	90,00	Tylogenta (1 ml/con tiêm bắp ngày/lần), điều trị liên tục 3 ngày
Viêm khớp lợn con	30	25	83,33	Pendistrep LA (1 ml/10 kg TT/lần/2 ngày), điều trị liên tục 3–5 ngày
Dịch tiêu chảy cấp (PED)	1200	780	65,00	Tiêm Nor-100 (1 ml/con), uống điện giải và Nopstrep; làm auto-vaccine gây nhiễm nhân tạo cho nái mang thai < 13 tuần

Bên cạnh công tác điều trị, tác giả đã tham gia trực tiếp đỡ đẻ thành công 270 ca đảm bảo an toàn cho lợn mẹ và lợn con sơ sinh theo đúng tiêu chuẩn giao khoán.

Các chỉ số sản xuất của trang trại

Theo số liệu theo dõi tại Trại lợn Bình Minh trong giai đoạn nghiên cứu:

• Năng suất sinh sản đàn nái đạt mức bình quân 2,45–2,47 lứa/năm.
• Số lợn con sơ sinh đạt bình quân 11,23 con/đàn; số con cai sữa đạt 10,7 con/đàn.
• Thời gian nuôi con theo mẹ kéo dài từ 21 ngày tuổi đến tối đa 26 ngày tuổi trước khi cai sữa.
• Tỷ lệ tiêm phòng vaccine phòng các bệnh truyền nhiễm trên toàn đàn đạt 100%. Tỷ lệ điều trị khỏi các bệnh thông thường của kỹ thuật viên trang trại đạt từ 80–90%.

Đóng góp kỹ thuật của đề tài

• Kiểm chứng trên thực địa hiệu quả của các phác đồ phối hợp kháng sinh tác dụng kéo dài (Amoxycillin trihydrate hoặc Penicillin kết hợp Streptomycin) với kích tố co bóp tử cung (Oxytocin) và can thiệp cơ học cục bộ (thụt rửa dung dịch nước muối sinh lý đẳng trương 0,9%, chườm đá lạnh, vắt cạn sữa viêm).
• Chuẩn hóa các quy trình chăm sóc kỹ thuật tại cơ sở: chi tiết hóa bảng định lượng khẩu phần thức ăn cho nái tại chuồng đẻ theo từng ngày trước và sau khi sinh (giúp hạn chế nguy cơ ứ đọng sữa gây viêm vú), quy trình thụ tinh nhân tạo 3 lần/chu kỳ và lịch sát trùng cơ sở định kỳ hàng tuần.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Hạn chế của nghiên cứu

• Thời gian theo dõi: Đề tài được thực hiện trong thời gian 6 tháng (từ tháng 11/2015 đến tháng 5/2016), chưa bao quát đủ chu kỳ biến động thời tiết trọn vẹn của cả năm, đặc biệt là giai đoạn cao điểm nắng nóng mùa hè ở miền Bắc.
• Phạm vi khảo sát: Toàn bộ dữ liệu thu thập được giới hạn trong một cơ sở chăn nuôi gia công duy nhất (Trại lợn Bình Minh), chưa có số liệu đối chứng liên trại hoặc giữa các phương thức chăn nuôi khác nhau.
• Phương pháp chẩn đoán: Việc phân loại các thể viêm tử cung và viêm vú chủ yếu dựa trên các triệu chứng lâm sàng và kinh nghiệm quan sát mắt thường của kỹ thuật viên, chưa có điều kiện nuôi cấy, phân lập định danh vi khuẩn và thực hiện kháng sinh đồ trong phòng thí nghiệm đối với từng ca bệnh cụ thể.
• Điều kiện thực địa: Cơ sở vật chất của trang trại được xây dựng từ năm 2008 nên một số hạng mục chuồng trại và vật tư đã cũ, lượng nước thải chăn nuôi lớn gây áp lực nhất định cho hệ thống xử lý môi trường.

Hướng nghiên cứu tiếp

• Tiếp tục theo dõi dịch tễ bệnh sản khoa trên đàn nái qua nhiều năm để đánh giá chính xác tác động của các mùa khí hậu khác nhau đến tỷ lệ mắc bệnh.
• Triển khai lấy mẫu dịch viêm tử cung và mẫu sữa viêm để phân lập vi sinh vật học, xác định tỷ lệ mẫn cảm và mức độ kháng kháng sinh của các chủng vi khuẩn (E. coli, Streptococcus, Staphylococcus, Klebsiella) lưu hành tại trang trại.
• Nghiên cứu các giải pháp kỹ thuật nâng cấp hệ thống xử lý chất thải và nước thải chăn nuôi tương ứng với quy mô đàn nái 1200 con.

Giá trị tham khảo

• Đối tượng thụ hưởng:
  • Sinh viên, học viên chuyên ngành Chăn nuôi Thú y, Bác sĩ Thú y đang thực hiện khóa luận tốt nghiệp, chuyên đề hoặc đề tài nghiên cứu về bệnh sinh sản trên gia súc.
  • Cán bộ kỹ thuật, kỹ sư chăn nuôi phụ trách quản lý kỹ thuật tại các trang trại nuôi lợn nái ngoại sinh sản theo mô hình công nghiệp tập trung.
• Nội dung có giá trị tham khảo cụ thể:
  • Bảng tiêu chuẩn định mức thức ăn chi tiết cho lợn nái trước và sau khi đẻ (phân định rõ mức ăn theo từng bữa sáng - trưa - chiều cho nái dạ và nái hậu bị).
  • Lịch trình tiêm phòng vaccine và thuốc phòng bệnh cụ thể theo tuần tuổi cho lợn con, lợn hậu bị, lợn nái sinh sản và lợn đực giống.
  • Phác đồ điều trị kết hợp toàn thân và cục bộ cho bệnh viêm tử cung, viêm vú, cùng quy trình kỹ thuật làm auto-vaccine đường ruột trong kiểm soát dịch tiêu chảy cấp (PED) trên đàn lợn.

Câu hỏi thường gặp

1. Quy mô cơ sở vật chất và đàn giống của Trại lợn Bình Minh nơi tiến hành đề tài được bố trí như thế nào?

Trang trại có tổng diện tích 10,2 ha, quy mô chăn nuôi 1200 lợn nái ngoại. Cơ sở vật chất gồm 6 chuồng nái đẻ (56 ô/chuồng, diện tích 2,4 m x 1,6 m/ô), 2 chuồng nái chửa (560 ô/chuồng, diện tích 2,4 m x 0,65 m/ô), 3 chuồng cách ly, 1 chuồng nuôi 23 đực giống (thuộc giống Pietrain và Duroc phục vụ khai thác tinh) và 9 chuồng lợn thịt (nuôi 550 con/chuồng). Chuồng trại khép kín hoàn toàn, trang bị giàn mát ở đầu chuồng, quạt hút gió ở cuối chuồng và trần tôn lạnh chống nóng.

2. Định lượng khẩu phần thức ăn cho lợn nái tại chuồng đẻ được điều chỉnh như thế nào theo từng ngày trước và sau đẻ?

Theo quy trình kỹ thuật tại trại, đối với nái dạ: mức ăn giảm dần từ 3,0 kg/ngày (trước đẻ 4 ngày) xuống 2,5 kg (trước đẻ 3 ngày), 2,0 kg (trước đẻ 2 ngày), 1,5 kg (trước đẻ 1 ngày) và ngày đẻ chỉ cho ăn 1,0 kg chia làm 3 bữa. Sau khi đẻ, mức ăn tăng dần từ 1,0 kg (ngày thứ 1), 2,0 kg (ngày 2), 3,0 kg (ngày 3), 4,0 kg (ngày 4), 5,0 kg (ngày 5) đến 6,0 kg (ngày thứ 6). Đối với nái hậu bị, mức ăn trước đẻ giảm từ 2,2 kg xuống 1,0 kg vào ngày đẻ, sau đó tăng dần lên 6,0 kg ở ngày thứ 6 sau đẻ.

3. Thiết kế thử nghiệm điều trị bệnh viêm tử cung và viêm vú trong khóa luận gồm những phác đồ nào?

Đối với bệnh viêm tử cung, đề tài thử nghiệm trên 50 nái: Phác đồ 1 (25 con) dùng Vetrimoxin LA (1 ml/10 kg TT/ngày) + Oxytocin (6 ml/con/ngày); Phác đồ 2 (25 con) dùng Pendistrep LA (1 ml/10 kg TT/ngày) + Oxytocin (6 ml/con/ngày); cả 2 phác đồ đều kết hợp thụt rửa tử cung bằng nước muối sinh lý 0,9% từ 3–5 ngày. Đối với bệnh viêm vú, đề tài thử nghiệm trên 9 nái: Phác đồ 1 (5 con) dùng Vetrimoxin LA + Oxytocin; Phác đồ 2 (4 con) dùng Pendistrep LA + Oxytocin; kết hợp chườm đá lạnh 1–2 lần/ngày và vắt kiệt sữa viêm 2–3 lần/ngày.

4. Kết quả điều trị các ca bệnh thực tế của tác giả trong thời gian thực tập tại trại đạt tỷ lệ khỏi bao nhiêu?

Trong 6 tháng thực tập, tác giả đã điều trị: 50 nái viêm đường sinh dục (khỏi 49 con, đạt 98,00%); 9 nái viêm vú (khỏi 9 con, đạt 100,00%); 300 lợn con tiêu chảy (khỏi 280 con, đạt 93,33%); 100 lợn con viêm phổi do Mycoplasma (khỏi 90 con, đạt 90,00%); 30 lợn con viêm khớp (khỏi 25 con, đạt 83,33%); và 1200 lợn mắc dịch tiêu chảy cấp PED (khỏi 780 con, đạt 65,00%).

5. Lịch tiêm phòng vaccine và phòng bệnh bằng thuốc cho lợn con tại trang trại được thực hiện theo các mốc thời gian nào?

Lợn con sơ sinh được cắt rốn, bấm nanh ngay sau đẻ; lúc 2–3 ngày tuổi được cắt đuôi, bấm số tai, tiêm Fe + B12 (1 ml/con) và cho uống thuốc phòng tiêu chảy; lúc 3–6 ngày tuổi cho uống Totrazil (1 ml/con) phòng bệnh cầu trùng; từ 3 ngày tuổi bắt đầu tập ăn thức ăn hoàn chỉnh 550SF; lúc 7–10 ngày tuổi tiêm phòng vaccine Mycoplasma; lúc 16–18 ngày tuổi tiêm bắp 2 ml vaccine dịch tả lợn Coglapest; và tiến hành cai sữa khi đạt 21–26 ngày tuổi.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của sinh viên Nguyễn Thị Thanh đã phản ánh có hệ thống tình hình chăn nuôi, công tác thú y và thực trạng mắc bệnh đường sinh dục trên đàn lợn nái ngoại tại Công ty Cổ phần Bình Minh trong thời gian 6 tháng thực địa. Nghiên cứu đã kiểm chứng hiệu quả thực tế của các phác đồ kết hợp giữa kháng sinh tác dụng kéo dài (Vetrimoxin LA, Pendistrep LA) với thuốc kích thích co bóp tử cung (Oxytocin) và biện pháp hộ lý cơ học, đem lại tỷ lệ khỏi bệnh cao trên đàn nái. Toàn bộ các quy trình chăm sóc nái đẻ, định mức thức ăn chuồng đẻ, lịch sát trùng và quy trình tiêm vaccine được tác giả ghi nhận và chuẩn hóa là tài liệu tham khảo kỹ thuật hữu ích cho công tác quản lý dịch bệnh tại các trại lợn nái công nghiệp quy mô lớn.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Đặt vấn đề Trong tiến trình hội nhập kinh tế thế giới, kinh tế Việt Nam có những bước phát triển vượt bậc và đạt được thành tựu to lớn đưa đất nước ngày càng đi lên, đời sống nhân dân được cải thiện và nâng cao. Vì thế mà các nhu cầu về sản phẩm chất lượng cao được người dân quan tâm, đặc biệt là nhu cầu thực phẩm, không chỉ là số lượng mà còn cả về chất lượng. Chăn nuôi lợn là nghề truyền thống có từ lâu đời. Được sự quan tâm của Đảng và Nhà nước ngành chăn nuôi ngày càng phát triển, đem lại hiệu quả kinh tế cao.

Không chỉ cung cấp thực phẩm đáp ứng nhu cầu cho xã hội mà còn là nguồn thu nhập đáng kể cho người chăn nuôi. Bên cạnh đó còn cung cấp lượng phân bón lớn cho ngành trồng trọt và một số phụ phẩm như: thịt, da, phủ tạng, lông, xương, huyết. cho ngành công nghiệp chế biến. Trong chăn nuôi lợn, chăn nuôi lợn nái là một trong những khâu quan trọng, góp phần quyết định thành công của nghề chăn nuôi, đặc biệt trong việc nuôi lợn nái để có đàn con nuôi thịt lớn nhanh, nhiều nạc.

Nhưng một quy luật tất yếu trong quá trình phát triển chăn nuôi là nảy sinh vấn đề dịch bệnh. Trong đó chủ yếu là bệnh sản khoa xảy ra tại các trang trại chăn nuôi và nông hộ. Nguyên nhân gây bệnh là do khả năng thích nghi của lợn nái với khí hậu nước ta còn kém, điều kiện vệ sinh chăm sóc nuôi dưỡng kém, thức ăn nước uống không đảm bảo vệ sinh. đã gây ra một số bệnh sinh sản như: viêm tử cung, viêm vú, sảy thai, chậm sinh.

làm ảnh hưởng không nhỏ đến năng suất và chất lượng con giống cũng như toàn đàn lợn. Vì vậy, việc nghiên cứu nhằm nâng cao khả năng sinh sản của lợn nái, hạn chế thiệt hại do bệnh sinh sản trên đàn lợn nái gây ra là hết sức cần thiết. n 2 Xuất phát từ yêu cầu thực tiễn, chúng tôi tiến hành thực hiện đề tài: “Tình hình mắc bệnh đường sinh dục trên đàn lợn nái và biện pháp phòng trị tại công ty CP Bình Minh, huyện Mỹ Đức, Hà Nội”. Mục đích của đề tài - Nắm được tình hình mắc một số bệnh đường sinh dục trên đàn lợn nái - Xây dựng được phác đồ điều trị một số bệnh đường sinh dục trên đàn lợn hiệu quả nhất.

Ý nghĩa của đề tài 1. Ý nghĩa khoa học Kết quả thu được là cơ sở khoa học để đưa ra giải pháp kỹ thuật nhằm hạn chế tác hại của bệnh và nâng cao khả năng sản xuất của đàn lợn nái ngoại. Ý nghĩa thực tiễn - Xác định hiệu lực của một số loại thuốc trong điều trị bệnh đường sinh dục trên đàn lợn nái sinh sản. - Những khuyến cáo từ kết quả của đề tài giúp cho người chăn nuôi hạn chế được những thiệt hại do bệnh gây ra.

n 3 PHẦN 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2. Điều kiện cơ sở nơi thực tập 2. Quá trình thành lập và phát triển của trại lợn thuộc công ty CP Bình Minh, huyện Mỹ Đức, Hà Nội 2. Quá trình thành lập Công ty CP Bình Minh nằm trên địa phận xã Phù Lưu Tế, huyện Mỹ Đức, Hà Nội.

Trang trại được thành lập năm 2008, là trại lợn gia công của Công ty Chăn nuôi CP Việt Nam (Công ty TNHH Charoen Pokphand Việt Nam). Hoạt động theo phương thức chủ trại xây dựng cơ sở vật chất, thuê công nhân, công ty đưa tới giống lợn, thức ăn, thuốc thú y, cán bộ kỹ thuật. Hiện nay, trang trại do ông Nguyễn Sĩ Bình làm chủ trại, cán bộ kỹ thuật của Công ty Chăn nuôi CP Việt Nam chịu trách nhiệm giám sát mọi hoạt động của trang trại. Cơ cấu tổ chức của trang trại Cơ cấu của trại được tổ chức như sau: 01 chủ trại.

03 quản lý kỹ thuật. 01 bảo vệ chịu trách nhiệm bảo vệ tài sản chung của trại. 7 công nhân và 20 sinh viên thực tập Với đội ngũ công nhân trên, trại phân ra thành các nhóm khác nhau như: chuồng đẻ, chuồng nái chửa, hậu bị. Mỗi một khâu trong quy trình chăn nuôi, đều được khoán đến từng công nhân, nhằm nâng cao tinh thần trách nhiệm, thúc đẩy sự phát triển của trang trại.

Cơ sở vật chất của trang trại Công ty CP Bình Minh nằm ở khu vực cánh đồng rộng lớn thuộc thôn Trung, có địa hình tương đối bằng phẳng với diện tích là 10,2 ha. Trong đó: - Đất trồng cây ăn quả: 2,3 ha - Đất xây dựng: 2,5 ha - Đất trồng lúa: 2,4 ha - Ao, hồ chứa nước và nuôi cá: 3 ha Trang trại đã dành khoảng 0,5 ha đất để xây dựng nhà điều hành, nhà ở cho công nhân, bếp ăn, các công trình phục vụ cho công nhân và các hoạt động khác của trại. Khu chăn nuôi được quy hoạch bố trí xây dựng hệ thống chuồng trại cho 1200 nái, bao gồm: 6 chuồng nái đẻ (mỗi chuồng có 56 ô kích thước 2,4 m x 1,6 m/ô), 2 chuồng nái chửa (mỗi chuồng có 560 ô kích thước 2,4m x 0,65 m/ô), 3 chuồng cách ly, 1 chuồng đực giống, 9 chuồng lợn thịt (mỗi chuồng nuôi 550 con); một số công trình phụ phục vụ cho chăn nuôi như: kho thức ăn, phòng sát trùng, phòng pha tinh, kho thuốc. Hệ thống chuồng xây dựng khép kín hoàn toàn.

Phía đầu chuồng là hệ thống giàn mát, cuối chuồng có 3 quạt thông gió đối với các chuồng đẻ, 8 quạt thông gió đối với chuồng nái chửa, 2 quạt đối với chuồng cách ly và 2 quạt đối với chuồng lợn đực. Hai bên tường có dãy cửa sổ lắp kính. Mỗi cửa sổ có diện tích 1,5 m2, cách nền 1,2 m, mỗi cửa sổ cách nhau 40 cm. Trên trần được lắp hệ thống chống nóng bằng tôn lạnh.

Phòng pha tinh của trại được trang bị các dụng cụ hiện đại như: máy đếm mật độ tinh trùng, kính hiển vi, thiết bị cảm ứng nhiệt, các dụng cụ đóng liều tinh, nồi hấp cách thủy dụng cụ và một số thiết bị khác. Trong khu chăn nuôi, đường đi lại giữa các ô chuồng, các khu khác đều được đổ bê tông và có các hố sát trùng. n 5 Hệ thống nước trong khu chăn nuôi đều là nước giếng khoan. Nước uống cho lợn được cấp từ một bể lớn, xây dựng ở đầu chuồng nái đẻ 6 và chuồng nái chửa 2.

Nước tắm và nước xả gầm, phục vụ cho công tác khác, được bố trí từ tháp bể lọc và được bơm qua hệ thống ống dẫn tới bể chứa ở giữa các chuồng. Hệ thống điện: Nguồn cấp điện có điện lưới và máy phát dự phòng. Đối với chuồng đẻ, hệ thống điện được cung cấp đầy đủ đảm bảo độ sáng phục vụ cho công tác đỡ đẻ, chăm sóc nuôi dưỡng lợn mẹ và lợn con; mỗi chuồng đẻ được lắp đặt cố định 10 bóng thắp sáng so le nhau, cùng với hệ thống bóng sưởi cho mỗi ô chuồng có lợn con được sinh ra. Hệ thống sát trùng: nhà sát trùng cho người gồm 3 phòng: phòng sát trùng nam, phòng sát trùng nữ và phòng sát trùng khách.

Mỗi phòng sát trùng được chia làm 3 khoang gồm 1 khoang thay đồ, 1 khoang sát trùng và 1 khoang tắm tráng với đầy đủ các trang thiết bị như: bình nóng lạnh, sen tắm, chậu rửa, gương soi, móc quần áo, khăn, xà bông, dầu gội. Hệ thống sát trùng khu vực ngoài chuồng nuôi gồm: nhà sát trùng xe, hố sát trùng, máy nén phun sát trùng di động trong khu vực chuồng nuôi. Kho chứa thức ăn: trần đóng kín, có sàn cách mặt đất 30 cm để chứa thức ăn trong chăn nuôi. Hệ thống xử lý môi trường: Chất thải được xử lý bằng hệ thống biogas trước khi thải ra môi trường, có điểm tiêu chất thải, có giàn khử mùi phía sau quạt hút gió, có hố hủy lợn xa khu vực chăn nuôi.

Các công trình phụ trợ khác: Khu sinh hoạt tách biệt với khu chăn nuôi gồm phòng kỹ sư, nhà ở công nhân, nhà bếp, nhà tắm, nhà vệ sinh. Cổng trại, tường rào đảm bảo an ninh. Có nhà kho phục vụ chăn nuôi như nhà để vôi bột, bể tôi vôi nước. Một số dụng cụ và trang thiết bị khác: Tủ lạnh bảo quản vắc xin, tủ thuốc để bảo quản và dự trữ thuốc cho trại, xe chở cám từ nhà kho xuống chuồng, máy nén khí phun sát trùng di động khu vực ngoài chuồng nuôi.

Tình hình sản xuất của trang trại * Công tác chăn nuôi: Nhiệm vụ chính của trang trại là sản xuất con giống và chuyển giao tiến bộ khoa học kỹ thuật. Hiện nay, trung bình lợn nái của trại sản xuất được 2,45 - 2,47 lứa/năm. Số con sơ sinh là 11,23 con/đàn, số con cai sữa: 10,7 con/đàn. Trại hoạt động vào mức khá theo đánh giá của Công ty Chăn nuôi CP Việt Nam.

Tại trại, lợn con theo mẹ được nuôi đến 21 ngày tuổi, chậm nhất là 26 ngày thì tiến hành cai sữa và chuyển sang các trại chăn nuôi lợn giống khác. Trong trại có 23 con lợn đực giống được chuyển về cùng một đợt, các lợn đực giống này được nuôi nhằm mục đích kích thích động dục cho lợn nái và khai thác tinh để thụ tinh nhân tạo. Tinh lợn được khai thác từ 2 giống lợn Pietrain và Duroc. Lợn nái được phối 3 lần và được luân chuyển giống cũng như lợn đực.

Thức ăn cho lợn nái là thức ăn hỗn hợp hoàn chỉnh có chất lượng cao, được Công ty Chăn nuôi CP Việt Nam cấp cho từng đối tượng lợn của trại. * Công tác vệ sinh: Hệ thống chuồng trại luôn đảm bảo thoáng mát về mùa hè, ấm áp về mùa đông. Hàng ngày luôn có công nhân quét dọn vệ sinh chuồng trại, thu gom phân, nước tiểu, khơi thông cống rãnh, đường đi trong trại được quét dọn, phun thuốc sát trùng, hành lang được quét dọn và rắc vôi theo quy định. Công nhân, kỹ sư, khách tham quan khi vào khu chăn nuôi đều phải sát trùng tại nhà sát trùng, tắm bằng nước sạch trước khi thay quần áo bảo hộ lao động.

* Công tác phòng bệnh: Trong khu vực chăn nuôi, hành lang giữa các chuồng và bên ngoài chuồng đều được rắc vôi bột, các phương tiện vào trại được sát trùng một cách nghiêm ngặt ngay tại cổng vào. Với phương châm “phòng bệnh là chính” nên tất cả lợn ở trại đều được cho uống thuốc, tiêm phòng vaccine đầy đủ. Quy trình n 7 phòng bệnh bằng vaccine luôn được trang trại thực hiện nghiêm túc, đầy đủ và đúng kỹ thuật. Đối với từng loại lợn có quy trình tiêm riêng, từ lợn nái, lợn hậu bị, lợn đực và lợn con.