Chương 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ ĐẶT RA CẦN TIẾP TỤC NGHIÊN CỨU CỦA LUẬN ÁN 1. TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU Ở LÀO Vấn đề pháp luật đầu tư nói chung và thực hiện pháp luật đầu tư trong nước và ngoài nước nói riêng đã được các cơ quan và các nhà khoa học CHDCND Lào quan tâm nghiên cứu. Đến nay đã có một số công trình nghiên cứu đã được công bố liên quan đến đề tài luận án. Các công trình đó được thể hiện qua các nhóm vấn đề sau: 1.
Nhóm công trình liên quan đến đầu tư và pháp luật đầu tư Luận án tiến sĩ, luận văn thạc sĩ Sengphet Bulom:“Pháp luật về hình thức đầu tư Việt Nam trong sự so sánh với pháp luật đầu tư CHDCND Lào” [91]. Đưa ra được khái niệm pháp luật và pháp luật đầu tư, đồng thời so sánh pháp luật về các hình thức đầu tư của Việt Nam và pháp luật CHDCND Lào. Luận văn nghiên cứu đưa ra được khái niệm pháp luật về hình thức đầu tư. Qua sự so sánh pháp luật về hình thức đầu tư của Việt Nam với pháp luật của CHDCND Lào, luận văn rút ra được một số bài học kinh nghiệm cho việc xây dựng và hoàn thiện pháp luật về đầu tư của CHDCND Lào.
Phonepaseuth Mahanousith:“Hoàn thiện pháp luật về khuyến khích đầu tư nhằm hình thành và phát triển các khu công nghiệp ở nước CHDCND Lào” [87]. Luận văn đã nghiên cứu và khái quát được quan điểm của Đảng NDCM Lào và chính sách, pháp luật của Nhà nước Lào về vai trò của các khu công nghiệp đối với sự phát triển kinh tế - xã hội ở Lào thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. Đồng thời nêu lên được nội dung điều chỉnh; quá trình hình thành và phát triển của pháp luật về khuyến khích đầu tư. Phutsady Phănnhaxít:“Pháp luật về khuyến khích đầu tư ở nước CHDCND Lào - thực trạng và phương hướng hoàn thiện [90].
Luận văn nghiên cứu về 7 pháp luật khuyến khích đầu tư nước trong nước và pháp luật khuyến khích đầu tư nước ngoài là một mốc quan trọng đánh dấu quá trình mở cửa nền kinh tế đa dạng hóa, đa phương hóa các quan hệ quốc tế Luật khuyến khích đầu tư trong nước của CHDCHD Lào được đánh giá là đạo luật thông thoáng, cởi mở, đảm bảo an toàn về đầu tư và quyền tự do kinh doanh cho các nhà đầu tư trong nước, đồng thời bảo đảm nguyên tắc tôn trọng chủ quyền, tuân thủ pháp luật CHDCND Lào, bình đẳng và cùng có lợi. Hơn nữa trước xu thế toàn cầu hóa hiện nay thì việc đổi mới pháp luật về khuyến khích đầu tư trong nước của CHDCND Lào là một công việc xuất phát từ nhu cầu khách quan trong nước và nhu cầu mở rộng quan hệ kinh tế đối ngoại, hội nhập quốc tế. Bun thôm Phôm ma vông sy:“Đầu tư Nhà nước vào sự phát triển cơ sở hạ tầng kiến trúc ở tỉnh Sa La Văn” [59]. Luận văn nghiên cứu về so sánh pháp luật của hai nước nói chung, pháp luật khuyến khích đầu tư nói riêng là cần thiết.
Một mặt điều đó ghi nhận và khẳng định những thành công, mặt khác nhận thức và khắc phục những hạn chế, bất cập trong pháp luật của nhau, bởi không có một hệ thống pháp luật pháp luật nào là hoàn chỉnh, vấn đề là cần biết điều chỉnh nó phù hợp với thực tế. Việc tìm hiểu các quy định pháp luật về khuyến khích đầu tư của nhau. Không có một hệ thống pháp luật nào là hoàn chỉnh, vấn đề là cần hoàn thiện nó một cách thường xuyên. Việc tìm hiểu các quy định pháp luật về khuyến khích đầu tư của Việt Nam và Lào không chỉ là học những cái hay mà còn rút ra được kinh nghiệm của nước bạn, để từ đó áp dụng cho việc xây dựng chính sách và pháp luật khuyến khích đầu tư tại Lào.
BunTy ĐêtĐaVôngSỏn:“Cải thiện đầu tư của Nhà nước trong khu vực nông nghiệp” [60]. Luận văn đã nghiên cứu xem xét, phân tích sự thực trước sau như một về đầu tư của nhà nước trong lĩnh vực nông nghiệp trên cơ sở phân tích tách bạch chi tiết cụ thể và có hệ thống đầy đủ về lý luận và 8 thực tiễn, đặc biệt là đầu tư của Nhà nước trong giai đoạn vượt qua mà đã có cụ thể tương đối về vấn đề này. Luận văn này, mặc dù vẫn còn thiếu các nội dung, chưa đầy đủ, nhưng mà nó có thể trở thành một số tài liệu để giúp đỡ các ngành có liên quan đến để nghiên cứu học thuyết về củng cố đầu tư của nhà nước trong lĩnh vực nông nghiệp đáp ứng được một số điều trong nhiều năm sau, Vì vậy, người nghiên cứu tin tưởng mà luận văn này đã góp vào một phần về chuyên ngành nông nghiệp của kinh tế quốc gia. Bởi vì, hiện nay Đảng và Nhà nước đã coi trọng ngành nông nghiệp làm cơ sở nền tảng kinh tế quốc gia cho công nghiệp hóa, hiện đại hóa.
Syvanh Leemaitêng:“Các quy định pháp luật về đầu tư nước ngoài ở Việt Nam và Lào - Nhìn từ góc độ so sánh” [95]. Luận văn nghiên cứu về các nước đầu tư tích cực tìm kiếm thị trường mới, hấp dẫn để đầu tư thu lợi nhuận, còn nước nhận đầu tư cũng tạo mọi điều kiện để thu hút, khuyến khích đầu tư nước ngoài. Trong bối cảnh đó, giống như Việt Nam, Lào cũng đang tích cực tham gia vào nền kinh tế thế giới với những nỗ lực trong tất cả các mặt. Trong đó thu hút, khuyến khích đầu tư nước ngoài là giải pháp quan trọng giúp Lào có những bước “chuyển mình” nhanh hơn vào nền kinh tế toàn cầu.
Tình hình thực tiễn tại Lào cho thấy, Lào rất cần công nghệ tiên tiến và nguồn vốn đầu tư từ các nước công nghiệp phát triển để thực hiện mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội, hoàn thành thắng lợi công cuộc công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. Trong quan hệ hợp tác kinh tế quốc tế, Chính phủ hai nước có sự tương đồng về nhiều mặt như chính trị, kinh tế - xã hội, văn hóa. Hoàn thiện pháp luật về đầu tư và các quy định pháp luật của Lào là phải đặt trong sự so sánh và kinh nghiệm thực tiễn từ Việt Nam. Khăm manh Sisath:“Pháp luật đầu tư của Lào trong tương quan so sánh với pháp luật đầu tư Việt Nam - Bài học kinh nghiệm hoàn thiện pháp luật đầu tư của CHDCND Lào” [77].
Luận văn đã nghiên cứu trên cải cách 9 tư pháp của Việt Nam và Lào, một trong những vấn đề quan trọng là việc xây dựng và hoàn thiện chính sách pháp luật của mỗi nước. Việc có sự tương đồng về nhiều mặt giữa Việt Nam và Lào, tạo điều kiện cho CHDCND Lào có cái nhìn toàn diện, cũng như những bài học kinh nghiệm quý báu trong việc hoạch định các chính sách về kinh tế - xã hội, mà việc xây dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật là nền tảng cho sự phát triển. Pháp luật đầu tư của Lào đang tạo ra những rào cản vô hình trong việc tạo môi trường pháp lý lành mạnh và tích cực trong đầu tư kinh doanh. Việc ban hành một luật đầu tư chung không những thống nhất về đối tượng điều chỉnh và phạm vi áp dụng mà còn tạo ra sự bình đẳng cho các chủ thể tham gia đầu tư.
Đây là một xu thế chung về sự thống nhất pháp luật trên cùng một lĩnh vực của hầu hết các nước trong khu vực, và quan trọng hơn đó là việc đón đầu những thời cơ trong tương lai của quá trình hội nhập kinh tế quốc tế. Sengkhamyong Bounnaphone:“Các quy định về khuyến khích đầu tư - so sánh giữa pháp luật của Việt Nam và của CHDCDN Lào” [91]. Luận văn nghiên cứu về pháp luật khuyến khích đầu tư của Lào so sánh với các nước láng giềng nào có mối quan hệ truyền thống lâu đời và có tinh thần hợp tác hữu nghị khăng khít anh em như Việt Nam - Lào. Hai quốc gia cùng nằm trên bán đảo Đông Dương, cùng trải qua biết bao thăng trầm lịch sử.
Do đó, cần xây dựng và hoàn thiện hệ thống pháp luật khuyến khích đầu tư vào các ngành, lĩnh vực, địa bàn quan trọng, mở rộng các biện pháp khuyến khích và mức độ khuyến khích để nền kinh tế Lào phát triển cả về quy mô lẫn hiệu quả. Sổm Sắc Sengsắcđa:“Đầu tư trực tiếp nước ngoài ở tỉnh Chăm pa Sắc nước CHDCND Lào” [93]. Luận văn nghiên cứu về ĐTNN ở Tỉnh Chăm Pa Sắc trong nội dung phát triển giai đoạn tiếp theo của Tỉnh Chăm Pa Sắc, với những mục tiêu kinh tế - xã hội chiến lược cần đạt, vai trò của ĐTNN vẫn được khẳng định, do đó có một nhiệm vụ nặng nề đặt ra cho các nhà quản lý 10 là: Phải định hướng hoạt động đầu tư trực tiếp nước ngoài FDI tại tỉnh Chăm Pa Sắc thế nào để đạt được các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh. Trong bối cảnh cạnh tranh thu hút vốn FDI ngày càng gay gắt và ở thời điểm các nhà ĐTNN tiềm năng đang đánh giá, lựa chọn cơ hội đầu tư tại mỗi tỉnh thì Chăm Pa Sắc cần phải tiếp tục hoàn thiện môi trường đầu tư đáp ứng yêu cầu của nhà ĐTNN.
Nhóm công trình nghiên cứu liên quan đến đầu tư nước ngoài và thực hiện pháp luật đầu tư nước ngoài Luận án tiến sĩ: KhămLa LoVanXay:“Quản lý nhà nước bằng pháp luật đối với đất đai ở nước Cộng hòa dân chủ nhân dân Lào” [80]. Luận án nghiên cứu về Đất đai có vai trò vô cùng quan trọng trên mọi mặt: kinh tế, chính trị, xã hội của đời sống con người. Nó là tài nguyên quốc gia vô cùng quý giá, là tư liệu sản xuất đặc biệt, là nguồn nội lực, nguồn vốn to lớn, là thành phần quan trọng của môi trường sống, là địa bàn các khu dân cư, xây dựng các cơ sở kinh tế, văn hóa, xã hội, an ninh quốc phòng và là thành quả cách mạng của cả dân tộc. Do đó, QLNN bằng pháp luật đối với đất đai là vấn đề quan trọng luôn được Đảng và Nhà nước CHDCND Lào quan tâm.
Kể lại tư khi thành lập Đảng NDCM Lào và đã đề ra vấn đề quản lý Nhà nước bằng pháp luật đối với đất đai. Phonesay Vilaysach:“Thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài vào Cộng hòa dân chủ nhân dân Lào” [88]. Luận án đã nói về đầu tư trực tiếp nước ngoài là một nguồn vốn quan trọng cho sự tăng trưởng và phát triển kinh tế của các nước. Nguồn vốn FDI càng quan trọng hơn đối với các quốc gia đang phát triển trong đó có Lào.