mở đầu bằng lời giới thiệu, nhạc hiệu, kết thúc bằng lời chào tạm biệt, đáp ứng yêu cầu tuyên truyền của cơ qua báo chí truyền hình nhằm mang lại hiệu quả cao nhất cho khán giả. Theo đó, chƣơng trình truyền hình là một khái niệm mang tính chất tƣơng đối đƣợc tổ chức ổn định theo chu kỳ thời gian nhằm đảm bảo cập nhật thông tin một cách liên tục, thông suốt đến công chúng. Tính định kỳ của chƣơng trình truyền hình còn góp phần giúp khán giả ghi nhớ thời gian xem và định hình đƣợc cấu trúc của chƣơng trình và chủ động lựa chọn xem chƣơng trình vào khung giờ phát sóng nhất định. 11 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com Các chƣơng trình truyền hình đề cập đến các vấn đề của đời sống xã hội không theo một cách ngẫu nhiên mà nó chuyển tải thông tin đều đặn từ ngày này qua ngày khác nhằm phục vụ một nhóm công chúng nhất định dần dần tác động đến ý thức của nhóm công chúng đó theo hệ tƣ tƣởng và mục đích truyền thông ban đầu của chƣơng trình đó.
Đến nay, mỗi chƣơng trình truyền hình đƣợc xem là kết quả của một tập thể từ bộ phận những ngƣời lên ý tƣởng, bộ phận biên tập viên, kỹ thuật viên và bộ phận lãnh đạo duyệt chƣơng trình. tạo nên thuật ngữ chƣơng trình truyền hình. Chƣơng trình truyền hình chính là kết quả cuối cùng cuả quá trình giao tiếp với công chúng xem truyền hình sau khi đã trải qua nhiều công đoạn nhƣ lên ý tƣởng; hình thành kịch bản truyền hình; trình diễn thu hình; duyệt; phát sóng; thu hình cho đến tiêu dùng sản phẩm truyền hình. Tóm lại, chƣơng trình truyền hình là sản phẩm của một quy trình sáng tạo gồm nhiều công đoạn và tồn tại ở nhiều mức độ khác nhau.
Quá trình tạo dựng kế hoạch và sắp xếp chƣơng trình phát sóng đƣợc gọi là chƣơng trình truyền hình. Chƣơng trình truyền hình thời sự quốc tế Theo Đại từ điển tiếng Việt, thời sự là “1. Toàn bộ sự việc ít nhiều quan trọng vừa mới xảy ra, được nhiều người quan tâm: theo dõi thời sự, nghe thời sự quốc tế; 2. Có tính thời sự còn mới mẻ, được nhiều người chú ý quan tâm: vấn đề thời sự- tính thời sự của đề tài”.
Chúng ta có thể nhận thấy, theo quan điểm trên đây, thời sự mang ba nét nghĩa chính: là sự kiện vừa mới xảy ra, sự việc ít nhiều quan trọng và đƣợc nhiều ngƣời quan tâm, thể hiện mối liên hệ giữa thời gian, sự việc và đối tƣợng tiếp nhận thông tin. Nhƣ nhà xã hội học A. Moles (giáo sƣ trƣờng đại học Strasbourg) đã từng nhấn mạnh: “Thời sự là mọi sự kiện đáng chú ý, diễn ra nhất thời trong một môi trường xã hội, con người. mà trước đó không thể dự kiến được”.
Chính bởi điều đó, nên thông tin đƣợc lựa chọn nhất thiết phải đảm bảo đƣợc hai tiêu chí về sự thật và tính khách quan. 12 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Nguyễn Văn Dững, trong cuốn “Cơ sở lý luận báo chí” (2012, tr. 71) nhấn mạnh: “Có thể nói rằng, mỗi sự kiện đều có tiềm năng trở thành thông tin, tiềm năng ấy có được khơi thức hay không là tùy thuộc vào năng lực nhận thức và bàn tay, kỹ năng nghề nghiệp và trách nhiệm xã hội của nhà báo”.
Nhƣ vậy, thời sự là những sự kiện, sự việc vừa mới xảy ra, đƣợc nhiều ngƣời quan tâm và có ý nghĩa nhất định đến một nhóm ngƣời trong khoảng thời gian nhất định. Tuy nhiên, cũng có những sự kiện xảy ra đã lâu, nhƣng nay mới biết, mới đƣợc nhận thức lại, đƣợc nhiều ngƣời quan tâm đến cũng đƣợc đƣa vào thông tin mang tính thời sự. Chƣơng trình thời sự là một trong những chƣơng trình quan trọng nhất của một đài truyền hình với tƣ cách là cơ quan báo chí. Nó có những đặc điểm nổi bật sau: Thông tin thời sự đƣợc cập nhật liên tục: cung cấp cho ngƣời xem những thông tin mới nhất về những sự kiện đang diễn ra, có thể đƣa nhanh nhất bằng truyền hình trực tiếp.
Các bản tin đƣợc phát sóng theo chu kỳ thời gian tùy theo khả năng sản xuất của mỗi đài truyền hình; Đảm bảo cơ cấu thông tin các lĩnh vực kinh tế, chính trị, văn hóa xã hội, thể thao. Nhờ đó mà nhu cầu thông tin của nhiều đối tƣợng khán giả đƣợc đáp ứng; Đảm bảo thông tin các vùng miền khác nhau tạo nên sự công bằng trong trong cách truyền tải thông tin. Chƣơng trình truyền hình Thời sự quốc tế là một chƣơng trình truyền hình, trong đó chuyển tải các thông tin về sự việc, sự kiện diễn ra ở các quốc gia, vùng lãnh thổ trên thế giới một cách nhanh chóng, kịp thời đến công chúng, nhằm đáp ứng nhu cầu thông tin của công chúng về tình hình thế giới. Chƣơng trình truyền hình Thời sự quốc tế đƣợc phát sóng định kỳ theo 3 cấp độ đƣa tin: liên tục, hàng ngày và theo tuần, đƣợc gói gọn trong một khoảng thời lƣợng ổn định.
Một chƣơng trình truyền hình Thời sự quốc tế đƣợc xây dựng bởi các thể loại tin, phóng sự, ghi nhanh, phỏng vấn. Trong cuốn “Ngôn ngữ báo chí” (2010, tr. Vũ Quang Hào nhấn mạnh, xét về phƣơng diện thuật ngữ, khi đề cập đến tin thời sự quốc tế thì thuật ngữ “tin quốc tế đối nội” có nội hàm xác định hơn. Đó là loại tin quốc tế đƣợc 13 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com chuyển dịch từ một số ngoại ngữ sang tiếng Việt cho công chúng báo chí Việt Nam.
Trong cuốn sách này, tác giả còn đề cập đến những thông tin quốc tế do phóng viên thƣờng trú ở nƣớc ngoài thực hiện. Toàn cầu hóa thông tin “Toàn cầu hóa là một quá trình biến các vùng, miền, cộng đồng người khác nhau của thế giới từ trạng thái biệt lập tới chỗ hình thành một trạng thái mới về chất trong sự tồn tại và phát triển, bằng sự liên kết gắn bó với nhau trong một thể thống nhất hữu cơ trên quy mô toàn cầu. Khi đó, một sự kiện, một hiện tượng, một vấn đề xảy ra ở vùng miền này, ở cộng đồng người này sẽ có ảnh hưởng tới các vùng miền, các cộng đồng người khác trên quy mô toàn thế giới”. (Đặng Thị Thu Hƣơng, 2016, tr.
Trong khi đó, khi nói đến toàn cầu hóa thông tin, tác giả E. 294) nhấn mạnh: “Không phải ngẫu nhiên, nền văn minh của thế kỷ XXI được nhận định là xã hội thông tin. Hiện nay đã có thể nói rằng, thế giới là một không gian thông tin rộng lớn và phần lớn là thống nhất. Nhờ có những xa lộ thông tin và những công nghệ thông tin, giao tiếp mới có thể trao đổi thông tin rộng khắp, mở ra khả năng tiếp cận đối với các nguồn thông tin ngoài tầm quan sát mà hoàn toàn không phải bước ra khỏi nhà”.
Tác giả Hà Huy Phƣợng (2010) cho rằng: “Toàn cầu hóa thông tin đó là quá trình thông tin ở khắp mọi nơi trên thế giới được truyền tải liên tục, nhiều chiều và dễ dàng tới công chúng”. Nhƣ vậy, trong cuộc sống hiện đại ngày nay, dù ở bất kỳ đâu, với sự hỗ trợ của các thiết bị công nghệ thông tin và mạng internet bao phủ toàn cầu, chúng ta cũng có thể dễ dàng cập nhật đƣợc những thông tin diễn ra trong ngày ở nhiều nơi khác nhau trên thế giới. Việc hình thành mạng lƣới thông tin toàn cầu đã góp phần đƣa tin tức nhanh chóng đến với công chúng. Đó chính là kết quả của toàn cầu hóa thông tin.
Truyền hình địa phương Trong cuốn Địa phƣơng học của Nxb Văn hóa: “Địa phương là một đơn vị lãnh thổ xác định về mặt không gian, một bộ phận của một không gian thống nhất”. 14 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com Còn trong cuốn Từ điển tiếng Việt (Viện ngôn ngữ Việt Nam, 2001, tr. 315) định nghĩa: “Địa phương là khu vực, trong quan hệ với những vùng, khu vực khác nhau. Hay cũng có thể hiểu là vùng, khu vực trong mối quan hệ với Trung Ương, với cả nước”.
Theo thông tƣ số 18/2016/TT - BTTT, ngày 28 tháng 6 năm 2016 của Bộ Thông tin và Truyền thông, hiện tại, Việt Nam có 64 đài PT-TH địa phƣơng, nghĩa là mỗi tỉnh, thành phố trực thuộc trung ƣơng có một đài PT-TH. Cùng với sự phát triển chung của ngành PT-TH cả nƣớc, các đài PT-TH địa phƣơng cũng không ngừng phát triển để dần bắt kịp với xu hƣớng của truyền hình hiện đại, góp phần không nhỏ vào công tác tuyên truyền của mỗi địa phƣơng và phục vụ công cuộc phát triển chung của địa phƣơng đó. Nhƣ vậy, chƣơng trình truyền hình thời sự quốc tế trên các đài PT-TH địa phƣơng là chƣơng trình truyền hình đƣợc sản xuất bởi các đài PT-TH địa phƣơng với những thông tin cập nhật nhanh chóng về mọi mặt của đời sống xã hội ở các quốc gia và khu vực khác nhau trên thế giới đang đƣợc nhiều ngƣời quan tâm. Trong bối cảnh toàn cầu hóa thông tin hiện nay, khi mà những tin tức quốc tế vừa mới diễn ra đã đƣợc cập nhật nhanh chóng nhờ sự hỗ trợ của công nghệ internet thì việc các đài PT-TH địa phƣơng tạo cho mình con đƣờng đi riêng và giữ chân đƣợc khán giả là một nhiệm vụ vô cùng khó khăn và là một đòi hỏi cấp bách, yêu cầu các đài PT-TH địa phƣơng phải không ngừng đổi mới và sáng tạo.
Chƣơng trình truyền hình Thời sự quốc tế dƣới góc nhìn của lý thuyết “thiết lập chƣơng trình nghị sự” (Agenda Setting Theory) Ngƣời đƣa ra lý thuyết này là hai chuyên gia truyền thông Maxwell Maccombs và D.Shaw của Mỹ với nền tảng nghiên cứu là các bản tin mà các phƣơng tiện truyền thông Mỹ đƣa tin về các cuộc bầu cử tổng thống năm 1986 và các cuộc điều tra ảnh hƣởng đến cử tri. Theo đó, lý thuyết mô tả khả năng ảnh hƣởng của truyền thông đến công chúng thông qua các phƣơng tiện truyền thông đại chúng. Tức là, nếu một tin tức nào đó đƣợc nhắc tới thƣờng xuyên, liên tục và nổi bật, công chúng sẽ nhớ tới nó và coi tin tức đó là quan trọng hơn những tin tức 15 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Trên thực tế, đó chính là dụng ý của cơ quan truyền thông khi đƣa thông tin.
Trong cuốn “Tác nghiệp báo chí trong môi trường truyền thông hiện đại” (2014, tr. 48), tác giả Nguyễn Thành Lợi đã nhấn mạnh: “Chức năng “thiết lập chương trình nghị sự” là một giả thiết quan trọng trong các lí thuyết truyền thông.