Thời Hạn Tạm Giam Theo Luật Tố Tụng Hình Sự Việt Nam

Tài liệu nghiên cứu Thời hạn tạm giam theo luật tố tụng hình sự việt nam, tổng hợp lý thuyết và thực hành, cung cấp kiến thức chuyên sâu về luật học.

• Tác giả: Nguyễn Thị Hoài Phương
• Người hướng dẫn: TS. Lê Nguyên Thanh
• Trường học: Trường Đại Học Luật TP. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Luật Hình Sự và Tố Tụng Hình Sự
• Đề tài: Thời Hạn Tạm Giam Theo Luật Tố Tụng Hình Sự Việt Nam
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Tóm tắt

I. Tổng Quan Thời Hạn Tạm Giam Khái Niệm Vai Trò Quan Trọng

Trong hệ thống pháp luật hình sự Việt Nam, thời hạn tạm giam đóng vai trò then chốt, đảm bảo sự cân bằng giữa việc bảo vệ quyền công dân và việc đấu tranh phòng chống tội phạm. Tạm giam là một biện pháp ngăn chặn nghiêm khắc, hạn chế quyền tự do của cá nhân. Do đó, việc áp dụng phải tuân thủ chặt chẽ các quy định pháp luật về thời hạn. Thời hạn tạm giam không chỉ là một con số, mà là giới hạn pháp lý quan trọng, giúp các cơ quan tố tụng thực hiện nhiệm vụ điều tra, truy tố, xét xử một cách hiệu quả, đồng thời bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người bị tạm giam. Việc xác định rõ khái niệm và vai trò của thời hạn tạm giam là tiền đề quan trọng để hiểu rõ các quy định pháp luật liên quan và đảm bảo áp dụng đúng đắn trong thực tiễn.

1.1. Định Nghĩa Chính Xác về Thời Hạn Tạm Giam Theo Luật

Theo pháp luật tố tụng hình sự Việt Nam, thời hạn tạm giam được hiểu là khoảng thời gian cụ thể được pháp luật quy định, bắt đầu từ thời điểm ra lệnh tạm giam cho đến khi biện pháp này chấm dứt. Khoảng thời gian này là giới hạn mà cơ quan có thẩm quyền phải tuân thủ trong quá trình tạm giam người bị buộc tội. BLTTHS quy định rõ các mốc thời gian cụ thể cho từng giai đoạn tố tụng, như thời hạn tạm giam để điều tra, truy tố, xét xử. Việc xác định chính xác thời hạn tạm giam có ý nghĩa quan trọng, là căn cứ để kiểm soát tính hợp pháp của việc tạm giam và bảo đảm quyền lợi của người bị tạm giam.

1.2. Ý Nghĩa Pháp Lý và Xã Hội Của Thời Hạn Tạm Giam

Thời hạn tạm giam có ý nghĩa pháp lý sâu sắc, là cơ sở để bảo đảm quyền con người, quyền công dân, cụ thể là quyền tự do thân thể. Việc quy định rõ ràng về thời hạn tạm giam giúp ngăn chặn tình trạng lạm quyền, tạm giam quá mức cần thiết, xâm phạm đến quyền và lợi ích hợp pháp của người bị tạm giam. Về mặt xã hội, thời hạn tạm giam góp phần tạo niềm tin của người dân vào hệ thống pháp luật, khẳng định nguyên tắc thượng tôn pháp luật và đảm bảo công bằng trong quá trình giải quyết vụ án hình sự.

II. Phân Loại Thời Hạn Tạm Giam Chi Tiết và Dễ Hiểu Nhất

Việc phân loại thời hạn tạm giam theo các tiêu chí khác nhau giúp chúng ta hiểu rõ hơn về bản chất và phạm vi áp dụng của biện pháp này trong từng giai đoạn tố tụng. Các tiêu chí phân loại phổ biến bao gồm: theo giai đoạn tố tụng, theo loại tội phạm, và theo độ tuổi của người bị tạm giam. Mỗi loại thời hạn tạm giam có những đặc điểm riêng biệt, quy định cụ thể về thời gian tối đa và điều kiện gia hạn. Nắm vững cách phân loại này là yêu cầu then chốt để áp dụng chính xác các quy định pháp luật liên quan.

2.1. Phân Loại Theo Giai Đoạn Tố Tụng Điều Tra Truy Tố Xét Xử

Theo giai đoạn tố tụng, thời hạn tạm giam được chia thành ba loại chính: thời hạn tạm giam để điều tra, thời hạn tạm giam để truy tố, và thời hạn tạm giam để xét xử. Mỗi giai đoạn có thời hạn tạm giam khác nhau, tùy thuộc vào tính chất và mức độ phức tạp của vụ án. Thời hạn tạm giam để điều tra thường là giai đoạn dài nhất, vì cơ quan điều tra cần thời gian để thu thập chứng cứ, xác định sự thật khách quan của vụ án. Thời hạn tạm giam để truy tố ngắn hơn, chủ yếu để VKS xem xét hồ sơ và quyết định truy tố hay không. Thời hạn tạm giam để xét xử nhằm đảm bảo bị cáo có mặt tại phiên tòa và HĐXX có đủ thời gian để xem xét toàn diện vụ án.

2.2. Phân Loại Theo Loại Tội Phạm Nghiêm Trọng Ít Nghiêm Trọng ...

Pháp luật TTHS có sự phân biệt thời hạn tạm giam dựa trên tính chất và mức độ nghiêm trọng của tội phạm. Đối với các tội phạm nghiêm trọng, rất nghiêm trọng, đặc biệt nghiêm trọng, thời hạn tạm giam có thể kéo dài hơn so với các tội phạm ít nghiêm trọng. Sự phân biệt này dựa trên nguyên tắc: mức độ nguy hiểm cho xã hội của hành vi phạm tội càng cao thì biện pháp ngăn chặn càng phải nghiêm khắc để đảm bảo an ninh trật tự xã hội.

2.3. Tạm Giam Người Dưới 18 Tuổi Quy Định Riêng Biệt

BLTTHS có những quy định riêng về thời hạn tạm giam đối với người dưới 18 tuổi, thể hiện chính sách hình sự nhân đạo của Nhà nước. Thời hạn tạm giam đối với người dưới 18 tuổi thường ngắn hơn so với người trưởng thành và được áp dụng hết sức thận trọng, chỉ khi không còn biện pháp ngăn chặn nào khác hiệu quả hơn. Ưu tiên hàng đầu là đảm bảo sự phát triển toàn diện của người dưới 18 tuổi, tạo điều kiện để họ sửa chữa lỗi lầm và tái hòa nhập cộng đồng.

III. BLTTHS 2015 Quy Định Chi Tiết Về Thời Hạn Tạm Giam

Bộ luật Tố tụng Hình sự năm 2015 (BLTTHS 2015) quy định một cách chi tiết và đầy đủ về thời hạn tạm giam, tạo cơ sở pháp lý vững chắc cho việc áp dụng biện pháp này. BLTTHS 2015 không chỉ quy định về thời hạn tối đa của thời hạn tạm giam trong từng giai đoạn tố tụng, mà còn quy định về điều kiện, thủ tục gia hạn thời hạn tạm giam, đảm bảo tính minh bạch và công bằng trong quá trình áp dụng.

3.1. Thời Hạn Tạm Giam Trong Giai Đoạn Điều Tra Quy Định Cụ Thể

Điều 173 BLTTHS 2015 quy định về thời hạn tạm giam trong giai đoạn điều tra. Thời hạn này được tính từ ngày Cơ quan điều tra ra quyết định tạm giam. Theo quy định, thời hạn tạm giam để điều tra không được quá 02 tháng đối với tội phạm ít nghiêm trọng, không quá 03 tháng đối với tội phạm nghiêm trọng, không quá 04 tháng đối với tội phạm rất nghiêm trọng và đặc biệt nghiêm trọng. Trường hợp vụ án có nhiều tình tiết phức tạp, cần thiết phải có thêm thời gian để điều tra, Cơ quan điều tra có thể gia hạn thời hạn tạm giam theo quy định của pháp luật.

3.2. Thời Hạn Tạm Giam Để Truy Tố và Xét Xử Điểm Mới Cần Lưu Ý

Liên quan đến thời hạn tạm giam trong giai đoạn truy tố, Điều 237 BLTTHS 2015 quy định: Thời hạn tạm giam để truy tố không được quá 30 ngày đối với tội phạm ít nghiêm trọng, nghiêm trọng và không quá 45 ngày đối với tội phạm rất nghiêm trọng, đặc biệt nghiêm trọng. Tương tự, thời hạn tạm giam trong giai đoạn xét xử sơ thẩm và phúc thẩm cũng được quy định cụ thể tại các Điều 277, 356 BLTTHS 2015, đảm bảo thời gian xét xử hợp lý và bảo vệ quyền lợi của bị cáo.

IV. Áp Dụng Thời Hạn Tạm Giam Thực Tiễn và Bài Học Kinh Nghiệm

Việc áp dụng đúng đắn các quy định về thời hạn tạm giam có ý nghĩa then chốt trong việc bảo đảm công lý và bảo vệ quyền con người. Tuy nhiên, trong thực tiễn vẫn còn tồn tại những hạn chế, bất cập trong việc áp dụng quy định này. Phân tích thực tiễn áp dụng và rút ra bài học kinh nghiệm là cơ sở quan trọng để hoàn thiện pháp luật và nâng cao hiệu quả công tác tạm giam.

4.1. Thực Trạng Áp Dụng Thời Hạn Tạm Giam Ưu Điểm và Hạn Chế

Trong thời gian qua, việc áp dụng các quy định về thời hạn tạm giam đã đạt được nhiều kết quả tích cực, góp phần quan trọng vào việc đấu tranh phòng chống tội phạm và bảo đảm trật tự an toàn xã hội. Tuy nhiên, vẫn còn một số hạn chế như tình trạng tạm giam kéo dài, gia hạn thời hạn tạm giam không đúng quy định, gây ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của người bị tạm giam. Các vấn đề này cần được khắc phục để nâng cao hiệu quả áp dụng pháp luật.

4.2. Phân Tích Nguyên Nhân Dẫn Đến Sai Sót Trong Áp Dụng

Những sai sót trong việc áp dụng thời hạn tạm giam có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau, như trình độ chuyên môn của cán bộ, sự phối hợp giữa các cơ quan tố tụng, và sự hoàn thiện của hệ thống pháp luật. Một số vụ án phức tạp, kéo dài có thể dẫn đến việc gia hạn thời hạn tạm giam nhiều lần, gây khó khăn cho việc kiểm soát và bảo vệ quyền lợi của người bị tạm giam.

4.3. Bài Học Kinh Nghiệm Rút Ra Từ Thực Tiễn Áp Dụng

Từ thực tiễn áp dụng thời hạn tạm giam, có thể rút ra một số bài học kinh nghiệm quan trọng. Cần tăng cường công tác đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn cho cán bộ làm công tác tố tụng, đặc biệt là kỹ năng áp dụng pháp luật và đánh giá chứng cứ. Bên cạnh đó, cần tăng cường sự phối hợp giữa các cơ quan tố tụng trong quá trình giải quyết vụ án, đảm bảo thông tin được trao đổi kịp thời, chính xác. Cuối cùng, cần tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật về thời hạn tạm giam, đảm bảo tính minh bạch, công bằng và phù hợp với thực tiễn.

V. Giải Pháp Nâng Cao Hiệu Quả Áp Dụng Thời Hạn Tạm Giam

Để nâng cao hiệu quả áp dụng thời hạn tạm giam, cần có những giải pháp đồng bộ, từ hoàn thiện pháp luật đến nâng cao năng lực của cán bộ và tăng cường sự phối hợp giữa các cơ quan tố tụng. Các giải pháp này cần hướng đến mục tiêu: bảo đảm quyền con người, quyền công dân, đồng thời đảm bảo hiệu quả đấu tranh phòng chống tội phạm.

5.1. Hoàn Thiện Pháp Luật Về Thời Hạn Tạm Giam Đề Xuất Cụ Thể

Cần rà soát, sửa đổi, bổ sung các quy định của BLTTHS về thời hạn tạm giam, đảm bảo tính rõ ràng, cụ thể và phù hợp với thực tiễn. Nghiên cứu bổ sung các quy định về trách nhiệm của các cơ quan tố tụng trong việc bảo đảm quyền lợi của người bị tạm giam. Cần ban hành các văn bản hướng dẫn chi tiết về việc áp dụng thời hạn tạm giam, đặc biệt là các trường hợp gia hạn thời hạn tạm giam.

5.2. Nâng Cao Năng Lực Cán Bộ và Tăng Cường Kiểm Tra Giám Sát

Tổ chức các lớp đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn cho cán bộ làm công tác tố tụng, đặc biệt là kỹ năng áp dụng pháp luật và đánh giá chứng cứ. Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát việc áp dụng thời hạn tạm giam của các cơ quan tố tụng, phát hiện và xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm.

VI. Kết Luận Thời Hạn Tạm Giam Trong Bối Cảnh Cải Cách Tư Pháp

Trong bối cảnh cải cách tư pháp, việc hoàn thiện các quy định về thời hạn tạm giam và nâng cao hiệu quả áp dụng là một yêu cầu cấp thiết. Điều này không chỉ góp phần bảo đảm quyền con người, quyền công dân, mà còn tạo điều kiện để xây dựng một nền tư pháp trong sạch, vững mạnh, dân chủ, nghiêm minh, bảo vệ công lý.

6.1. Tầm Quan Trọng Của Thời Hạn Tạm Giam Trong Hệ Thống Tư Pháp

Thời hạn tạm giam là một bộ phận không thể thiếu của hệ thống tư pháp hình sự, có vai trò quan trọng trong việc bảo đảm sự công bằng, minh bạch và hiệu quả của quá trình giải quyết vụ án. Việc áp dụng đúng đắn các quy định về thời hạn tạm giam là một tiêu chí quan trọng để đánh giá chất lượng của hoạt động tư pháp.

6.2. Hướng Phát Triển và Nghiên Cứu Tiếp Theo Về Tạm Giam

Cần tiếp tục nghiên cứu, đánh giá thực tiễn áp dụng thời hạn tạm giam để phát hiện những vấn đề mới và đề xuất các giải pháp phù hợp. Nghiên cứu so sánh kinh nghiệm của các nước trên thế giới về thời hạn tạm giam để học hỏi và áp dụng vào điều kiện cụ thể của Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục, nội dung luận văn được bố cục thành ba chương: Chƣơng 1. Lý luận chung về thời hạn tạm giam theo luật tố tụng hình sự Việt Nam. Quy định của Bộ luật tố tụng hình sự năm 2015 về thời hạn tạm giam. Thực tiễn áp dụng thời hạn tạm giam và biện pháp nhằm nâng cao hiệu quả áp dụng thời hạn tạm giam.

7 CHƢƠNG 1 LÝ LUẬN CHUNG VỀ THỜI HẠN TẠM GIAM THEO LUẬT TỐ TỤNG HÌNH SỰ VIỆT NAM 1. Khái niệm, đặc điểm thời hạn tạm giam theo luật tố tụng hình sự Việt Nam 1. Khái niệm thời hạn tạm giam theo luật tố tụng hình sự Việt Nam Thời gian là hình thức tồn tại cơ bản của vật chất (cùng với không gian), trong đó vật chất vận động và phát triển liên tục, không ngừng. Thời gian và không gian đều là vô tận.

“Thời gian là khái niệm để diễn tả trình tự xảy ra của các sự kiện, biến cố và khoảng kéo dài của chúng. Thời gian được xác định bằng số lượng các chuyển động của các đối tượng có tính lặp lại (sự lượng hoá các chuyển động lặp lại) và thường có một thời điểm mốc gắn với một sự kiện nào đó. Thời gian là khái niệm diễn tả trình tự diễn ra của các sự kiện, các biến cố và “khoảng kéo dài của chúng” với các đặc điểm như tính một chiều, tính vận động và gắn liền với vật chất, tính xác định được tương đối và tính vĩ mô. Để xác định được các “khoảng kéo dài của chúng”, chúng ta cần các “nút chặn” trên trục thời gian dài vô tận.

Những nút chặn đó gọi là thời điểm: “Là khoảng thời gian cực ngắn được hạn định một cách chính xác, coi như một điểm trên trục thời gian”4. Các nút chặn này sẽ là cơ sở để chia trục thời gian thành các khoảng nhất định, gọi là khoảng thời gian. Khoảng thời gian được xác định từ điểm này đến điểm khác được gọi là thời hạn5. Thời hạn hiểu đơn giản nhất chính là khoảng thời gian, được quy định để làm một việc nào đó6.

Khi thực hiện bất kỳ hoạt động hay công việc nào từ đơn giản đến phức tạp thì chúng ta đều phải sử dụng một khoảng thời gian nhất định, đó chính là thời hạn. Thời hạn luật định là một khái niệm hẹp hơn so với thời hạn nói chung, nhưng thời hạn luật định lại bao quát hơn nếu nhìn từ góc độ thời hạn trong TTHS. Thời hạn luật định bao gồm thời hạn trong TTHS, thời hạn trong tố tụng hành chính, thời hạn trong tố tụng dân sự, thời hạn trong luật hình sự, thời hạn trong luật 3 “Thời gian”, https://vi.org/wiki/Thời_gian, truy cập ngày 04/03/2020. 4 Viện ngôn ngữ học (2006), Từ điển Tiếng Việt, NXB.

5 Viện Khoa học pháp lý, Bộ tư pháp (2006), Từ điển Luật học, Nhà xuất bản Từ điển Bách khoa – Nhà xuất bản Tư pháp, tr. 6 Ngôn ngữ Việt Nam (2012), Từ điển Tiếng Việt, Nhà xuất bản Thanh niên, tr.Đó “là khoảng thời gian được xác định từ thời điểm này đến thời điểm khác do pháp luật quy định cho từng hoạt động, công việc cụ thể”7. Trong quá trình thực hiện các hoạt động TTHS, thời hạn có ý nghĩa rất lớn. Đó là cơ sở để ràng buộc các chủ thể tiến hành TTHS phải thực hiện các hoạt động tố tụng trong giới hạn luật định, đảm bảo được yêu cầu, hiệu quả của công tác tố tụng mà vẫn đảm bảo được quyền và lợi ích hợp pháp của công dân.

Thời hạn trong TTHS là một khái niệm hẹp hơn so với thời hạn luật định, là bộ phận cấu thành của thời hạn luật định. Khoảng thời gian này được BLTTHS quy định cho hoạt động, hành vi tố tụng cụ thể. Thời hạn trong TTHS chứa đựng tất cả các thời hạn trong các giai đoạn của quá trình giải quyết vụ án hình sự. Một số công trình nghiên cứu trong nước đã đưa ra khái niệm thời hạn TTHS như sau: Theo tác giả Phan Thị Thu Thủy thời hạn TTHS được hiểu như sau: “Thời hạn tố tụng hình sự là một loại thời hạn pháp lý, do luật tố tụng hình sự quy định, là khoảng thời gian được xác định từ thời điểm này đến thời điểm khác để tiến hành và kết thúc các hoạt động tố tụng, hành vi và quyết định tố tụng cụ thể”8.

Theo tác giả Lê Minh Tuấn, thời hạn TTHS là khoảng thời gian để tiến hành các hoạt động TTHS9. Tác giả Hà Thị Minh Huế cho rằng: “Thời hạn tố tụng hình sự là một khoảng thời gian được xác định từ thời điểm này đến thời điểm khác, là khoảng thời gian cần thiết để giải quyết tốt nhất các nhiệm vụ của từng giai đoạn tố tụng”10. Theo tác giả Nguyễn Bảo An, thời hạn TTHS là “khoảng thời gian được xác định từ thời điểm này đến thời điểm khác”11. Các khái niệm thời hạn TTHS mà các tác giả nêu trên đều có điểm chung là mô tả nội hàm của khái niệm thời hạn TTHS trước hết là “khoảng thời gian”.

Trong khoảng thời gian đó, các chủ thể TTHS phát sinh, thay đổi hoặc chấm dứt quyền, nghĩa vụ pháp lý của mình, nhằm đạt được những mục tiêu cụ thể theo luật 7 Viện khoa học pháp lý Bộ Tư pháp (1999), Từ điển Luật học, NXB Từ điển Bách khoa, Hà Nội, tr. 8 Phan Thị Thu Thủy (2014), Thời hạn tố tụng trước xét xử trong luật tố tụng hình sự Việt Nam, Luận văn thạc sĩ luật học, Đại học quốc gia Hà Nội, tr. 9 Lê Minh Tuấn (1995), Vấn đề thời hạn trong luật tố tụng hình sự Việt Nam, Kỷ yếu đề tài khoa học cấp bộ, Viện kiểm sát nhân dân tối cao, Hà Nội. 10 Hà Thị Minh Huế (2013), Thời hạn điều tra trong pháp luật tố tụng hình sự Việt Nam, Luận văn thạc sĩ luật học, Khoa Luật, Đại học Quốc gia Hà Nội, tr.

11 Nguyễn Bảo An (2012), Thời hạn điều tra, truy tố, xét xử sơ thẩm vụ án hình sự, Luận văn tiến sĩ, Đại học Luật TP. Tuy nhiên, các khái niệm thời hạn TTHS mà các tác giả đưa ra chưa bao quát được nội dung: trong thời hạn TTHS, các chủ thể TTHS thực hiện các hoạt động, hành vi nhằm đạt được mục tiêu, yêu cầu cụ thể. Từ những phân tích trên, tác giả đưa ra khái niệm thời hạn TTHS như sau: Thời hạn TTHS là khoảng thời gian do pháp luật TTHS quy định để các chủ thể TTHS thực hiện các hoạt động, hành vi tố tụng nhằm đạt được mục tiêu, yêu cầu cụ thể trong TTHS. Theo quy định của pháp luật TTHS hiện hành, thời hạn TTHS bao gồm hai loại: thời hạn của thủ tục tố tụng và thời hạn của các biện pháp ngăn chặn.

Song song với việc thực hiện các hoạt động TTHS trong quá trình giải quyết vụ án hình sự là việc áp dụng các biện pháp ngăn chặn đối với bị can, bị cáo, nhằm kịp thời ngăn chặn các hành vi phạm tội, ngăn ngừa bị can, bị cáo tiếp tục thực hiện tội phạm hoặc gây khó khăn cho việc điều tra, truy tố, xét xử cũng như để đảm bảo thi hành án. Việc áp dụng các biện pháp ngăn chặn có ảnh hưởng lớn đến việc giải quyết có hiệu quả nhiệm vụ của TTHS, cũng như nhằm đấu tranh phòng ngừa, ngăn chặn tội phạm và bảo đảm cho việc giải quyết vụ án đúng người, đúng tội, không để lọt tội phạm, tránh làm oan người vô tội. Biện pháp ngăn chặn bao gồm các biện pháp sau: Giữ người trong trường hợp khẩn cấp, bắt, tạm giữ, tạm giam, cấm đi khỏi nơi cư trú, bảo lĩnh, đặt tiền để bảo đảm, tạm hoãn xuất cảnh12. Mỗi biện pháp ngăn chặn được quy định căn cứ và điều kiện áp dụng khác nhau, trên tinh thần bảo đảm thực hiện tốt các nguyên tắc của TTHS nhằm ghi nhận, bảo đảm các quyền cơ bản của công dân.

Thời hạn của các biện pháp ngăn chặn là một trong các căn cứ quan trọng mà cơ quan tố tụng, người tiến hành tố tụng phải tuân thủ trong quá trình tố tụng, nhằm đảm bảo việc áp dụng các biện pháp ngăn chặn đúng đắn, khách quan, công bằng, góp phần nâng cao hiệu quả đấu tranh phòng chống, ngăn chặn tội phạm, đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của người tham gia tố tụng, hạn chế việc lạm quyền, xâm phạm quyền tự do, dân chủ của công dân. Việc quy định thời hạn của các biện pháp ngăn chặn trong pháp luật TTHS là vô cùng quan trọng và cần thiết, thể hiện sự dân chủ, tính ưu việt, nghiêm minh của Nhà nước xã hội chủ nghĩa. 12 Khoản 1, Điều 109 BLTTHS 2015 10 Bàn về thời hạn của các biện pháp ngăn chặn trong TTHS chính là đề cập đến thời hạn để thực hiện việc giữ người trong trường hợp khẩn cấp, bắt, tạm giữ, tạm giam, cấm đi khỏi nơi cư trú, bảo lĩnh, đặt tiền để bảo đảm, tạm hoãn xuất cảnh đối với bị can, bị cáo. Thời hạn tạm giam là thời hạn của một biện pháp ngăn chặn nghiêm khắc nhất trong các biện pháp ngăn chặn được áp dụng với bị can, bị cáo trong quá trình tố tụng.

Nếu như việc áp dụng các biện pháp ngăn chặn như cấm đi khỏi nơi cư trú, bảo lĩnh, đặt tiền để bảo đảm, tạm hoãn xuất cảnh chỉ ảnh hưởng đến các quyền của công dân như quyền bất khả xâm phạm về thân thể, quyền tự do giao tiếp, quyền hội họp thì việc áp dụng các biện pháp ngăn chặn như giữ người trong trường hợp khẩn cấp, bắt, tạm giữ, tạm giam sẽ hạn chế quyền tự do của công dân. Tuy nhiên, thời gian hạn chế tự do khi bị can, bị cáo bị áp dụng biện pháp giữ người trong trường hợp khẩn cấp, bắt, tạm giữ ngắn hơn khi bị áp dụng biện pháp tạm giam. Theo Từ điển Tiếng Việt phổ thông của Viện ngôn ngữ học thì “tạm” là chỉ trong một thời gian nào đó, khi có điều kiện thì sẽ có thay đổi, mang tính tạm thời; “giam” tức là giữ người bị coi là có tội ở một nơi nhất định không cho tự do đi lại, tự do hoạt động, bị nhốt. Do đó, có thể hiểu khi bị can, bị cáo bị áp dụng biện pháp tạm giam tức là họ bị cách ly khỏi xã hội trong thời gian nhất định, nhằm ngăn chặn họ tiếp tục phạm tội hoặc có hành vi trốn tránh pháp luật, cản trở việc điều tra, truy tố, xét xử, thi hành án.