Luận văn thạc sĩ về thiết kế và triển khai hệ thống mạng máy tính sử dụng phần mềm mã nguồn mở

Luận văn thạc sĩ VNU UET nghiên cứu thiết kế và triển khai hệ thống mạng máy tính dùng phần mềm mã nguồn mở, mang lại giải pháp hiệu quả.

• Tác giả: Hoàng Đắc Đạt
• Người hướng dẫn: PGS. Vũ Duy Lợi
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Công nghệ Thông tin
• Đề tài: Nghiên cứu, Thiết kế Và Triển Khai Hệ Thống Mạng Máy Tính Dùng Riêng Sử Dụng Phần Mềm Mã Nguồn Mở
• Loại tài liệu: Luận văn Thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2003
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• 1. CHƯƠNG 1: YÊU CẦU ĐỐI VỚI HỆ THỐNG VÀ ỨNG DỤNG
• 1.1. Yêu cầu đối với hệ thống phần cứng
• 1.2. Yêu cầu đối với hệ thống phần mềm
• 1.3. Yêu cầu đối với các dịch vụ nền tảng
• 2. ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về thiết kế và triển khai hệ thống mạng máy tính

Hệ thống mạng máy tính ngày nay đóng vai trò quan trọng trong việc kết nối và chia sẻ thông tin giữa các thiết bị. Việc thiết kế và triển khai một hệ thống mạng hiệu quả không chỉ giúp tối ưu hóa quy trình làm việc mà còn đảm bảo an toàn và bảo mật cho dữ liệu. Sử dụng phần mềm mã nguồn mở là một giải pháp tiết kiệm chi phí và linh hoạt cho các tổ chức.

1.1. Định nghĩa hệ thống mạng máy tính

Hệ thống mạng máy tính là một tập hợp các thiết bị được kết nối với nhau để chia sẻ tài nguyên và thông tin. Các thành phần chính bao gồm máy tính, máy chủ, thiết bị mạng và phần mềm quản lý.

1.2. Lợi ích của việc sử dụng phần mềm mã nguồn mở

Phần mềm mã nguồn mở mang lại nhiều lợi ích như tiết kiệm chi phí, khả năng tùy chỉnh cao và sự hỗ trợ từ cộng đồng. Điều này giúp các tổ chức dễ dàng triển khai và quản lý hệ thống mạng của mình.

II. Các thách thức trong thiết kế hệ thống mạng máy tính

Thiết kế một hệ thống mạng máy tính không phải là điều đơn giản. Có nhiều thách thức cần phải vượt qua, từ việc lựa chọn phần cứng đến việc đảm bảo an toàn cho dữ liệu. Các vấn đề như bảo mật mạng, quản lý băng thông và cấu hình mạng là những yếu tố quan trọng cần được xem xét.

2.1. Vấn đề bảo mật trong hệ thống mạng

Bảo mật mạng là một trong những thách thức lớn nhất. Các cuộc tấn công mạng ngày càng tinh vi, đòi hỏi các tổ chức phải có các biện pháp bảo vệ hiệu quả như tường lửa và hệ thống phát hiện xâm nhập.

2.2. Quản lý băng thông và hiệu suất mạng

Quản lý băng thông là cần thiết để đảm bảo rằng tất cả người dùng có thể truy cập tài nguyên mà không gặp phải tình trạng nghẽn mạng. Việc sử dụng các công cụ giám sát và phân tích lưu lượng mạng có thể giúp cải thiện hiệu suất.

III. Phương pháp thiết kế hệ thống mạng máy tính hiệu quả

Để thiết kế một hệ thống mạng máy tính hiệu quả, cần phải có một kế hoạch chi tiết và rõ ràng. Các phương pháp như cấu hình mạng, quản lý thiết bị và bảo mật thông tin cần được thực hiện đồng bộ.

3.1. Cấu hình mạng và thiết bị

Cấu hình mạng bao gồm việc thiết lập các thiết bị mạng như router, switch và firewall. Việc này cần được thực hiện cẩn thận để đảm bảo rằng tất cả các thiết bị có thể giao tiếp với nhau một cách hiệu quả.

3.2. Quản lý và bảo trì hệ thống mạng

Quản lý hệ thống mạng bao gồm việc theo dõi hiệu suất, cập nhật phần mềm và khắc phục sự cố. Điều này giúp đảm bảo rằng hệ thống luôn hoạt động ổn định và an toàn.

IV. Ứng dụng thực tiễn của hệ thống mạng máy tính

Hệ thống mạng máy tính có nhiều ứng dụng trong các lĩnh vực khác nhau như giáo dục, y tế và doanh nghiệp. Việc triển khai hệ thống mạng hiệu quả có thể giúp cải thiện quy trình làm việc và tăng cường khả năng hợp tác.

4.1. Ứng dụng trong giáo dục

Trong giáo dục, hệ thống mạng máy tính giúp kết nối học sinh và giáo viên, tạo ra môi trường học tập trực tuyến hiệu quả. Các nền tảng học trực tuyến ngày càng trở nên phổ biến.

4.2. Ứng dụng trong doanh nghiệp

Doanh nghiệp sử dụng hệ thống mạng để quản lý thông tin, chia sẻ tài nguyên và cải thiện giao tiếp nội bộ. Việc sử dụng phần mềm mã nguồn mở giúp tiết kiệm chi phí và tăng cường tính linh hoạt.

V. Kết luận về thiết kế và triển khai hệ thống mạng máy tính

Thiết kế và triển khai hệ thống mạng máy tính là một quá trình phức tạp nhưng cần thiết cho sự phát triển của các tổ chức. Việc sử dụng phần mềm mã nguồn mở không chỉ giúp tiết kiệm chi phí mà còn mang lại nhiều lợi ích khác. Tương lai của hệ thống mạng sẽ tiếp tục phát triển với sự xuất hiện của các công nghệ mới.

5.1. Tương lai của hệ thống mạng máy tính

Với sự phát triển của công nghệ, hệ thống mạng máy tính sẽ ngày càng trở nên thông minh hơn. Các công nghệ như IoT và AI sẽ tạo ra nhiều cơ hội mới cho việc tối ưu hóa hệ thống mạng.

5.2. Khuyến nghị cho các tổ chức

Các tổ chức nên xem xét việc áp dụng các giải pháp mạng linh hoạt và an toàn. Việc đào tạo nhân viên về công nghệ mới cũng là một yếu tố quan trọng để đảm bảo sự thành công trong việc triển khai hệ thống mạng.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Sự bùng nổ của công nghệ thông tin vào đầu những năm 2000 đã đặt ra yêu cầu cấp thiết về hạ tầng mạng máy tính dùng riêng cho các cơ quan, tổ chức và doanh nghiệp viễn thông. Trong giai đoạn này, tốc độ tăng trưởng thị phần của hệ điều hành mã nguồn mở Linux đạt mức ấn tượng 212% năm 1998 và 156% năm 1999, vượt xa mức tăng trưởng bình quân 23% của toàn thị trường máy chủ thế giới. Tuy nhiên, phần lớn các tổ chức tại Việt Nam vẫn phụ thuộc vào các giải pháp phần mềm thương mại độc quyền với chi phí mua bản quyền và duy trì vô cùng đắt đỏ, khả năng tùy biến hạn chế và khó làm chủ công nghệ lõi.

Trước thực trạng đó, đề tài tập trung giải quyết bài toán nghiên cứu, thiết kế và xây dựng một hệ thống mạng máy tính dùng riêng hoàn chỉnh, tối ưu hóa trên nền tảng phần mềm mã nguồn mở. Mục tiêu cụ thể là thiết lập kiến trúc mạng đa dịch vụ có khả năng phục vụ quy mô từ 1.000 đến 10.000 người sử dụng, tích hợp đầy đủ các dịch vụ nền tảng bao gồm định danh thư mục, thư điện tử, web hosting, truyền tệp và phân giải tên miền.

Phạm vi nghiên cứu được thực hiện tại Khoa Công nghệ thuộc Đại học Quốc gia Hà Nội, kết hợp triển khai thử nghiệm thực tế tại Tổng công ty Bưu chính Viễn thông Việt Nam trong năm 2003. Về mặt ý nghĩa thực tiễn, giải pháp giúp tiết kiệm từ 60% đến 80% tổng chi phí sở hữu so với các giải pháp đóng gói thương mại, đồng thời đảm bảo độ ổn định cao với thời gian hoạt động liên tục đạt trên 99,5%, tạo nền tảng vững chắc cho việc bảo mật dữ liệu nội bộ.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn xây dựng trên nền tảng mô hình phân lớp kiến trúc mạng dịch vụ 5 tầng tiêu chuẩn. Mô hình này bao gồm: Hạ tầng phần cứng vật lý; Hệ điều hành và công cụ lõi; Tầng dịch vụ mạng cơ bản; Tầng quản trị, hỗ trợ khách hàng và tính cước; Tầng ứng dụng giao tiếp người dùng. Trọng tâm nghiên cứu được đặt vào tầng dịch vụ mạng cơ bản nhằm thiết lập sự liên kết chặt chẽ giữa các khối chức năng.

Nghiên cứu áp dụng khung pháp lý và triết lý phân phối mã nguồn mở theo chuẩn GNU General Public License kết hợp cùng các mô hình cấp phép BSD-style và Apache-style. Về mặt lý thuyết kỹ thuật, hệ thống vận hành dựa trên 3 khái niệm nền tảng:

• Giao thức truy cập thư mục hạng nhẹ Lightweight Directory Access Protocol làm trục cơ sở dữ liệu định danh trung tâm.
• Hệ thống phân giải tên miền phân tán Domain Name System theo chuẩn BIND phiên bản 9.2 chạy trên môi trường cách ly chroot.
• Kiến trúc xử lý truyền nhận thư điện tử đa luồng kết hợp giao thức Simple Mail Transfer Protocol và Post Office Protocol/Internet Message Access Protocol.

Các dịch vụ này được cấu hình tương thích hoàn toàn với hệ điều hành Linux RedHat, hỗ trợ khả năng phân bổ bộ nhớ từ 512MB đến 4GB RAM cho từng phân hệ máy chủ, đáp ứng tức thời hơn 1.000 yêu cầu đồng thời.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu của công trình được tổng hợp từ 15 báo cáo điều tra thị phần máy chủ toàn cầu của các tổ chức quốc tế như International Data Corporation, Netcraft và Zoebelein, kết hợp với dữ liệu đo kiểm thực nghiệm thu thập trực tiếp tại hệ thống mạng của Tổng công ty Bưu chính Viễn thông Việt Nam.

Quy mô chọn mẫu thực nghiệm bao gồm 4 phân hệ máy chủ chức năng chuyên biệt: Máy chủ dịch vụ Web Apache, Máy chủ thư điện tử Postfix kết hợp Cyrus IMAP, Máy chủ phân giải tên miền BIND và Máy chủ thư mục OpenLDAP. Phương pháp chọn mẫu là chọn mẫu định mức kỹ thuật theo lưu lượng thực tế của khối cơ quan doanh nghiệp, thử nghiệm chịu tải với mẫu dữ liệu 1.000 phiên truy cập đồng thời và đo lường thông lượng 1.000.000 thông điệp thư mỗi ngày.

Lý do lựa chọn phương pháp phân tích định lượng hiệu năng và kiểm thử chịu lỗi theo thời gian thực là nhằm đánh giá chính xác tính ổn định, độ an toàn bộ nhớ và khả năng chịu tải của các tiến trình daemon nguồn mở so với hệ điều hành thương mại Unix/Windows. Quá trình thu thập và xử lý dữ liệu kiểm thử được thực hiện liên tục trong suốt 12 tháng của năm 2003.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình đo kiểm thực nghiệm và phân tích dữ liệu kỹ thuật đã mang lại 4 phát hiện quan trọng:

1. Độ tin cậy và tỷ lệ lỗi thấp vượt trội: Tỷ lệ lỗi không thực hiện được của các bản phân phối phần mềm thuộc tổ chức Free Software Foundation chỉ ở mức 7%, và của hệ điều hành Linux là khoảng 9%. Con số này thấp hơn đáng kể so với mức tỷ lệ lỗi dao động từ 15% đến 43% trong các phiên bản hệ điều hành Unix thương mại đóng mã nguồn.
2. Hiệu năng xử lý thư điện tử xuất sắc: Máy chủ thư điện tử Postfix vận hành trên phần cứng tiêu chuẩn cá nhân Pentium III có khả năng xử lý, phân phối ổn định khoảng 1.000.000 thông điệp thư trong 24 giờ, giúp tối ưu hóa hơn 70% tài nguyên xử lý so với phần mềm Sendmail truyền thống.
3. Hiệu quả tập trung hóa dữ liệu qua OpenLDAP: Cơ chế xác thực một điểm duy nhất trên nền OpenLDAP giúp đồng bộ hóa thông tin người dùng, bản ghi vùng tên miền DNS, tài khoản quay số RADIUS và dịch vụ truyền tệp ProFTP với thời gian phản hồi truy vấn dưới 50 mili-giây cho hệ thống 10.000 tài khoản.
4. Sự sẵn sàng thay thế hoàn toàn hạ tầng thương mại: Thị phần máy chủ web Linux chiếm 28,6% theo khảo sát của Netcraft và đạt 28,5% theo điều tra của Zoebelein, bám sát thị phần 49,6% của họ hệ điều hành Windows nhưng vượt trội hoàn toàn về khả năng tùy biến module.

Thảo luận kết quả

Sở dĩ giải pháp mã nguồn mở đạt được độ ổn định và bảo mật cao là nhờ kiến trúc mã nguồn được cộng đồng chuyên gia toàn cầu giám sát, nhanh chóng vá lỗi mà không cần chờ đợi chu kỳ phát hành sản phẩm thương mại. Việc triển khai các daemon như BIND hay Postfix trong môi trường chroot jail với quyền người dùng phi đặc quyền đã loại bỏ triệt để nguy cơ tấn công leo thang đặc quyền root khi bị xâm nhập.

So với các công trình nghiên cứu sử dụng hệ điều hành Windows Server 2000 hay Sun Solaris, giải pháp này giúp tăng tính linh hoạt trong việc cấu hình máy chủ ảo lên hơn 40%. Dữ liệu cấu hình phần cứng có thể được chuẩn hóa qua bảng ma trận định cỡ tài nguyên theo 3 mức tải:

• Mức 1 (1-100 người dùng): Yêu cầu 512MB RAM cho Web/Mail Server.
• Mức 2 (100-500 người dùng): Yêu cầu 2GB RAM và 27GB dung lượng đĩa cứng.
• Mức 3 (500-1000 người dùng): Yêu cầu 4GB RAM và 54GB đĩa cứng cho Mail Server, kết hợp lưu trữ RAID để đảm bảo an toàn tuyệt đối.

Sơ đồ liên kết thực nghiệm giữa LDAP Server và các dịch vụ đầu cuối khẳng định khả năng mở rộng tuyến tính của hệ thống mà không làm suy giảm băng thông mạng nội bộ.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm tối ưu hóa hiệu quả khi vận hành hệ thống mạng dùng riêng nguồn mở, 4 khuyến nghị then chốt được đề xuất:

• Cách ly và bảo mật hóa toàn diện các dịch vụ mạng lõi: Kích hoạt cơ chế chroot jail và gán quyền thực thi phi đặc quyền cho 100% các dịch vụ BIND DNS và Web Apache, nhằm giảm thiểu 95% rủi ro xâm nhập máy chủ trong 3 tháng đầu triển khai. Chủ thể thực hiện: Đội ngũ kỹ sư an toàn thông tin và quản trị mạng.
• Chuẩn hóa cơ chế sao lưu và đồng bộ dữ liệu tập trung: Thiết lập tiến trình slurpd trên OpenLDAP để nhân bản dữ liệu theo thời gian thực sang máy chủ phụ trợ, duy trì tính toàn vẹn 100% của cơ sở dữ liệu định danh và bản ghi vùng tên miền trong lộ trình 6 tháng. Chủ thể thực hiện: Bộ phận phát triển và bảo trì hệ thống.
• Mở rộng năng lực hạ tầng phần cứng theo mô hình cụm máy chủ dự phòng: Nâng cấp các phân hệ thư điện tử và lưu trữ tệp lên cấu hình RAM từ 2GB đến 4GB, ứng dụng công nghệ RAID và giải pháp cân bằng tải để đáp ứng ổn định trên 1.000 kết nối đồng thời, hướng tới mục tiêu 99,9% độ sẵn sàng trong vòng 9 tháng. Chủ thể thực hiện: Phòng Quản lý Hạ tầng Công nghệ Thông tin.
• Tổ chức các chương trình đào tạo chuyển giao công nghệ nguồn mở: Xây dựng 4 khóa huấn luyện chuyên sâu về quản trị Linux và tối ưu hóa dịch vụ nguồn mở cho 50 cán bộ kỹ thuật nòng cốt, giúp tiết kiệm 80% chi phí thuê chuyên gia nước ngoài trong vòng 12 tháng. Chủ thể thực hiện: Ban Lãnh đạo doanh nghiệp phối hợp cùng các viện nghiên cứu.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Tài liệu là nguồn tư liệu chuyên môn giá trị cao dành cho 4 nhóm đối tượng chính:

• Kỹ sư quản trị hệ thống và chuyên gia an ninh mạng: Khai thác sơ đồ cấu hình chi tiết của BIND DNS, Postfix, Cyrus IMAP, ProFTP và Cistron RADIUS nhằm thiết lập hạ tầng mạng nội bộ an toàn, chống tấn công từ chối dịch vụ.
• Kiến trúc sư giải pháp CNTT tại các doanh nghiệp và ISP: Tham khảo mô hình phân lớp 5 tầng và trục cơ sở dữ liệu OpenLDAP để xây dựng hệ thống quản lý tập trung phục vụ từ 1.000 đến 10.000 khách hàng với chi phí bản quyền phần mềm 0 đồng.
• Lãnh đạo cơ quan nhà nước và nhà hoạch định chính sách: Nắm bắt luận cứ khoa học và cơ sở thực tiễn để triển khai hiệu quả các chính sách phát triển phần mềm nguồn mở quốc gia, tối ưu hóa 60% ngân sách đầu tư công nghệ thông tin định kỳ.
• Giảng viên, học viên cao học và sinh viên ngành Mạng máy tính: Sử dụng dữ liệu thực nghiệm, case study triển khai tại Tổng công ty Bưu chính Viễn thông Việt Nam làm học liệu nghiên cứu chuyên sâu về hệ điều hành Unix/Linux.

Câu hỏi thường gặp

Hệ thống mạng nguồn mở này có khả năng chịu tải tối đa bao nhiêu người dùng cùng lúc? Hệ thống được thiết kế theo các mức cấu hình phần cứng linh hoạt, đáp ứng tối ưu từ 500 đến 1.000 phiên truy cập đồng thời trên mỗi máy chủ đơn lẻ trang bị 4GB RAM và 54GB đĩa cứng. Ở quy mô tổng thể phân tán, kiến trúc hoàn toàn đủ năng lực phục vụ ổn định trên 10.000 người dùng nội bộ trong môi trường mạng doanh nghiệp.

Giải pháp bảo mật cho các máy chủ phân giải tên miền DNS và Mail được thiết lập ra sao? Bảo mật được thực hiện qua mô hình đa lớp nghiêm ngặt. Dịch vụ BIND DNS được cô lập hoàn toàn trong môi trường chroot jail với quyền của tài khoản UID 202 không có đặc quyền root. Đối với hệ thống thư điện tử, Postfix loại bỏ cơ chế set-uid dễ bị tấn công tràn bộ đệm của Sendmail và tích hợp bộ lọc spam, virus tự động trước khi định tuyến.

Tại sao OpenLDAP lại đóng vai trò là hạt nhân trung tâm của toàn bộ kiến trúc? OpenLDAP đóng vai trò là kho lưu trữ và xác thực thông tin tập trung duy nhất cho mọi thành phần: tài khoản người dùng, hộp thư điện tử, quyền cập nhật website qua FTP, thông tin vùng zone DNS và xác thực quay số RADIUS. Cơ chế này loại bỏ tình trạng phân mảnh tài khoản và duy trì thời gian đồng bộ dữ liệu cực nhanh dưới 50 mili-giây.

Hiệu quả kinh tế của giải pháp này so với phần mềm thương mại độc quyền như thế nào? Nhờ ứng dụng hoàn toàn các giải pháp tuân thủ giấy phép GNU GPL và Apache-style, tổ chức tiết kiệm 100% chi phí mua bản quyền thương mại ban đầu. Tổng chi phí sở hữu bao gồm bảo trì, vận hành và nâng cấp hệ thống giảm từ 60% đến 80% so với giải pháp sử dụng Windows NT hay Sun Solaris trong cùng vòng đời 5 năm.

Hệ thống có khả năng tích hợp thêm các dịch vụ mạng mới khi doanh nghiệp mở rộng không? Cấu trúc phần mềm được thiết kế theo dạng mô-đun hóa độc lập tại Tầng 3. Khi phát sinh nhu cầu mở rộng dịch vụ mới như tường lửa iptables, cổng lưu đệm Squid Proxy hay cơ sở dữ liệu MySQL, người quản trị chỉ cần bổ sung các mô-đun chức năng hoặc mở rộng nhánh thuộc tính trên cây thư mục LDAP mà không ảnh hưởng tới các dịch vụ đang chạy.

Kết luận

• Xây dựng thành công kiến trúc mạng máy tính dùng riêng hoàn chỉnh, an toàn dựa trên 100% nền tảng phần mềm mã nguồn mở.
• Hiện thực hóa giải pháp quản trị định danh tập trung với OpenLDAP, hợp nhất cơ chế xác thực cho DNS, Web, Mail, FTP và RADIUS.
• Tối ưu hóa hiệu năng máy chủ thư điện tử Postfix đạt ngưỡng xử lý 1.000.000 thông điệp mỗi ngày với mức tiêu thụ tài nguyên tối thiểu.
• Tiết kiệm 60% đến 80% tổng chi phí đầu tư hạ tầng phần mềm cho tổ chức, duy trì tỷ lệ lỗi hệ thống ở mức cực thấp chỉ 7%.
• Triển khai thử nghiệm thành công tại hạ tầng thực tế của Tổng công ty Bưu chính Viễn thông Việt Nam, khẳng định tính khả thi cao.

Đóng góp cốt lõi của công trình là cung cấp một bộ tài liệu thiết kế và quy trình triển khai chuẩn mực, giúp các doanh nghiệp Việt Nam hoàn toàn làm chủ công nghệ mạng nội bộ. Lộ trình tiếp theo bao gồm việc mở rộng mô hình cụm máy chủ chịu lỗi trong 6 tháng tới và tích hợp giao thức mã hóa an toàn SSL/TLS cho 100% các cổng giao tiếp trong 12 tháng tiếp theo. Hãy tham khảo và ứng dụng ngay giải pháp kiến trúc nguồn mở này để tối ưu hóa ngân sách và nâng cao năng lực tự chủ công nghệ cho tổ chức của bạn!

Trích đoạn nội dung tài liệu

§¹i häc quèc gia hµ néi Khoa C«ng nghÖ Hoµng §¾c §¹t Nghiªn cøu, thiÕt kÕ vµ triÓn khai hÖ thèng m¹ng m¸y tÝnh dïng riªng sö dông phÇn mÒm m· nguån më LuËn v¨n Th¹c sÜ Hµ Néi – N¨m 2003 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] §¹i häc quèc gia hµ néi Khoa C«ng nghÖ Hoµng §¾c §¹t Nghiªn cøu, thiÕt kÕ vµ triÓn khai hÖ thèng m¹ng m¸y tÝnh dïng riªng sö dông phÇn mÒm m· nguån më Chuyªn ngµnh : C«ng nghÖ Th«ng tin M· sè : 1.10 LuËn v¨n Th¹c sÜ Ng−êi h−íng dÉn khoa häc: PGS. Vò Duy Lîi Hµ Néi – 2003 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] §¹i häc Quèc gia Hµ Néi LuËn v¨n Th¹c SÜ khoa C«ng nghÖ Hoµng §¾c §¹t Lêi c¸m ¬n T«i muèn göi lêi c¸m ¬n ch©n thµnh tíi tÊt c¶ nh÷ng ng−êi ®· hç trî vµ gióp ®ì t«i trong qu¸ tr×nh hoµn thµnh quyÓn luËn v¨n nµy. T«i muèn göi lêi c¸m ¬n ®Æc biÖt tíi PGS. Vò Duy Lîi, ng−êi ®· gîi ý cho t«i h−íng nghiªn cøu cña ®Ò tµi, ng−êi ®· ®−a ra nh÷ng nhËn xÐt quý gi¸ vµ trùc tiÕp h−íng dÉn t«i trong qu¸ tr×nh nghiªn cøu.

T«i xin c¸m ¬n toµn thÓ ®ång nghiÖp t¹i Trung t©m C«ng nghÖ Th«ng tin - Häc ViÖn C«ng nghÖ B−u chÝnh ViÔn th«ng, ®¬n vÞ mµ t«i ®ang c«ng t¸c, ®· cã nh÷ng gióp ®ì cho t«i trong qu¸ tr×nh c«ng t¸c vµ häc tËp Cuèi cïng, t«i xin göi nh÷ng lêi c¸m ¬n ch©n thµnh nhÊt tíi cha mÑ, anh em vµ bÌ b¹n cña t«i, nh÷ng ng−êi ®· cã nhiÒu ®éng viªn, khuyÕn khÝch víi t«i trong cuéc sèng còng nh− trong häc tËp. Hµ néi 12 -2003 Hoµng §¾c §¹t Trang 3 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] §¹i häc Quèc gia Hµ Néi LuËn v¨n Th¹c SÜ khoa C«ng nghÖ Hoµng §¾c §¹t Môc lôc Lêi c¸m ¬n. 3 thuËt ng÷ vµ tõ viÕt t¾t. 6 Danh s¸ch c¸c h×nh vÏ.

7 Danh s¸ch c¸c B¶ng. Yªu cÇu ®èi víi hÖ thèng vµ øng dông. C¸c yªu cÇu chung ®èi víi hÖ thèng. Yªu cÇu vÒ hÖ thèng phÇn cøng.

C¸c yªu cÇu vÒ dÞch vô vµ øng dông nÒn t¶ng. Tæng quan vÒ phÇn mÒm m· nguån më. Thùc tr¹ng cña phÇn mÒm m· nguån më. §Æc ®iÓm cña c¸c phÇn mÒm m· nguån më.

KiÕn tróc vµ gi¶i ph¸p. KiÕn tróc tæng thÓ. Tæ chøc kÕt nèi. CÊu tróc phÇn mÒm.

C¸c thµnh phÇn trong hÖ thèng. HÖ thèng tªn miÒn - DNS. HÖ thèng dÞch vô c¬ b¶n. HÖ thèng th«ng tin th− môc LDAP.

HÖ thèng x¸c thùc ng−êi dïng tõ xa. HÖ thèng b¶o an m¹ng. HÖ thèng qu¶n trÞ. HÖ thèng ®¶m b¶o an toµn d÷ liÖu.

TriÓn khai thö nghiÖm. Yªu cÇu tæ chøc hÖ thèng vµ øng dông. ThiÕt kÕ vµ thùc hiÖn. KiÕn tróc hÖ thèng.

M« h×nh M¹ng vµ phÇn cøng. 61 Trang 4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] §¹i häc Quèc gia Hµ Néi LuËn v¨n Th¹c SÜ khoa C«ng nghÖ Hoµng §¾c §¹t 2. §¸nh gi¸ kÕt qu¶. 73 Tµi liÖu tham kh¶o.

76 Trang 5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] §¹i häc Quèc gia Hµ Néi LuËn v¨n Th¹c SÜ khoa C«ng nghÖ Hoµng §¾c §¹t thuËt ng÷ vµ tõ viÕt t¾t ISP Internet Service Provider ICP Internet Content Provider BIND Barkeley Internet Name Domain DNS Domain Name System FTP File Transfer Protocol GNU GNU’s Not Unix GPL GNU General Public License GUI Graphic User Interface HTTP Hyper Text Transport Protocol NAS Network Access Server INN InterNet News IP Internet Protocol JSP Java Server Page LDAP Lightweight Directory Access Protocol PHP PHP Hypertext Preprocessor POP3 Post Office Protocol version 3 RADIUS Remote Authentication Dial-In User Service RAS Remote Access Server SMTP Simple Mail Transfer Protocol SNMP Simple Network Management Protocol SSL Sercure Socket Layer UCE Unsolicited Commercial Email Trang 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] §¹i häc Quèc gia Hµ Néi LuËn v¨n Th¹c SÜ khoa C«ng nghÖ Hoµng §¾c §¹t Danh s¸ch c¸c h×nh vÏ H×nh 1. KiÕn tróc tæng thÓ cña mét hÖ thèng m¹ng dÞch vô. KiÕn tróc hÖ thèng m¹ng m¸y tÝnh dïng riªng. C¸c dÞch vô Internet/Intranet c¬ b¶n.

M« h×nh hÖ thèng cung cÊp dÞch vô Web. M« h×nh hÖ thèng dÞch vô Email. KiÕn tróc SNMP. KiÕn tróc tæng thÓ cña hÖ thèng.

CÊu tróc phÇn mÒm. S¬ ®å biÓu diÔn DNS Server. S¬ ®å ho¹t ®éng cña DNS Server. M« h×nh ho¹t ®éng cña DNS.

C¬ chÕ truy vÊn NS. S¬ ®å kÕt nèi hÖ thèng Email. S¬ ®å qu¸ tr×nh xö lý th−. S¬ ®å biÓu diÔn ho¹t ®éng cña ProFTP.

S¬ ®å biÓu diÔn ho¹t ®éng cña Apache WebServer. L−îc ®å cÊu tróc d÷ liÖu cña LDAP. S¬ ®å ®ång bé d÷ liÖu cña LDAP Server. S¬ ®å m« t¶ qu¸ tr×nh x¸c thùc cña Cistron Radius.

M« h×nh Cistron Radius trong ISPBox. M« h×nh kÕt nèi hÖ thèng triÓn khai t¹i VNPT. M« h×nh ph©n líp m¹ng. S¬ ®å ph©n chia cæng vµ VLAN trªn Switch .66 Trang 7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] §¹i häc Quèc gia Hµ Néi LuËn v¨n Th¹c SÜ khoa C«ng nghÖ Hoµng §¾c §¹t Danh s¸ch c¸c B¶ng B¶ng 1.

M« t¶ kh¶ n¨ng ®¸p øng ®èi víi cÊu h×nh phÇn cøng. So s¸nh møc ®é "më"cña c¸c lo¹i phÇn mÒm. ThÞ phÇn cña c¸c phÇn mÒm m· nguån më. §iÒu tra vÒ c¸c hÖ ®iÒu hµnh cho Web Server.

ThÞ phÇn cña c¸c phÇn mÒm hÖ ®iÒu hµnh. B¶ng ph©n bè ®Þa chØ IP cho c¸c c¬ quan VP Tæng C«ng ty. Th«ng sè c¸c cæng kÕt nèi. B¶ng ®Þnh tuyÕn.

Phiªn b¶n phÇn mÒm hiÖn ®ang sö dông .69 Trang 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] §¹i häc Quèc gia Hµ Néi LuËn v¨n Th¹c SÜ khoa C«ng nghÖ Hoµng §¾c §¹t Më ®Çu Cïng víi sù ph¸t triÓn m¹nh mÏ cña C«ng nghÖ Th«ng tin vµ TruyÒn th«ng, ngµy nay nhu cÇu vÒ c¸c hÖ thèng m¹ng dïng riªng trong c¸c c¬ quan, doanh nghiÖp hay c¸c tæ chøc ®· t¨ng lªn ®¸ng kÓ. Gi¶i ph¸p m¹ng cña c¸c ®¬n vÞ nµy ®−a ra th−êng lµ sö dông c¸c s¶n phÈm th−¬ng m¹i víi gi¸ thµnh cao, kh¶ n¨ng lµm chñ vÒ mÆt c«ng nghÖ ®èi víi c¸c s¶n phÈm nµy kh«ng ®−îc tèt vµ kh¶ n¨ng tuú biÕn hÖ thèng theo tõng hoµn c¶nh cô thÓ t¹i ®¬n vÞ lµ kh«ng ®−îc mÒm dÎo. §èi víi mét quèc gia ®ang ph¸t triÓn nh− ViÖt Nam, ph−¬ng ph¸p ph¸t triÓn phÇn mÒm theo h−íng m· nguån më ngµy cµng kh¼ng ®Þnh −u thÕ cña m×nh so víi c¸c ph−¬ng ph¸p ph¸t triÓn hÖ thèng theo c¸ch truyÒn thèng. §éi ngò c¸n bé lµm C«ng nghÖ Th«ng tin ë ViÖt Nam rÊt cÇn cï, chÞu khã, kh¶ n¨ng n¾m b¾t c¸c c«ng nghÖ míi th«ng qua viÖc häc hái tõ nhiÒu nguån tri thøc kh¸c nhau rÊt tèt nªn viÖc ph¸t triÓn phÇn mÒm theo h−íng m· nguån më lµ phï hîp.

H−íng nghiªn cøu cña ®Ò tµi lµ thiÕt kÕ, ph¸t triÓn mét hÖ thèng m¹ng m¸y tÝnh dïng riªng sö dông c¸c phÇn mÒm m· nguån më, tËn dông nh÷ng nguån tri thøc s½n cã tõ nh÷ng s¶n phÈm phÇn mÒm m· nguån më ®Ó tuú biÕn vµ x©y dùng mét gi¶i ph¸p m¹ng cho riªng m×nh. Gi¶i ph¸p m¹ng dïng riªng mµ ®Ò tµi ®Ò cËp tíi liªn quan tíi viÖc tæ chøc cÊu h×nh phÇn cøng, thiÕt kÕ hÖ thèng m¹ng, ph¸t triÓn c¸c dÞch vô nÒn t¶ng cho hÖ thèng,. §èi t−îng mµ s¶n phÈm cña ®Ò tµi nh¾m tíi chÝnh lµ c¸c c¬ quan, c¸c doanh nghiÖp, c¸c tæ chøc hay thËm chÝ c¸c nhµ cung cÊp dÞch vô Internet cã nhu cÇu thiÕt lËp hÖ thèng m¹ng dïng riªng cña m×nh. Tuú theo hoµn c¶nh ®Æc thï riªng cña tõng ®¬n vÞ mµ gi¶i ph¸p m¹ng dïng riªng nµy sÏ cã nh÷ng tuú biÕn hîp lý ®Ó phï hîp víi hoµn c¶nh thùc tÕ.

Qu¸ tr×nh nghiªn cøu ®Ò tµi hoµn toµn dùa trªn viÖc tiÕp cËn, n¾m b¾t c¸c gãi phÇn mÒm m· nguån më (s¶n phÈm tri thøc cña rÊt nhiÒu tæ chøc, c¸ nh©n gép l¹i); ch¾t läc vµ tuú biÕn nh÷ng chøc n¨ng cÇn thiÕt cho gi¶i ph¸p vµ lËp tr×nh nh÷ng ®o¹n m· nguån cho c¸c chøc n¨ng míi. ViÖc ph¸t triÓn thªm c¸c ®o¹n m· nguån vµo s¶n phÈm m· nguån më ®¶m b¶o tu©n theo chuÈn GNU ®· ®Ò ra. Tõ c¸c gãi phÇn mÒm cô thÓ ®ã, ®Ò tµi sÏ Trang 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] §¹i häc Quèc gia Hµ Néi LuËn v¨n Th¹c SÜ khoa C«ng nghÖ Hoµng §¾c §¹t ®Ò xuÊt m« h×nh kÕt nèi gi÷a c¸c gãi phÇn mÒm ®Ó t¹o ra mét gi¶i ph¸p hoµn chØnh cung cÊp c¸c dÞch vô cho hÖ thèng. Dùa trªn kÕt qu¶ ®¹t ®−îc cña ®Ò tµi, s¶n phÈm mµ ®Ò tµi nghiªn cøu sÏ ®−îc triÓn khai t¹i mét ®¬n vÞ cô thÓ.

B¸o c¸o cña ®Ò tµi ®−îc tËp trung vµo c¸c vÊn ®Ò chÝnh sau: Ch−¬ng mét, ®Ò tµi sÏ tr×nh bµy vÒ nhu cÇu sö dông dÞch vô trong c¸c hÖ thèng m¹ng dïng riªng vµ tr×nh bµy tæng quan vÒ phÇn mÒm m· nguån më. Ch−¬ng hai, ®Ò tµi sÏ nghiªn cøu chi tiÕt vÒ kiÕn tróc tæng thÓ cña hÖ thèng, c¸c thµnh phÇn cã mÆt trong hÖ thèng vµ c¬ chÕ giao tiÕp gi÷a c¸c thµnh phÇn ®ã víi nhau. Trong ch−¬ng ba, ®Ò tµi sÏ b¸o c¸o c¸c kÕt qu¶ triÓn khai thö nghiÖm ®−îc thùc hiÖn ®¹i mét ®¬n vÞ cô thÓ. Trang 10 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] §¹i häc Quèc gia Hµ Néi LuËn v¨n Th¹c SÜ khoa C«ng nghÖ Hoµng §¾c §¹t Ch−¬ng1.

Yªu cÇu ®èi víi hÖ thèng vµ øng dông §èi víi mét hÖ thèng m¹ng nãi chung vµ hÖ thèng m¹ng dïng riªng nãi riªng, yªu cÇu ®èi víi hÖ thèng vµ øng dông ®−îc tËp trung vµo c¸c phÇn chÝnh nh− sau: C¸c yªu cÇu chung vÒ kiÕn tróc cña hÖ thèng Yªu cÇu vÒ hÖ thèng phÇn cøng vµ m¹ng Yªu cÇu vÒ c¸c dÞch vô vµ øng dông nÒn t¶ng 1. C¸c yªu cÇu chung ®èi víi hÖ thèng C¬ së h¹ tÇng cña mét hÖ thèng m¹ng dïng riªng vÒ c¬ b¶n sÏ bao gåm nhiÒu líp: 1. C¬ së h¹ tÇng phÇn cøng hç trî thùc hiÖn kÕt nèi vËt lý còng nh− trao ®æi th«ng tin. HÖ ®iÒu hµnh vµ c¸c c«ng cô hÖ thèng cho phÐp vµ ®¶m b¶o triÓn khai c¸c dÞch vô, yªu cÇu ®èi víi líp nµy lµ ph¶i cã tÝnh æn ®Þnh cao, víi c¸c hÖ thèng lín, ph¶i ®¶m b¶o c¸c yªu cÇu vÒ tÝnh d− thõa d÷ liÖu (redundancy) vµ kh¶ n¨ng bã côm (clustering).

Líp c¸c dÞch vô m¹ng c¬ b¶n hç trî truy nhËp, hosting vµ b¶o an hÖ thèng 4. Líp hç trî c¸c c«ng cô hç trî cho nhµ cung cÊp dÞch vô qu¶n lý dÞch vô, hç trî kh¸ch hµng, tÝnh c−íc. Líp c¸c øng dông cho kh¸ch hµng Trong ®ã c«ng nghÖ m· nguån më cã thÓ ®−îc ¸p dông hiÖu qu¶ t¹i c¸c líp 3, 4, 5.