Luận văn thạc sỹ: Thanh tra thuế doanh nghiệp xây dựng tại tỉnh Sơn La

Nghiên cứu thực trạng và giải pháp hoàn thiện công tác thanh tra thuế của Cục thuế Sơn La đối với doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xây dựng cơ bản.

• Tác giả: Trần Thị Khánh Hòa
• Người hướng dẫn: TS. Đào Thanh Bình
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Quốc Dân
• Chuyên ngành: Quản Lý Kinh Tế Và Chính Sách
• Đề tài: Thanh Tra Của Cục Thuế Tỉnh Sơn La Đối Với Doanh Nghiệp Hoạt Động Trong Lĩnh Vực Xây Dựng Cơ Bản
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Toàn cảnh thanh tra thuế doanh nghiệp xây dựng tại Sơn La

Lĩnh vực xây dựng cơ bản đóng vai trò then chốt trong sự phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh Sơn La. Các doanh nghiệp trong ngành này đóng góp lớn vào ngân sách nhà nước. Tuy nhiên, do đặc thù ngành nghề, công tác quản lý thuế gặp nhiều thách thức. Hoạt động thanh tra thuế doanh nghiệp xây dựng trở thành công cụ quan trọng để đảm bảo tuân thủ pháp luật, chống thất thu ngân sách. Theo Luật Quản lý thuế, thanh tra thuế là hoạt động chuyên ngành nhằm đánh giá việc chấp hành pháp luật của người nộp thuế. Tại Sơn La, Cục Thuế tỉnh Sơn La đã và đang triển khai công tác này một cách quyết liệt, tập trung vào các doanh nghiệp xây dựng cơ bản (XDCB) có rủi ro cao. Thực tế cho thấy, mức độ tuân thủ pháp luật của nhiều doanh nghiệp còn hạn chế. Nghiên cứu của Trần Thị Khánh Hòa (2018) chỉ ra rằng, trong giai đoạn 2013-2017, số doanh nghiệp XDCB có vi phạm bị phát hiện qua thanh tra chiếm trên 95% tổng số doanh nghiệp được thanh tra. Điều này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải hoàn thiện cả về quy trình, bộ máy và phương pháp thanh tra để nâng cao hiệu quả quản lý, tạo môi trường kinh doanh công bằng, minh bạch.

1.1. Đặc điểm đặc thù của doanh nghiệp ngành xây dựng cơ bản

Doanh nghiệp xây dựng cơ bản có những đặc điểm riêng biệt ảnh hưởng trực tiếp đến công tác kế toán và thuế. Sản phẩm thường là các công trình, hạng mục đơn chiếc, thời gian thi công kéo dài. Việc ghi nhận doanh thu theo tiến độ hợp đồng và thời điểm nghiệm thu công trình là hai yếu tố cốt lõi để xác định nghĩa vụ thuế GTGT và TNDN. Hơn nữa, hoạt động thi công thường diễn ra ngoài trời, phụ thuộc vào địa điểm dự án, dẫn đến việc phát sinh nhiều chi phí đặc thù như chi phí di chuyển máy móc, nhân công. Những yếu tố này đòi hỏi công tác kế toán doanh nghiệp xây dựng phải chính xác, chi tiết và tuân thủ chặt chẽ các chuẩn mực kế toán hiện hành. Việc quản lý hóa đơn, chứng từ phức tạp cũng là một thách thức lớn.

1.2. Vai trò của công tác thanh tra theo Luật Quản lý thuế

Công tác kiểm tra thuế doanh nghiệp xây dựng không chỉ nhằm mục đích truy thu thuế và xử phạt. Vai trò quan trọng hơn là phòng ngừa, răn đe các hành vi vi phạm, nâng cao ý thức tuân thủ tự nguyện của người nộp thuế. Theo Luật Quản lý thuế, hoạt động thanh tra giúp cơ quan thuế phát hiện các kẽ hở trong chính sách để kiến nghị sửa đổi, bổ sung. Đồng thời, nó giúp doanh nghiệp tự rà soát rủi ro về thuế, hoàn thiện hệ thống sổ sách kế toán và thực hiện đúng nghĩa vụ với ngân sách nhà nước. Một cuộc thanh tra hiệu quả sẽ góp phần tạo ra một môi trường cạnh tranh lành mạnh, nơi các doanh nghiệp đều tuân thủ pháp luật như nhau.

II. Top 5 rủi ro thuế doanh nghiệp xây dựng Sơn La thường gặp

Qua thực tiễn công tác thanh tra thuế doanh nghiệp xây dựng tại Sơn La, cơ quan thuế đã nhận diện nhiều sai phạm phổ biến và mang tính hệ thống. Các rủi ro này không chỉ gây thất thu cho ngân sách nhà nước mà còn tiềm ẩn nguy cơ bị truy thu và phạt nặng cho chính doanh nghiệp. Một trong những vấn đề nổi cộm là việc quản lý và sử dụng hóa đơn, chứng từ. Nhiều doanh nghiệp chưa tuân thủ nghiêm ngặt quy định về lập, lưu trữ và sử dụng hóa đơn. Bên cạnh đó, việc xác định chi phí hợp lý để tính thuế TNDN cũng là một bài toán khó. Do đặc thù ngành, các khoản mục chi phí rất đa dạng, nếu không có đầy đủ hồ sơ chứng minh, doanh nghiệp rất dễ bị loại trừ khi quyết toán thuế công ty xây dựng. Nghiên cứu thực tế tại Cục Thuế tỉnh Sơn La cho thấy, các vi phạm chủ yếu tập trung vào thuế GTGT (chiếm 53%) và thuế TNDN (chiếm 34%). Tình trạng trốn thuế, nợ đọng thuế, và chậm kê khai sau khi nghiệm thu công trình vẫn còn diễn ra, đòi hỏi các biện pháp quản lý chặt chẽ hơn.

2.1. Sai phạm phổ biến về hóa đơn chứng từ xây dựng

Các lỗi sai phạm về hóa đơn, chứng từ xây dựng rất đa dạng. Phổ biến nhất là hành vi sử dụng hóa đơn bất hợp pháp, hóa đơn của doanh nghiệp đã ngừng hoạt động để kê khai chi phí đầu vào. Một số trường hợp khác lại không xuất hóa đơn khi bàn giao công trình, hạng mục công trình hoàn thành, hoặc xuất hóa đơn sai thời điểm so với thời điểm nghiệm thu công trình. Việc ghi nhận nội dung trên hóa đơn không đầy đủ, không chính xác cũng là một lỗi thường gặp. Những sai phạm này không chỉ dẫn đến việc bị loại chi phí, truy thu thuế TNDN mà còn có thể bị xử phạt vi phạm hành chính về hóa đơn theo quy định.

2.2. Khó khăn trong việc xác định chi phí hợp lý ngành xây dựng

Việc xác định chi phí hợp lý ngành xây dựng là một trong những nội dung trọng tâm của mỗi cuộc thanh tra. Các chi phí thường bị loại trừ bao gồm: chi phí nguyên vật liệu không có hóa đơn hợp pháp hoặc vượt định mức; chi phí nhân công không có bảng lương, hợp đồng lao động đầy đủ; chi phí máy thi công không có hồ sơ chứng minh. Đặc biệt, các chi phí chung, chi phí quản lý phân bổ cho từng công trình nếu không có tiêu thức phân bổ hợp lý cũng sẽ không được chấp nhận. Để bảo vệ chi phí, doanh nghiệp cần xây dựng hệ thống hồ sơ, chứng từ chặt chẽ, minh bạch cho mọi khoản chi phát sinh.

2.3. Thực trạng nợ đọng và xử lý vi phạm thuế tại địa phương

Tình trạng nợ đọng thuế trong lĩnh vực xây dựng tại Sơn La vẫn còn tồn tại. Nguyên nhân chính là do chủ đầu tư chậm thanh toán, dẫn đến doanh nghiệp không có nguồn tiền để nộp thuế kịp thời. Công tác đôn đốc thu nợ và xử lý vi phạm thuế của cơ quan thuế đã được tăng cường. Tuy nhiên, hiệu quả thu hồi nợ sau thanh tra vẫn còn hạn chế. Các quyết định xử phạt vi phạm hành chính, quyết định truy thu thuế cần được thực hiện một cách nghiêm túc, kết hợp với các biện pháp cưỡng chế theo Luật Quản lý thuế để đảm bảo tính răn đe và thu hồi đầy đủ số tiền thuế cho ngân sách.

III. Phương pháp thanh tra thuế DN xây dựng của Cục Thuế Sơn La

Quy trình thanh tra thuế doanh nghiệp xây dựng tại Cục Thuế tỉnh Sơn La được thực hiện bài bản và tuân thủ nghiêm ngặt các quy định. Hoạt động này không chỉ dựa trên kế hoạch hàng năm mà còn tiến hành thanh tra đột xuất khi có dấu hiệu vi phạm. Trước khi tiến hành thanh tra tại trụ sở người nộp thuế, cán bộ thuế sẽ thực hiện phân tích hồ sơ, rà soát rủi ro về thuế dựa trên dữ liệu kê khai của doanh nghiệp và thông tin từ các bên liên quan. Quá trình này giúp xác định các nội dung trọng tâm cần kiểm tra, từ đó nâng cao hiệu quả và rút ngắn thời gian thanh tra. Trong quá trình làm việc tại doanh nghiệp, đoàn thanh tra sẽ đối chiếu sổ sách kế toán với các hóa đơn, chứng từ xây dựng gốc, kiểm tra hồ sơ dự toán, quyết toán, biên bản nghiệm thu. Mọi kết quả kiểm tra đều được ghi nhận đầy đủ vào biên bản thanh tra thuế, là cơ sở pháp lý để ban hành kết luận và quyết định xử lý sau này.

3.1. Giai đoạn chuẩn bị và lập biên bản thanh tra thuế chi tiết

Giai đoạn chuẩn bị đóng vai trò quyết định đến thành công của cuộc thanh tra. Cán bộ được phân công sẽ thu thập thông tin về doanh nghiệp từ nhiều nguồn, phân tích các chỉ tiêu tài chính, so sánh với trung bình ngành để phát hiện các dấu hiệu bất thường. Quyết định thanh tra sẽ được ban hành và gửi cho doanh nghiệp trước khi tiến hành. Khi kết thúc quá trình làm việc, đoàn thanh tra phải lập biên bản thanh tra thuế. Biên bản này phải phản ánh trung thực, khách quan toàn bộ nội dung, kết quả kiểm tra, ghi rõ các hành vi vi phạm (nếu có), căn cứ pháp lý và số liệu cụ thể. Biên bản phải có chữ ký của trưởng đoàn thanh tra và đại diện hợp pháp của doanh nghiệp.

3.2. Kỹ thuật rà soát rủi ro về thuế trước khi tiến hành kiểm tra

Công tác rà soát rủi ro về thuế được Cục Thuế Sơn La ngày càng chú trọng. Các kỹ thuật phân tích rủi ro dựa trên ứng dụng công nghệ thông tin giúp lựa chọn đúng đối tượng thanh tra có rủi ro cao. Các tiêu chí rủi ro thường được xem xét bao gồm: doanh nghiệp có doanh thu lớn nhưng số thuế phải nộp thấp; doanh nghiệp báo lỗ nhiều năm liên tục; có tỷ lệ chi phí giá vốn trên doanh thu cao bất thường; hoặc có các giao dịch liên kết phức tạp. Việc áp dụng kỹ thuật này giúp cơ quan thuế sử dụng nguồn lực hiệu quả hơn, tập trung vào những nơi có nguy cơ thất thu cao nhất, thay vì thanh tra dàn trải.

IV. Cách tối ưu kế toán để quyết toán thuế công ty xây dựng

Để vượt qua các kỳ thanh tra thuế doanh nghiệp xây dựng một cách thuận lợi, sự chuẩn bị tốt nhất đến từ việc xây dựng một hệ thống kế toán doanh nghiệp xây dựng vững chắc và minh bạch. Doanh nghiệp cần chủ động tổ chức bộ máy kế toán chuyên nghiệp, am hiểu đặc thù ngành xây dựng. Việc hạch toán và lưu trữ chứng từ phải tuân thủ nghiêm ngặt quy định. Mỗi khoản doanh thu, chi phí đều cần có đầy đủ hồ sơ pháp lý đi kèm. Đặc biệt, doanh nghiệp cần chú trọng đến việc lập dự toán, quản lý định mức vật tư, và hồ sơ thanh quyết toán công trình. Đây là những tài liệu quan trọng mà cơ quan thuế sẽ kiểm tra kỹ lưỡng khi thực hiện quyết toán thuế công ty xây dựng. Đối với các dự án lớn, việc xem xét các điều kiện để được hoàn thuế GTGT dự án xây dựng cũng cần được thực hiện sớm để đảm bảo dòng tiền cho doanh nghiệp. Một hệ thống kế toán tốt không chỉ giúp doanh nghiệp tuân thủ pháp luật mà còn là công cụ quản trị tài chính hiệu quả, giúp lãnh đạo đưa ra các quyết định kinh doanh chính xác.

4.1. Tổ chức công tác kế toán doanh nghiệp xây dựng hiệu quả

Một hệ thống kế toán doanh nghiệp xây dựng hiệu quả cần bắt đầu từ việc lựa chọn hình thức kế toán phù hợp. Doanh nghiệp cần xây dựng hệ thống tài khoản chi tiết để theo dõi doanh thu, chi phí cho từng công trình, hạng mục. Quy trình luân chuyển hóa đơn, chứng từ xây dựng phải được quy định rõ ràng, từ khâu tiếp nhận, kiểm tra, phê duyệt đến hạch toán và lưu trữ. Việc ứng dụng phần mềm kế toán chuyên dụng cho ngành xây dựng sẽ giúp tự động hóa nhiều công đoạn, giảm thiểu sai sót và cung cấp báo cáo quản trị kịp thời, chính xác.

4.2. Lưu ý về hoàn thuế GTGT dự án xây dựng tại tỉnh Sơn La

Hoạt động hoàn thuế GTGT dự án xây dựng là quyền lợi chính đáng của doanh nghiệp nhưng cũng là lĩnh vực có rủi ro cao và được cơ quan thuế kiểm tra chặt chẽ. Để được hoàn thuế, dự án đầu tư phải đang trong giai đoạn đầu tư, chưa đi vào hoạt động. Doanh nghiệp phải hạch toán riêng thuế GTGT đầu vào của dự án và có số thuế đầu vào chưa được khấu trừ hết từ 300 triệu đồng trở lên. Hồ sơ đề nghị hoàn thuế phải đầy đủ, bao gồm các hóa đơn, chứng từ thanh toán qua ngân hàng đối với các hóa đơn có giá trị từ 20 triệu đồng trở lên. Doanh nghiệp tại Sơn La cần chủ động liên hệ với cơ quan thuế để được hướng dẫn cụ thể, tránh sai sót trong quá trình làm hồ sơ.

V. Kết quả thực tiễn thanh tra thuế DN xây dựng ở Sơn La

Thực tiễn công tác thanh tra thuế doanh nghiệp xây dựng tại Sơn La trong những năm qua đã đạt được những kết quả đáng ghi nhận. Theo luận văn của tác giả Trần Thị Khánh Hòa (2018), trong giai đoạn 2013-2017, Cục Thuế tỉnh Sơn La đã tiến hành thanh tra hàng trăm doanh nghiệp XDCB. Kết quả cho thấy tỷ lệ phát hiện vi phạm rất cao, đạt 96,3%. Tổng số tiền thuế truy thu và phạt qua các cuộc thanh tra lên đến hàng chục tỷ đồng, đóng góp quan trọng vào việc chống thất thu ngân sách. Cụ thể, số tiền truy thu và phạt trung bình đạt 85,8 triệu đồng mỗi cuộc thanh tra. Những con số này phản ánh hai mặt của vấn đề: một mặt cho thấy hiệu quả của công tác thanh tra, mặt khác cho thấy mức độ tuân thủ pháp luật thuế của các doanh nghiệp trong ngành vẫn còn là một thách thức lớn. Các sai phạm chủ yếu liên quan đến việc kê khai thiếu doanh thu, loại trừ chi phí không hợp lệ và các vấn đề về sử dụng hóa đơn. Những kết quả này là cơ sở thực tiễn quý báu để ngành thuế tiếp tục cải tiến phương pháp quản lý.

5.1. Số liệu vi phạm và kết quả truy thu của Cục Thuế tỉnh Sơn La

Dữ liệu phân tích từ các cuộc thanh tra cho thấy một bức tranh rõ nét về các hành vi vi phạm. Trong tổng số tiền truy thu, thuế GTGT chiếm tỷ trọng lớn nhất (53%), tiếp theo là thuế TNDN (34%). Điều này cho thấy sai sót trong việc xác định thời điểm ghi nhận doanh thu và tập hợp chi phí hợp lý ngành xây dựng là vấn đề cốt lõi. Ngoài việc truy thu và phạt tiền, cơ quan thuế còn thực hiện giảm lỗ cho doanh nghiệp số tiền lên tới hàng chục tỷ đồng và giảm số thuế GTGT còn được khấu trừ chuyển kỳ sau. Những kết quả này đã trực tiếp tăng nguồn thu cho ngân sách nhà nước và thiết lập lại trật tự trong việc thực hiện nghĩa vụ thuế.

5.2. Bài học kinh nghiệm từ các cuộc thanh tra thuế thực tế

Từ thực tiễn thanh tra, có thể rút ra nhiều bài học kinh nghiệm cho cả cơ quan thuế và doanh nghiệp. Đối với cơ quan thuế, cần tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin để phân tích rủi ro, xây dựng cẩm nang nghiệp vụ thanh tra riêng cho ngành xây dựng. Cần có sự phối hợp chặt chẽ hơn với các sở, ban, ngành khác để trao đổi thông tin về các dự án. Đối với doanh nghiệp, bài học lớn nhất là phải chú trọng công tác kế toán doanh nghiệp xây dựng ngay từ đầu. Việc xây dựng một hệ thống kiểm soát nội bộ tốt, lưu trữ hồ sơ đầy đủ và minh bạch là cách tốt nhất để phòng ngừa rủi ro và tự tin khi làm việc với đoàn thanh tra.

VI. Hướng đi mới trong thanh tra thuế và tư vấn tại Sơn La

Để nâng cao hiệu quả thanh tra thuế doanh nghiệp xây dựng, ngành thuế Sơn La đang hướng tới những giải pháp mang tính chiến lược và bền vững. Thay vì chỉ tập trung vào việc xử lý vi phạm, định hướng mới là kết hợp chặt chẽ giữa thanh tra và hỗ trợ, tuyên truyền. Mục tiêu là nâng cao tính tuân thủ tự nguyện của người nộp thuế. Cục Thuế đang từng bước hoàn thiện cơ sở dữ liệu về doanh nghiệp xây dựng, tăng cường năng lực cho đội ngũ cán bộ thanh tra, đặc biệt là các kỹ năng phân tích tài chính và am hiểu chuyên sâu về ngành. Trong tương lai, hoạt động thanh tra sẽ được thực hiện trên cơ sở rủi ro một cách triệt để hơn, giảm thiểu thanh tra tại doanh nghiệp tuân thủ tốt. Đồng thời, việc cung cấp dịch vụ tư vấn thuế tại Sơn La sẽ được đẩy mạnh, giúp doanh nghiệp giải đáp vướng mắc và thực hiện đúng chính sách ngay từ đầu. Khi có tranh chấp, doanh nghiệp cũng cần nắm rõ quy trình để khiếu nại quyết định thuế nhằm bảo vệ quyền lợi hợp pháp của mình.

6.1. Giải pháp hoàn thiện công tác thanh tra thuế trong tương lai

Các giải pháp trọng tâm bao gồm: xây dựng sổ tay, cẩm nang nghiệp vụ thanh tra đặc thù cho ngành XDCB; tăng cường đào tạo chuyên sâu cho cán bộ về kỹ thuật xây dựng và bóc tách dự toán. Bên cạnh đó, việc đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin để phân tích, kết nối dữ liệu từ các nguồn khác nhau (như kho bạc, sở kế hoạch đầu tư) sẽ giúp nhận diện rủi ro chính xác hơn. Xây dựng cơ chế phối hợp liên ngành rõ ràng sẽ giúp công tác thu thập thông tin và xử lý vi phạm thuế đạt hiệu quả cao hơn, tránh chồng chéo trong hoạt động thanh tra, kiểm tra.

6.2. Quy trình khiếu nại quyết định thuế và tìm kiếm sự tư vấn

Khi không đồng ý với kết luận hoặc quyết định xử lý sau thanh tra, doanh nghiệp có quyền khiếu nại quyết định thuế. Quy trình khiếu nại được quy định trong Luật Quản lý thuế và Luật Khiếu nại. Doanh nghiệp cần nộp đơn khiếu nại lần đầu đến cơ quan ban hành quyết định (Cục Thuế tỉnh). Nếu không đồng ý với kết quả giải quyết, có thể khiếu nại lần hai lên Tổng cục Thuế hoặc khởi kiện ra tòa án hành chính. Để quá trình khiếu nại hiệu quả, doanh nghiệp nên tìm kiếm sự hỗ trợ từ các đơn vị tư vấn thuế tại Sơn La. Các chuyên gia sẽ giúp phân tích hồ sơ, chuẩn bị lập luận pháp lý và đại diện cho doanh nghiệp làm việc với cơ quan thuế, đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp được bảo vệ tối đa.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Lĩnh vực xây dựng cơ bản đóng vai trò then chốt trong phát triển hạ tầng kinh tế và xã hội, đồng thời là nguồn đóng góp ngân sách quan trọng tại các địa phương. Tại tỉnh Sơn La, toàn tỉnh có 843 doanh nghiệp xây dựng cơ bản, chiếm khoảng 40% tổng số doanh nghiệp đang hoạt động trên địa bàn. Hoạt động của khối doanh nghiệp này góp phần thúc đẩy số thu ngân sách của tỉnh năm 2017 đạt mốc 4.500 tỷ đồng, tăng gấp 2,2 lần so với quy mô thu năm 2013. Mặc dù số thu tăng trưởng tích cực, mức độ tuân thủ nghĩa vụ thuế của khối xây lắp vẫn còn nhiều hạn chế và tiềm ẩn rủi ro thất thu ngân sách nhà nước.

Nghiên cứu tập trung giải quyết vấn đề quản lý thuế chuyên ngành đối với các doanh nghiệp xây dựng cơ bản của Cục Thuế tỉnh Sơn La. Mục tiêu cốt lõi của đề tài là hệ thống hóa cơ sở lý luận về thanh tra thuế xây dựng cơ bản, phân tích toàn diện thực trạng công tác thanh tra thuế giai đoạn 2013-2017 và đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả thanh tra đến năm 2025.

Phạm vi nghiên cứu được xác lập tại địa bàn tỉnh Sơn La với dữ liệu thực chứng thu thập trong 5 năm từ năm 2013 đến năm 2017. Ý nghĩa của nghiên cứu được thể hiện rõ qua các chỉ số thực tế: tỷ lệ doanh nghiệp xây dựng cơ bản vi phạm phát hiện qua thanh tra lên tới 96,3%, tổng số tiền xử lý truy thu và phạt đạt 16.214 triệu đồng. Đề tài cung cấp luận cứ khoa học vững chắc nhằm nâng cao tỷ lệ tuân thủ tự nguyện và hoàn thiện cơ chế quản lý thuế trên địa bàn miền núi.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu xây dựng trên nền tảng lý thuyết thanh tra chuyên ngành và lý thuyết quản lý rủi ro tuân thủ thuế hiện đại. Theo quy định pháp luật quản lý thuế, thanh tra thuế là hoạt động giám sát chuyên môn của cơ quan thuế nhằm đánh giá mức độ tuân thủ, phòng ngừa vi phạm và xử lý gian lận. Mô hình quản lý rủi ro tuân thủ phân loại người nộp thuế theo các tiêu chí trọng yếu để tối ưu hóa nguồn lực thanh tra hạn chế.

Bốn khái niệm then chốt được vận dụng xuyên suốt gồm: doanh nghiệp xây dựng cơ bản, thanh tra thuế chuyên ngành, giá tính thuế giá trị gia tăng theo thời điểm nghiệm thu bàn giao và doanh thu tính thuế thu nhập doanh nghiệp theo công trình. Doanh nghiệp xây lắp có đặc thù sản xuất theo đơn đặt hàng, thi công kéo dài ngoài trời và địa bàn di động. Do đó, thời điểm xác định thuế giá trị gia tăng được tính ngay khi nghiệm thu khối lượng hoàn thành, không phụ thuộc vào tiến độ thanh toán của chủ đầu tư.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu thứ cấp được thu thập từ báo cáo tổng kết giai đoạn 2013-2017 của 12 phòng nghiệp vụ trực thuộc Cục Thuế tỉnh Sơn La và 12 chi cục thuế cấp huyện, kết hợp với các văn bản quy phạm pháp luật liên quan. Dữ liệu sơ cấp được thu thập thông qua đợt khảo sát điều tra thực tế tiến hành vào tháng 5 năm 2018.

Cỡ mẫu khảo sát bao gồm 65 cán bộ công chức trực tiếp làm công tác thanh tra thuế và hơn 50 doanh nghiệp xây dựng cơ bản đang hoạt động trên địa bàn tỉnh. Phương pháp chọn mẫu phân tầng kết hợp chọn mẫu thuận tiện được áp dụng nhằm đảm bảo tính đại diện cho cả cơ quan quản lý và đối tượng chịu sự thanh tra. Nghiên cứu lựa chọn các phương pháp thống kê mô tả, so sánh tỷ lệ phần trăm và phân tích tổng hợp. Lý do lựa chọn là các phương pháp này cho phép lượng hóa chính xác mức độ sai phạm, nhận diện xu hướng biến động qua các năm và chỉ rõ nguyên nhân cốt lõi của các điểm nghẽn trong quy trình thanh tra thuế.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Phân tích số liệu thực tế giai đoạn 2013-2017 mang lại bốn phát hiện trọng tâm về công tác thanh tra thuế xây dựng cơ bản:

Thứ nhất, tỷ lệ phát hiện vi phạm ở mức rất cao. Khối xây dựng cơ bản chiếm 73,26% tổng số doanh nghiệp được thanh tra toàn tỉnh, trong đó tỷ lệ doanh nghiệp bị phát hiện sai phạm đạt 96,3%, cao hơn đáng kể so với mức bình quân 85% của các ngành nghề khác.

Thứ hai, cơ cấu sắc thuế vi phạm tập trung chủ yếu vào hai sắc thuế chính. Thuế giá trị gia tăng chiếm tỷ trọng lớn nhất với 53% tổng số tiền truy thu, tiếp theo là thuế thu nhập doanh nghiệp chiếm 34%, các loại thuế và phí khác chiếm 13% còn lại.

Thứ ba, hiệu quả xử lý tài chính đạt quy mô đáng ghi nhận. Tổng số tiền truy thu và phạt vi phạm hành chính đạt 16.214 triệu đồng, tương ứng mức bình quân 85,8 triệu đồng cho mỗi cuộc thanh tra. Cơ quan thuế cũng điều chỉnh giảm số thuế giá trị gia tăng còn được khấu trừ chuyển kỳ sau là 2.061 triệu đồng và giảm lỗ 13 tỷ đồng.

Thứ tư, sai phạm về hóa đơn và hình thức thanh tra có đặc điểm riêng biệt. Toàn giai đoạn ghi nhận 11 lượt vi phạm về phát hành và sử dụng hóa đơn với tổng tiền phạt 35 triệu đồng. Hình thức thanh tra theo kế hoạch chiếm đa số, trong khi thanh tra đột xuất chiếm 4,7% tổng số cuộc thanh tra.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính dẫn đến sai phạm thuế tập trung ở khâu xác định doanh thu và chi phí hợp lý. Doanh nghiệp xây lắp thường chậm kê khai thuế khi công trình đã bàn giao hoặc hạch toán chi phí nhân công, vật tư không có chứng từ hợp pháp. So sánh với các nghiên cứu trước đây tại Cục Thuế tỉnh Sơn La năm 2013 và năm 2014, các phương thức gian lận thuế ngày càng tinh vi hơn trong bối cảnh phân cấp quản lý đầu tư công mở rộng.

Dữ liệu phân tích nên được trực quan hóa thông qua biểu đồ hình tròn thể hiện cơ cấu sắc thuế vi phạm gồm 53% thuế giá trị gia tăng và 34% thuế thu nhập doanh nghiệp. Đồng thời, bảng thống kê đối chiếu số tiền truy thu bình quân 85,8 triệu đồng qua từng năm sẽ giúp nhà quản lý theo dõi trực quan mức độ rủi ro của từng nhóm doanh nghiệp. Hạn chế lớn nhất của bộ máy là lực lượng thanh tra thuế chỉ chiếm hơn 2% tổng biên chế của Cục Thuế tỉnh Sơn La, tạo ra áp lực rất lớn trong việc bao quát toàn bộ 843 doanh nghiệp trên địa bàn rộng lớn.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả phân tích thực trạng, bốn nhóm giải pháp hành động cụ thể được đề xuất triển khai đến năm 2025:

Thứ nhất, chuẩn hóa cẩm nang nghiệp vụ thanh tra. Phòng Thanh tra thuế Cục Thuế tỉnh Sơn La chủ trì biên soạn Sổ tay nghiệp vụ thanh tra chuyên ngành xây dựng cơ bản, tổng hợp đầy đủ 100% dấu hiệu rủi ro về nghiệm thu và hạch toán vật tư, hoàn thành ban hành trong giai đoạn 2019-2020.

Thứ hai, kiện toàn bộ máy và nâng cao năng lực cán bộ. Cục Thuế tỉnh Sơn La thực hiện điều chuyển, bổ sung nhân sự nhằm nâng tỷ lệ cán bộ thanh tra từ mức hơn 2% hiện nay lên tối thiểu 5% tổng biên chế toàn ngành trước năm 2025, đồng thời tổ chức tập huấn chuyên sâu định kỳ 2 đợt mỗi năm.

Thứ ba, nâng cấp công cụ phân tích rủi ro và cơ sở dữ liệu. Ứng dụng công nghệ thông tin tự động kết nối dữ liệu giữa cơ quan thuế với Kho bạc Nhà nước và Sở Xây dựng để đối chiếu giá trị giải ngân công trình, đặt mục tiêu giảm tỷ lệ vi phạm qua thanh tra xuống dưới 70% vào năm 2025.

Thứ tư, siết chặt quy trình đôn đốc và thu hồi nợ thuế sau thanh tra. Lãnh đạo Cục Thuế chỉ đạo phối hợp đồng bộ giữa bộ phận thanh tra và bộ phận quản lý nợ, phấn đấu đạt tỷ lệ thu nợ thuế và tiền phạt nộp vào ngân sách nhà nước đạt trên 95% trong vòng 30 ngày kể từ khi ký quyết định xử lý.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Công trình nghiên cứu mang giá trị ứng dụng thực tiễn cao cho bốn nhóm đối tượng:

Nhóm thứ nhất là cán bộ lãnh đạo và công chức thanh tra tại các Cục Thuế, Chi cục Thuế địa phương, đặc biệt là các tỉnh miền núi có điều kiện tương đồng. Nghiên cứu cung cấp quy trình nhận diện rủi ro thực tế đối với 843 doanh nghiệp xây lắp và các bước xử lý khoản truy thu bình quân 85,8 triệu đồng mỗi cuộc.

Nhóm thứ hai là Hội đồng quản trị, Ban Giám đốc và Kế toán trưởng các doanh nghiệp xây dựng cơ bản. Luận văn chỉ rõ các lỗi kê khai phổ biến chiếm 53% ở thuế giá trị gia tăng và 34% ở thuế thu nhập doanh nghiệp, giúp doanh nghiệp chủ động tự rà soát sổ sách và tránh các mức phạt hành chính.

Nhóm thứ ba là giảng viên, học viên cao học và sinh viên chuyên ngành Quản lý kinh tế, Tài chính - Ngân hàng, Thuế và Kế toán. Đây là tài liệu tham khảo thực chứng phong phú với chuỗi số liệu 5 năm từ năm 2013 đến năm 2017 cùng hệ thống khung phân tích hoàn chỉnh.

Nhóm thứ tư là các cơ quan quản lý nhà nước như Sở Tài chính, Sở Xây dựng và Kho bạc Nhà nước tỉnh Sơn La. Luận văn đưa ra căn cứ thực tế để xây dựng quy chế chia sẻ thông tin liên ngành, phục vụ điều hành hiệu quả nguồn thu 4.500 tỷ đồng của địa phương.

Câu hỏi thường gặp

Nguyên nhân nào khiến tỷ lệ vi phạm thuế của doanh nghiệp xây dựng cơ bản tại Sơn La lên tới 96,3%? Nguyên nhân chủ yếu do tính chất đặc thù của ngành xây dựng với thời gian thi công kéo dài, thủ tục nghiệm thu phức tạp và việc quản lý hóa đơn chứng từ đầu vào còn lỏng lẻo. Nhiều doanh nghiệp cố tình chậm xuất hóa đơn khi công trình đã hoàn thành bàn giao nhằm chiếm dụng tiền thuế, dẫn đến số tiền truy thu và xử phạt toàn giai đoạn lên tới 16.214 triệu đồng.

Sắc thuế nào chiếm tỷ lệ sai phạm cao nhất trong lĩnh vực xây dựng cơ bản? Thuế giá trị gia tăng là sắc thuế có tỷ lệ vi phạm cao nhất, chiếm 53% tổng số tiền truy thu qua thanh tra. Kế tiếp là thuế thu nhập doanh nghiệp chiếm 34%. Các sai phạm phổ biến gồm khai sai thời điểm nghiệm thu công trình, hạch toán chi phí nhân công không hợp lệ và khấu trừ thuế đầu vào sai quy định.

Đội ngũ cán bộ thanh tra hiện nay đáp ứng khối lượng công việc như thế nào? Lực lượng cán bộ làm công tác thanh tra hiện chỉ chiếm hơn 2% trong tổng biên chế của Cục Thuế tỉnh Sơn La. Tỷ lệ này khá mỏng so với quy mô 843 doanh nghiệp xây lắp trên địa bàn 12 huyện, thành phố, đòi hỏi cơ quan thuế phải đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và phân tích rủi ro tự động.

Hình thức thanh tra đột xuất được triển khai trong những trường hợp nào? Thanh tra đột xuất chiếm 4,7% tổng số cuộc thanh tra trong giai đoạn 2013-2017. Hình thức này được áp dụng khi cơ quan thuế phát hiện doanh nghiệp có dấu hiệu vi phạm pháp luật rõ ràng, phục vụ giải quyết đơn thư tố cáo, hoặc khi doanh nghiệp thực hiện chia tách, sáp nhập, giải thể theo quy định.

Doanh nghiệp xây dựng cơ bản cần làm gì để hạn chế rủi ro bị truy thu bình quân 85,8 triệu đồng mỗi cuộc thanh tra? Doanh nghiệp cần kiện toàn bộ máy kế toán, chấp hành nghiêm túc chế độ lập hóa đơn ngay khi nghiệm thu công trình theo luật định. Đồng thời, doanh nghiệp phải kiểm soát chặt chẽ tính hợp pháp của hóa đơn vật tư đầu vào và lưu trữ đầy đủ hồ sơ dự toán thiết kế để phục vụ giải trình thanh tra.

Kết luận

Thanh tra thuế đối với lĩnh vực xây dựng cơ bản là giải pháp trọng yếu nhằm bảo vệ nguồn thu và lành mạnh hóa môi trường đầu tư:

• Luận văn đã chuẩn hóa thành công khung lý thuyết và thực tiễn thanh tra thuế áp dụng trực tiếp cho 843 doanh nghiệp xây dựng cơ bản.
• Đánh giá chi tiết thực trạng thanh tra giai đoạn 2013-2017 với kết quả truy thu và phạt đạt 16.214 triệu đồng, chỉ ra tỷ lệ vi phạm thực tế 96,3%.
• Phân tích rõ nét các điểm nghẽn về cơ chế, sự bất cập của cơ sở dữ liệu và hạn chế nguồn nhân lực thanh tra chỉ chiếm hơn 2% biên chế.
• Xây dựng hệ thống 4 nhóm giải pháp đột phá về cẩm nang nghiệp vụ, công nghệ quản lý rủi ro và cơ chế phối hợp liên ngành hướng tới mục tiêu 2025.
• Cung cấp cơ sở thực tiễn vững chắc giúp tỉnh Sơn La quản lý hiệu quả nguồn ngân sách đạt mốc 4.500 tỷ đồng.

Lộ trình triển khai các giải pháp cần được Cục Thuế tỉnh Sơn La tiến hành khẩn trương và đồng bộ từ nay đến năm 2025. Các nhà quản lý, nhà nghiên cứu và doanh nghiệp hãy khai thác ngay những phát hiện và đề xuất trong luận văn này để tối ưu hóa công tác quản trị tài chính và tuân thủ thuế.

Trích đoạn nội dung tài liệu

PHẦN MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Quản lý thuế là một trong những nội dung cơ bản của quản lý tài chính Nhà nước. Quản lý nhà nước về thuế nhằm đảm bảo cho Nhà nước có một nguồn thu ổn định, phát huy được vai trò điều tiết vĩ mô nền kinh tế, tạo môi trường kinh doanh bình đẳng và lành mạnh, thúc đẩy cạnh tranh giữa các doanh nghiệp trong nền kinh tế thị trường. Giống như các hoạt động quản lý khác, quản lý thuế cũng phải thông qua công cụ luật pháp, chính sách để điều chỉnh hành vi của các cá nhân, các tổ chức kinh tế.

Trong quá trình triển khai thực hiện các chính sách đó, thông qua công tác thanh tra đối tượng nộp thuế, ý thức chấp hành pháp luật thuế của người nộp thuế được nâng cao. Để công tác quản lý thuế thực sự có hiệu quả thì hoạt động thanh tra thuế phải luôn được tăng cường. Hoạt động thanh tra thuế không những giúp cho hoạt động quản lý thuế đạt được các mục tiêu đề ra mà còn giúp Nhà nước phát hiện những hạn chế của chính sách, điều chỉnh kịp thời chính sách, chế độ về thuế, nâng cao ý thức chấp hành pháp luật thuế của cộng đồng và góp phần phòng ngừa, ngăn chặn tình trạng trốn thuế, chống thất thu thuế. Công tác thanh tra chống thất thu thuế được xác định là rất quan trọng, phòng thanh tra thuế cần phải thực hiện nghiêm túc quy trình, nghiệp vụ, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, đồng thời nâng cao trách nhiệm của từng cán bộ, nhằm đạt hiệu quả cao nhất trong công việc.

Công tác thanh tra mang tính răn đe, ngăn chặn và phòng chống kịp thời các hành vi sai phạm, từ đó tạo sức lan tỏa, cũng như nâng cao tính tuân thủ pháp luật của người nộp thuế. Công tác thanh tra thuế đối với các doanh nghiệp luôn được quan tâm, chỉ đạo; và đã đạt được những kết quả quan trọng, góp phần ổn định và thúc đẩy sản xuất kinh doanh, tăng thu ngân sách, bảo đảm công bằng trong việc thực hiện nghĩa vụ nộp thuế của các tổ chức, cá nhân trong xã hội. Trong những năm qua trên cả nước cũng như trên địa bàn tỉnh Sơn La, việc đầu tư xây dựng cơ bản ngày càng nhiều về số lượng, lớn về quy mô. Các doanh 2 nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xây dựng cơ bản phát triển một cách nhanh chóng, chiếm tỷ lệ khá lớn trong tổng số các doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh Sơn La, thực hiện thi công nhiều loại công trình như công trình dân dụng, công nghiệp, giao thông, thuỷ lợi, hạ tầng cơ sở.

Cục Thuế tỉnh Sơn La cũng đã chỉ đạo liên tục ưu tiên về công tác thanh tra, kiểm tra chống thất thu thuế trong lĩnh vực xây dựng và đã tăng tỷ lệ thu nộp vào ngân sách nhà nước trong những năm gần đây. Tuy nhiên, công tác quản lý thuế đối với các doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh Sơn La trong nhiều năm qua cho thấy mức độ tuân thủ pháp luật thuế của doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực XDCB còn chưa cao, số doanh nghiệp có vi phạm phát hiện qua thanh tra chiếm trên 95% số doanh nghiệp được thanh tra. Tình trạng trốn thuế, nợ thuế vẫn diễn ra, nhiều trường hợp chậm kê khai nộp thuế đối với các công trình đã được nghiệm thu. Mặt khác, công tác thanh tra, kiểm tra thuế nói chung và công tác thanh tra thuế đối với doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xây dựng cơ bản trên địa bàn tỉnh Sơn La nói riêng vẫn còn tồn tại những hạn chế nhất định, còn bất cập cả về nội dung thanh tra, bộ máy thanh tra cũng như công cụ và quy trình thanh tra; chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu đặt ra cho công tác quản lý thuế nói chung và thanh tra thuế nói riêng.

Điều này đòi hỏi công tác thanh tra thuế tại Cục thuế tỉnh Sơn La cần có sự nghiên cứu, đánh giá, phân tích để có thể đề xuất các giải pháp quan trọng nhằm hoàn thiện hơn nữa nội dung công tác này, nâng cao hiệu quả quản lý thuế trên địa bàn tỉnh Sơn La. Nghiên cứu, đánh giá thanh tra của Cục Thuế tỉnh Sơn La đối với doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xây dựng cơ bản và đề ra các giải pháp đổi mới, hoàn thiện thực sự là một vấn đề khoa học, cần được thực hiện một cách nghiêm túc, bài bản, vừa góp phần từng bước xây dựng lực lượng cán bộ theo hướng chính quy, hiện đại, vừa có ý nghĩa sâu sắc về mặt lý luận và thực tiễn đặt ra, nhất là trong điều kiện nước ta hội nhập ngày càng sâu rộng. Chính vì vậy, học viên lựa chọn đề tài luận văn thạc sĩ “Thanh tra của Cục Thuế tỉnh Sơn La đối với doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xây dựng cơ bản”, với ý nghĩa thiết thực cả về lý luận và thực tiễn. Tổng quan tình hình nghiên cứu: Qua tra cứu, tìm hiểu đến nay đã có một số công trình nghiên cứu khoa học mà phạm vi nghiên cứu liên quan đến công tác thanh tra thuế như: Đặng Thùy Trang (2013), “Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra thuế đối với các Doanh nghiệp tại Cục Thuế tỉnh Sơn La”, luận văn thạc sĩ trường Đại học kinh tế quốc dân.

Luận văn đã nêu khái quát về công tác thanh tra, kiểm tra thuế đối với các doanh nghiệp nói chung trên địa bàn tỉnh Sơn La. Qua công tác thanh tra, kiểm tra những mặt đã đạt được đó là: các hành vi vi phạm của NNT đã được phát hiện và xử lý kịp thời góp phần chống thất thu NSNN. Phát hiện các dạng ẩn lậu thuế để xử lý kịp thời và kiến nghị điều chỉnh bổ sung chính sách cho phù hợp với thực tế; các kẽ hở trong cơ chế, chính sách được phát hiện để kiến nghị sửa đổi bổ sung; công tác kiểm tra hồ sơ khai thuế tại trụ sở cơ quan thuế đã được tăng cường; công tác thanh tra, kiểm tra tại trụ sở người nộp thuế đã có chuyển biến tích cực. Qua luận văn, tác giả cũng đã đề cập đến các giải pháp để tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra đối với các doanh nghiệp: Nâng cao trình độ tin học, trang bị kỹ thuật hiện đại cần thiết cho việc xử lý thông tin về doanh nghiệp, thực hiện các nghiệp vụ thanh tra, kiểm tra thuế; Hoàn thiện và đổi mới nghiệp vụ chuyên ngành thanh tra, kiểm tra thuế ở Cục Thuế tỉnh Sơn La; Tăng cường năng lực của cán bộ làm công tác thanh tra, kiểm tra thuế; Tổ chức công tác thanh tra, kiểm tra thuế khoa học, hiệu quả.

Tăng cường hiệu lực và vai trò của thanh tra, kiểm tra thuế đối với việc xử lý các vi phạm về thuế; Đổi mới và xây dựng quy trình thanh tra, kiểm tra thuế. Lê Mạnh Cường (2013), “Tăng cường quản lý thuế tại Chi cục thuế huyện Bắc Yên, tỉnh Sơn La”, luận văn thạc sĩ trường Đại học kinh tế quốc dân. Luận văn nghiên cứu thực trạng quản lý thuế tại Chi cục thuế Huyện Bắc Yên, tỉnh Sơn La, từ đó đề xuất một số giải pháp và kiến nghị nhằm tăng cường quản lý thuế tại địa phương. Bắc Yên là một huyện miền núi của tỉnh Sơn La với lượng người nộp thuế nhỏ, trình độ dân trí thấp, trình độ người nộp thuế hạn chế.

Đối tượng thuộc diện tự tính, tự khai, tự nộp ít, trình độ tin học gặp 4 nhiều khó khăn. Vì vậy Luận văn xây dựng các giải pháp khắc phục hạn chế: Tổ chức phân loại người nộp thuế theo trình độ học vấn và trình độ chuyên môn, trên cơ sở đó xây dựng kế hoạch tập huấn tuyên truyền và hỗ trợ hợp lý; gắn chặt chẽ các hoạt động của cơ quan thuế với các tổ chức chính quyền của huyện để thực hiện xã hội hóa công tác thuế. Những giải pháp trên phù hợp với thực tiễn tình hình thực tế của địa phương, được áp dụng triển khai trên địa bàn huyện Bắc Yên, tỉnh Sơn La. Trương Hùng Thắng (2014), “Hoàn thiện công tác thanh tra, kiểm tra thuế tại Cục Thuế tỉnh Sơn La trong giai đoạn hiện nay”, luận văn thạc sĩ trường Học viện Tài chính.

Trên cơ sở phân tích lý luận chung về thanh tra, kiểm tra và thực tiễn công tác thanh tra, kiểm tra về thuế trên địa bàn tỉnh Sơn La, luận văn đưa ra các quan điểm nhằm đề xuất các giải pháp đối với công tác thanh tra, kiểm tra góp phần phát huy tác dụng tích cực của chính sách thuế: Các giải pháp về cơ chế chính sách của Nhà nước (Bao gồm hoàn thiện hệ thống pháp luật một cách đồng bộ, tránh sự chồng chéo và bất cập; Tổ chức hệ thống thanh tra, kiểm tra thuế theo hướng chuyên sâu, chuyên nghiệp; Đầu tư xây dựng và phát triển hạ tầng truyền thông công nghệ thông tin; Khuyến khích các hoạt động kinh doanh dịch vụ tư vấn tài chính - kế toán, tư vấn thuế, đại lý thuế); Các giải pháp liên quan trực tiếp đến hoạt động thanh tra, kiểm tra thuế (Bao gồm: Rà soát, sửa đổi, bổ sung và ban hành mới các qui trình, sổ tay thanh tra thuế phù hợp với cơ chế tự kê khai, tự nộp thuế; Hoàn thiện phương pháp thanh tra, kiểm tra trên cơ sở áp dụng kỹ thuật phân tích rủi ro; Hoàn thiện phương pháp thanh tra, kiểm tra trên cơ sở phân loại NNT và lựa chọn qua một số tỷ suất; Xây dựng, cập nhật cơ sở dữ liệu về người nộp thuế để phục vụ cho công tác thanh tra, kiểm tra thuế; Phát triển ứng dụng công nghệ thông tin hỗ trợ công tác thanh tra, kiểm tra thuế; Tổ chức tốt công tác xử lý sau thanh tra, kiểm tra thuế; Xây dựng quy chế phối hợp công tác và công nhận kết quả thanh tra, kiểm 5 tra về thuế giữa các cơ quan thanh tra cùng cấp để tránh chồng chéo và tiết kiệm chi phí và thời gian thanh tra; Thường xuyên thực hiện việc tổng kết, đánh giá hiệu quả công tác thanh tra, tiếp tục xây dựng và hoàn thiện hệ thống tiêu chí đánh giá hiệu quả công tác thanh tra; Tăng cường công tác đào tạo, đào tạo lại lực lượng thanh tra viên thuế các cấp) và một số giải pháp khác. Nguyễn Thanh Tùng (2016), “Quản lý thuế theo cơ chế tự khai, tự nộp tại Cục Thuế tỉnh Sơn La”, luận văn thạc sĩ trường Đại học thương mại. Luận văn nghiên cứu và chỉ ra những vấn đề cơ bản về thuế và quản lý thuế; phân tích thực trạng quản lý thuế theo cơ chế tự khai tự nộp tại Cục Thuế tỉnh Sơn La.