CHƯƠNG I MOT SỐ VAN BE LÝ LUẬN VÀ QUY ĐỊNH CUA BỘ LUẬT TÓ TUNG HÌNH SỰ NĂM 2015 VE BAT BỊ CAN ĐÈ TẠM GIAM TRONG GIẢI DOAN DIEU TRA. Một số vấn đề lý luận về bắt bị can dé tạm giam trong giai đoạn điều tra 1. Khái niệm bắt bị can dé tạm giam trong giai đoạn điều tra Dé xây dựng khái niệm bắt bị can để tạm giam trong giai đoạn điều tra, trước. hết cần phải làm rổ một số khát niệm liên quan như, bất người, bất bị can để tam giam.
Theo Từ điển Luật học thi: Bắt là một trong những biên pháp ngăn chăn ma CQĐT, VES hoặc Téa án áp dụng khí có căn cứ chứng tô bị can sẽ gây khó khăn cho việc điều tra, truy tổ, xét xử hoặc sẽtiếp tục pham tôi cũng như khi thay cn thiết để dm bão thi hành an Trong khoa học luật TTHS bắt người được nhiễu tác giả nghiên cứu và có những quan niệm, ý kiến khác nhau, cụ thé: Ths Nguyễn Hữu Huân cho rằng, “ Bắt người là biện pháp ngăn chặn có tính cưỡng chế nghiêm khắc, vi vay việc bắt người. nhất thiết phải tuân tit các căn cứ trình he thi tục rat chặt chế mà pháp iuật quy ain? Trong giáo trình Luật TTHS Việt Nam của Đại hoc Luuật Ha Nội đưa ra khái tiệm: Bắt người ia biện pháp ngăn chăn trong TTHS được áp dung đối với người bt giittrong trường hop Rhẫn cấp, bi can, bị cáo, người dang bị truy nã và trong trường. hop phạm tội quả tang thi áp đụng cả đối với người chưa bt khởi tổ về hình sự nhằm Ip thot ngăn chăn hành vi pham tôi ca ho, ngăa ngừa ho trần tránh pháp luật. tạo điều kiện tiuận lợi cho việc điều tra truy tổ, xét xứ và thi hành án hình sự TY.
ign ie tn (013), AE sứ pp ten ng bế gto item Trên Tae batho toe hi Dac Quo pa Neuss ` Trường Đại học Luật Ha Nội (2022), Giáo inh Luật tổ nog hùnh sự Việt Naw, Nox, Công an nhân din, Hi Nội. 7 Việc bat người tác đông trực tiếp đến quyền tự do về thân thé của công dan, một trong các quyên nhân thân quan trong nhất cia con người được quy đình trong Hiển pháp. Vi vay, cén có sư cân nhắc hết sức thận trọng khi quyết định việc bắt Cac khái niệm trên tuy có sư khác nhau nhưng đều thể hiện day đủ ban chat, nội dung, căn cử, mục đích, thẩm quyên cũng như đổi tượng áp dụng biện pháp nay. ‘Vi vay, có thé rút ra khái niệm về các biện pháp bắt người trong TTHS như sau: Bat người la một trong nhiững biện pháp ngăn chăn trong tổ tung hình su: do người có m quyên áp dung với người bi buộc tội.
người bi giữ trong trường hop khan người bị yêu cầu dẫn 8ô tạm thời han chỗ tự do thân thé của họ, theo những Trình tự thủ tue do pháp luật tổ tung hinh swe quỹ dah nhằm ngăn chăn tôi phạm, "người tục hiện tội phạm trần tránh pháp luật bảo đấm cho việc tiễn hành hoạ động điều tra, truy 16, xét xứ và thi hành án được thudn lợi. Bắt bị can để tam giam là một trường hop của biện pháp ngăn chăn bất người trong TTHS. Mặc dù BLTTHS có quy định tương đôi đây đủ vẻ biện pháp ngăn chấn tất bị can dé tam giam, tuy nhiên điều luật không giải thích thé nao 1a bat bị can dé tạm giam. Cho nên, hiện nay tổn tại rất nhiều quan niệm khác nhau về khái niệm biện.
pháp ngăn chặn bắt bị can để tạm giam. Trước hết, theo Từ điển giải thích Luật Tổ tụng hình sự. “Bat bi cam, bị cáo để tam giam là bắt người aa bị khỏi tổ hinh sự hoặc người đã bt Tòa án quyết định đưa ra vét xử đề tam giam bảo đấm cho việc điều tra, truy tổ, xét xứvà thi hành Gi hình sự được timận lợi * Theo giáo trình Luật Tổ tụng hình sự Việt Nam của Trường Đại học Luat Ha Nội thi: “Bắt bị can, bt cáo để tạm giam là bắt người đã bị khôi tô về hình sự hoặc người đãi bị Tòa án quyết định đưa ra xét xử đỗ tạm giam nhằm ngăn chăn bị can, bị cáo tiếp tue phạm tôi cĩing ninetao điền kién thuận lợi cho việc điều tra, truy xét + Tường Đạt học Luật Ha Nội (1999), Từ didn gi thích thuật ngữ Tuất học: Luật Binh ow và Tuất TẾ mg Hinh sự, Web. Công nhân nhân dân, tr 146 § xử và thi hành án hình sue“ Trong khoa học pháp lý Việt Nam cũng tin tại các quan điểm khác nhau về hoạt động điều tra.
Cách hiểu phổ biển ở Việt Nam hiện nay cho rằng điều tra la hoạt động của CQĐT trong điều tra vụ án hình sự. Quan điểm nảy cho rằng điều tra là tổng hop tắt cả các hành vi thực hiện trong giai đoan diéu tra va do một CQĐT thực hiên. Trong cuốn tìm hiểu Luật Tổ tung hình sự, mốt nhóm tác giả củng thống nhất rang: “Điều tra ia một giai đoạn của quá trình tổ tụng hình sự trong đó cơ quan điều tra áp dung các biện pháp do Luật tổ tụng hình sự quy định để xác đinh tội phạm và người thực hiện hành vi phạm tôi, Viện kiểm sát sát hoạt động điều. tra qn định tray 1 can làm cơ sỡ cho việc xét xử của Téa”; huặc, "Đi vụ án hình sự là một giai đoạn tổ tung hình sục trong giai đoạn này cơ quan điều tra áp dung mọi biện pháp do Bộ luật tổ tung hình sự qny dinh đỗ xác định tôi phạm và người phạm tội Giai đoạn điều tra bắt đầu kể từ khi có Quyết định khởi tổ vụ án hình sự của.
Cơ quan có thẩm quyển khỏi tố, kết thúc khí có bản Két luân diéu tra và khí hồ sơ được chuyển đến VKS để nghị truy tổ, được VKS thụ lý hoặc kết thúc khi có Quyết định đính chỉ vụ án, Qua phân tích trên, có thé thay mỗi khái niệm déu chứa đựng những nhân tố hop lý nhất định và để xây dung một khái niệm day đủ vẻ bắt bị can để tạm giam. trong giai đoạn điêu tra, can đưa ra những đặc trưng của biện pháp đó vẻ bản chất, đổi tượng, thẩm quyền áp dụng, căn cứ, mục đích. Tir đó, co thé rút ra được khái niệm chung nhất: Bắt bị can để tam giam trong giai đoạn tra là một trường hợp của biện pháp ngăn chặn bắt người trong giai đoạn điều tra, cơ quan điều tra dp dung các hoạt động điều tra do Bộ iuật Tổ tung hinh sự quy dinh, do các chui thé có thẩm quyền tiễn hành tô tung áp dung đối với bị Thường Dai học Luật Ha Nội (022), Giác tink Tut Tổ nơ hin s Việt Nom Nab. Công an nhân din, tam, 9 can nhằm thu tập chứng cức xác định tội pham và người pham tôi.
ngăn chăn việc ho tiếp tục pham tội, làm cơ sở cho việc giải quyết vụ dn hình sự được đứng đắm 1. Mục dich của bắt bị can dé tạm giam trong giai đoạn điều tra Bắt bị can để tạm giam là một trong những biện pháp hỗ trợ cho cơ quan có thấm quyển tiền hảnh tô tung trong quá trình giải quyết vụ việc. Biện pháp nay mang. tính chất cưỡng chế về mặt tổ tụng khi có đủ căn cứ với bị can để ngăn chăn hành vi nguy hiểm của họ cho xã hội.
Việc áp dụng biện pháp bắt người này phải đạt được các mục dich sau: -Mõi là ngăn chặn bị can sẽ gây khó khăn cho công tác điều tra thu thập chứng cử chứng mình tội phạm, người phạm tội. Việc bi can có mặt theo giấy triệu tập của CQDT cũng như việc quản lý, giám sát được bị can về con người và hành vi của ho sé tạo diéu kiện thuận lợi cho hoạt đông điều tra.Nên bi can trốn tránh hoặc cỏ những "hành vi cén tré hoạt động điển tra thì việc xác định sự thật của vu án gặp nhiễu khó khăn. Vi vậy việc bat để tam giam đối với những đổi tương trên là cần thiết. Hai là tắt tị can để tạm giam nhằm dam bảo cho việc ngăn ngửa tội phạm va gop phan quan trong vào công tác đầu tranh chồng tội phạm.
'Việc quy định va đảm bảo thực hiện biện pháp ngăn chặn bat bi can để giam trong TTHS là biểu hiện cụ thé quan điểm đó của Nha nước. Ngăn ngừa tội phạm không cho tội phạm đang được chuẩn bị xảy ra hoặc không cho tội phạm đang được thực hiện tiếp tục. Ngăn ngửa kip thời tôi pham có ý nghĩa rat lớn trung việc giảm bót hậu quả của tôi phạm. Kip thời ngăn ngừa tội phạm không những bảo vệ được đối tượng tác đông của tôi phạm mà con ngăn ngừa, han chế hậu qua do tôi phạm gây ra.
Kihi có căn cử cho rằng bị can dang tai ngoại có biểu hiện tiếp tục phạm tội thi phải bắt bị can để tam giam để kip thời ngăn ngừa tội phạm tiếp tục xây ra đồng thời gop phan làm giảm bớt hậu quả do tội phạm gây ra. Ba ia, bat bi can để tam giam trong giai đoạn điêu tra góp phan quan trong 10 trong viếc nâng cao hiểu lực quan lý nhà nước, cũng, chủ nghĩa La biển pháp cưỡng chế thé hiện sự kiên quyết của nha nước trong việc đầu tranh phòng chống tôi phạm, việc áp dụng biện pháp bắt bi can để tạm giam đầm bao cho trật tự xã hội được ôn định, trat tư pháp luật được giữ vững, chế độ xã hồi chủ nghĩa được bao vé, các quyển cũng như lợi ích hợp pháp của con người, của công dân được tôn trong, bao vệ, tạo điều kiện cho việc đầu tranh chồng tội phạm, dam ‘bao không để lọt tội phạm, không lam oan người vô tôi. Bên cạnh đó, bat bị can để tạm giam còn tao cơ sở pháp lý vững chắc nhằm đảm bão sự tôn trọng các quyển co ban của công dân được Hiền pháp và pháp luật ghi nhân. Đó là biện pháp đảm bão cho mọi công dân được g trong một x4 hội ma quyền va lợi ích hợp pháp của mỗi người được tôn trong và bảo vệ, tranh được sự tần công va xâm hại từ phía các đổi tương nhất định đảm bão cho mọi người yên tâm sinh sống, học tập, lam việc, tham.
gia vào công tác đầu tranh phòng chẳng tội phạm đạt hiệu qua nhất$ 11.